{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1314858"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1314858","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"H χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στη μελέτη λοιμωδών νοσημάτων","abstract":"Η παρούσα διπλωματική εργασία αναφέρεται στη χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στην μελέτη λοιμωδών νοσημάτων. Τα μαθηματικά μοντέλα αποτελούν χρήσιμα εργαλεία για τη μελέτη μεταδοτικών ασθενειών καθώς μπορούν να βοηθήσουν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων όπως στη συγκριτική αξιολόγηση διαφορετικών πιθανών παρεμβάσεων με στόχο τον περιορισμό επιδημιών. Στο πρώτο κεφάλαιο ορίζονται βασικές επιδημιολογικές έννοιες απαραίτητες για την κατανόηση των επιδημικών μοντέλων. Συγκεκριμένα, μετά από μία ιστορική αναδρομή για το πώς οι επιδημίες επηρέασαν την ανθρωπότητα στο πέρασμα των χρόνων, ορίζεται ο βασικός ρυθμός αναπαραγωγής R0 καθώς και ο χρόνος γενεάς Tg. Επίσης παρουσιάζονται οι Reed και Frost διαδικασίες και μέσω συγκεκριμένου παραδείγματος καταδεικνύεται πως υπολογίζονται οι διάφορες επιδημιολογικοί παράμετροι. Στο δεύτερο κεφάλαιο γίνεται εισαγωγή στις ντετερμινιστικές διαδικασίες και παρουσιάζονται οι βασικές διαφορές ενδημικών και επιδημικών μοντέλων. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται τα βασικά μαθηματικά μοντέλα στην επιδημική και ενδημική μορφή τους. Τέλος, γίνεται αναλυτική μαθηματική επίλυση δύο βασικών μοντέλων και παρουσιάζεται ο τρόπος χρησιμοποίησης του λογισμικού για την παραγωγή προβλέψεων για μια επιδημία. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι ιδιότητες και τα βασικά χαρακτηριστικά των στοχαστικών μοντέλων και παρουσιάζονται συνοπτικά οι Μαρκοβιανές αλυσίδες. Στη συνέχεια, αναφέρονται και λύνονται αναλυτικά τα μαθηματικά μοντέλα διακριτού και συνεχούς χρόνου. Τέλος, παρουσιάζονται τα ατομικιστικά- μικροσκοπικά μοντέλα για την εξάπλωση των επιδημιών. Στο τέταρτο κεφάλαιο εισάγεται η θεωρία δικτύων και καταδεικνύεται ο σημαντικός ρόλος των δικτύων στη μελέτη εξέλιξης διαφόρων επιδημιών. Συγκεκριμένα αναφέρεται η σημασία του κεντρικού κόμβου ενός δικτύου στην επιδημιολογία των λοιμωδών νοσημάτων. Επίσης παρουσιάζονται οι διαφορές μεταξύ ενός ετερογενούς και ενός ομογενούς πληθυσμού στην εξέλιξη των λοιμωδών νοσημάτων. Στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζονται εφαρμογές από δημοσιευμένες εργασίες που αφορούσαν την μαθηματική μοντελοποίηση του ιού της γρίπης και διάφορες στρατηγικές πρόληψης και αντιμετώπισης της μετάδοσης του. Στο έκτο κεφάλαιο γίνεται εφαρμογή των επιδημικών μοντέλων για την αξιολόγηση της στρατηγικής του εμβολιασμού κατά της γρίπης και καταδεικνύεται πως η χρονική στιγμή των παρεμβάσεων είναι καθοριστικής σημασίας για την εξέλιξη μια επιδημίας. Στη συνέχεια, γίνεται εφαρμογή ηλικιακών μοντέλων για τη γρίπη και καταδεικνύεται πως τα παιδιά είναι οι κύριοι μεταδότες μια τέτοιας επιδημίας. Τέλος, αναδεικνύονται οι διαφορές ντετερμινιστικών και στοχαστικών μοντέλων και τέλος γίνεται εφαρμογή ενός SIR μοντέλου σε πραγματικά δεδομένα.","abstract_html":"Η παρούσα διπλωματική εργασία αναφέρεται στη χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στην μελέτη λοιμωδών νοσημάτων. Τα μαθηματικά μοντέλα αποτελούν χρήσιμα εργαλεία για τη μελέτη μεταδοτικών ασθενειών καθώς μπορούν να βοηθήσουν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων όπως στη συγκριτική αξιολόγηση διαφορετικών πιθανών παρεμβάσεων με στόχο τον περιορισμό επιδημιών. Στο πρώτο κεφάλαιο ορίζονται βασικές επιδημιολογικές έννοιες απαραίτητες