{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1318597"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1318597","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Μελέτη της επικινδυνότητας της διάβρωσης στην παράκτια ζώνη της νήσου Σκύρος","abstract":"Ένα από τα αποτελέσματα της παγκόσμιας ανόδου της στάθμης της θάλασσας και της αλόγιστης ανάπτυξης της παράκτιας ζώνης είναι η παράκτια διάβρωση, όπου αποτελεί ένα σοβαρό παγκόσμιο πρόβλημα. Σε αντίθεση με άλλες φυσικές καταστροφές, (π.χ. σεισμοί, τυφώνες, τσουνάμι κ.ά.) η παράκτια διάβρωση είναι μια συνεχής διεργασία, που όμως σήμερα λόγω της τεχνολογικής ανάπτυξης μπορεί να προβλεφθεί και να αντιμετωπιστεί έγκαιρα. Σε αυτή τη μεταπτυχιακή εργασία αναπτύχθηκε μία πρότυπη μεθοδολογία προκειμένου να εκτιμηθεί η επικινδυνότητα διάβρωσης, της παράκτιας ζώνης της νήσου Σκύρου. Η μεθοδολογία εφαρμόστηκε σε όλη την ακτογραμμή του νησιού. Τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά της παράκτιας ζώνης, επιδρούν κατά σημαντικό μέρος θετικά ή αρνητικά στην εξέλιξη του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης. Στο νησί της Σκύρου περίπου στο  του νησιού, απαντώνται και ακτόλιθοι, γνωστοί στη διεθνή βιβλιογραφία ως beachrocks. Έτσι λοιπόν κρίθηκε απαραίτητο να εξεταστούν σε βάθος οι παραπάνω γεωμορφές, ώστε να διαπιστωθεί αν και κατά πόσο επιδρούν αρνητικά ή θετικά στο φαινόμενο της παράκτιας διάβρωσης.Στο πλαίσιο της εργασίας συλλέχθηκαν στοιχεία, τα οποία μετά την επεξεργασία τους οδήγησαν σε αποτελέσματα ικανά να στηρίξουν τη σχέση των ακτόλιθων και του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης, προσφέροντας μία πλήρη εικόνα της κατάστασης στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος).Για τον προσδιορισμό της επικινδυνότητας της παράκτιας περιοχής μελέτης, εφαρμόστηκε ο Δείκτης Παράκτιας Τρωτότητας (Coastal Vulnerability Index – CVI), ο οποίος βιβλιογραφικά περιλαμβάνει μεταβλητές που σχετίζονται με τα φυσικογεωγραφικά χαρακτηριστικά της κάθε περιοχής (γεωμορφολογία, εύρος παλίρροιας, μέσο ύψος κύματος, τοπογραφία, οριζόντιες ιστορικές αλλαγές θέσης της ακτογραμμής κ.ά.), ωστόσο δε λαμβάνει υπόψη του τη γεωλογία της κάθε περιοχής, αλλά και κοινωνικό-οικονομικά κριτήρια. Γι΄ αυτούς τους λόγους κρίθηκε σκόπιμη η τροποποίηση του δείκτη προσθέτοντας άλλες δύο μεταβλητές, με δεδομένα για την κοινωνικοοικονομική κατάσταση της περιοχής, όπως οι χρήσεις γης, αλλά και της λιθολογίας των γεωλογικών σχηματισμών. Το νέο σύνολο μεταβλητών χρησιμοποιήθηκε σε 2 διαφορετικά μοντέλα του Δείκτη Παράκτιας Τρωτότητας (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου). Ειδικότερα για τη μεταβλητή της γεωμορφολογίας πραγματοποιήθηκε άσκηση υπαίθρου, όπου έγινε λεπτομερής παράκτια γεωμορφολογική χαρτογράφηση με χάρτες κλίμακας 1:5000 και την χρήση φορητών σύγχρονων συσκευών υπαίθρου για την καταγραφή των παράκτιων γεωμορφών που αναπτύσσονται κατά μήκος της ακτογραμμής, με σκοπό τον προσδιορισμό των διεργασιών που δρουν στον παράκτιο χώρο και τις καθιστούν τρωτές. Για την έρευνα της περιοχής μελέτης συγκεντρώθηκε χαρτογραφικό υλικό και πιο συγκεκριμένα χάρτες 1:5.000, 1:50.000 και αεροφωτογραφίες για τη λεπτομερή απεικόνιση του ανάγλυφου και των γεωμορφών. Πολύ σημαντικό ρόλο έπαιξε η εργασία υπαίθρου της παράκτιας περιοχής, καθώς αναγνωρίστηκαν οι παράκτιες γεωμορφές και κυρίως οι ακτόλιθοι, οι οποίοι και ενσωματώθηκαν στον υπολογισμό του δείκτη, ενώ παρατηρήθηκαν και οι ακτές που υπόκεινται σε διάβρωση και μη και πιστοποιήθηκαν επιτόπου οι χρήσεις γης. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε η ποσοτική εκτίμηση με την διαδικασία της βαθμονόμησης των μεταβλητών που δρουν στην παράκτια ζώνη, το οποίο επιτευχθεί με τη χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών, και συγκεκριμένα με τα το λογισμικό ArcGIS 10. Ειδικότερα, κατά την ταξινόμηση των γεωμορφολογικών σχηματισμών, στους ακτόλιθους δόθηκε μία μέση τιμή ίση με 3, βασιζόμενη στο γεγονός ότι στη βιβλιογραφία δεν υφίσταντο σαφής αποδείξεις, για το αν προστατεύουν από τη διάβρωση ή όχι. Εντούτοις σε όλες τις περιοχές που συναντώνται ακτόλιθοι και οι οποίες έχουν χαμηλή κλίση υπολογίστηκε τουλάχιστον υψηλός κίνδυνος διάβρωσης.Επιπλέον, διακρίθηκαν οι περιοχές χαμηλού υψομέτρου και οι χρήσεις γης αυτών, που αναμένεται να πληγούν από φυσικές καταστροφές που σχετίζονται με άνοδο της θαλάσσιας στάθμης βάσει των σεναρίων της IPCC (2007).Από την εφαρμογή των μοντέλων του Δ.Π.