{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1310879"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1310879","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Δοκιμασία εκτίμησης των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου: στάθμιση οπτικοακουστικού υλικού στον ελληνικό πληθυσμό","abstract":"Η εκφραστικότητα του προσώπου είναι ένα από τα βασικά «κανάλια» μη λεκτικής επικοινωνίας του ανθρώπου και αποτελεί ένα πολύ σημαντικό συστατικό της κοινωνικής του ζωής σήμερα αλλά και της επιβίωσής του παλιότερα, σύμφωνα με τον Δαρβίνο. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου. Συχνά παρατηρούμε την απουσία έκφρασης του προσώπου, το «ανέκφραστο» προσωπείο, ως μέρος της κλινικής εικόνας, σε αρκετές νευρολογικές ή ψυχιατρικές διαταραχές όπως για παράδειγμα στη σχιζοφρένεια, στη νόσο Parkinson και σε ορισμένα ανοϊκά σύνδρομα (Seidl et al., 2012; Simons et al., 2003). Προφανώς όλοι οι άνθρωποι δεν είμαστε το ίδιο εκφραστικοί στην καθημερινότητά μας ούτε αντιδρούμε με τον ίδιο τρόπο στα ίδια ερεθίσματα. Μπορούμε ωστόσο να εκτιμήσουμε αντικειμενικά την εκφραστικότητα; Παρόλο που χιλιάδες μελέτες έχουν εκπονηθεί για τη διερεύνηση της αντίληψης των εκφράσεων του προσώπου, ελάχιστες συγκριτικά εξετάζουν την ίδια την εκφραστικότητα, την παραγωγή της έκφρασης. Μεθοδολογικές δυσκολίες όσο και η έλλειψη αξιόπιστων εργαλείων μέτρησης των συναισθηματικών εκφράσεων συνέβαλαν σε αυτή τη βιβλιογραφική υποτίμηση του θέματος. Σταδιακά, από τη δεκαετία του 1970, έγιναν σημαντικές προσπάθειες για τη μέτρηση της εκφραστικότητας με την εισαγωγή του FACS (Facial Action Coding System) ως εργαλείο μέτρησης, από τον Ekman και Friesen, το 1978. Για τη χρήση του εργαλείου έπρεπε κάποιος να είναι πιστοποιημένος αξιολογητής και να αφιερώσει σημαντικό χρόνο αναλύοντας μόνο λίγα λεπτά βίντεο. Ωστόσο, το εργαλείο είχε τελικά περιορισμένη χρήση επειδή είναι χρονοβόρο και έχει μεγάλο κόστος εφαρμογής. Κατά τα τέλη του 20ου και στις αρχές του 21ου αιώνα, η εξέλιξη της πληροφορικής και της ρομποτικής έβαλε στο στόχαστρο την ανάλυση και αποκωδικοποίηση των εκφράσεων του προσώπου με στόχο τη βελτίωση της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τον υπολογιστή. Καρπός της παρούσας εξέλιξης είναι η εμπορική διάθεση λογισμικών που, βασισμένα στις αρχές του FACS, αναλύουν τις συναισθηματικές εκφράσεις του προσώπου σε πραγματικό χρόνο και με αντικειμενικές ποσοτικές μετρήσεις (Cohen et al., 2013; Terzis et al., 2013; Pantic & Rothkrantz, 2000; Bartlett et al., 2003). Με την αξιοποίηση ενός ανάλογου λογισμικού, του FaceReader™, γίνεται μια πρώτη προσπάθεια στην παρούσα μελέτη να υπολογιστούν δεδομένα στάθμισης με τη χρήση οπτικοακουστικού υλικού (βίντεο) σε φυσιολογικό πληθυσμό. Συνολικά, στη μελέτη συμμετείχαν 86 άτομα η επιλογή των οποίων έγινε με βάση το φύλο και την ηλικία τους. Εξετάστηκαν δύο ηλικιακές ομάδες, 20-30 ετών και 50-60, με σταθερή αναλογία ανδρών και γυναικών. Πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις τόσο της υποκειμενικής εμπειρίας των συμμετεχόντων για το κάθε βίντεο όσο και μετρήσεις της συναισθηματικής έκφρασης του προσώπου κατά τη διάρκεια της προβολής. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, προκύπτει ότι είναι δυνατή η πρόκληση αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου, η οποία μπορεί επιπλέον να διαφοροποιηθεί ανάλογα με το βίντεο που προβάλλεται. Με μεγαλύτερη ευκολία φαίνεται ότι παράγεται η έκφραση της χαράς ενώ πιο δύσκολα αυτή της έκπληξης και του φόβου. Για την μεν έκπληξη, η δυσκολία ενδεχομένως οφείλεται στη στιγμιαία διάρκεια της έκφρασης για τον δε φόβο σε μεθοδολογική αδυναμία ή και δεοντολογικό περιορισμό. Τέλος, παρατηρήθηκε πως σε ορισμένα βίντεο η εκφραστικότητα είναι κοινή σε άντρες και γυναίκες και ανεξάρτητη από την ηλικία ενώ σε ορισμένα άλλα υπάρχουν σημαντικές διαφορές. Η συνεισφορά της μελέτης έγκειται στην επιβεβαίωση της δυνατότητας πρόκλησης των συναισθηματικών εκφράσεων αλλά και στη δυνατότητα υπολογισμού κανονικών τιμών για κάθε βίντεο. Το τελευταίο αυτό επιτρέπει την αντικειμενική αξιολόγηση της παραγωγής εκφράσεων του κάθε ατόμου για κάθε συναίσθημα και μπορεί ενδεχομένως να αποτελέσει χρήσιμο κλινικό και ερευνητικό εργαλείο.","abstract_html":"Η εκφραστικότητα του προσώπου είναι ένα από τα βασικά «κανάλια» μη λεκτικής επικοινωνίας του ανθρώπου και αποτελεί ένα πολύ σημαντικό συστατικό της κοινωνικής του ζωής σήμερα αλλά και της επιβίωσής του παλιότερα, σύμφωνα με τον Δαρβίνο. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου. Συχνά παρατηρούμε την απουσία έκφρασης του προσώπου, το «ανέκφραστο» προσωπείο, ως μέρος της κλινικής εικόνας, σε αρκετές νευρολογικές ή ψυχιατρικές διαταραχές όπως για παράδειγμα στη σχιζοφρένεια, στη νόσο Parkinson και σε ορισμένα ανοϊκά σύνδρομα (Seidl et al., 2012; Simons et al., 2003). Προφανώς όλοι οι άνθρωποι δεν είμαστε το ίδιο εκφραστικοί στην καθημερινότητά μας ούτε αντιδρούμε με τον ίδιο τρόπο στα ίδια ερεθίσματα. Μπορούμε ωστόσο να εκτιμήσουμε αντικειμενικά την εκφραστικότητα; Παρόλο που χιλιάδες μελέτες έχουν εκπονηθεί για τη διερεύνηση της αντίληψης των εκφράσεων του προσώπου, ελάχιστες συγκριτικά εξετάζουν την ίδια την εκφραστικότητα, την παραγωγή της έκφρασης. Μεθοδολογικές δυσκολίες όσο και η έλλειψη αξιόπιστων εργαλείων μέτρησης των συναισθηματικών εκφράσεων συνέβαλαν σε αυτή τη βιβλιογραφική υποτίμηση του θέματος. Σταδιακά, από τη δεκαετία του 1970, έγιναν σημαντικές προσπάθειες για τη μέτρηση της εκφραστικότητας με την εισαγωγή του FACS (Facial Action Coding System) ως εργαλείο μέτρησης, από τον Ekman και Friesen, το 1978. Για τη χρήση του εργαλείου έπρεπε κάποιος να είναι πιστοποιημένος αξιολογητής και να αφιερώσει σημαντικό χρόνο αναλύοντας μόνο λίγα λεπτά βίντεο. Ωστόσο, το εργαλείο είχε τελικά περιορισμένη χρήση επειδή είναι χρονοβόρο και έχει μεγάλο κόστος εφαρμογής. Κατά τα τέλη του 20ου και στις αρχές του 21ου αιώνα, η εξέλιξη της πληροφορικής και της ρομποτικής έβαλε στο στόχαστρο την ανάλυση και αποκωδικοποίηση των εκφράσεων του προσώπου με στόχο τη βελτίωση της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τον υπολογιστή. Καρπός της παρούσας εξέλιξης είναι η εμπορική διάθεση λογισμικών που, βασισμένα στις αρχές του FACS, αναλύουν τις συναισθηματικές εκφράσεις του προσώπου σε πραγματικό χρόνο και με αντικειμενικές ποσοτικές μετρήσεις (Cohen et al., 2013; Terzis et al., 2013; Pantic &amp; Rothkrantz, 2000; Bartlett et al., 2003). Με την αξιοποίηση ενός ανάλογου λογισμικού, του FaceReader™, γίνεται μια πρώτη προσπάθεια στην παρούσα μελέτη να υπολογιστούν δεδομένα στάθμισης με τη χρήση οπτικοακουστικού υλικού (βίντεο) σε φυσιολογικό πληθυσμό. Συνολικά, στη μελέτη συμμετείχαν 86 άτομα η επιλογή των οποίων έγινε με βάση το φύλο και την ηλικία τους. Εξετάστηκαν δύο ηλικιακές ομάδες, 20-30 ετών και 50-60, με σταθερή αναλογία ανδρών και γυναικών. Πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις τόσο της υποκειμενικής εμπειρίας των συμμετεχόντων για το κάθε βίντεο όσο και μετρήσεις της συναισθηματικής έκφρασης του προσώπου κατά τη διάρκεια της προβολής. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, προκύπτει ότι είναι δυνατή η πρόκληση αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου, η οποία μπορεί επιπλέον να διαφοροποιηθεί ανάλογα με το βίντεο που προβάλλεται. Με μεγαλύτερη ευκολία φαίνεται ότι παράγεται η έκφραση της χαράς ενώ πιο δύσκολα αυτή της έκπληξης και του φόβου. Για την μεν έκπληξη, η δυσκολία ενδεχομένως οφείλεται στη στιγμιαία διάρκεια της έκφρασης για τον δε φόβο σε μεθοδολογική αδυναμία ή και δεοντολογικό περιορισμό. Τέλος, παρατηρήθηκε πως σε ορισμένα βίντεο η εκφραστικότητα είναι κοινή σε άντρες και γυναίκες και ανεξάρτητη από την ηλικία ενώ σε ορισμένα άλλα υπάρχουν σημαντικές διαφορές. Η συνεισφορά της μελέτης έγκειται στην επιβεβαίωση της δυνατότητας πρόκλησης των συναισθηματικών εκφράσεων αλλά και στη δυνατότητα υπολογισμού κανονικών τιμών για κάθε βίντεο. Το τελευταίο αυτό επιτρέπει την αντικειμενική αξιολόγηση της παραγωγής εκφράσεων του κάθε ατόμου για κάθε συναίσθημα και μπορεί ενδεχομένως να αποτελέσει χρήσιμο κλινικό και ερευνητικό εργαλείο.","abstract_has_math":false,"creators":["Παπαδόπουλος Χαράλαμπος"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2014,"date_issued":"2014","date_published":"2014","updated_at":"2026-11-19T05:22:05Z","subjects":[],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1310879"],"render_values":[{"text":"uoadl:1310879","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1310879","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1310879","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1310879","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Παπαδόπουλος Χαράλαμπος"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2014"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1310879","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1310879"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η εκφραστικότητα του προσώπου είναι ένα από τα βασικά «κανάλια» μη λεκτικής επικοινωνίας του ανθρώπου και αποτελεί ένα πολύ σημαντικό συστατικό της κοινωνικής του ζωής σήμερα αλλά και της επιβίωσής του παλιότερα, σύμφωνα με τον Δαρβίνο. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου. Συχνά παρατηρούμε την απουσία έκφρασης του προσώπου, το «ανέκφραστο» προσωπείο, ως μέρος της κλινικής εικόνας, σε αρκετές νευρολογικές ή ψυχιατρικές διαταραχές όπως για παράδειγμα στη σχιζοφρένεια, στη νόσο Parkinson και σε ορισμένα ανοϊκά σύνδρομα (Seidl et al., 2012; Simons et al., 2003). Προφανώς όλοι οι άνθρωποι δεν είμαστε το ίδιο εκφραστικοί στην καθημερινότητά μας ούτε αντιδρούμε με τον ίδιο τρόπο στα ίδια ερεθίσματα. Μπορούμε ωστόσο να εκτιμήσουμε αντικειμενικά την εκφραστικότητα; Παρόλο που χιλιάδες μελέτες έχουν εκπονηθεί για τη διερεύνηση της αντίληψης των εκφράσεων του προσώπου, ελάχιστες συγκριτικά εξετάζουν την ίδια την εκφραστικότητα, την παραγωγή της έκφρασης. Μεθοδολογικές δυσκολίες όσο και η έλλειψη αξιόπιστων εργαλείων μέτρησης των συναισθηματικών εκφράσεων συνέβαλαν σε αυτή τη βιβλιογραφική υποτίμηση του θέματος. Σταδιακά, από τη δεκαετία του 1970, έγιναν σημαντικές προσπάθειες για τη μέτρηση της εκφραστικότητας με την εισαγωγή του FACS (Facial Action Coding System) ως εργαλείο μέτρησης, από τον Ekman και Friesen, το 1978. Για τη χρήση του εργαλείου έπρεπε κάποιος να είναι πιστοποιημένος αξιολογητής και να αφιερώσει