για την κατανόηση των επιδημικών μοντέλων. Συγκεκριμένα, μετά από μία ιστορική αναδρομή για το πώς οι επιδημίες επηρέασαν την ανθρωπότητα στο πέρασμα των χρόνων, ορίζεται ο βασικός ρυθμός αναπαραγωγής R0 καθώς και ο χρόνος γενεάς Tg. Επίσης παρουσιάζονται οι Reed και Frost διαδικασίες και μέσω συγκεκριμένου παραδείγματος καταδεικνύεται πως υπολογίζονται οι διάφορες επιδημιολογικοί παράμετροι. Στο δεύτερο κεφάλαιο γίνεται εισαγωγή στις ντετερμινιστικές διαδικασίες και παρουσιάζονται οι βασικές διαφορές ενδημικών και επιδημικών μοντέλων. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται τα βασικά μαθηματικά μοντέλα στην επιδημική και ενδημική μορφή τους. Τέλος, γίνεται αναλυτική μαθηματική επίλυση δύο βασικών μοντέλων και παρουσιάζεται ο τρόπος χρησιμοποίησης του λογισμικού για την παραγωγή προβλέψεων για μια επιδημία. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι ιδιότητες και τα βασικά χαρακτηριστικά των στοχαστικών μοντέλων και παρουσιάζονται συνοπτικά οι Μαρκοβιανές αλυσίδες. Στη συνέχεια, αναφέρονται και λύνονται αναλυτικά τα μαθηματικά μοντέλα διακριτού και συνεχούς χρόνου. Τέλος, παρουσιάζονται τα ατομικιστικά- μικροσκοπικά μοντέλα για την εξάπλωση των επιδημιών. Στο τέταρτο κεφάλαιο εισάγεται η θεωρία δικτύων και καταδεικνύεται ο σημαντικός ρόλος των δικτύων στη μελέτη εξέλιξης διαφόρων επιδημιών. Συγκεκριμένα αναφέρεται η σημασία του κεντρικού κόμβου ενός δικτύου στην επιδημιολογία των λοιμωδών νοσημάτων. Επίσης παρουσιάζονται οι διαφορές μεταξύ ενός ετερογενούς και ενός ομογενούς πληθυσμού στην εξέλιξη των λοιμωδών νοσημάτων. Στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζονται εφαρμογές από δημοσιευμένες εργασίες που αφορούσαν την μαθηματική μοντελοποίηση του ιού της γρίπης και διάφορες στρατηγικές πρόληψης και αντιμετώπισης της μετάδοσης του. Στο έκτο κεφάλαιο γίνεται εφαρμογή των επιδημικών μοντέλων για την αξιολόγηση της στρατηγικής του εμβολιασμού κατά της γρίπης και καταδεικνύεται πως η χρονική στιγμή των παρεμβάσεων είναι καθοριστικής σημασίας για την εξέλιξη μια επιδημίας. Στη συνέχεια, γίνεται εφαρμογή ηλικιακών μοντέλων για τη γρίπη και καταδεικνύεται πως τα παιδιά είναι οι κύριοι μεταδότες μια τέτοιας επιδημίας. Τέλος, αναδεικνύονται οι διαφορές ντετερμινιστικών και στοχαστικών μοντέλων και τέλος γίνεται εφαρμογή ενός SIR μοντέλου σε πραγματικά δεδομένα.","abstract_has_math":false,"creators":["Γκούντας Ηλίας"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2015,"date_issued":"2015","date_published":"2015","updated_at":"2026-11-19T05:23:55Z","subjects":[],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1314858"],"render_values":[{"text":"uoadl:1314858","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1314858","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1314858","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1314858","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Γκούντας Ηλίας"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2015"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1314858","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1314858"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα διπλωματική εργασία αναφέρεται στη χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στην μελέτη λοιμωδών νοσημάτων. Τα μαθηματικά μοντέλα αποτελούν χρήσιμα εργαλεία για τη μελέτη μεταδοτικών ασθενειών καθώς μπορούν να βοηθήσουν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων όπως στη συγκριτική αξιολόγηση διαφορετικών πιθανών παρεμβάσεων με στόχο τον περιορισμό επιδημιών. Στο πρώτο κεφάλαιο ορίζονται