Τ. στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος) διαπιστώνουμε ότι σε ποσοστό 12% η ακτογραμμή εμφανίζει υψηλή – πολύ υψηλή επικινδυνότητα διάβρωσης. Οι περιοχές που εμφανίζουν πολύ υψηλή επικινδυνότητα είναι οι Μώλοι, τα αρχαία λατομεία, το λιμάνι του Αχιλλίου, το Παλαμάρι, το Αεροδρόμιο, η Ασπούς, η Καλαμίτσα, η Αχερούνες, τα Γυρίσματα και η Αλμυρή Λίμνη. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται και από τα δυο μοντέλα εφαρμογής (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου) με μικρές διαφοροποιήσεις, που αφορούν στην περιοχή της Ασπούς, στο Παλαμάρι και στο νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού. Από τις παραπάνω ακτές απαντώνται ακτόλιθοι στους Μώλους, στα Γυρίσματα, στο Παλαμάρι και στα αρχαία λατομεία. Οι μεταβλητές που ουσιαστικά καθορίζουν τη γεωγραφική διαφοροποίηση της τελικής τιμής του δείκτη είναι η γεωμορφολογία, η γεωλογία και η μορφολογική κλίση της παράκτιας ζώνης. Επιπρόσθετα, ο κυματισμός, η παλίρροια, οι μεταβολές της ακτογραμμής, οι χρήσεις γης και ο ρυθμός ανόδου της θαλάσσιας στάθμης επιδρούν λιγότερο στη διαφοροποίηση του δείκτη σε επιμέρους τμήματα της ακτογραμμής. Αξίζει να σημειωθεί το γεγονός, ότι οι περιοχές που κινδυνεύουν περισσότερο από διάβρωση, όπως αυτές προέκυψαν από το μοντέλο που εφαρμόστηκε, ταυτίζονται σε μεγάλο ποσοστό με αυτό των σημείων που αναμένεται να κατακλυστούν με νερό λόγω των μελλοντικών σεναρίων της IPCC. Το γεγονός ότι ακτόλιθοι απαντώνται μόνο στο βορειανατολικό τμήμα του νησιού, οφείλεται στους γεωλογικούς σχηματισμούς που υπάρχουν εκεί. Σε εκείνη την περιοχή υπάρχουν νεογενείς σχηματισμοί και συγκεκριμένα θαλλάσιοι σχηματισμοί μειοκανικής ηλικίας, που αποτελούνται από ψαμμίτες, κροκαλοπαγή και μάργες, τα οποία είναι ευδιάβρωτα και προσφέρουν πολύ υλικό. Από τις χρονολογήσεις αναμένεται η ηλικία των δειγμάτων των ακτόλιθων να είναι σχετικά νέα (Ανώτερο Ολόκαινο, 1000 – 2000BΡ), αφού η ποσότητα του χαλαζία είναι περισσότερη από τους κόκκους αστρίου (επομένως αυτό θα είναι το κύριο συστατικό που θα χρησιμοποιηθεί για τη χρονολόγηση).","abstract_html":"Ένα από τα αποτελέσματα της παγκόσμιας ανόδου της στάθμης της θάλασσας και της αλόγιστης ανάπτυξης της παράκτιας ζώνης είναι η παράκτια διάβρωση, όπου αποτελεί ένα σοβαρό παγκόσμιο πρόβλημα. Σε αντίθεση με άλλες φυσικές καταστροφές, (π.χ. σεισμοί, τυφώνες, τσουνάμι κ.ά.) η παράκτια διάβρωση είναι μια συνεχής διεργασία, που όμως σήμερα λόγω της τεχνολογικής ανάπτυξης μπορεί να προβλεφθεί και να αντιμετωπιστεί έγκαιρα. Σε αυτή τη μεταπτυχιακή εργασία αναπτύχθηκε μία πρότυπη μεθοδολογία προκειμένου να εκτιμηθεί η επικινδυνότητα διάβρωσης, της παράκτιας ζώνης της νήσου Σκύρου. Η μεθοδολογία εφαρμόστηκε σε όλη την ακτογραμμή του νησιού. Τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά της παράκτιας ζώνης, επιδρούν κατά σημαντικό μέρος θετικά ή αρνητικά στην εξέλιξη του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης. Στο νησί της Σκύρου περίπου στο  του νησιού, απαντώνται και ακτόλιθοι, γνωστοί στη διεθνή βιβλιογραφία ως beachrocks. Έτσι λοιπόν κρίθηκε απαραίτητο να εξεταστούν σε βάθος οι παραπάνω γεωμορφές, ώστε να διαπιστωθεί αν και κατά πόσο επιδρούν αρνητικά ή θετικά στο φαινόμενο της παράκτιας διάβρωσης.Στο πλαίσιο της εργασίας συλλέχθηκαν στοιχεία, τα οποία μετά την επεξεργασία τους οδήγησαν σε αποτελέσματα ικανά να στηρίξουν τη σχέση των ακτόλιθων και του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης, προσφέροντας μία πλήρη εικόνα της κατάστασης στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος).Για τον προσδιορισμό της επικινδυνότητας της παράκτιας περιοχής μελέτης, εφαρμόστηκε ο Δείκτης Παράκτιας Τρωτότητας (Coastal Vulnerability Index – CVI), ο οποίος βιβλιογραφικά περιλαμβάνει μεταβλητές που σχετίζονται με τα φυσικογεωγραφικά χαρακτηριστικά της κάθε περιοχής (γεωμορφολογία, εύρος παλίρροιας, μέσο ύψος κύματος, τοπογραφία, οριζόντιες ιστορικές αλλαγές θέσης της ακτογραμμής κ.ά.), ωστόσο δε λαμβάνει υπόψη του τη γεωλογία της κάθε περιοχής, αλλά και κοινωνικό-οικονομικά κριτήρια. Γι΄ αυτούς τους λόγους κρίθηκε σκόπιμη η τροποποίηση του δείκτη προσθέτοντας άλλες δύο μεταβλητές, με δεδομένα για την κοινωνικοοικονομική κατάσταση της περιοχής, όπως οι χρήσεις γης, αλλά και της λιθολογίας των γεωλογικών σχηματισμών. Το νέο σύνολο μεταβλητών χρησιμοποιήθηκε σε 2 διαφορετικά μοντέλα του Δείκτη Παράκτιας Τρωτότητας (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου). Ειδικότερα για τη μεταβλητή της γεωμορφολογίας πραγματοποιήθηκε άσκηση υπαίθρου, όπου έγινε λεπτομερής παράκτια γεωμορφολογική χαρτογράφηση με χάρτες κλίμακας 1:5000 και την χρήση φορητών σύγχρονων συσκευών υπαίθρου για την καταγραφή των παράκτιων γεωμορφών που αναπτύσσονται κατά μήκος της ακτογραμμής, με σκοπό τον προσδιορισμό των διεργασιών που δρουν στον παράκτιο χώρο και τις καθιστούν τρωτές. Για την έρευνα της περιοχής μελέτης συγκεντρώθηκε χαρτογραφικό υλικό και πιο συγκεκριμένα χάρτες 1:5.000, 1:50.000 και αεροφωτογραφίες για τη λεπτομερή απεικόνιση του ανάγλυφου και των γεωμορφών. Πολύ σημαντικό ρόλο έπαιξε η εργασία υπαίθρου της παράκτιας περιοχής, καθώς αναγνωρίστηκαν οι παράκτιες γεωμορφές και κυρίως οι ακτόλιθοι, οι οποίοι και ενσωματώθηκαν στον υπολογισμό του δείκτη, ενώ παρατηρήθηκαν και οι ακτές που υπόκεινται σε διάβρωση και μη και πιστοποιήθηκαν επιτόπου οι χρήσεις γης. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε η ποσοτική εκτίμηση με την διαδικασία της βαθμονόμησης των μεταβλητών που δρουν στην παράκτια ζώνη, το οποίο επιτευχθεί με τη χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών, και συγκεκριμένα με τα το λογισμικό ArcGIS 10. Ειδικότερα, κατά την ταξινόμηση των γεωμορφολογικών σχηματισμών, στους ακτόλιθους δόθηκε μία μέση τιμή ίση με 3, βασιζόμενη στο γεγονός ότι στη βιβλιογραφία δεν υφίσταντο σαφής αποδείξεις, για το αν προστατεύουν από τη διάβρωση ή όχι. Εντούτοις σε όλες τις περιοχές που συναντώνται ακτόλιθοι και οι οποίες έχουν χαμηλή κλίση υπολογίστηκε τουλάχιστον υψηλός κίνδυνος διάβρωσης.Επιπλέον, διακρίθηκαν οι περιοχές χαμηλού υψομέτρου και οι χρήσεις γης αυτών, που αναμένεται να πληγούν από φυσικές καταστροφές που σχετίζονται με άνοδο της θαλάσσιας στάθμης βάσει των σεναρίων της IPCC (2007).Από την εφαρμογή των μοντέλων του Δ.Π.Τ. στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος) διαπιστώνουμε ότι σε ποσοστό 12% η ακτογραμμή εμφανίζει υψηλή – πολύ υψηλή επικινδυνότητα διάβρωσης. Οι περιοχές που εμφανίζουν πολύ υψηλή επικινδυνότητα είναι οι Μώλοι, τα αρχαία λατομεία, το λιμάνι του Αχιλλίου, το Παλαμάρι, το Αεροδρόμιο, η Ασπούς, η Καλαμίτσα, η Αχερούνες, τα Γυρίσματα και η Αλμυρή Λίμνη. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται και από τα δυο μοντέλα εφαρμογής (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου) με μικρές διαφοροποιήσεις, που αφορούν στην περιοχή της Ασπούς, στο Παλαμάρι και στο νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού. Από τις παραπάνω ακτές απαντώνται ακτόλιθοι στους Μώλους, στα Γυρίσματα, στο Παλαμάρι και στα αρχαία λατομεία. Οι μεταβλητές που ουσιαστικά καθορίζουν τη γεωγραφική διαφοροποίηση της τελικής τιμής του δείκτη είναι η γεωμορφολογία, η γεωλογία και η μορφολογική κλίση της παράκτιας ζώνης. Επιπρόσθετα, ο κυματισμός, η παλίρροια, οι μεταβολές της ακτογραμμής, οι χρήσεις γης και ο ρυθμός ανόδου της θαλάσσιας στάθμης επιδρούν λιγότερο στη διαφοροποίηση του δείκτη σε επιμέρους τμήματα της ακτογραμμής. Αξίζει να σημειωθεί το γεγονός, ότι οι περιοχές που κινδυνεύουν περισσότερο από διάβρωση, όπως αυτές προέκυψαν από το μοντέλο που εφαρμόστηκε, ταυτίζονται σε μεγάλο ποσοστό με αυτό των σημείων που αναμένεται να κατακλυστούν με νερό λόγω των μελλοντικών σεναρίων της IPCC. Το γεγονός ότι ακτόλιθοι απαντώνται μόνο στο βορειανατολικό τμήμα του νησιού, οφείλεται στους γεωλογικούς σχηματισμούς που υπάρχουν εκεί. Σε εκείνη την περιοχή υπάρχουν νεογενείς σχηματισμοί και συγκεκριμένα θαλλάσιοι σχηματισμοί μειοκανικής ηλικίας, που αποτελούνται από ψαμμίτες, κροκαλοπαγή και μάργες, τα οποία είναι ευδιάβρωτα και προσφέρουν πολύ υλικό. Από τις χρονολογήσεις αναμένεται η ηλικία των δειγμάτων των ακτόλιθων να είναι σχετικά νέα (Ανώτερο Ολόκαινο, 1000 – 2000BΡ), αφού η ποσότητα του χαλαζία είναι περισσότερη από τους κόκκους αστρίου (επομένως αυτό θα είναι το κύριο συστατικό που θα χρησιμοποιηθεί για τη χρονολόγηση).","abstract_has_math":false,"creators":["Λιοσάτου Παρασκευή"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2013,"date_issued":"2013","date_published":"2013","updated_at":"2026-11-19T05:25:25Z","subjects":["Φυσικές καταστροφές","Natural disasters"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1318597"],"render_values":[{"text":"uoadl:1318597","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318597","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318597","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1318597","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Λιοσάτου Παρασκευή"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2013"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Φυσικές καταστροφές","Natural disasters"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1318597","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318597"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ένα από τα αποτελέσματα της παγκόσμιας ανόδου της στάθμης της θάλασσας και της αλόγιστης ανάπτυξης της παράκτιας ζώνης είναι η παράκτια διάβρωση, όπου αποτελεί ένα σοβαρό παγκόσμιο πρόβλημα. Σε αντίθεση με άλλες φυσικές καταστροφές, (π.