σημαντικό χρόνο αναλύοντας μόνο λίγα λεπτά βίντεο. Ωστόσο, το εργαλείο είχε τελικά περιορισμένη χρήση επειδή είναι χρονοβόρο και έχει μεγάλο κόστος εφαρμογής. Κατά τα τέλη του 20ου και στις αρχές του 21ου αιώνα, η εξέλιξη της πληροφορικής και της ρομποτικής έβαλε στο στόχαστρο την ανάλυση και αποκωδικοποίηση των εκφράσεων του προσώπου με στόχο τη βελτίωση της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τον υπολογιστή. Καρπός της παρούσας εξέλιξης είναι η εμπορική διάθεση λογισμικών που, βασισμένα στις αρχές του FACS, αναλύουν τις συναισθηματικές εκφράσεις του προσώπου σε πραγματικό χρόνο και με αντικειμενικές ποσοτικές μετρήσεις (Cohen et al., 2013; Terzis et al., 2013; Pantic & Rothkrantz, 2000; Bartlett et al., 2003). Με την αξιοποίηση ενός ανάλογου λογισμικού, του FaceReader™, γίνεται μια πρώτη προσπάθεια στην παρούσα μελέτη να υπολογιστούν δεδομένα στάθμισης με τη χρήση οπτικοακουστικού υλικού (βίντεο) σε φυσιολογικό πληθυσμό. Συνολικά, στη μελέτη συμμετείχαν 86 άτομα η επιλογή των οποίων έγινε με βάση το φύλο και την ηλικία τους. Εξετάστηκαν δύο ηλικιακές ομάδες, 20-30 ετών και 50-60, με σταθερή αναλογία ανδρών και γυναικών. Πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις τόσο της υποκειμενικής εμπειρίας των συμμετεχόντων για το κάθε βίντεο όσο και μετρήσεις της συναισθηματικής έκφρασης του προσώπου κατά τη διάρκεια της προβολής. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, προκύπτει ότι είναι δυνατή η πρόκληση αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου, η οποία μπορεί επιπλέον να διαφοροποιηθεί ανάλογα με το βίντεο που προβάλλεται. Με μεγαλύτερη ευκολία φαίνεται ότι παράγεται η έκφραση της χαράς ενώ πιο δύσκολα αυτή της έκπληξης και του φόβου. Για την μεν έκπληξη, η δυσκολία ενδεχομένως οφείλεται στη στιγμιαία διάρκεια της έκφρασης για τον δε φόβο σε μεθοδολογική αδυναμία ή και δεοντολογικό περιορισμό. Τέλος, παρατηρήθηκε πως σε ορισμένα βίντεο η εκφραστικότητα είναι κοινή σε άντρες και γυναίκες και ανεξάρτητη από την ηλικία ενώ σε ορισμένα άλλα υπάρχουν σημαντικές διαφορές. Η συνεισφορά της μελέτης έγκειται στην επιβεβαίωση της δυνατότητας πρόκλησης των συναισθηματικών εκφράσεων αλλά και στη δυνατότητα υπολογισμού κανονικών τιμών για κάθε βίντεο. Το τελευταίο αυτό επιτρέπει την αντικειμενική αξιολόγηση της παραγωγής εκφράσεων του κάθε ατόμου για κάθε συναίσθημα και μπορεί ενδεχομένως να αποτελέσει χρήσιμο κλινικό και ερευνητικό εργαλείο.","Facial expression is a substantial non-verbal communication channel in humans and it is highly important in everyday social interaction. Darwin referred to facial expression as a core mechanism which contributed to the natural selection and evolution of species. The purpose of this experimental work is the study of spontaneous emotional facial expressions and the extraction of normative data using video clips as elicitors. From a clinical perspective, we observe patients who display flat affect with detrimentally diminished facial expression in several neurological and psychiatric disorders, such as schizophrenia (Berenbaum et al., 1992; Kring et al., 1993) or Parkinson's disease and certain dementias (Seidl et al., 2012; Simons et al., 2003). However, there is wide fluctuation of facial expressiveness in the normal population. People do not react in the same way and intensity to common stimuli. The question is therefore whether emotional expressiveness can be objectively measured and assessed: “How expressive