{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1316613"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1316613","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Γενικευμένο Πρόβλημα Ιδιοτιμών","abstract":"Το πρόβλημα εύρεσης ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων συναντάται σε πολλές πρακτικές εφαρμογές των επιστημών. Ειδικότερα, προβλήματα της φυσικής και της μηχανικής απαρτίζονται από συστήματα διαφορικών εξισώσεων, των οποίων η λύση εκφράζεται με τη βοήθεια ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων. Το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα εμφανίζεται σε πολλές επιστημονικές εφαρμογές, κυρίως της γεωλογίας, της θεωρίας ελέγχου και συστημάτων, της ανάλυσης δονήσεων μηχανικών δομών αλλά και της επεξεργασίας εικόνας. Η παρούσα διπλωματική εργασία σχετίζεται με τη διερεύνηση του κανονικού και του γενικευμένου προβλήματος ιδιοτιμών και χωρίζεται σε τρεις κύριες θεματικές ενότητες.Το πρώτο μέρος παρουσιάζει τις ευρέως γνωστές αριθμητικές μεθόδους, των οποίων η χρησική αξία είναι εμφανής σε μαθηματικά προβλήματα. Αποτελεσματικές, ακριβείς μέθοδοι υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων τυχαίων πινάκων δεν ήταν γνωστές, μέχρι την ανακάλυψη της QR παραγοντοποίησης. Υπάρχουν πολλοί τρόποι υπολογισμού της QR παραγοντοποίησης, όπως οι μετασχηματισμοί Gram-Schmidt, Householder και Givens. Ο κάθε μετασχηματισμός έχει μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα. Για συγκεκριμένες περιπτώσεις απαιτούνται αποτελεσματικοί εξειδικευμένοι αλγόριθμοι. Για παράδειγμα, στην περίπτωση των μεγάλων αραιών πινάκων, ο αλγόριθμος Lanczos είναι μία αποτελεσματική επαναληπτική μέθοδος υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων ενός πίνακα.Το δεύτερο μέρος αποτελείται από μία πλήρη ανάλυση αριθμητικών μεθόδων, στοχεύοντας την επίλυση του κανονικού προβλήματος ιδιοτιμών. Ανάμεσα στους αλγόριθμους που περιγράφονται στην ενότητα αυτή, η Power Method και η Inverse Iteration είναι οι πιο διαδεδομένες μέθοδοι αν η μεγαλύτερη ιδιοτιμή και το αντίστοιχο ιδιοδιάνυσμα είναι προς υπολογισμό, και η Implicit QR Iteration, αν απαιτούνται όλες οι ιδιοτιμές. Η χρησιμότητα της QR παραγοντοποίησης είναι πασιφανής στο συγκεκριμένο σημείο. Στο τρίτο μέρος, το κεντρικό μέρος της εργασίας αυτής, παρουσιάζεται το γενικευμένο και το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα ιδιοτιμών. Οι αλγόριθμοι που χρησιμοποιήθηκαν νωρίτερα λειτουργούν με βάση τα πλεονεκτήματα των νέων δεδομένων. Ο αλγόριθμος QZ και οι μέθοδοι Arnoldi και Lanczos ξεχωρίζουν εξαιτίας της υπολογιστικής αποτελεσματικότητάς τους. Πιο σύγχρονοι αλγόριθμοι, όπως ο MDR και οι διαφορετικές περιπτώσεις του, υπόσχονται υπολογιστική υλοποιησιμότητα με ταχύτερη σύγκλιση.","abstract_html":"Το πρόβλημα εύρεσης ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων συναντάται σε πολλές πρακτικές εφαρμογές των επιστημών. Ειδικότερα, προβλήματα της φυσικής και της μηχανικής απαρτίζονται από συστήματα διαφορικών εξισώσεων, των οποίων η λύση εκφράζεται με τη βοήθεια ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων. Το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα εμφανίζεται σε πολλές επιστημονικές εφαρμογές, κυρίως της γεωλογίας, της θεωρίας ελέγχου και συστημάτων, της ανάλυσης δονήσεων μηχανικών δομών αλλά και της επεξεργασίας εικόνας. Η παρούσα διπλωματική εργασία σχετίζεται με τη διερεύνηση του κανονικού και του γενικευμένου προβλήματος ιδιοτιμών και χωρίζεται σε τρεις κύριες θεματικές ενότητες.Το πρώτο μέρος παρουσιάζει τις ευρέως γνωστές αριθμητικές μεθόδους, των οποίων η χρησική αξία είναι εμφανής σε μαθηματικά προβλήματα. Αποτελεσματικές, ακριβείς μέθοδοι υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων τυχαίων πινάκων δεν ήταν γνωστές, μέχρι την ανακάλυψη της QR παραγοντοποίησης. Υπάρχουν πολλοί τρόποι υπολογισμού της QR παραγοντοποίησης, όπως οι μετασχηματισμοί Gram-Schmidt, Householder και Givens. Ο κάθε μετασχηματισμός έχει μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα. Για συγκεκριμένες περιπτώσεις απαιτούνται αποτελεσματικοί εξειδικευμένοι αλγόριθμοι. Για παράδειγμα, στην περίπτωση των μεγάλων αραιών πινάκων, ο αλγόριθμος Lanczos είναι μία αποτελεσματική επαναληπτική μέθοδος υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων ενός πίνακα.