χ. σεισμοί, τυφώνες, τσουνάμι κ.ά.) η παράκτια διάβρωση είναι μια συνεχής διεργασία, που όμως σήμερα λόγω της τεχνολογικής ανάπτυξης μπορεί να προβλεφθεί και να αντιμετωπιστεί έγκαιρα. Σε αυτή τη μεταπτυχιακή εργασία αναπτύχθηκε μία πρότυπη μεθοδολογία προκειμένου να εκτιμηθεί η επικινδυνότητα διάβρωσης, της παράκτιας ζώνης της νήσου Σκύρου. Η μεθοδολογία εφαρμόστηκε σε όλη την ακτογραμμή του νησιού. Τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά της παράκτιας ζώνης, επιδρούν κατά σημαντικό μέρος θετικά ή αρνητικά στην εξέλιξη του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης. Στο νησί της Σκύρου περίπου στο  του νησιού, απαντώνται και ακτόλιθοι, γνωστοί στη διεθνή βιβλιογραφία ως beachrocks. Έτσι λοιπόν κρίθηκε απαραίτητο να εξεταστούν σε βάθος οι παραπάνω γεωμορφές, ώστε να διαπιστωθεί αν και κατά πόσο επιδρούν αρνητικά ή θετικά στο φαινόμενο της παράκτιας διάβρωσης.Στο πλαίσιο της εργασίας συλλέχθηκαν στοιχεία, τα οποία μετά την επεξεργασία τους οδήγησαν σε αποτελέσματα ικανά να στηρίξουν τη σχέση των ακτόλιθων και του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης, προσφέροντας μία πλήρη εικόνα της κατάστασης στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος).Για τον προσδιορισμό της επικινδυνότητας της παράκτιας περιοχής μελέτης, εφαρμόστηκε ο Δείκτης Παράκτιας Τρωτότητας (Coastal Vulnerability Index – CVI), ο οποίος βιβλιογραφικά περιλαμβάνει μεταβλητές που σχετίζονται με τα φυσικογεωγραφικά χαρακτηριστικά της κάθε περιοχής (γεωμορφολογία, εύρος παλίρροιας, μέσο ύψος κύματος, τοπογραφία, οριζόντιες ιστορικές αλλαγές θέσης της ακτογραμμής κ.ά.), ωστόσο δε λαμβάνει υπόψη του τη γεωλογία της κάθε περιοχής, αλλά και κοινωνικό-οικονομικά κριτήρια. Γι΄ αυτούς τους λόγους κρίθηκε σκόπιμη η τροποποίηση του δείκτη προσθέτοντας άλλες δύο μεταβλητές, με δεδομένα για την κοινωνικοοικονομική κατάσταση της περιοχής, όπως οι χρήσεις γης, αλλά και της λιθολογίας των γεωλογικών σχηματισμών. Το νέο σύνολο μεταβλητών χρησιμοποιήθηκε σε 2 διαφορετικά μοντέλα του Δείκτη Παράκτιας Τρωτότητας (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου). Ειδικότερα για τη μεταβλητή της γεωμορφολογίας πραγματοποιήθηκε άσκηση υπαίθρου, όπου έγινε λεπτομερής παράκτια γεωμορφολογική χαρτογράφηση με χάρτες κλίμακας 1:5000 και την χρήση φορητών σύγχρονων συσκευών υπαίθρου για την καταγραφή των παράκτιων γεωμορφών που αναπτύσσονται κατά μήκος της ακτογραμμής, με σκοπό τον προσδιορισμό των διεργασιών που δρουν στον παράκτιο χώρο και τις καθιστούν τρωτές. Για την έρευνα της περιοχής μελέτης συγκεντρώθηκε χαρτογραφικό υλικό και πιο συγκεκριμένα χάρτες 1:5.000, 1:50.000 και αεροφωτογραφίες για τη λεπτομερή απεικόνιση του ανάγλυφου και των γεωμορφών. Πολύ σημαντικό ρόλο έπαιξε η εργασία υπαίθρου της παράκτιας περιοχής, καθώς αναγνωρίστηκαν οι παράκτιες γεωμορφές και κυρίως οι ακτόλιθοι, οι οποίοι και ενσωματώθηκαν στον υπολογισμό του δείκτη, ενώ παρατηρήθηκαν και οι ακτές που υπόκεινται σε διάβρωση και μη και πιστοποιήθηκαν επιτόπου οι χρήσεις γης. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε η ποσοτική εκτίμηση με την διαδικασία της βαθμονόμησης των μεταβλητών που δρουν στην παράκτια ζώνη, το οποίο επιτευχθεί με τη χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών, και συγκεκριμένα με τα το λογισμικό ArcGIS 10. Ειδικότερα, κατά την ταξινόμηση των γεωμορφολογικών σχηματισμών, στους ακτόλιθους δόθηκε μία μέση τιμή ίση με 3, βασιζόμενη στο γεγονός ότι στη βιβλιογραφία δεν υφίσταντο σαφής αποδείξεις, για το αν προστατεύουν από τη διάβρωση ή όχι. Εντούτοις σε όλες τις περιοχές που συναντώνται ακτόλιθοι και οι οποίες έχουν χαμηλή κλίση υπολογίστηκε τουλάχιστον υψηλός κίνδυνος διάβρωσης.Επιπλέον, διακρίθηκαν οι περιοχές χαμηλού υψομέτρου και οι χρήσεις γης αυτών, που αναμένεται να πληγούν από φυσικές καταστροφές που σχετίζονται με άνοδο της θαλάσσιας στάθμης βάσει των σεναρίων της IPCC (2007).Από την εφαρμογή των μοντέλων του Δ.Π.Τ. στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος) διαπιστώνουμε ότι σε ποσοστό 12% η ακτογραμμή εμφανίζει υψηλή – πολύ υψηλή επικινδυνότητα διάβρωσης. Οι περιοχές που εμφανίζουν πολύ υψηλή επικινδυνότητα είναι οι Μώλοι, τα αρχαία λατομεία, το λιμάνι του Αχιλλίου, το Παλαμάρι, το Αεροδρόμιο, η Ασπούς, η Καλαμίτσα, η Αχερούνες, τα Γυρίσματα και η Αλμυρή Λίμνη. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται και από τα δυο μοντέλα εφαρμογής (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου) με μικρές διαφοροποιήσεις, που αφορούν στην περιοχή της Ασπούς, στο Παλαμάρι και στο νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού. Από τις παραπάνω ακτές απαντώνται ακτόλιθοι στους Μώλους, στα Γυρίσματα, στο Παλαμάρι και στα αρχαία λατομεία. Οι μεταβλητές που ουσιαστικά καθορίζουν τη γεωγραφική διαφοροποίηση της τελικής τιμής του δείκτη είναι η γεωμορφολογία, η γεωλογία και η μορφολογική κλίση της παράκτιας ζώνης. Επιπρόσθετα, ο κυματισμός, η παλίρροια, οι μεταβολές της ακτογραμμής, οι χρήσεις γης και ο ρυθμός ανόδου της θαλάσσιας στάθμης επιδρούν λιγότερο στη διαφοροποίηση του δείκτη σε επιμέρους τμήματα της ακτογραμμής. Αξίζει να σημειωθεί το γεγονός, ότι οι περιοχές που κινδυνεύουν περισσότερο από διάβρωση, όπως αυτές προέκυψαν από το μοντέλο που εφαρμόστηκε, ταυτίζονται σε μεγάλο ποσοστό με αυτό των σημείων που αναμένεται να κατακλυστούν με νερό λόγω των μελλοντικών σεναρίων της IPCC. Το γεγονός ότι ακτόλιθοι απαντώνται μόνο στο βορειανατολικό τμήμα του νησιού, οφείλεται στους γεωλογικούς σχηματισμούς που υπάρχουν εκεί. Σε εκείνη την περιοχή υπάρχουν νεογενείς σχηματισμοί και συγκεκριμένα θαλλάσιοι σχηματισμοί μειοκανικής ηλικίας, που αποτελούνται από ψαμμίτες, κροκαλοπαγή και μάργες, τα οποία είναι ευδιάβρωτα και προσφέρουν πολύ υλικό. Από τις χρονολογήσεις αναμένεται η ηλικία των δειγμάτων των ακτόλιθων να είναι σχετικά νέα (Ανώτερο Ολόκαινο, 1000 – 2000BΡ), αφού η ποσότητα του χαλαζία είναι περισσότερη από τους κόκκους αστρίου (επομένως αυτό θα είναι το κύριο συστατικό που θα χρησιμοποιηθεί για τη χρονολόγηση).","One result of the global rise of sea level as well as the uncontrolled development of the coastal zone is considered to be coastal erosion; this natural process is considered to be a serious global problem. Unlike other natural disasters (such as earthquakes, hurricanes, tsunamis, etc) coastal erosion is an ongoing process; fortunately, today it can be predicted and mitigated early because of advanced technological development. In this thesis a standard methodology for assessing the risk of erosion is developed, taking the coastal zone of the island of Skyros as a case study. The aforementioned methodology was applied to the entire coastline of the island. The distinctive morphological characteristics of the coastal zone, affect (positively or negatively) the evolution of the phenomenon of coastal erosion. On the island of Skyros and found beachrocks, at length about  of this of the island. So it was necessary to examine in depth these landforms to determine whether and how the impact negatively or positively to the phenomenon of coastal erosion. In this frame, data was collected, which after being processed led to results supporting the relationship of the coastal erosion with beackrocks, providing a complete picture of the situation in the study area (island of Skyros). To determine the risk we applied the Coastal Vulnerability Index (Coastal Vulnerability Index - CVI), which includes bibliographic variables related to geographical and morphological variables-characteristics of the area (geomorphology, geology, tidal range, average wave height topography, horizontal historical shoreline position changes etc.), however, does not take account of the geology of each region, and socio-economic criteria. For these reasons it was considered appropriate to modify the index adding two more variables, the socioeconomic status of the area, such as land use, and the lithology of the geological formations. Especially for the variable of the geomorphology an exercise in the countryside using modern portable devices to record rural maps. Some 1:5000 scale maps were also used in order to determine the landforms developed along the shoreline. Cartographic material, specifically 1:5.000 maps, 1:50.000 aerial photos and a detailed depiction of terrain and landforms were used. The identification of the coastal landforms and especially of the beachrocks formations played a key role in the study. A quantitative estimate of the calibration process’ variables is achieved by using Geographic Information Systems (ArcGIS 10). The results are depicted in hazard maps and the findings were commented upon. Especially for the classification of the geomorphological beachrocks formation took a value equal to 3. This was based on the fact that in the iterative there is no clear evidence if these formations protect from erosion or not. It