{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1318466"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1318466","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Μελέτη οδών ανοσιακής απόκρισης, ρύθμισης και αυτοανοσίας στα φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου","abstract":"Οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου (ΙΦΝΕ), δηλαδή η νόσος του Crohn (ΝC) και η ελκώδης κολίτις (ΕΚ) οφείλονται σε μη φυσιολογική ενεργοποίηση του ανοσιακού συστήματος σε άτομα με γενετική προδιάθεση. Οι ΙΦΝΕ αποτελούν αίνιγμα για τους γαστρεντερολόγους και τους ανοσολόγους από την εποχή της πρώτης περιγραφής τους, πριν από 75 – 100 χρόνια. Η ανακάλυψη νέων αναλυτικών μεθόδων οδήγησε στην κατανόηση των μονοπατιών της παθοφυσιολογίας των ΙΦΝΕ με αποτέλεσμα την ανάπτυξη νέων, πιο αποτελεσματικών θεραπευτικών σχημάτων. Όσον αφορά την επίκτητη ανοσία, στη ΝC θεωρείται ότι κυριαρχεί η TH1/TH17 ανοσιακή απόκριση που μεσολαβείται από τις κυτταροκίνες IL-12, IFNγ, TNFα και IL-23/IL-17 , ενώ στην ΕΚ κυριαρχεί η TH2 απόκριση που μεσολαβείται από τις IL-4, IL-13 κυτταροκίνες μέσω των ΝΚ κυττάρων. Τα Tregs είναι CD4+ ρυθμιστικά κύτταρα που χαρακτηρίζονται από υψηλή έκφραση του CD25 και του παράγοντα μεταγραφής FOXP3 με αποστολή την καταστολή του πολλαπλασιασμού και της λειτουργίας των ενεργοποιημένων Τ λεμφοκυττάρων. Ο ρόλος τους είναι σημαντικός στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, δεδομένου ότι εμποδίζουν την εκδήλωση των παθολογικών συμπτωμάτων μέσω IL-10/TGFβ μονοπατιών και όχι μόνο. Τα Tregs και τα TH17 κύτταρα έχουν σχέση δεδομένου ότι προέρχονται από το ίδιο πρόδρομο Τ λεμφοκύτταρο, το οποίο μετατρέπετει πότε σε Treg και πότε σε TH17 ανάλογα με το περιβάλλον των κυτταροκινών που επικρατεί. Αυτοί οι δύο CD4+ υποπληθυσμοί, έχουν στενή σχέση και η συγκέντρωση του TGFβ επηρεάζει την πόλωση προς τον ένα ή τον άλλο. Χαμηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε συνέργεια με τις κυτταροκίνες IL-6 και IL-21 οδηγούν σε TH17 πόλωση, ενώ υψηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε παραγωγή Tregs. Λαμβάνοντας υπ’όψιν όλα αυτά τα στοιχεία μαζί, υποθέτουμε ότι μία μεταβολή της ισορροπίας μεταξύ Th17 κυττάρων και Tregs μπορεί να παίζει κάποιο ρόλο στη ρύθμιση της ανοσιακής απόκρισης κατά τη διάρκεια μιάς θεραπείας. Η θεραπεία συνίσταται σε συμβατικά σχήματα όπως αντιφλεγμονώδη και ανοσοκατασταλτικά φάρμακα : κορτικοστεροειδή, ενώσεις μεσαλαμίνης, αζαθειοπρίνη, κλπ. Νέοι βιολογικοί παράγοντες όπως ο αντι-TNFα έχει βοηθήσει πολύ στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, αλλά και αυτή η θεραπεία έχει περιορισμούς, όπως η μη απόκριση στο φάρμακο και παρενέργειες που σχετίζονται με αυτό. Δύο ορολογικοί δείκτες έχουν χρησιμοποιηθεί στη διάγνωση των ΙΦΝΕ αλλά και στη διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ : τα αντισώματα IgG και IgA έναντι Saccharomyces Cerevisiae (ASCA) τα οποία αναλύονται μέσω ΕΙΑ μεθόδων και τα αντισώματα IgG έναντι κυτταροπλάσματος ουδετεροφίλων, (ANCA), που παράγουν άτυπο περιπυρηνικό φθορισμό και αναλύονται με την τεχνική του έμμεσου ανοσοφθορισμού. Διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ βλέπουμε και στην ανοσιακή απόκριση όσον αφορά τις IgG υποτάξεις με την IgG2 να κυριαρχεί στη NC και την IgG1 στην ΕΚ γεγονός που αντανακλά στον τύπο των Τ βοηθητικών λεμφοκυττάρων που συμμετέχουν σε καθεμία από τις δύο οντότητες των ΙΦΝΕ. Στην παρούσα εργασία αναλύσαμε 55 δείγματα αίματος από ασθενείς που πάσχουν από ΙΦΝΕ στη συντριπτική τους πλειοψηφία. Η πρώτη ομάδα ασθενών, έπαιρνε συμβατικά φάρμακα και η δεύτερη ομάδα αντι-TNF. Προσδιορίσαμε Tregs με τη μέθοδο της κυτταρομετρίας ροής και τα TH17 και CD4 κύτταρα που παράγουν ΙFNγ και IL-2 με την ίδια μέθοδο μέσω ενδοκυτταρικής χρώσης. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν καθαρά ότι η αντι-TNF θεραπεία αυξάνει τα επίπεδα Tregs ενώ η συγκέντρωση CRP είναι σε μεγαλύτερο ποσοστό αντι-TNF ασθενών φυσιολογική απ’ότι σε ασθενείς με συμβατική θεραπεία. Από την άλλη πλευρά, ο λόγος Tregs / TH17 μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες σχετικά με την ανταπόκριση στην αντι TNF θεραπεία των ασθενών με ΙΦΝΕ μετρώντας δείκτες ενεργότητας της νόσου (Ηarvey – Βradshaw για τη NC και ΕΑΙ/CAI για την ΕΚ). Καθώς η πλειοψηφία των ασθενών παίρνει αγωγή, δεν παρατηρούμε καμία διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ όσον αφορά τις υποτάξεις IgG (που αναλύονται με νεφελομετρία) αλλά και όσον αφορά τους αριθμούς των TH17 κυττάρων όπως και των κυττάρων που παράγουν IL2, IFNγ. Είναι όμως ξεκάθαρο ότι η IL-2 επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την παραγωγή IL-17 στους NC ασθενείς. Επιπλέον, τα αντισώματα ASCA IgG/IgA βρέθηκαν αυξημένα στους NC ασθενείς ενώ τα cANCA ήταν αρνητικά στη μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με ΙΦΝΕ.","abstract_html":"Οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου (ΙΦΝΕ), δηλαδή η νόσος του Crohn (ΝC) και η ελκώδης κολίτις (ΕΚ) οφείλονται σε μη φυσιολογική ενεργοποίηση του ανοσιακού συστήματος σε άτομα με γενετική προδιάθεση. Οι ΙΦΝΕ αποτελούν αίνιγμα για τους γαστρεντερολόγους και τους ανοσολόγους από την εποχή της πρώτης περιγραφής τους, πριν από 75 – 100 χρόνια. Η ανακάλυψη νέων αναλυτικών μεθόδων οδήγησε στην κατανόηση των μονοπατιών της παθοφυσιολογίας των ΙΦΝΕ με αποτέλεσμα την ανάπτυξη νέων, πιο αποτελεσματικών θεραπευτικών σχημάτων. Όσον αφορά την επίκτητη ανοσία, στη ΝC θεωρείται ότι κυριαρχεί η TH1/TH17 ανοσιακή απόκριση που μεσολαβείται από τις κυτταροκίνες IL-12, IFNγ, TNFα και IL-23/IL-17 , ενώ στην ΕΚ κυριαρχεί η TH2 απόκριση που μεσολαβείται από τις IL-4, IL-13 κυτταροκίνες μέσω των ΝΚ κυττάρων. Τα Tregs είναι CD4+ ρυθμιστικά κύτταρα που χαρακτηρίζονται από υψηλή έκφραση του CD25 και του παράγοντα μεταγραφής FOXP3 με αποστολή την καταστολή του πολλαπλασιασμού και της λειτουργίας των ενεργοποιημένων Τ λεμφοκυττάρων. Ο ρόλος τους είναι σημαντικός στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, δεδομένου ότι εμποδίζουν την εκδήλωση των παθολογικών συμπτωμάτων μέσω IL-10/TGFβ μονοπατιών και όχι μόνο. Τα Tregs και τα TH17 κύτταρα έχουν σχέση δεδομένου ότι προέρχονται από το ίδιο πρόδρομο Τ λεμφοκύτταρο, το οποίο μετατρέπετει πότε σε Treg και πότε σε TH17 ανάλογα με το περιβάλλον των κυτταροκινών που επικρατεί. Αυτοί οι δύο CD4+ υποπληθυσμοί, έχουν στενή σχέση και η συγκέντρωση του TGFβ επηρεάζει την πόλωση προς τον ένα ή τον άλλο. Χαμηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε συνέργεια με τις κυτταροκίνες IL-6 και IL-21 οδηγούν σε TH17 πόλωση, ενώ υψηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε παραγωγή Tregs. Λαμβάνοντας υπ’όψιν όλα αυτά τα στοιχεία μαζί, υποθέτουμε ότι μία μεταβολή της ισορροπίας μεταξύ Th17 κυττάρων και Tregs μπορεί να παίζει κάποιο ρόλο στη ρύθμιση της ανοσιακής απόκρισης κατά τη διάρκεια μιάς θεραπείας. Η θεραπεία συνίσταται σε συμβατικά σχήματα όπως αντιφλεγμονώδη και ανοσοκατασταλτικά φάρμακα : κορτικοστεροειδή, ενώσεις μεσαλαμίνης, αζαθειοπρίνη, κλπ. Νέοι βιολογικοί παράγοντες όπως ο αντι-TNFα έχει