Το δεύτερο μέρος αποτελείται από μία πλήρη ανάλυση αριθμητικών μεθόδων, στοχεύοντας την επίλυση του κανονικού προβλήματος ιδιοτιμών. Ανάμεσα στους αλγόριθμους που περιγράφονται στην ενότητα αυτή, η Power Method και η Inverse Iteration είναι οι πιο διαδεδομένες μέθοδοι αν η μεγαλύτερη ιδιοτιμή και το αντίστοιχο ιδιοδιάνυσμα είναι προς υπολογισμό, και η Implicit QR Iteration, αν απαιτούνται όλες οι ιδιοτιμές. Η χρησιμότητα της QR παραγοντοποίησης είναι πασιφανής στο συγκεκριμένο σημείο. Στο τρίτο μέρος, το κεντρικό μέρος της εργασίας αυτής, παρουσιάζεται το γενικευμένο και το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα ιδιοτιμών. Οι αλγόριθμοι που χρησιμοποιήθηκαν νωρίτερα λειτουργούν με βάση τα πλεονεκτήματα των νέων δεδομένων. Ο αλγόριθμος QZ και οι μέθοδοι Arnoldi και Lanczos ξεχωρίζουν εξαιτίας της υπολογιστικής αποτελεσματικότητάς τους. Πιο σύγχρονοι αλγόριθμοι, όπως ο MDR και οι διαφορετικές περιπτώσεις του, υπόσχονται υπολογιστική υλοποιησιμότητα με ταχύτερη σύγκλιση.","abstract_has_math":false,"creators":["Μπικοπούλου Σοφία"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2015,"date_issued":"2015","date_published":"2015","updated_at":"2026-11-19T05:24:50Z","subjects":[],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1316613"],"render_values":[{"text":"uoadl:1316613","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1316613","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1316613","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1316613","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μπικοπούλου Σοφία"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2015"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1316613","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1316613"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Το πρόβλημα εύρεσης ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων συναντάται σε πολλές πρακτικές εφαρμογές των επιστημών. Ειδικότερα, προβλήματα της φυσικής και της μηχανικής απαρτίζονται από συστήματα διαφορικών εξισώσεων, των οποίων η λύση εκφράζεται με τη βοήθεια ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων. Το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα εμφανίζεται σε πολλές επιστημονικές εφαρμογές, κυρίως της γεωλογίας, της θεωρίας ελέγχου και συστημάτων, της ανάλυσης δονήσεων μηχανικών δομών αλλά και της επεξεργασίας εικόνας. Η παρούσα διπλωματική εργασία σχετίζεται με τη διερεύνηση του κανονικού και του γενικευμένου προβλήματος ιδιοτιμών και χωρίζεται σε τρεις κύριες θεματικές ενότητες.Το πρώτο μέρος παρουσιάζει τις ευρέως γνωστές αριθμητικές μεθόδους, των οποίων η χρησική αξία είναι εμφανής σε μαθηματικά προβλήματα. Αποτελεσματικές, ακριβείς μέθοδοι υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων τυχαίων πινάκων δεν ήταν γνωστές, μέχρι την ανακάλυψη της QR παραγοντοποίησης. Υπάρχουν πολλοί τρόποι υπολογισμού της QR παραγοντοποίησης, όπως οι μετασχηματισμοί Gram-Schmidt, Householder και Givens. Ο κάθε μετασχηματισμός έχει μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα. Για συγκεκριμένες περιπτώσεις απαιτούνται αποτελεσματικοί εξειδικευμένοι αλγόριθμοι. Για παράδειγμα, στην περίπτωση των μεγάλων αραιών πινάκων, ο αλγόριθμος Lanczos είναι μία αποτελεσματική επαναληπτική μέθοδος υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων ενός πίνακα.