{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1318104"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1318104","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Κατευθυνόμενος-από τη δομή-σχεδιασμός νέων εν δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων με βάση γνωστά βιοδραστικά μόρια ή θραύσματα","abstract":"Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (ή μη εξαρτώμενος από την ινσουλίνη διαβήτης), πλήττει το 90-95% των ασθενών που πάσχουν από τη νόσο του σακχαρώδους διαβήτη και συνδέεται με σοβαρά νοσήματα όπως ισχαιμικά επεισόδια, νεφρική ανεπάρκεια, καρδιαγγειακά νοσήματα και σύμφωνα μεπρόσφατες μελέτες και με τον καρκίνο. Η φωσφορυλάση του γλυκογόνου αποτελεί κύριο ένζυμο στο μεταβολισμό του γλυκογόνου και κατά συνέπεια στη διατήρηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. και χρησιμοποιείται ως μοριακός στόχος για την ανακάλυψη και το σχεδιασμό δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων για την αντιμετώπιση του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2. Στο ένζυμο αυτό εφαρμόζεταιημέθοδος του κατευθυνόμενου-από τη δομή-σχεδιασμούμε σκοπό την ταυτοποίηση ενώσεων με υψηλή συγγένεια και εξειδίκευση για το μακρομοριακό στόχο.Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ταυτοποίηση ενώσεων ή παραγώγων αυτών τα οποία θα αποτελέσουν δυνάμει υπογλυκαιμικά φάρμακα με υψηλή εκλεκτικότητα για το ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου, με στόχο τη μείωση των παρενεργειών στον ανθρώπινο οργανισμό. Στην παρούσα εργασία παρουσιάζονται κρυσταλλογραφικές μελέτεςενώσεων που είχαν προήγουμενα μελετηθεί με κινητικά πειράματα για τη διερεύνηση της ανασταλτικής τους δράσης στο ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου. Για τον σκοπό αυτό προσδιορίσθηκαν οι τριδιάστατες κρυσταλλικές δομές της φωσφορυλάσης του γλυκογόνου ώς συμπλόκου α) με τέσερις οργανικές ενώσεις παράγωγα γλυκόζης και β) με πέντε θραύσματα τα οποία αποτελούν τμήματα γνωστώναναστολέων με χρήση συγχροτρονικής ακτινοβολίας ακτίνων-Χ.Συγκεκριμένα, ταπαράγωγα γλυκόζης που εξετάσθηκαν προέκυψαν με εισαγωγή άκυλο-άμινο παραγώγων ως υποκαταστάτων στη β- ανωμερική θέση της γλυκόζης,προκειμένου να μελετηθεί ο τρόπος σύνδεσης αυτών στο καταλυτικό κέντροτου ενζύμου. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν τα κινητικά πειράματα υποδεικνύοντας ότι οι ενώσεις αυτές προάγουν την ανενεργό διαμόρφωση του ενζύμου αναστέλοντας τη δράση του. Στην περίπτωση των θραυσμάτων, τα οποία αποτελούν τμήματα μεγαλύτερων ενώσεων οι περισσότερες από τις οποίες προέρχονται από γνωστούς αναστολείςτου ενζύμου, παρατηρήθηκε εξαιρετικά ασθενής συγγένεια σύνδεσης. Ωστόσο, αυτά βρέθηκαν να συνδέονται τόσο στο νέο αλλοστερικό κέντρο όσο και στο κέντρο αναστολής σύμφωνα με τις πρόδρομες ενώσεις αυτών. Αν και τα παράγωγα γλυκόζης παρουσιάζονται ως η πλέον προφανής κατηγορία ενώσεων για το σχεδιασμό δυνάμει αντιδιαβητικώνφαρμάκων, φαίνεται πως και η διερεύνιση των θραυσμάτων, μέσω μελέτης των αλληλεπιδράσεων τους με κρυσταλλογραφία ακτίνων–Χ, μπορεί να οδηγήσει σε εξαιρετικά χρήσιμα συμπεράσματα για τη «δομική συγγένεια» που επιδεικνύουν λειτουργικές ομάδες όπως αυτή του ινδολίου και του ναφθυλίουγια τα διακριτά κέντρα αναστολής του ενζύμου.","abstract_html":"Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (ή μη εξαρτώμενος από την ινσουλίνη διαβήτης), πλήττει το 90-95% των ασθενών που πάσχουν από τη νόσο του σακχαρώδους διαβήτη και συνδέεται με σοβαρά νοσήματα όπως ισχαιμικά επεισόδια, νεφρική ανεπάρκεια, καρδιαγγειακά νοσήματα και σύμφωνα μεπρόσφατες μελέτες και με τον καρκίνο. Η