someone is?” Innumerable studies have investigated the perception of facial expression but only few have explored its production; both methodological difficulties and lack of reliable measurement tools seem to be responsible for this. By the 1970s, with the pioneer work of Ekman & Friesen, a new tool was made available for measuring facial expressiveness, the Facial Action Coding System (FACS). The use of this system was however restricted, mainly because a certification of use was required and because considerable amount of time was needed in order to analyze just a few minutes of video tape. During the late 20th and the first years of the 21st century, computer technology and robotics focused on the analysis and decoding of facial expressions in order to improve human-computer interaction. A result of this progress was the development of commercially available software, based on the principles of FACS, for the analysis of emotional facial expressions in real time and with objective quantitative measurements. We used the FaceReader™ in an attempt to collect normative data, using video tapes in a normal Greek population. We studied 86 persons, divided into two age groups, 20-30 years and 50-60 years, matched for gender. Measurements concerned subjective experience of participants for each video tape and their facial expression during the projection. Results showed that it is possible to elicit spontaneous facial expressions of emotion and a variation in the emotions elicited depending on the video displayed. Happiness seems to be the most easily elicited expression, in contrast to the expression of surprise and fear. Duration of the expression of surprise is probably very short and consequently difficult to be measured. Expression of fear is probably difficult to elicit in an experimental setting, partly because an intense fear – enough to be measured – would be unethical to elicit. In certain videos, expressiveness was common to men and women, and independent of age, while in some others there were significant gender differences. This study might be a proof that emotional expressions can be experimentally elicited, together with the acquisition of normative data for given video tapes eliciting certain emotional expressions. The latter would contribute to the evaluation of individual expressiveness, with possible applications to research and clinical practice."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Δοκιμασία εκτίμησης των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου: στάθμιση οπτικοακουστικού υλικού στον ελληνικό πληθυσμό"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Παπαδόπουλος Χαράλαμπος"],"dc:date":["2014"],"dc:description":["Η εκφραστικότητα του προσώπου είναι ένα από τα βασικά «κανάλια» μη λεκτικής επικοινωνίας του ανθρώπου και αποτελεί ένα πολύ σημαντικό συστατικό της κοινωνικής του ζωής σήμερα αλλά και της επιβίωσής του παλιότερα, σύμφωνα με τον Δαρβίνο. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου. Συχνά παρατηρούμε την απουσία έκφρασης του προσώπου, το «ανέκφραστο» προσωπείο, ως μέρος της κλινικής εικόνας, σε αρκετές νευρολογικές ή ψυχιατρικές διαταραχές όπως για παράδειγμα στη σχιζοφρένεια, στη νόσο Parkinson και σε ορισμένα ανοϊκά σύνδρομα (Seidl et al., 2012; Simons et al., 2003). Προφανώς όλοι οι άνθρωποι δεν είμαστε το ίδιο εκφραστικοί στην καθημερινότητά μας ούτε αντιδρούμε με τον ίδιο τρόπο στα ίδια ερεθίσματα. Μπορούμε ωστόσο να εκτιμήσουμε αντικειμενικά την εκφραστικότητα; Παρόλο που χιλιάδες μελέτες έχουν εκπονηθεί για τη διερεύνηση της αντίληψης των εκφράσεων του προσώπου, ελάχιστες συγκριτικά εξετάζουν την ίδια την εκφραστικότητα, την παραγωγή της έκφρασης. Μεθοδολογικές δυσκολίες όσο και η έλλειψη αξιόπιστων εργαλείων μέτρησης των συναισθηματικών εκφράσεων συνέβαλαν σε αυτή τη βιβλιογραφική υποτίμηση του θέματος. Σταδιακά, από τη δεκαετία του 1970, έγιναν σημαντικές προσπάθειες για τη μέτρηση της εκφραστικότητας με την εισαγωγή του FACS (Facial Action Coding System) ως εργαλείο μέτρησης, από τον Ekman και Friesen, το 1978. Για τη χρήση του εργαλείου έπρεπε κάποιος να είναι πιστοποιημένος αξιολογητής και να αφιερώσει σημαντικό χρόνο αναλύοντας μόνο λίγα λεπτά βίντεο. Ωστόσο, το εργαλείο είχε τελικά περιορισμένη χρήση επειδή είναι χρονοβόρο και έχει μεγάλο κόστος εφαρμογής. Κατά τα τέλη του 20ου και στις αρχές του 21ου αιώνα, η εξέλιξη της πληροφορικής και της ρομποτικής έβαλε στο στόχαστρο την ανάλυση και αποκωδικοποίηση των εκφράσεων του προσώπου με στόχο τη βελτίωση της αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με τον υπολογιστή. Καρπός της παρούσας εξέλιξης είναι η εμπορική διάθεση λογισμικών που, βασισμένα στις αρχές του FACS, αναλύουν τις συναισθηματικές εκφράσεις του προσώπου σε πραγματικό χρόνο και με αντικειμενικές ποσοτικές μετρήσεις (Cohen et al., 2013; Terzis et al., 2013; Pantic & Rothkrantz, 2000; Bartlett et al., 2003). Με την αξιοποίηση ενός ανάλογου λογισμικού, του FaceReader™, γίνεται μια πρώτη προσπάθεια στην παρούσα μελέτη να υπολογιστούν δεδομένα στάθμισης με τη χρήση οπτικοακουστικού υλικού (βίντεο) σε φυσιολογικό πληθυσμό. Συνολικά, στη μελέτη συμμετείχαν 86 άτομα η επιλογή των οποίων έγινε με βάση το φύλο και την ηλικία τους. Εξετάστηκαν δύο ηλικιακές ομάδες, 20-30 ετών και 50-60, με σταθερή αναλογία ανδρών και γυναικών. Πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις τόσο της υποκειμενικής εμπειρίας των συμμετεχόντων για το κάθε βίντεο όσο και μετρήσεις της συναισθηματικής έκφρασης του προσώπου κατά τη διάρκεια της προβολής. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, προκύπτει ότι είναι δυνατή η πρόκληση αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου, η οποία μπορεί επιπλέον να διαφοροποιηθεί ανάλογα με το βίντεο που προβάλλεται. Με μεγαλύτερη ευκολία φαίνεται ότι παράγεται η έκφραση της χαράς ενώ πιο δύσκολα αυτή της έκπληξης και του φόβου. Για την μεν έκπληξη, η δυσκολία ενδεχομένως οφείλεται στη στιγμιαία διάρκεια της έκφρασης για τον δε φόβο σε μεθοδολογική αδυναμία ή και δεοντολογικό περιορισμό. Τέλος, παρατηρήθηκε πως σε ορισμένα βίντεο η εκφραστικότητα είναι κοινή σε άντρες και γυναίκες και ανεξάρτητη από την ηλικία ενώ σε ορισμένα άλλα υπάρχουν σημαντικές διαφορές. Η συνεισφορά της μελέτης έγκειται στην επιβεβαίωση της δυνατότητας πρόκλησης των συναισθηματικών εκφράσεων αλλά και στη δυνατότητα υπολογισμού κανονικών τιμών για κάθε βίντεο. Το τελευταίο αυτό επιτρέπει την αντικειμενική αξιολόγηση της παραγωγής εκφράσεων του κάθε ατόμου για κάθε συναίσθημα και μπορεί ενδεχομένως να αποτελέσει χρήσιμο κλινικό και ερευνητικό εργαλείο.","Facial expression is a substantial non-verbal communication channel in humans and it is highly important in everyday social interaction. Darwin referred to facial expression as a core mechanism which contributed to the natural selection and evolution of species. The purpose of this experimental work is the study of spontaneous