βοηθήσει πολύ στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, αλλά και αυτή η θεραπεία έχει περιορισμούς, όπως η μη απόκριση στο φάρμακο και παρενέργειες που σχετίζονται με αυτό. Δύο ορολογικοί δείκτες έχουν χρησιμοποιηθεί στη διάγνωση των ΙΦΝΕ αλλά και στη διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ : τα αντισώματα IgG και IgA έναντι Saccharomyces Cerevisiae (ASCA) τα οποία αναλύονται μέσω ΕΙΑ μεθόδων και τα αντισώματα IgG έναντι κυτταροπλάσματος ουδετεροφίλων, (ANCA), που παράγουν άτυπο περιπυρηνικό φθορισμό και αναλύονται με την τεχνική του έμμεσου ανοσοφθορισμού. Διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ βλέπουμε και στην ανοσιακή απόκριση όσον αφορά τις IgG υποτάξεις με την IgG2 να κυριαρχεί στη NC και την IgG1 στην ΕΚ γεγονός που αντανακλά στον τύπο των Τ βοηθητικών λεμφοκυττάρων που συμμετέχουν σε καθεμία από τις δύο οντότητες των ΙΦΝΕ. Στην παρούσα εργασία αναλύσαμε 55 δείγματα αίματος από ασθενείς που πάσχουν από ΙΦΝΕ στη συντριπτική τους πλειοψηφία. Η πρώτη ομάδα ασθενών, έπαιρνε συμβατικά φάρμακα και η δεύτερη ομάδα αντι-TNF. Προσδιορίσαμε Tregs με τη μέθοδο της κυτταρομετρίας ροής και τα TH17 και CD4 κύτταρα που παράγουν ΙFNγ και IL-2 με την ίδια μέθοδο μέσω ενδοκυτταρικής χρώσης. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν καθαρά ότι η αντι-TNF θεραπεία αυξάνει τα επίπεδα Tregs ενώ η συγκέντρωση CRP είναι σε μεγαλύτερο ποσοστό αντι-TNF ασθενών φυσιολογική απ’ότι σε ασθενείς με συμβατική θεραπεία. Από την άλλη πλευρά, ο λόγος Tregs / TH17 μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες σχετικά με την ανταπόκριση στην αντι TNF θεραπεία των ασθενών με ΙΦΝΕ μετρώντας δείκτες ενεργότητας της νόσου (Ηarvey – Βradshaw για τη NC και ΕΑΙ/CAI για την ΕΚ). Καθώς η πλειοψηφία των ασθενών παίρνει αγωγή, δεν παρατηρούμε καμία διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ όσον αφορά τις υποτάξεις IgG (που αναλύονται με νεφελομετρία) αλλά και όσον αφορά τους αριθμούς των TH17 κυττάρων όπως και των κυττάρων που παράγουν IL2, IFNγ. Είναι όμως ξεκάθαρο ότι η IL-2 επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την παραγωγή IL-17 στους NC ασθενείς. Επιπλέον, τα αντισώματα ASCA IgG/IgA βρέθηκαν αυξημένα στους NC ασθενείς ενώ τα cANCA ήταν αρνητικά στη μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με ΙΦΝΕ.","abstract_has_math":false,"creators":["Σαρβανίδου Ματθίλδη"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2012,"date_issued":"2012","date_published":"2012","updated_at":"2026-11-19T05:25:21Z","subjects":[],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1318466"],"render_values":[{"text":"uoadl:1318466","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318466","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318466","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1318466","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Σαρβανίδου Ματθίλδη"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2012"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1318466","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318466"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου (ΙΦΝΕ), δηλαδή η νόσος του Crohn (ΝC) και η ελκώδης κολίτις (ΕΚ) οφείλονται σε μη φυσιολογική ενεργοποίηση του ανοσιακού συστήματος σε άτομα με γενετική προδιάθεση. Οι ΙΦΝΕ αποτελούν αίνιγμα για τους γαστρεντερολόγους και τους ανοσολόγους από την εποχή της πρώτης περιγραφής τους, πριν από 75 – 100 χρόνια. Η ανακάλυψη νέων αναλυτικών μεθόδων οδήγησε στην κατανόηση των μονοπατιών της