φωσφορυλάση του γλυκογόνου αποτελεί κύριο ένζυμο στο μεταβολισμό του γλυκογόνου και κατά συνέπεια στη διατήρηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. και χρησιμοποιείται ως μοριακός στόχος για την ανακάλυψη και το σχεδιασμό δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων για την αντιμετώπιση του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2. Στο ένζυμο αυτό εφαρμόζεταιημέθοδος του κατευθυνόμενου-από τη δομή-σχεδιασμούμε σκοπό την ταυτοποίηση ενώσεων με υψηλή συγγένεια και εξειδίκευση για το μακρομοριακό στόχο.Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ταυτοποίηση ενώσεων ή παραγώγων αυτών τα οποία θα αποτελέσουν δυνάμει υπογλυκαιμικά φάρμακα με υψηλή εκλεκτικότητα για το ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου, με στόχο τη μείωση των παρενεργειών στον ανθρώπινο οργανισμό. Στην παρούσα εργασία παρουσιάζονται κρυσταλλογραφικές μελέτεςενώσεων που είχαν προήγουμενα μελετηθεί με κινητικά πειράματα για τη διερεύνηση της ανασταλτικής τους δράσης στο ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου. Για τον σκοπό αυτό προσδιορίσθηκαν οι τριδιάστατες κρυσταλλικές δομές της φωσφορυλάσης του γλυκογόνου ώς συμπλόκου α) με τέσερις οργανικές ενώσεις παράγωγα γλυκόζης και β) με πέντε θραύσματα τα οποία αποτελούν τμήματα γνωστώναναστολέων με χρήση συγχροτρονικής ακτινοβολίας ακτίνων-Χ.Συγκεκριμένα, ταπαράγωγα γλυκόζης που εξετάσθηκαν προέκυψαν με εισαγωγή άκυλο-άμινο παραγώγων ως υποκαταστάτων στη β- ανωμερική θέση της γλυκόζης,προκειμένου να μελετηθεί ο τρόπος σύνδεσης αυτών στο καταλυτικό κέντροτου ενζύμου. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν τα κινητικά πειράματα υποδεικνύοντας ότι οι ενώσεις αυτές προάγουν την ανενεργό διαμόρφωση του ενζύμου αναστέλοντας τη δράση του. Στην περίπτωση των θραυσμάτων, τα οποία αποτελούν τμήματα μεγαλύτερων ενώσεων οι περισσότερες από τις οποίες προέρχονται από γνωστούς αναστολείςτου ενζύμου, παρατηρήθηκε εξαιρετικά ασθενής συγγένεια σύνδεσης. Ωστόσο, αυτά βρέθηκαν να συνδέονται τόσο στο νέο αλλοστερικό κέντρο όσο και στο κέντρο αναστολής σύμφωνα με τις πρόδρομες ενώσεις αυτών. Αν και τα παράγωγα γλυκόζης παρουσιάζονται ως η πλέον προφανής κατηγορία ενώσεων για το σχεδιασμό δυνάμει αντιδιαβητικώνφαρμάκων, φαίνεται πως και η διερεύνιση των θραυσμάτων, μέσω μελέτης των αλληλεπιδράσεων τους με κρυσταλλογραφία ακτίνων–Χ, μπορεί να οδηγήσει σε εξαιρετικά χρήσιμα συμπεράσματα για τη «δομική συγγένεια» που επιδεικνύουν λειτουργικές ομάδες όπως αυτή του ινδολίου και του ναφθυλίουγια τα διακριτά κέντρα αναστολής του ενζύμου.","abstract_has_math":false,"creators":["Παπακωνσταντίνου Μαρία"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2014,"date_issued":"2014","date_published":"2014","updated_at":"2026-11-19T05:25:16Z","subjects":[],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1318104"],"render_values":[{"text":"uoadl:1318104","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318104","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318104","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1318104","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Παπακωνσταντίνου Μαρία"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2014"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1318104","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318104"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (ή μη εξαρτώμενος από την ινσουλίνη διαβήτης), πλήττει το 90-95% των ασθενών που πάσχουν από τη νόσο του σακχαρώδους διαβήτη και συνδέεται με σοβαρά νοσήματα όπως ισχαιμικά επεισόδια, νεφρική