Το δεύτερο μέρος αποτελείται από μία πλήρη ανάλυση αριθμητικών μεθόδων, στοχεύοντας την επίλυση του κανονικού προβλήματος ιδιοτιμών. Ανάμεσα στους αλγόριθμους που περιγράφονται στην ενότητα αυτή, η Power Method και η Inverse Iteration είναι οι πιο διαδεδομένες μέθοδοι αν η μεγαλύτερη ιδιοτιμή και το αντίστοιχο ιδιοδιάνυσμα είναι προς υπολογισμό, και η Implicit QR Iteration, αν απαιτούνται όλες οι ιδιοτιμές. Η χρησιμότητα της QR παραγοντοποίησης είναι πασιφανής στο συγκεκριμένο σημείο. Στο τρίτο μέρος, το κεντρικό μέρος της εργασίας αυτής, παρουσιάζεται το γενικευμένο και το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα ιδιοτιμών. Οι αλγόριθμοι που χρησιμοποιήθηκαν νωρίτερα λειτουργούν με βάση τα πλεονεκτήματα των νέων δεδομένων. Ο αλγόριθμος QZ και οι μέθοδοι Arnoldi και Lanczos ξεχωρίζουν εξαιτίας της υπολογιστικής αποτελεσματικότητάς τους. Πιο σύγχρονοι αλγόριθμοι, όπως ο MDR και οι διαφορετικές περιπτώσεις του, υπόσχονται υπολογιστική υλοποιησιμότητα με ταχύτερη σύγκλιση.","The problem of finding the eigenvalues and eigenvectors appears in many practical applications of science. Especially, problems in physics and engineering are typically modeled by systems of differential equations. Their solution, in turn, is often expressed by means of eigenvalues and eigenvectors. The symmetric generalized problem arises in various scientific fields, such as geology, control theory, vibration analysis and image processing. The current thesis is related to the standard and generalized eigenvalue problem and it is divided into three main parts. The first part presents celebrated numerical methods, whose usefulness is obvious in many mathematical issues. Efficient and accurate methods for calculating eigenvalues and eigenvectors of random matrices were unknown until the contrivance of the QR decomposition. There are several methods for actually computing the QR decomposition, such as by means of the Gram-Schmidt process, Householder transformations, or Givens rotations. Each has a number of advantages and disadvantages. Special cases can be treated efficiently with specialized algorithms. For instance, in the case of large sparse matrices, the Lanczos algorithm allows one to compute eigenvalues and eigenvectors in an effective manner.The second part consists of a thorough presentation of numerical algorithms, targeting the standard eigenvalue problem. Among the algorithms discussed in this section, the Power Method and Inverse Iteration are in the spotlight if the largest eigenvalue and the corresponding eigenvector are in need of computation, and the Implicit QR Iteration, if all eigenvalues are required. The necessity of the QR factorization is apparent at the current point.In the third part, the core section of the paper, the generalized and symmetric generalized eigenvalue problems are presented. The algorithms used previously take under consideration the new input data. The well known QZ algorithm and the Arnoldi and Lanczos Methods are discriminated because of their outstanding computational functionality. Newer algorithms, like MDR and its diversified situations, are also effective and convergence promising."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Γενικευμένο Πρόβλημα Ιδιοτιμών"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μπικοπούλου Σοφία"],"dc:date":["2015"],"dc:description":["Το πρόβλημα εύρεσης ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων συναντάται σε πολλές πρακτικές εφαρμογές των επιστημών. Ειδικότερα, προβλήματα της φυσικής και της μηχανικής απαρτίζονται από συστήματα διαφορικών εξισώσεων, των οποίων η λύση εκφράζεται με τη βοήθεια ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων. Το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα εμφανίζεται σε πολλές επιστημονικές εφαρμογές, κυρίως της γεωλογίας, της θεωρίας ελέγχου και συστημάτων, της ανάλυσης δονήσεων μηχανικών δομών αλλά και της επεξεργασίας εικόνας. Η παρούσα διπλωματική εργασία σχετίζεται με τη διερεύνηση του κανονικού και του γενικευμένου προβλήματος ιδιοτιμών και χωρίζεται σε τρεις κύριες θεματικές ενότητες.