παθοφυσιολογίας των ΙΦΝΕ με αποτέλεσμα την ανάπτυξη νέων, πιο αποτελεσματικών θεραπευτικών σχημάτων. Όσον αφορά την επίκτητη ανοσία, στη ΝC θεωρείται ότι κυριαρχεί η TH1/TH17 ανοσιακή απόκριση που μεσολαβείται από τις κυτταροκίνες IL-12, IFNγ, TNFα και IL-23/IL-17 , ενώ στην ΕΚ κυριαρχεί η TH2 απόκριση που μεσολαβείται από τις IL-4, IL-13 κυτταροκίνες μέσω των ΝΚ κυττάρων. Τα Tregs είναι CD4+ ρυθμιστικά κύτταρα που χαρακτηρίζονται από υψηλή έκφραση του CD25 και του παράγοντα μεταγραφής FOXP3 με αποστολή την καταστολή του πολλαπλασιασμού και της λειτουργίας των ενεργοποιημένων Τ λεμφοκυττάρων. Ο ρόλος τους είναι σημαντικός στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, δεδομένου ότι εμποδίζουν την εκδήλωση των παθολογικών συμπτωμάτων μέσω IL-10/TGFβ μονοπατιών και όχι μόνο. Τα Tregs και τα TH17 κύτταρα έχουν σχέση δεδομένου ότι προέρχονται από το ίδιο πρόδρομο Τ λεμφοκύτταρο, το οποίο μετατρέπετει πότε σε Treg και πότε σε TH17 ανάλογα με το περιβάλλον των κυτταροκινών που επικρατεί. Αυτοί οι δύο CD4+ υποπληθυσμοί, έχουν στενή σχέση και η συγκέντρωση του TGFβ επηρεάζει την πόλωση προς τον ένα ή τον άλλο. Χαμηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε συνέργεια με τις κυτταροκίνες IL-6 και IL-21 οδηγούν σε TH17 πόλωση, ενώ υψηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε παραγωγή Tregs. Λαμβάνοντας υπ’όψιν όλα αυτά τα στοιχεία μαζί, υποθέτουμε ότι μία μεταβολή της ισορροπίας μεταξύ Th17 κυττάρων και Tregs μπορεί να παίζει κάποιο ρόλο στη ρύθμιση της ανοσιακής απόκρισης κατά τη διάρκεια μιάς θεραπείας. Η θεραπεία συνίσταται σε συμβατικά σχήματα όπως αντιφλεγμονώδη και ανοσοκατασταλτικά φάρμακα : κορτικοστεροειδή, ενώσεις μεσαλαμίνης, αζαθειοπρίνη, κλπ. Νέοι βιολογικοί παράγοντες όπως ο αντι-TNFα έχει βοηθήσει πολύ στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, αλλά και αυτή η θεραπεία έχει περιορισμούς, όπως η μη απόκριση στο φάρμακο και παρενέργειες που σχετίζονται με αυτό. Δύο ορολογικοί δείκτες έχουν χρησιμοποιηθεί στη διάγνωση των ΙΦΝΕ αλλά και στη διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ : τα αντισώματα IgG και IgA έναντι Saccharomyces Cerevisiae (ASCA) τα οποία αναλύονται μέσω ΕΙΑ μεθόδων και τα αντισώματα IgG έναντι κυτταροπλάσματος ουδετεροφίλων, (ANCA), που παράγουν άτυπο περιπυρηνικό φθορισμό και αναλύονται με την τεχνική του έμμεσου ανοσοφθορισμού. Διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ βλέπουμε και στην ανοσιακή απόκριση όσον αφορά τις IgG υποτάξεις με την IgG2 να κυριαρχεί στη NC και την IgG1 στην ΕΚ γεγονός που αντανακλά στον τύπο των Τ βοηθητικών λεμφοκυττάρων που συμμετέχουν σε καθεμία από τις δύο οντότητες των ΙΦΝΕ. Στην παρούσα εργασία αναλύσαμε 55 δείγματα αίματος από ασθενείς που πάσχουν από ΙΦΝΕ στη συντριπτική τους πλειοψηφία. Η πρώτη ομάδα ασθενών, έπαιρνε συμβατικά φάρμακα και η δεύτερη ομάδα αντι-TNF. Προσδιορίσαμε Tregs με τη μέθοδο της κυτταρομετρίας ροής και τα TH17 και CD4 κύτταρα που παράγουν ΙFNγ και IL-2 με την ίδια μέθοδο μέσω ενδοκυτταρικής χρώσης. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν καθαρά ότι η αντι-TNF θεραπεία αυξάνει τα επίπεδα Tregs ενώ η συγκέντρωση CRP είναι σε μεγαλύτερο ποσοστό αντι-TNF ασθενών φυσιολογική απ’ότι σε ασθενείς με συμβατική θεραπεία. Από την άλλη πλευρά, ο λόγος Tregs / TH17 μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες σχετικά με την ανταπόκριση στην αντι TNF θεραπεία των ασθενών με ΙΦΝΕ μετρώντας δείκτες ενεργότητας της νόσου (Ηarvey – Βradshaw για τη NC και ΕΑΙ/CAI για την ΕΚ). Καθώς η πλειοψηφία των ασθενών παίρνει αγωγή, δεν παρατηρούμε καμία διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ όσον αφορά τις υποτάξεις IgG (που αναλύονται με νεφελομετρία) αλλά και όσον αφορά τους αριθμούς των TH17 κυττάρων όπως και των κυττάρων που παράγουν IL2, IFNγ. Είναι όμως ξεκάθαρο ότι η IL-2 επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την παραγωγή IL-17 στους NC ασθενείς. Επιπλέον, τα αντισώματα ASCA IgG/IgA βρέθηκαν αυξημένα στους NC ασθενείς ενώ τα cANCA ήταν αρνητικά στη μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με ΙΦΝΕ.","The inflammatory bowel diseases (IBDs), Crohn’s disease (CD) and ulcerative colitis (UC), are chronic inflammatory disorders caused by dysregulated immune responses in genetically predisposed individuals. IBDs have posed an enigma to gastroenterologists and immunologists alike since their first modern descriptions some 75 – 100 years ago. Powerfull new investigative techniques, however, are gradually leading to an increased understanding of the major pathophysiologic processes underlying these diseases, enabling in turn the development of powerfull new therapies. In the adaptive immune arm, CD has been considered a TH1, TH17 condition mediated by IL-12, IFNγ, ΤΝFα and IL-23/IL-17 cytokine axis. In contrast, the T-cell response in UC appears to be TH2 dominant (IL-4, IL-13) mediated by NK T cells. Tregs, an immune-modulating subset of CD4+ T cells defined by the expression of CD25 and the transcription factor FOXP3, can supress the proliferation and function of effector T cells and attenuate immune responses against self or non-self antigens. Tregs play a central role in modulating IBD as they block the progression and reverse the pathology via IL-10 and TGFβ dependent and independent mechanisms. Tregs and TH17 are related because they could derive from a common progenitor, depending on the presence of certain cytokines. These two CD4 subpopulations are closely associated with each other, and tumor growth factor (TGF)-β orchestrates the differentiation of both these cells in a concentration-dependent manner. Low concentrations of TGF-β synergize with IL-6 and IL-21 to promote IL-23R expression, thereby favoring Th17 cell differentiation. However, increased concentrations of TGF-β repress IL-23R expression and favor the generation of Tregs. Considering all these evidences together, we hypothesize that an imbalance of Th17 cells and Tregs may exist and may play a role in regulating the immune response during anti-IBD therapy. Medical therapy relies on conventional antiinflammatory and immunosupressant drugs : corticosteroids, mesalamine compounds, azathioprine and derivatives of the latter. Newer biological drugs such as anti-TNFα, have added greatly to our ability to control IBD, but even this therapy is limited by lack or loss of efficacy and associated toxicities. Two serological markers have been found to have clinical utility in diagnosing IBD and aiding in the differentiation of CD from UC : anti-Saccharomyces Cerevisiae antibody (ASCA) IgA and/or IgG, using enzyme immunoassay (EIA) techniques, and antineutrophil cytoplasmic antibody (ANCA) IgG that demonstrates atypical perinuclear staining (pANCA), using indirect fluorescent-antibody assay (IFA) techniques. The bacteria specific peripheral response in UC versus CD shows a split in IgG subclass responses but this appears to be disease, rather than organism, specific. The antibacterial IgG1 response was associated with UC and the IgG2 response was higher in the