ανεπάρκεια, καρδιαγγειακά νοσήματα και σύμφωνα μεπρόσφατες μελέτες και με τον καρκίνο. Η φωσφορυλάση του γλυκογόνου αποτελεί κύριο ένζυμο στο μεταβολισμό του γλυκογόνου και κατά συνέπεια στη διατήρηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. και χρησιμοποιείται ως μοριακός στόχος για την ανακάλυψη και το σχεδιασμό δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων για την αντιμετώπιση του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2. Στο ένζυμο αυτό εφαρμόζεταιημέθοδος του κατευθυνόμενου-από τη δομή-σχεδιασμούμε σκοπό την ταυτοποίηση ενώσεων με υψηλή συγγένεια και εξειδίκευση για το μακρομοριακό στόχο.Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ταυτοποίηση ενώσεων ή παραγώγων αυτών τα οποία θα αποτελέσουν δυνάμει υπογλυκαιμικά φάρμακα με υψηλή εκλεκτικότητα για το ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου, με στόχο τη μείωση των παρενεργειών στον ανθρώπινο οργανισμό. Στην παρούσα εργασία παρουσιάζονται κρυσταλλογραφικές μελέτεςενώσεων που είχαν προήγουμενα μελετηθεί με κινητικά πειράματα για τη διερεύνηση της ανασταλτικής τους δράσης στο ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου. Για τον σκοπό αυτό προσδιορίσθηκαν οι τριδιάστατες κρυσταλλικές δομές της φωσφορυλάσης του γλυκογόνου ώς συμπλόκου α) με τέσερις οργανικές ενώσεις παράγωγα γλυκόζης και β) με πέντε θραύσματα τα οποία αποτελούν τμήματα γνωστώναναστολέων με χρήση συγχροτρονικής ακτινοβολίας ακτίνων-Χ.Συγκεκριμένα, ταπαράγωγα γλυκόζης που εξετάσθηκαν προέκυψαν με εισαγωγή άκυλο-άμινο παραγώγων ως υποκαταστάτων στη β- ανωμερική θέση της γλυκόζης,προκειμένου να μελετηθεί ο τρόπος σύνδεσης αυτών στο καταλυτικό κέντροτου ενζύμου. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν τα κινητικά πειράματα υποδεικνύοντας ότι οι ενώσεις αυτές προάγουν την ανενεργό διαμόρφωση του ενζύμου αναστέλοντας τη δράση του. Στην περίπτωση των θραυσμάτων, τα οποία αποτελούν τμήματα μεγαλύτερων ενώσεων οι περισσότερες από τις οποίες προέρχονται από γνωστούς αναστολείςτου ενζύμου, παρατηρήθηκε εξαιρετικά ασθενής συγγένεια σύνδεσης. Ωστόσο, αυτά βρέθηκαν να συνδέονται τόσο στο νέο αλλοστερικό κέντρο όσο και στο κέντρο αναστολής σύμφωνα με τις πρόδρομες ενώσεις αυτών. Αν και τα παράγωγα γλυκόζης παρουσιάζονται ως η πλέον προφανής κατηγορία ενώσεων για το σχεδιασμό δυνάμει αντιδιαβητικώνφαρμάκων, φαίνεται πως και η διερεύνιση των θραυσμάτων, μέσω μελέτης των αλληλεπιδράσεων τους με κρυσταλλογραφία ακτίνων–Χ, μπορεί να οδηγήσει σε εξαιρετικά χρήσιμα συμπεράσματα για τη «δομική συγγένεια» που επιδεικνύουν λειτουργικές ομάδες όπως αυτή του ινδολίου και του ναφθυλίουγια τα διακριτά κέντρα αναστολής του ενζύμου.","Diabetes mellitus type 2 (or non-insulin dependent diabetes) affects 90-95 % of patients suffering from the disease and is associated with serious diseases such as ischemic stroke, renal failure, cardiovascular disease, and according to recent studies wth cancer. Glycogen phosphorylase, a key enzyme in glycogen metabolism that regulates blood sugar levels, is used as a molecular target for the discovery and design of potential hypoglycemic drugs for the treatment of diabetes mellitus type 2. The method of structure-based drug design is applied on this enzyme to allow the identification of compounds with high affinity and specificity for the macromolecular target. In the frame of the present MSc thesis, the results from structural studies of compounds that were previously evaluated for their inhibitory potency against glycogen phosphorylase are reported. The complex structures of glycogen phosphorylase in a complex with a) four