βασικές επιδημιολογικές έννοιες απαραίτητες για την κατανόηση των επιδημικών μοντέλων. Συγκεκριμένα, μετά από μία ιστορική αναδρομή για το πώς οι επιδημίες επηρέασαν την ανθρωπότητα στο πέρασμα των χρόνων, ορίζεται ο βασικός ρυθμός αναπαραγωγής R0 καθώς και ο χρόνος γενεάς Tg. Επίσης παρουσιάζονται οι Reed και Frost διαδικασίες και μέσω συγκεκριμένου παραδείγματος καταδεικνύεται πως υπολογίζονται οι διάφορες επιδημιολογικοί παράμετροι. Στο δεύτερο κεφάλαιο γίνεται εισαγωγή στις ντετερμινιστικές διαδικασίες και παρουσιάζονται οι βασικές διαφορές ενδημικών και επιδημικών μοντέλων. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται τα βασικά μαθηματικά μοντέλα στην επιδημική και ενδημική μορφή τους. Τέλος, γίνεται αναλυτική μαθηματική επίλυση δύο βασικών μοντέλων και παρουσιάζεται ο τρόπος χρησιμοποίησης του λογισμικού για την παραγωγή προβλέψεων για μια επιδημία. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι ιδιότητες και τα βασικά χαρακτηριστικά των στοχαστικών μοντέλων και παρουσιάζονται συνοπτικά οι Μαρκοβιανές αλυσίδες. Στη συνέχεια, αναφέρονται και λύνονται αναλυτικά τα μαθηματικά μοντέλα διακριτού και συνεχούς χρόνου. Τέλος, παρουσιάζονται τα ατομικιστικά- μικροσκοπικά μοντέλα για την εξάπλωση των επιδημιών. Στο τέταρτο κεφάλαιο εισάγεται η θεωρία δικτύων και καταδεικνύεται ο σημαντικός ρόλος των δικτύων στη μελέτη εξέλιξης διαφόρων επιδημιών. Συγκεκριμένα αναφέρεται η σημασία του κεντρικού κόμβου ενός δικτύου στην επιδημιολογία των λοιμωδών νοσημάτων. Επίσης παρουσιάζονται οι διαφορές μεταξύ ενός ετερογενούς και ενός ομογενούς πληθυσμού στην εξέλιξη των λοιμωδών νοσημάτων. Στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζονται εφαρμογές από δημοσιευμένες εργασίες που αφορούσαν την μαθηματική μοντελοποίηση του ιού της γρίπης και διάφορες στρατηγικές πρόληψης και αντιμετώπισης της μετάδοσης του. Στο έκτο κεφάλαιο γίνεται εφαρμογή των επιδημικών μοντέλων για την αξιολόγηση της στρατηγικής του εμβολιασμού κατά της γρίπης και καταδεικνύεται πως η χρονική στιγμή των παρεμβάσεων είναι καθοριστικής σημασίας για την εξέλιξη μια επιδημίας. Στη συνέχεια, γίνεται εφαρμογή ηλικιακών μοντέλων για τη γρίπη και καταδεικνύεται πως τα παιδιά είναι οι κύριοι μεταδότες μια τέτοιας επιδημίας. Τέλος, αναδεικνύονται οι διαφορές ντετερμινιστικών και στοχαστικών μοντέλων και τέλος γίνεται εφαρμογή ενός SIR μοντέλου σε πραγματικά δεδομένα.","This thesis concerns the utility of mathematical modeling and networks at studying infectious diseases. Epidemic models are useful for studying contagious diseases as important conclusions can be derived from them such as comparative evaluation of various potential interventions aimed to control disease spread. In the first chapter, basic terms of epidemiology about infectious diseases are defined. Specifically, after a historical review of the epidemics that had important effect on humanity over time, the basic reproduction time (Ro) and generation time (Tg) are provided. The presentation of the Reed-Frost model follows, whereas the estimation of the epidemiological parameters derived from such models is displayed through a specific example application. In the second chapter deterministic procedures are introduced whereas the basic differences between epidemic and endemic models are presented and discussed. Moreover, the main epidemic and endemic mathematical models are presented whereas the differential equations involved in 2 basic such models are analytically solved. Finally, the way that specific statistical packages can be used to predict the evolution of an epidemic