CD group, reflecting the type of helper T cell response predominating in these two conditions. In the present study we analyse 55 blood samples, most of them from patients with IBD (CD or UC). The first group of patients were treated with classic drugs (corticosteroids, azathioprine, etc) and the second group with anti-TNFα. The method for the detection of Tregs was flow cytometry and for the detection of TH17 and CD4 cells producing ΙFNγ and IL-2 was flow cytometry with intracellular staining. Our results clearly show that treatment with anti-TNFα restores high levels of Tregs, while CRP concentration is lower in this group of patients. On the other hand, Tregs / TH17 ratio reveales usefull information about the response to anti-TNFα therapy in relation with the activity of the disease. The activity is assessed with specific indexes (Ηarvey – Βradshaw for CD and ΕΑΙ/CAI for UC). As the majority of patients are treated with drugs, we don’t see the differentiation between CD and UC in IgG subclasses (analysed with nephelometry) neither in numbers of IL2, IFNγ οr IL-17 producing cells, but it is clear that the number of CD4/IL-2 producing cells correlates with the number of TH17 cells in CD patients. Furthermore, ASCA IgG/IgA are induced in CD patients, while cANCA appear to be negative in both groups."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Μελέτη οδών ανοσιακής απόκρισης, ρύθμισης και αυτοανοσίας στα φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Σαρβανίδου Ματθίλδη"],"dc:date":["2012"],"dc:description":["Οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου (ΙΦΝΕ), δηλαδή η νόσος του Crohn (ΝC) και η ελκώδης κολίτις (ΕΚ) οφείλονται σε μη φυσιολογική ενεργοποίηση του ανοσιακού συστήματος σε άτομα με γενετική προδιάθεση. Οι ΙΦΝΕ αποτελούν αίνιγμα για τους γαστρεντερολόγους και τους ανοσολόγους από την εποχή της πρώτης περιγραφής τους, πριν από 75 – 100 χρόνια. Η ανακάλυψη νέων αναλυτικών μεθόδων οδήγησε στην κατανόηση των μονοπατιών της παθοφυσιολογίας των ΙΦΝΕ με αποτέλεσμα την ανάπτυξη νέων, πιο αποτελεσματικών θεραπευτικών σχημάτων. Όσον αφορά την επίκτητη ανοσία, στη ΝC θεωρείται ότι κυριαρχεί η TH1/TH17 ανοσιακή απόκριση που μεσολαβείται από τις κυτταροκίνες IL-12, IFNγ, TNFα και IL-23/IL-17 , ενώ στην ΕΚ κυριαρχεί η TH2 απόκριση που μεσολαβείται από τις IL-4, IL-13 κυτταροκίνες μέσω των ΝΚ κυττάρων. Τα Tregs είναι CD4+ ρυθμιστικά κύτταρα που χαρακτηρίζονται από υψηλή έκφραση του CD25 και του παράγοντα μεταγραφής FOXP3 με αποστολή την καταστολή του πολλαπλασιασμού και της λειτουργίας των ενεργοποιημένων Τ λεμφοκυττάρων. Ο ρόλος τους είναι σημαντικός στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, δεδομένου ότι εμποδίζουν την εκδήλωση των παθολογικών συμπτωμάτων μέσω IL-10/TGFβ μονοπατιών και όχι μόνο. Τα Tregs και τα TH17 κύτταρα έχουν σχέση δεδομένου ότι προέρχονται από το ίδιο πρόδρομο Τ λεμφοκύτταρο, το οποίο μετατρέπετει πότε σε Treg και πότε σε TH17 ανάλογα με το περιβάλλον των κυτταροκινών που επικρατεί. Αυτοί οι δύο CD4+ υποπληθυσμοί, έχουν στενή σχέση και η συγκέντρωση του TGFβ επηρεάζει την πόλωση προς τον ένα ή τον άλλο. Χαμηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε συνέργεια με τις κυτταροκίνες IL-6 και IL-21 οδηγούν σε TH17 πόλωση, ενώ υψηλές συγκεντρώσεις TGFβ σε παραγωγή Tregs. Λαμβάνοντας υπ’όψιν όλα αυτά τα στοιχεία μαζί, υποθέτουμε ότι μία μεταβολή της ισορροπίας μεταξύ Th17 κυττάρων και Tregs μπορεί να παίζει κάποιο ρόλο στη ρύθμιση της ανοσιακής απόκρισης κατά τη διάρκεια μιάς θεραπείας. Η