{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1506197"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1506197","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ο πολυδιάστατος χαρακτήρας της έννοιας της ηγεμονίας στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι","abstract":"Στην εργασία αυτή εξετάζουμε τις διαστάσεις της έννοιας της ηγεμονίας, στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι και προσπαθούμε να δείξουμε ποιό είναι το νήμα που τις συνδέει. Στο Α μέρος της εργασίας επιχειρούμε μία εισαγωγή στον τρόπο μελέτης του έργου του Γκράμσι. Στο κεφάλαιο Α1 παρουσιάζουμε τις πηγές της έννοιας της ηγεμονίας και στο κεφάλαιο Α2 κάποιες χρήσιμες πληροφορίες για τη ζωή, τη δράση, την ανάπτυξη της σκέψης του Γκράμσι και κάποιες παρατηρήσεις για την ανάγνωση των Τετραδίων της Φυλακής. Το Β μέρος είναι το κύριο μέρος της εργασίας μας. Στο κεφάλαιο Β1 εξετάζουμε τη φιλοσοφική διάσταση της έννοιας. Βλέπουμε πως η διάκριση του Μαρξισμού από τις παλαιότερες θεωρησιακές φιλοσοφίες και η σύνδεση θεωρίας και πράξης βοήθησε τον Γκράμσι να δει την κατάκτηση της ηγεμονίας ως φιλοσοφικό γεγονός. Στο κεφάλαιο Β2 μελετάμε την ηγεμονία ως σχέση βίας και συναίνεσης. Κυρίως παρουσιάζουμε τη σχετική αντίληψη του Π. Τόμας, που αναλύει τη διαφωνία του με τον Π. Άντερσον συμπεραίνοντας πως η σχέση βίας- συναίνεσης πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο που ορίζει η έννοια \"ολοκληρωμένο κράτος\" του Γκράμσι, την οποία ο ίδιος ο Τόμας επαναπροσδιορίζει. Στο κεφάλαιο Β3 παρατηρούμε πως σύμφωνα με τον Γκράμσι κάθε σχέςση ηγεμονίας είναι παιδαγωγική σχέση. Παρουσιάζουμε την αντίληψη του για το ρόλο των διανοούμενων σε αυτή τη σχέση, τη διάκρισή τους σε οργανικούς και παραδοσιακούς διανοούμενους. Οι οργανικοί διανοούμενοι της εργατικής τάξης, που θα οργανώσουν το σοσιαλιστικό κράτος, δεν πρέπει, τονίζεται στο έργο του Γκράμσι, να είναι αποκομμένοι από αυτή. Στο κεφάλαιο Β4 ασχολούμαστε με την προσπάθεια εδραίωσης της ηγεμονίας της εργατικής τάξης, που είναι και το μεγάλο ζητούμενο της της Γκραμσιανής σκέψης. Η σημαντική προϋπόθεση γι' αυτό είναι η συγκρότηση της συλλογικής θέλησης και τις βασικές κατευθύνσεις για το πως συγκροτείται αυτή ο Γκράμσι τις παίρνει από τον Μακιαβέλι και τον Λένιν. Ο νέος ηγεμόνας, ο οργανωτής της συλλογικής θέλησης είναι το επαναστατικό κόμμα, ο συλλογικός διανοούμένος της εργατικής τάξης που έχει μια αμφίδρομη σχέση με αυτή. Έτσι το κόμμα μαζί με τους εργατικούς θεσμούς, στοιχείο απαραίτητο για τη συγκρότηση της εργατικής ταυτότητας και αυτοπεποίθησης και το πολυσυζητημένο ενιαίο μέτωπο είναι τα όπλα του πολέμου θέσεων, του οποίου τη σημασία ο Γκράμσι τονίζει ιδιαίτερα χωρίς να αντικαθιστά με αυτόν τον πόλεμο κινήσεων. Στο Γ μέρος εντοπίζουμε το κοινό στοιχείο αυτών των διαστάσεων ως πτυχών της ίδιας έννοιας, που δεν είναι παρά η ανάπτυξη τους στην ίδια βάση: το δυναμικό χαρακτήρα της έννοιας της ηγεμονίας (καθώς ποτέ δεν υπάρχει χωρίς να τροφοδοτεί την ανατροπής της), την εμπιστοσύνη στην εργατική τάξη και τη δημοκρατία.","abstract_html":"Στην εργασία αυτή εξετάζουμε τις διαστάσεις της έννοιας της ηγεμονίας, στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι και προσπαθούμε να δείξουμε ποιό είναι το νήμα που τις συνδέει. Στο Α μέρος της εργασίας επιχειρούμε μία εισαγωγή στον τρόπο μελέτης του έργου του Γκράμσι. Στο κεφάλαιο Α1 παρουσιάζουμε τις πηγές της έννοιας της ηγεμονίας και στο κεφάλαιο Α2 κάποιες χρήσιμες πληροφορίες για τη ζωή, τη δράση, την ανάπτυξη της σκέψης του Γκράμσι και κάποιες παρατηρήσεις για την ανάγνωση των Τετραδίων της Φυλακής. Το Β μέρος είναι το κύριο μέρος της εργασίας μας. Στο κεφάλαιο Β1 εξετάζουμε