must be mentioned that in the areas of beachrocks (areas that also have low elevation) high vulnerability was found. Moreover, the sea level rise scenarios based on the IPCC (2007) were processed and vulnerability maps presented. By applying the CVI models in the study area (Skyros Island) it is found that 12% of the coasts have high to very high vulnerability. The areas that have very high vulnerability are Moli, ancient mines, Achilli port, Palamari, Airport, Aspous, Kalamitsa, Acherounes, Gyrismata and Almyri Lake. This fact is also verified by the two applied models with small differences in the areas known as Aspous, Palamari and in SE coast of Skyros.From all the aforementioned areas only in Moli, Gyrismata and Palamari beachrocks are found. The variables that eventually affect the geographical distribution of the final CVI vales are geomorphology, geology and the slope of the coastal zone. Moreover tidal range, average wave height topography, horizontal historical shoreline position changes, land use and sea level affect much less the final results in specific areas of the coastline. One of the most important conclusions is that the variables that essentially determine the geographic diversification of the final index value are geomorphology (including beachrocks), geology and the morphological gradient of the coastal zone. In contrast, waves, tides and the rising rate of sea level do not play a significant role in the diversification of the index in different parts of the coastline. It is worth noting that the beachrock areas most at risk from erosion, as derived from the model applied, are largely identical to those expected to be flooded with water due to future scenarios of the IPCC. In this area there are Neogene formations and specifically marine formations, consisting of sandstones, conglomerates and marls. By dating that it is expected that the age of the samples will be recent (Late Holocene, 1000 – 2000BP), because the amount of quartz is greater than the feldspars"]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Μελέτη της επικινδυνότητας της διάβρωσης στην παράκτια ζώνη της νήσου Σκύρος"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Λιοσάτου Παρασκευή"],"dc:date":["2013"],"dc:description":["Ένα από τα αποτελέσματα της παγκόσμιας ανόδου της στάθμης της θάλασσας και της αλόγιστης ανάπτυξης της παράκτιας ζώνης είναι η παράκτια διάβρωση, όπου αποτελεί ένα σοβαρό παγκόσμιο πρόβλημα. Σε αντίθεση με άλλες φυσικές καταστροφές, (π.χ. σεισμοί, τυφώνες, τσουνάμι κ.ά.) η παράκτια διάβρωση είναι μια συνεχής διεργασία, που όμως σήμερα λόγω της τεχνολογικής ανάπτυξης μπορεί να προβλεφθεί και να αντιμετωπιστεί έγκαιρα. Σε αυτή τη μεταπτυχιακή εργασία αναπτύχθηκε μία πρότυπη μεθοδολογία προκειμένου να εκτιμηθεί η επικινδυνότητα διάβρωσης, της παράκτιας ζώνης της νήσου Σκύρου. Η μεθοδολογία εφαρμόστηκε σε όλη την ακτογραμμή του νησιού. Τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά της παράκτιας ζώνης, επιδρούν κατά σημαντικό μέρος θετικά ή αρνητικά στην εξέλιξη του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης. Στο νησί της Σκύρου περίπου στο  του νησιού, απαντώνται και ακτόλιθοι, γνωστοί στη διεθνή βιβλιογραφία ως beachrocks. Έτσι λοιπόν κρίθηκε απαραίτητο να εξεταστούν σε βάθος οι παραπάνω γεωμορφές, ώστε να διαπιστωθεί αν και κατά πόσο επιδρούν αρνητικά ή θετικά στο φαινόμενο της παράκτιας διάβρωσης.Στο πλαίσιο της εργασίας συλλέχθηκαν στοιχεία, τα οποία μετά την επεξεργασία τους οδήγησαν σε αποτελέσματα ικανά να στηρίξουν τη σχέση των ακτόλιθων και του φαινομένου της παράκτιας διάβρωσης, προσφέροντας μία πλήρη εικόνα της κατάστασης στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος).Για τον προσδιορισμό της επικινδυνότητας της παράκτιας περιοχής μελέτης, εφαρμόστηκε ο Δείκτης Παράκτιας Τρωτότητας (Coastal Vulnerability Index – CVI), ο οποίος βιβλιογραφικά περιλαμβάνει μεταβλητές που σχετίζονται με τα φυσικογεωγραφικά χαρακτηριστικά της κάθε περιοχής (γεωμορφολογία, εύρος παλίρροιας, μέσο ύψος κύματος, τοπογραφία, οριζόντιες ιστορικές αλλαγές θέσης της ακτογραμμής κ.