θεραπεία συνίσταται σε συμβατικά σχήματα όπως αντιφλεγμονώδη και ανοσοκατασταλτικά φάρμακα : κορτικοστεροειδή, ενώσεις μεσαλαμίνης, αζαθειοπρίνη, κλπ. Νέοι βιολογικοί παράγοντες όπως ο αντι-TNFα έχει βοηθήσει πολύ στην αντιμετώπιση των ΙΦΝΕ, αλλά και αυτή η θεραπεία έχει περιορισμούς, όπως η μη απόκριση στο φάρμακο και παρενέργειες που σχετίζονται με αυτό. Δύο ορολογικοί δείκτες έχουν χρησιμοποιηθεί στη διάγνωση των ΙΦΝΕ αλλά και στη διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ : τα αντισώματα IgG και IgA έναντι Saccharomyces Cerevisiae (ASCA) τα οποία αναλύονται μέσω ΕΙΑ μεθόδων και τα αντισώματα IgG έναντι κυτταροπλάσματος ουδετεροφίλων, (ANCA), που παράγουν άτυπο περιπυρηνικό φθορισμό και αναλύονται με την τεχνική του έμμεσου ανοσοφθορισμού. Διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ βλέπουμε και στην ανοσιακή απόκριση όσον αφορά τις IgG υποτάξεις με την IgG2 να κυριαρχεί στη NC και την IgG1 στην ΕΚ γεγονός που αντανακλά στον τύπο των Τ βοηθητικών λεμφοκυττάρων που συμμετέχουν σε καθεμία από τις δύο οντότητες των ΙΦΝΕ. Στην παρούσα εργασία αναλύσαμε 55 δείγματα αίματος από ασθενείς που πάσχουν από ΙΦΝΕ στη συντριπτική τους πλειοψηφία. Η πρώτη ομάδα ασθενών, έπαιρνε συμβατικά φάρμακα και η δεύτερη ομάδα αντι-TNF. Προσδιορίσαμε Tregs με τη μέθοδο της κυτταρομετρίας ροής και τα TH17 και CD4 κύτταρα που παράγουν ΙFNγ και IL-2 με την ίδια μέθοδο μέσω ενδοκυτταρικής χρώσης. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν καθαρά ότι η αντι-TNF θεραπεία αυξάνει τα επίπεδα Tregs ενώ η συγκέντρωση CRP είναι σε μεγαλύτερο ποσοστό αντι-TNF ασθενών φυσιολογική απ’ότι σε ασθενείς με συμβατική θεραπεία. Από την άλλη πλευρά, ο λόγος Tregs / TH17 μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες σχετικά με την ανταπόκριση στην αντι TNF θεραπεία των ασθενών με ΙΦΝΕ μετρώντας δείκτες ενεργότητας της νόσου (Ηarvey – Βradshaw για τη NC και ΕΑΙ/CAI για την ΕΚ). Καθώς η πλειοψηφία των ασθενών παίρνει αγωγή, δεν παρατηρούμε καμία διαφοροποίηση μεταξύ NC και ΕΚ όσον αφορά τις υποτάξεις IgG (που αναλύονται με νεφελομετρία) αλλά και όσον αφορά τους αριθμούς των TH17 κυττάρων όπως και των κυττάρων που παράγουν IL2, IFNγ. Είναι όμως ξεκάθαρο ότι η IL-2 επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό την παραγωγή IL-17 στους NC ασθενείς. Επιπλέον, τα αντισώματα ASCA IgG/IgA βρέθηκαν αυξημένα στους NC ασθενείς ενώ τα cANCA ήταν αρνητικά στη μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με ΙΦΝΕ.","The inflammatory bowel diseases (IBDs), Crohn’s disease (CD) and ulcerative colitis (UC), are chronic inflammatory disorders caused by dysregulated immune responses in genetically predisposed individuals. IBDs have posed an enigma to gastroenterologists and immunologists alike since their first modern descriptions some 75 – 100 years ago. Powerfull new investigative techniques, however, are gradually leading to an increased understanding of the major pathophysiologic processes underlying these diseases, enabling in turn the development of powerfull new therapies. In the adaptive immune arm, CD has been considered a TH1, TH17 condition mediated by IL-12, IFNγ, ΤΝFα and IL-23/IL-17 cytokine axis. In contrast, the T-cell response in UC appears to be TH2 dominant (IL-4, IL-13) mediated by NK T cells. Tregs, an immune-modulating subset of CD4+ T cells defined by the expression of CD25 and the transcription factor FOXP3, can supress the proliferation and function of effector T cells and attenuate immune responses against self or non-self