is shown. In the third chapter stochasticity of epidemic models is defined as well as a brief introduction to Markov chains. Then, an example of the two types of stochastic modeling (with continuous or discrete time) are shown and solved. Atierwards, individuals based stochastic epidemic models are described. In the fourth chapter network theory and its applications in epidemiology are shown. Most specifically, the importance of central nodes in an epidemic network and the assumption of homogeneous mixing are presented. In the fitih chapter, previously published papers on mathematical modeling of influenza epidemics and potential interventions to control the epidemics are presented and discussed. In the sixth chapter, the previously presented models are applied. More specifically, results from simulations studies on vaccination against influenza are presented. Results have shown the importance of the timing of vaccination in the evolution of the epidemic. Furthermore, epidemic models with specific age classes are applied, which highlight that children are the main drivers of the influenza epidemics. Finally, the differences in the results obtained from the application of deterministic and stochastic models are presented and discussed. A SIR model is applied on real data."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["H χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στη μελέτη λοιμωδών νοσημάτων"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Γκούντας Ηλίας"],"dc:date":["2015"],"dc:description":["Η παρούσα διπλωματική εργασία αναφέρεται στη χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στην μελέτη λοιμωδών νοσημάτων. Τα μαθηματικά μοντέλα αποτελούν χρήσιμα εργαλεία για τη μελέτη μεταδοτικών ασθενειών καθώς μπορούν να βοηθήσουν στην εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων όπως στη συγκριτική αξιολόγηση διαφορετικών πιθανών παρεμβάσεων με στόχο τον περιορισμό επιδημιών. Στο πρώτο κεφάλαιο ορίζονται βασικές επιδημιολογικές έννοιες απαραίτητες για την κατανόηση των επιδημικών μοντέλων. Συγκεκριμένα, μετά από μία ιστορική αναδρομή για το πώς οι επιδημίες επηρέασαν την ανθρωπότητα στο πέρασμα των χρόνων, ορίζεται ο βασικός ρυθμός αναπαραγωγής R0 καθώς και ο χρόνος γενεάς Tg. Επίσης παρουσιάζονται οι Reed και Frost διαδικασίες και μέσω συγκεκριμένου παραδείγματος καταδεικνύεται πως υπολογίζονται οι διάφορες επιδημιολογικοί παράμετροι. Στο δεύτερο κεφάλαιο γίνεται εισαγωγή στις ντετερμινιστικές διαδικασίες και παρουσιάζονται οι βασικές διαφορές ενδημικών και επιδημικών μοντέλων. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται τα βασικά μαθηματικά μοντέλα στην επιδημική και ενδημική μορφή τους. Τέλος, γίνεται αναλυτική μαθηματική επίλυση δύο βασικών μοντέλων και παρουσιάζεται ο τρόπος χρησιμοποίησης του λογισμικού για την παραγωγή προβλέψεων για μια επιδημία. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι ιδιότητες και τα βασικά χαρακτηριστικά των στοχαστικών μοντέλων και παρουσιάζονται συνοπτικά οι Μαρκοβιανές αλυσίδες. Στη συνέχεια, αναφέρονται και λύνονται αναλυτικά τα μαθηματικά μοντέλα διακριτού και συνεχούς χρόνου. Τέλος, παρουσιάζονται τα ατομικιστικά- μικροσκοπικά μοντέλα για την εξάπλωση των επιδημιών. Στο τέταρτο κεφάλαιο εισάγεται η θεωρία δικτύων και καταδεικνύεται ο σημαντικός ρόλος των δικτύων στη μελέτη εξέλιξης διαφόρων επιδημιών. Συγκεκριμένα αναφέρεται η σημασία του κεντρικού κόμβου ενός δικτύου στην επιδημιολογία των λοιμωδών νοσημάτων. Επίσης παρουσιάζονται οι διαφορές μεταξύ ενός ετερογενούς και ενός ομογενούς πληθυσμού στην εξέλιξη