ά.), ωστόσο δε λαμβάνει υπόψη του τη γεωλογία της κάθε περιοχής, αλλά και κοινωνικό-οικονομικά κριτήρια. Γι΄ αυτούς τους λόγους κρίθηκε σκόπιμη η τροποποίηση του δείκτη προσθέτοντας άλλες δύο μεταβλητές, με δεδομένα για την κοινωνικοοικονομική κατάσταση της περιοχής, όπως οι χρήσεις γης, αλλά και της λιθολογίας των γεωλογικών σχηματισμών. Το νέο σύνολο μεταβλητών χρησιμοποιήθηκε σε 2 διαφορετικά μοντέλα του Δείκτη Παράκτιας Τρωτότητας (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου). Ειδικότερα για τη μεταβλητή της γεωμορφολογίας πραγματοποιήθηκε άσκηση υπαίθρου, όπου έγινε λεπτομερής παράκτια γεωμορφολογική χαρτογράφηση με χάρτες κλίμακας 1:5000 και την χρήση φορητών σύγχρονων συσκευών υπαίθρου για την καταγραφή των παράκτιων γεωμορφών που αναπτύσσονται κατά μήκος της ακτογραμμής, με σκοπό τον προσδιορισμό των διεργασιών που δρουν στον παράκτιο χώρο και τις καθιστούν τρωτές. Για την έρευνα της περιοχής μελέτης συγκεντρώθηκε χαρτογραφικό υλικό και πιο συγκεκριμένα χάρτες 1:5.000, 1:50.000 και αεροφωτογραφίες για τη λεπτομερή απεικόνιση του ανάγλυφου και των γεωμορφών. Πολύ σημαντικό ρόλο έπαιξε η εργασία υπαίθρου της παράκτιας περιοχής, καθώς αναγνωρίστηκαν οι παράκτιες γεωμορφές και κυρίως οι ακτόλιθοι, οι οποίοι και ενσωματώθηκαν στον υπολογισμό του δείκτη, ενώ παρατηρήθηκαν και οι ακτές που υπόκεινται σε διάβρωση και μη και πιστοποιήθηκαν επιτόπου οι χρήσεις γης. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε η ποσοτική εκτίμηση με την διαδικασία της βαθμονόμησης των μεταβλητών που δρουν στην παράκτια ζώνη, το οποίο επιτευχθεί με τη χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών, και συγκεκριμένα με τα το λογισμικό ArcGIS 10. Ειδικότερα, κατά την ταξινόμηση των γεωμορφολογικών σχηματισμών, στους ακτόλιθους δόθηκε μία μέση τιμή ίση με 3, βασιζόμενη στο γεγονός ότι στη βιβλιογραφία δεν υφίσταντο σαφής αποδείξεις, για το αν προστατεύουν από τη διάβρωση ή όχι. Εντούτοις σε όλες τις περιοχές που συναντώνται ακτόλιθοι και οι οποίες έχουν χαμηλή κλίση υπολογίστηκε τουλάχιστον υψηλός κίνδυνος διάβρωσης.Επιπλέον, διακρίθηκαν οι περιοχές χαμηλού υψομέτρου και οι χρήσεις γης αυτών, που αναμένεται να πληγούν από φυσικές καταστροφές που σχετίζονται με άνοδο της θαλάσσιας στάθμης βάσει των σεναρίων της IPCC (2007).Από την εφαρμογή των μοντέλων του Δ.Π.Τ. στην περιοχή μελέτης (νήσος Σκύρος) διαπιστώνουμε ότι σε ποσοστό 12% η ακτογραμμή εμφανίζει υψηλή – πολύ υψηλή επικινδυνότητα διάβρωσης. Οι περιοχές που εμφανίζουν πολύ υψηλή επικινδυνότητα είναι οι Μώλοι, τα αρχαία λατομεία, το λιμάνι του Αχιλλίου, το Παλαμάρι, το Αεροδρόμιο, η Ασπούς, η Καλαμίτσα, η Αχερούνες, τα Γυρίσματα και η Αλμυρή Λίμνη. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται και από τα δυο μοντέλα εφαρμογής (γεωμετρικός μέσος και ρίζα γεωμετρικού μέσου) με μικρές διαφοροποιήσεις, που αφορούν στην περιοχή της Ασπούς, στο Παλαμάρι και στο νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού. Από τις παραπάνω ακτές απαντώνται ακτόλιθοι στους Μώλους, στα Γυρίσματα, στο Παλαμάρι και στα αρχαία λατομεία. Οι μεταβλητές που ουσιαστικά καθορίζουν τη γεωγραφική διαφοροποίηση της τελικής τιμής του δείκτη είναι η γεωμορφολογία, η γεωλογία και η μορφολογική κλίση της παράκτιας ζώνης. Επιπρόσθετα, ο κυματισμός, η παλίρροια, οι μεταβολές της ακτογραμμής, οι χρήσεις γης και ο ρυθμός ανόδου της θαλάσσιας στάθμης επιδρούν λιγότερο στη διαφοροποίηση του δείκτη σε επιμέρους τμήματα της ακτογραμμής. Αξίζει να σημειωθεί το γεγονός, ότι οι περιοχές που κινδυνεύουν περισσότερο από διάβρωση, όπως αυτές προέκυψαν από το μοντέλο που εφαρμόστηκε, ταυτίζονται σε μεγάλο ποσοστό με αυτό των σημείων που αναμένεται να κατακλυστούν με νερό λόγω των μελλοντικών σεναρίων της IPCC. Το γεγονός ότι ακτόλιθοι απαντώνται μόνο στο βορειανατολικό τμήμα του νησιού, οφείλεται στους γεωλογικούς σχηματισμούς που υπάρχουν εκεί. Σε εκείνη την περιοχή υπάρχουν νεογενείς σχηματισμοί και συγκεκριμένα θαλλάσιοι σχηματισμοί μειοκανικής ηλικίας, που αποτελούνται από ψαμμίτες, κροκαλοπαγή και μάργες, τα οποία είναι ευδιάβρωτα και προσφέρουν πολύ υλικό. Από τις χρονολογήσεις αναμένεται η ηλικία των δειγμάτων των ακτόλιθων να είναι σχετικά νέα (Ανώτερο Ολόκαινο, 1000 – 2000BΡ), αφού η ποσότητα του χαλαζία είναι περισσότερη από τους κόκκους αστρίου (επομένως αυτό θα είναι το κύριο συστατικό που θα χρησιμοποιηθεί για τη χρονολόγηση).","One result of the global rise of sea level as well as the uncontrolled development of the coastal zone is considered to be coastal erosion; this natural process is considered to be a serious global problem. Unlike other natural disasters (such as earthquakes, hurricanes, tsunamis, etc) coastal erosion is an ongoing process; fortunately, today it can be predicted and mitigated early because of advanced technological development. In this thesis a standard methodology for assessing the risk of erosion is developed, taking the coastal zone of the island of Skyros as a case study. The aforementioned methodology was applied to the entire coastline of the island. The