Το πρώτο μέρος παρουσιάζει τις ευρέως γνωστές αριθμητικές μεθόδους, των οποίων η χρησική αξία είναι εμφανής σε μαθηματικά προβλήματα. Αποτελεσματικές, ακριβείς μέθοδοι υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων τυχαίων πινάκων δεν ήταν γνωστές, μέχρι την ανακάλυψη της QR παραγοντοποίησης. Υπάρχουν πολλοί τρόποι υπολογισμού της QR παραγοντοποίησης, όπως οι μετασχηματισμοί Gram-Schmidt, Householder και Givens. Ο κάθε μετασχηματισμός έχει μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα. Για συγκεκριμένες περιπτώσεις απαιτούνται αποτελεσματικοί εξειδικευμένοι αλγόριθμοι. Για παράδειγμα, στην περίπτωση των μεγάλων αραιών πινάκων, ο αλγόριθμος Lanczos είναι μία αποτελεσματική επαναληπτική μέθοδος υπολογισμού ιδιοτιμών και ιδιοδιανυσμάτων ενός πίνακα.Το δεύτερο μέρος αποτελείται από μία πλήρη ανάλυση αριθμητικών μεθόδων, στοχεύοντας την επίλυση του κανονικού προβλήματος ιδιοτιμών. Ανάμεσα στους αλγόριθμους που περιγράφονται στην ενότητα αυτή, η Power Method και η Inverse Iteration είναι οι πιο διαδεδομένες μέθοδοι αν η μεγαλύτερη ιδιοτιμή και το αντίστοιχο ιδιοδιάνυσμα είναι προς υπολογισμό, και η Implicit QR Iteration, αν απαιτούνται όλες οι ιδιοτιμές. Η χρησιμότητα της QR παραγοντοποίησης είναι πασιφανής στο συγκεκριμένο σημείο. Στο τρίτο μέρος, το κεντρικό μέρος της εργασίας αυτής, παρουσιάζεται το γενικευμένο και το συμμετρικό γενικευμένο πρόβλημα ιδιοτιμών. Οι αλγόριθμοι που χρησιμοποιήθηκαν νωρίτερα λειτουργούν με βάση τα πλεονεκτήματα των νέων δεδομένων. Ο αλγόριθμος QZ και οι μέθοδοι Arnoldi και Lanczos ξεχωρίζουν εξαιτίας της υπολογιστικής αποτελεσματικότητάς τους. Πιο σύγχρονοι αλγόριθμοι, όπως ο MDR και οι διαφορετικές περιπτώσεις του, υπόσχονται υπολογιστική υλοποιησιμότητα με ταχύτερη σύγκλιση.","The problem of finding the eigenvalues and eigenvectors appears in many practical applications of science. Especially, problems in physics and engineering are typically modeled by systems of differential equations. Their solution, in turn, is often expressed by means of eigenvalues and eigenvectors. The symmetric generalized problem arises in various scientific fields, such as geology, control theory, vibration analysis and image processing. The current thesis is related to the standard and generalized eigenvalue problem and it is divided into three main parts. The first part presents celebrated numerical methods, whose usefulness is obvious in many mathematical issues. Efficient and accurate methods for calculating eigenvalues and eigenvectors of random matrices were unknown until the contrivance of the QR decomposition. There are several methods for actually computing the QR decomposition, such as by means of the Gram-Schmidt process, Householder transformations, or Givens rotations. Each has a number of advantages and disadvantages. Special cases can be treated efficiently with specialized algorithms. For instance, in the case of large sparse matrices, the Lanczos algorithm allows one to compute eigenvalues and eigenvectors in an effective manner.The second part consists of a thorough presentation of numerical algorithms, targeting the standard eigenvalue problem. Among the algorithms discussed in this section, the Power Method and Inverse Iteration are in the spotlight if the largest eigenvalue and the corresponding eigenvector are in need of computation, and the Implicit QR Iteration, if all eigenvalues are required. The necessity of the QR factorization is apparent at the current point.In the third part, the core section of the paper, the generalized and symmetric generalized eigenvalue problems are presented. The algorithms used previously take under consideration the new input data. The well known QZ algorithm and the Arnoldi and Lanczos Methods are discriminated because of their outstanding computational functionality. Newer algorithms, like MDR and its diversified situations, are also effective and convergence promising."],"dc:identifier":["uoadl:1316613","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1316613"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:title":["Γενικευμένο Πρόβλημα Ιδιοτιμών"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:24:50Z"}