organic compounds glucose derivatives and b) five fragments derived from known inhibitors’ scaffold have been determined at high resolution using X-rays from synchrotron radiation sources. More specifically,the glucose derivatives studied, were generated by introducing amino - acyl substituentsin the β- anomeric position of glucose in order to examine the possibility of increasing the binding affinity of compounds to the catalytic site. The results confirmed the findings of the kinetic studies showing that those compoundspromotethe inactive T state conformation and inhibit the enzyme’s action. In the case of fragments, most of which are part of known inhibitorsof the enzyme,exhibited weak affinity for the enzyme. However, there were found to bind at the new allosteric site and the inhibitor site of the glycogen phoshorylase in accordance with their lead compounds. Although the glucose derivatives is the most obvious class of compounds for the design of antidiabetic agents, it appears that the investigation of the role of fragments and their interactions upon binding at the enzyme with X-ray crystallography sheds light to their significance and might lead to useful observations for the “structural affinity” some functional groups such as indole or naphthyl groups exhibit for the distinct inhibitor binding sites of the enzyme."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Κατευθυνόμενος-από τη δομή-σχεδιασμός νέων εν δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων με βάση γνωστά βιοδραστικά μόρια ή θραύσματα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Παπακωνσταντίνου Μαρία"],"dc:date":["2014"],"dc:description":["Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (ή μη εξαρτώμενος από την ινσουλίνη διαβήτης), πλήττει το 90-95% των ασθενών που πάσχουν από τη νόσο του σακχαρώδους διαβήτη και συνδέεται με σοβαρά νοσήματα όπως ισχαιμικά επεισόδια, νεφρική ανεπάρκεια, καρδιαγγειακά νοσήματα και σύμφωνα μεπρόσφατες μελέτες και με τον καρκίνο. Η φωσφορυλάση του γλυκογόνου αποτελεί κύριο ένζυμο στο μεταβολισμό του γλυκογόνου και κατά συνέπεια στη διατήρηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. και χρησιμοποιείται ως μοριακός στόχος για την ανακάλυψη και το σχεδιασμό δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων για την αντιμετώπιση του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2. Στο ένζυμο αυτό εφαρμόζεταιημέθοδος του κατευθυνόμενου-από τη δομή-σχεδιασμούμε σκοπό την ταυτοποίηση ενώσεων με υψηλή συγγένεια και εξειδίκευση για το μακρομοριακό στόχο.Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ταυτοποίηση ενώσεων ή παραγώγων αυτών τα οποία θα αποτελέσουν δυνάμει υπογλυκαιμικά φάρμακα με υψηλή εκλεκτικότητα για το ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου, με στόχο τη μείωση των παρενεργειών στον ανθρώπινο οργανισμό. Στην παρούσα εργασία παρουσιάζονται κρυσταλλογραφικές μελέτεςενώσεων που είχαν προήγουμενα μελετηθεί με κινητικά πειράματα για τη διερεύνηση της ανασταλτικής τους δράσης στο ένζυμο φωσφορυλάση του γλυκογόνου. Για τον σκοπό αυτό προσδιορίσθηκαν οι τριδιάστατες κρυσταλλικές δομές της φωσφορυλάσης του γλυκογόνου ώς συμπλόκου α) με τέσερις οργανικές ενώσεις παράγωγα γλυκόζης και β) με πέντε θραύσματα τα οποία αποτελούν τμήματα γνωστώναναστολέων με χρήση συγχροτρονικής ακτινοβολίας ακτίνων-Χ.Συγκεκριμένα, ταπαράγωγα γλυκόζης που εξετάσθηκαν προέκυψαν με εισαγωγή άκυλο-άμινο παραγώγων ως υποκαταστάτων στη β- ανωμερική θέση της γλυκόζης,προκειμένου να μελετηθεί ο τρόπος σύνδεσης αυτών στο καταλυτικό κέντροτου ενζύμου. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν τα κινητικά πειράματα υποδεικνύοντας ότι οι ενώσεις αυτές προάγουν την ανενεργό διαμόρφωση του ενζύμου αναστέλοντας τη δράση του. Στην περίπτωση των θραυσμάτων, τα οποία αποτελούν τμήματα μεγαλύτερων ενώσεων οι περισσότερες από τις οποίες προέρχονται από γνωστούς αναστολείςτου ενζύμου, παρατηρήθηκε εξαιρετικά ασθενής συγγένεια σύνδεσης. Ωστόσο, αυτά βρέθηκαν να συνδέονται τόσο στο νέο αλλοστερικό κέντρο όσο και στο κέντρο αναστολής σύμφωνα με τις πρόδρομες ενώσεις αυτών. Αν και τα παράγωγα γλυκόζης παρουσιάζονται ως η πλέον προφανής κατηγορία ενώσεων για το σχεδιασμό δυνάμει αντιδιαβητικώνφαρμάκων, φαίνεται πως και η διερεύνιση των θραυσμάτων, μέσω μελέτης των αλληλεπιδράσεων τους με κρυσταλλογραφία ακτίνων–Χ, μπορεί να οδηγήσει σε εξαιρετικά χρήσιμα συμπεράσματα για τη «δομική συγγένεια» που επιδεικνύουν λειτουργικές ομάδες όπως αυτή του ινδολίου και του ναφθυλίουγια τα διακριτά κέντρα αναστολής του ενζύμου.","Diabetes mellitus type 2 (or non-insulin dependent diabetes) affects 90-95 % of patients suffering from the disease and is associated with serious diseases such as ischemic stroke, renal failure, cardiovascular disease, and according to recent studies wth cancer. Glycogen phosphorylase, a key enzyme in glycogen metabolism that regulates blood sugar levels, is used as a molecular target for the discovery and design of potential hypoglycemic drugs for the treatment of diabetes mellitus type 2. The method of structure-based drug design is applied on this enzyme to allow the identification of compounds with high affinity and specificity for the macromolecular target. In the frame of the present MSc thesis, the results from structural studies of compounds that were previously evaluated for their inhibitory potency against glycogen phosphorylase are reported. The complex structures of glycogen phosphorylase in a complex with a) four organic compounds glucose derivatives and b) five fragments derived from known inhibitors’ scaffold have been determined at high resolution using X-rays from synchrotron radiation sources. More specifically,the glucose derivatives studied, were generated by introducing amino - acyl substituentsin the β- anomeric position of glucose in order to examine the possibility of increasing the binding affinity of compounds to the catalytic site. The results confirmed the findings of the kinetic studies showing that those compoundspromotethe inactive T state conformation and inhibit the enzyme’s action. In the case of fragments, most of which are part of known inhibitorsof the enzyme,exhibited weak affinity for the enzyme. However, there were found to bind at the new allosteric site and the inhibitor site of the glycogen phoshorylase in accordance with their lead compounds. Although the glucose derivatives is the most obvious class of compounds for the design of antidiabetic agents, it appears that the investigation of the role of fragments and their interactions upon binding at the enzyme with X-ray crystallography sheds light to their significance and might lead to useful observations for the “structural affinity” some functional groups such as indole or naphthyl groups exhibit for the distinct inhibitor binding sites of the enzyme."],"dc:identifier":["uoadl:1318104","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318104"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:title":["Κατευθυνόμενος-από τη δομή-σχεδιασμός νέων εν δυνάμει υπογλυκαιμικών φαρμάκων με βάση γνωστά βιοδραστικά μόρια ή θραύσματα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:25:16Z"}