distinctive morphological characteristics of the coastal zone, affect (positively or negatively) the evolution of the phenomenon of coastal erosion. On the island of Skyros and found beachrocks, at length about  of this of the island. So it was necessary to examine in depth these landforms to determine whether and how the impact negatively or positively to the phenomenon of coastal erosion. In this frame, data was collected, which after being processed led to results supporting the relationship of the coastal erosion with beackrocks, providing a complete picture of the situation in the study area (island of Skyros). To determine the risk we applied the Coastal Vulnerability Index (Coastal Vulnerability Index - CVI), which includes bibliographic variables related to geographical and morphological variables-characteristics of the area (geomorphology, geology, tidal range, average wave height topography, horizontal historical shoreline position changes etc.), however, does not take account of the geology of each region, and socio-economic criteria. For these reasons it was considered appropriate to modify the index adding two more variables, the socioeconomic status of the area, such as land use, and the lithology of the geological formations. Especially for the variable of the geomorphology an exercise in the countryside using modern portable devices to record rural maps. Some 1:5000 scale maps were also used in order to determine the landforms developed along the shoreline. Cartographic material, specifically 1:5.000 maps, 1:50.000 aerial photos and a detailed depiction of terrain and landforms were used. The identification of the coastal landforms and especially of the beachrocks formations played a key role in the study. A quantitative estimate of the calibration process’ variables is achieved by using Geographic Information Systems (ArcGIS 10). The results are depicted in hazard maps and the findings were commented upon. Especially for the classification of the geomorphological beachrocks formation took a value equal to 3. This was based on the fact that in the iterative there is no clear evidence if these formations protect from erosion or not. It must be mentioned that in the areas of beachrocks (areas that also have low elevation) high vulnerability was found. Moreover, the sea level rise scenarios based on the IPCC (2007) were processed and vulnerability maps presented. By applying the CVI models in the study area (Skyros Island) it is found that 12% of the coasts have high to very high vulnerability. The areas that have very high vulnerability are Moli, ancient mines, Achilli port, Palamari, Airport, Aspous, Kalamitsa, Acherounes, Gyrismata and Almyri Lake. This fact is also verified by the two applied models with small differences in the areas known as Aspous, Palamari and in SE coast of Skyros.From all the aforementioned areas only in Moli, Gyrismata and Palamari beachrocks are found. The variables that eventually affect the geographical distribution of the final CVI vales are geomorphology, geology and the slope of the coastal zone. Moreover tidal range, average wave height topography, horizontal historical shoreline position changes, land use and sea level affect much less the final results in specific areas of the coastline. One of the most important conclusions is that the variables that essentially determine the geographic diversification of the final index value are geomorphology (including beachrocks), geology and the morphological gradient of the coastal zone. In contrast, waves, tides and the rising rate of sea level do not play a significant role in the diversification of the index in different parts of the coastline. It is worth noting that the beachrock areas most at risk from erosion, as derived from the model applied, are largely identical to those expected to be flooded with water due to future scenarios of the IPCC. In this area there are Neogene formations and specifically marine formations, consisting of sandstones, conglomerates and marls. By dating that it is expected that the age of the samples will be recent (Late Holocene, 1000 – 2000BP), because the amount of quartz is greater than the feldspars"],"dc:identifier":["uoadl:1318597","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1318597"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Φυσικές καταστροφές","Natural disasters"],"dc:title":["Μελέτη της επικινδυνότητας της διάβρωσης στην παράκτια ζώνη της νήσου Σκύρος"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:25:25Z"}