των λοιμωδών νοσημάτων. Στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζονται εφαρμογές από δημοσιευμένες εργασίες που αφορούσαν την μαθηματική μοντελοποίηση του ιού της γρίπης και διάφορες στρατηγικές πρόληψης και αντιμετώπισης της μετάδοσης του. Στο έκτο κεφάλαιο γίνεται εφαρμογή των επιδημικών μοντέλων για την αξιολόγηση της στρατηγικής του εμβολιασμού κατά της γρίπης και καταδεικνύεται πως η χρονική στιγμή των παρεμβάσεων είναι καθοριστικής σημασίας για την εξέλιξη μια επιδημίας. Στη συνέχεια, γίνεται εφαρμογή ηλικιακών μοντέλων για τη γρίπη και καταδεικνύεται πως τα παιδιά είναι οι κύριοι μεταδότες μια τέτοιας επιδημίας. Τέλος, αναδεικνύονται οι διαφορές ντετερμινιστικών και στοχαστικών μοντέλων και τέλος γίνεται εφαρμογή ενός SIR μοντέλου σε πραγματικά δεδομένα.","This thesis concerns the utility of mathematical modeling and networks at studying infectious diseases. Epidemic models are useful for studying contagious diseases as important conclusions can be derived from them such as comparative evaluation of various potential interventions aimed to control disease spread. In the first chapter, basic terms of epidemiology about infectious diseases are defined. Specifically, after a historical review of the epidemics that had important effect on humanity over time, the basic reproduction time (Ro) and generation time (Tg) are provided. The presentation of the Reed-Frost model follows, whereas the estimation of the epidemiological parameters derived from such models is displayed through a specific example application. In the second chapter deterministic procedures are introduced whereas the basic differences between epidemic and endemic models are presented and discussed. Moreover, the main epidemic and endemic mathematical models are presented whereas the differential equations involved in 2 basic such models are analytically solved. Finally, the way that specific statistical packages can be used to predict the evolution of an epidemic is shown. In the third chapter stochasticity of epidemic models is defined as well as a brief introduction to Markov chains. Then, an example of the two types of stochastic modeling (with continuous or discrete time) are shown and solved. Atierwards, individuals based stochastic epidemic models are described. In the fourth chapter network theory and its applications in epidemiology are shown. Most specifically, the importance of central nodes in an epidemic network and the assumption of homogeneous mixing are presented. In the fitih chapter, previously published papers on mathematical modeling of influenza epidemics and potential interventions to control the epidemics are presented and discussed. In the sixth chapter, the previously presented models are applied. More specifically, results from simulations studies on vaccination against influenza are presented. Results have shown the importance of the timing of vaccination in the evolution of the epidemic. Furthermore, epidemic models with specific age classes are applied, which highlight that children are the main drivers of the influenza epidemics. Finally, the differences in the results obtained from the application of deterministic and stochastic models are presented and discussed. A SIR model is applied on real data."],"dc:identifier":["uoadl:1314858","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1314858"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:title":["H χρήση μαθηματικών μοντέλων και δικτύων στη μελέτη λοιμωδών νοσημάτων"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:23:55Z"}