τη φιλοσοφική διάσταση της έννοιας. Βλέπουμε πως η διάκριση του Μαρξισμού από τις παλαιότερες θεωρησιακές φιλοσοφίες και η σύνδεση θεωρίας και πράξης βοήθησε τον Γκράμσι να δει την κατάκτηση της ηγεμονίας ως φιλοσοφικό γεγονός. Στο κεφάλαιο Β2 μελετάμε την ηγεμονία ως σχέση βίας και συναίνεσης. Κυρίως παρουσιάζουμε τη σχετική αντίληψη του Π. Τόμας, που αναλύει τη διαφωνία του με τον Π. Άντερσον συμπεραίνοντας πως η σχέση βίας- συναίνεσης πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο που ορίζει η έννοια &quot;ολοκληρωμένο κράτος&quot; του Γκράμσι, την οποία ο ίδιος ο Τόμας επαναπροσδιορίζει. Στο κεφάλαιο Β3 παρατηρούμε πως σύμφωνα με τον Γκράμσι κάθε σχέςση ηγεμονίας είναι παιδαγωγική σχέση. Παρουσιάζουμε την αντίληψη του για το ρόλο των διανοούμενων σε αυτή τη σχέση, τη διάκρισή τους σε οργανικούς και παραδοσιακούς διανοούμενους. Οι οργανικοί διανοούμενοι της εργατικής τάξης, που θα οργανώσουν το σοσιαλιστικό κράτος, δεν πρέπει, τονίζεται στο έργο του Γκράμσι, να είναι αποκομμένοι από αυτή. Στο κεφάλαιο Β4 ασχολούμαστε με την προσπάθεια εδραίωσης της ηγεμονίας της εργατικής τάξης, που είναι και το μεγάλο ζητούμενο της της Γκραμσιανής σκέψης. Η σημαντική προϋπόθεση γι&#x27; αυτό είναι η συγκρότηση της συλλογικής θέλησης και τις βασικές κατευθύνσεις για το πως συγκροτείται αυτή ο Γκράμσι τις παίρνει από τον Μακιαβέλι και τον Λένιν. Ο νέος ηγεμόνας, ο οργανωτής της συλλογικής θέλησης είναι το επαναστατικό κόμμα, ο συλλογικός διανοούμένος της εργατικής τάξης που έχει μια αμφίδρομη σχέση με αυτή. Έτσι το κόμμα μαζί με τους εργατικούς θεσμούς, στοιχείο απαραίτητο για τη συγκρότηση της εργατικής ταυτότητας και αυτοπεποίθησης και το πολυσυζητημένο ενιαίο μέτωπο είναι τα όπλα του πολέμου θέσεων, του οποίου τη σημασία ο Γκράμσι τονίζει ιδιαίτερα χωρίς να αντικαθιστά με αυτόν τον πόλεμο κινήσεων. Στο Γ μέρος εντοπίζουμε το κοινό στοιχείο αυτών των διαστάσεων ως πτυχών της ίδιας έννοιας, που δεν είναι παρά η ανάπτυξη τους στην ίδια βάση: το δυναμικό χαρακτήρα της έννοιας της ηγεμονίας (καθώς ποτέ δεν υπάρχει χωρίς να τροφοδοτεί την ανατροπής της), την εμπιστοσύνη στην εργατική τάξη και τη δημοκρατία.","abstract_has_math":false,"creators":["Βαρβάκη Αρχοντούλα"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2014,"date_issued":"2014","date_published":"2014","updated_at":"2026-11-19T05:28:45Z","subjects":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1506197"],"render_values":[{"text":"uoadl:1506197","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1506197","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1506197","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1506197","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Βαρβάκη Αρχοντούλα"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2014"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1506197","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1506197"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Στην εργασία αυτή εξετάζουμε τις διαστάσεις της έννοιας της ηγεμονίας, στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι και προσπαθούμε να δείξουμε ποιό είναι το νήμα που τις συνδέει. Στο Α μέρος της εργασίας επιχειρούμε μία εισαγωγή στον τρόπο μελέτης του έργου του Γκράμσι. Στο κεφάλαιο Α1 παρουσιάζουμε τις πηγές της έννοιας της ηγεμονίας και στο κεφάλαιο Α2 κάποιες χρήσιμες πληροφορίες για τη ζωή, τη δράση, την ανάπτυξη της σκέψης του Γκράμσι και κάποιες παρατηρήσεις για την ανάγνωση των Τετραδίων της Φυλακής. Το Β μέρος είναι το κύριο μέρος της εργασίας μας. Στο κεφάλαιο Β1 εξετάζουμε τη φιλοσοφική διάσταση της έννοιας. Βλέπουμε πως η διάκριση του Μαρξισμού από τις παλαιότερες