antigens. Tregs play a central role in modulating IBD as they block the progression and reverse the pathology via IL-10 and TGFβ dependent and independent mechanisms. Tregs and TH17 are related because they could derive from a common progenitor, depending on the presence of certain cytokines. These two CD4 subpopulations are closely associated with each other, and tumor growth factor (TGF)-β orchestrates the differentiation of both these cells in a concentration-dependent manner. Low concentrations of TGF-β synergize with IL-6 and IL-21 to promote IL-23R expression, thereby favoring Th17 cell differentiation. However, increased concentrations of TGF-β repress IL-23R expression and favor the generation of Tregs. Considering all these evidences together, we hypothesize that an imbalance of Th17 cells and Tregs may exist and may play a role in regulating the immune response during anti-IBD therapy. Medical therapy relies on conventional antiinflammatory and immunosupressant drugs : corticosteroids, mesalamine compounds, azathioprine and derivatives of the latter. Newer biological drugs such as anti-TNFα, have added greatly to our ability to control IBD, but even this therapy is limited by lack or loss of efficacy and associated toxicities. Two serological markers have been found to have clinical utility in diagnosing IBD and aiding in the differentiation of CD from UC : anti-Saccharomyces Cerevisiae antibody (ASCA) IgA and/or IgG, using enzyme immunoassay (EIA) techniques, and antineutrophil cytoplasmic antibody (ANCA) IgG that demonstrates atypical perinuclear staining (pANCA), using indirect fluorescent-antibody assay (IFA) techniques. The bacteria specific peripheral response in UC versus CD shows a split in IgG subclass responses but this appears to be disease, rather than organism, specific. The antibacterial IgG1 response was associated with UC and the IgG2 response was higher in the CD group, reflecting the type of helper T cell response predominating in these two conditions. In the present study we analyse 55 blood samples, most of them from patients with IBD (CD or UC). The first group of patients were treated with classic drugs (corticosteroids, azathioprine, etc) and the second group with anti-TNFα. The method for the detection of Tregs was flow cytometry and for the detection of TH17 and CD4 cells producing ΙFNγ and IL-2 was flow cytometry with intracellular staining. Our results clearly show that treatment with anti-TNFα restores high levels of Tregs, while CRP concentration is lower in this group of patients. On the other hand, Tregs / TH17 ratio reveales usefull information about the response to anti-TNFα therapy in relation with the activity of the disease. The activity is assessed with specific indexes (Ηarvey – Βradshaw for CD and ΕΑΙ/CAI for UC). As the majority of patients are treated with drugs, we don’t see the differentiation between CD and UC in IgG subclasses (analysed with nephelometry) neither in numbers of IL2, IFNγ οr IL-17 producing cells, but it is clear that the number of CD4/IL-2 producing cells correlates with the number of TH17 cells in CD patients. Furthermore, ASCA IgG/IgA are induced in CD patients, while cANCA appear to be negative in both groups."],"dc:identifier":["uoadl:1318466","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318466"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:title":["Μελέτη οδών ανοσιακής απόκρισης, ρύθμισης και αυτοανοσίας στα φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:25:21Z"}