emotional facial expressions and the extraction of normative data using video clips as elicitors. From a clinical perspective, we observe patients who display flat affect with detrimentally diminished facial expression in several neurological and psychiatric disorders, such as schizophrenia (Berenbaum et al., 1992; Kring et al., 1993) or Parkinson's disease and certain dementias (Seidl et al., 2012; Simons et al., 2003). However, there is wide fluctuation of facial expressiveness in the normal population. People do not react in the same way and intensity to common stimuli. The question is therefore whether emotional expressiveness can be objectively measured and assessed: “How expressive someone is?” Innumerable studies have investigated the perception of facial expression but only few have explored its production; both methodological difficulties and lack of reliable measurement tools seem to be responsible for this. By the 1970s, with the pioneer work of Ekman & Friesen, a new tool was made available for measuring facial expressiveness, the Facial Action Coding System (FACS). The use of this system was however restricted, mainly because a certification of use was required and because considerable amount of time was needed in order to analyze just a few minutes of video tape. During the late 20th and the first years of the 21st century, computer technology and robotics focused on the analysis and decoding of facial expressions in order to improve human-computer interaction. A result of this progress was the development of commercially available software, based on the principles of FACS, for the analysis of emotional facial expressions in real time and with objective quantitative measurements. We used the FaceReader™ in an attempt to collect normative data, using video tapes in a normal Greek population. We studied 86 persons, divided into two age groups, 20-30 years and 50-60 years, matched for gender. Measurements concerned subjective experience of participants for each video tape and their facial expression during the projection. Results showed that it is possible to elicit spontaneous facial expressions of emotion and a variation in the emotions elicited depending on the video displayed. Happiness seems to be the most easily elicited expression, in contrast to the expression of surprise and fear. Duration of the expression of surprise is probably very short and consequently difficult to be measured. Expression of fear is probably difficult to elicit in an experimental setting, partly because an intense fear – enough to be measured – would be unethical to elicit. In certain videos, expressiveness was common to men and women, and independent of age, while in some others there were significant gender differences. This study might be a proof that emotional expressions can be experimentally elicited, together with the acquisition of normative data for given video tapes eliciting certain emotional expressions. The latter would contribute to the evaluation of individual expressiveness, with possible applications to research and clinical practice."],"dc:identifier":["uoadl:1310879","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1310879"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:title":["Δοκιμασία εκτίμησης των αυθόρμητων συναισθηματικών εκφράσεων του προσώπου: στάθμιση οπτικοακουστικού υλικού στον ελληνικό πληθυσμό"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:22:05Z"}