θεωρησιακές φιλοσοφίες και η σύνδεση θεωρίας και πράξης βοήθησε τον Γκράμσι να δει την κατάκτηση της ηγεμονίας ως φιλοσοφικό γεγονός. Στο κεφάλαιο Β2 μελετάμε την ηγεμονία ως σχέση βίας και συναίνεσης. Κυρίως παρουσιάζουμε τη σχετική αντίληψη του Π. Τόμας, που αναλύει τη διαφωνία του με τον Π. Άντερσον συμπεραίνοντας πως η σχέση βίας- συναίνεσης πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο που ορίζει η έννοια \"ολοκληρωμένο κράτος\" του Γκράμσι, την οποία ο ίδιος ο Τόμας επαναπροσδιορίζει. Στο κεφάλαιο Β3 παρατηρούμε πως σύμφωνα με τον Γκράμσι κάθε σχέςση ηγεμονίας είναι παιδαγωγική σχέση. Παρουσιάζουμε την αντίληψη του για το ρόλο των διανοούμενων σε αυτή τη σχέση, τη διάκρισή τους σε οργανικούς και παραδοσιακούς διανοούμενους. Οι οργανικοί διανοούμενοι της εργατικής τάξης, που θα οργανώσουν το σοσιαλιστικό κράτος, δεν πρέπει, τονίζεται στο έργο του Γκράμσι, να είναι αποκομμένοι από αυτή. Στο κεφάλαιο Β4 ασχολούμαστε με την προσπάθεια εδραίωσης της ηγεμονίας της εργατικής τάξης, που είναι και το μεγάλο ζητούμενο της της Γκραμσιανής σκέψης. Η σημαντική προϋπόθεση γι' αυτό είναι η συγκρότηση της συλλογικής θέλησης και τις βασικές κατευθύνσεις για το πως συγκροτείται αυτή ο Γκράμσι τις παίρνει από τον Μακιαβέλι και τον Λένιν. Ο νέος ηγεμόνας, ο οργανωτής της συλλογικής θέλησης είναι το επαναστατικό κόμμα, ο συλλογικός διανοούμένος της εργατικής τάξης που έχει μια αμφίδρομη σχέση με αυτή. Έτσι το κόμμα μαζί με τους εργατικούς θεσμούς, στοιχείο απαραίτητο για τη συγκρότηση της εργατικής ταυτότητας και αυτοπεποίθησης και το πολυσυζητημένο ενιαίο μέτωπο είναι τα όπλα του πολέμου θέσεων, του οποίου τη σημασία ο Γκράμσι τονίζει ιδιαίτερα χωρίς να αντικαθιστά με αυτόν τον πόλεμο κινήσεων. Στο Γ μέρος εντοπίζουμε το κοινό στοιχείο αυτών των διαστάσεων ως πτυχών της ίδιας έννοιας, που δεν είναι παρά η ανάπτυξη τους στην ίδια βάση: το δυναμικό χαρακτήρα της έννοιας της ηγεμονίας (καθώς ποτέ δεν υπάρχει χωρίς να τροφοδοτεί την ανατροπής της), την εμπιστοσύνη στην εργατική τάξη και τη δημοκρατία.","In this essay we examine the different aspects of the gramscian concept of \"hegemony\" and we attempt to find their common elemetns. In part A we present an introduction in studying the gramscian thought. In chapter A1 we trace the emergence of th conept of \"hegemony\" and in part A2 we refer to useful information about Gramsci's life, acting, the volvement of his thougt and to important notifications on reading the prison Note books. Part B is the main part of essay. In part B we examine the philosophical aspect of the concept of \"hegemony\". The differentiation between Marxism and the rest speculative philosophies and the unity of praxis and theory let Gramsci consider the realisation of hegemony to be a philosophical. act. In chapter B2 we examine the hegemony as a ratio of coercion and consent. Our main reference is the P. Thomas's study, which presents a relevant diasagreement with P. Anderson' thesis explaining that we must analyze the ratio of coercion and consent taking under consideration the concept of the \"integral state\", which he attempts to redifine. In chapter B3 we outline that according to Gramsci any \"hegemony\" necessitates pedagogics. We present his thought about the relevant important contribution of intellectuals, their classification in traditional and organic intellectuals and the worker;s need of their own intellectuals. It's outlined by Gramsci that the organic intellectuals of the working class, who will organize the socialistic state must be a vital part of it. In chapter B4 we deal with the effort of realizing the \"hegemony\", which is the Gramsci's crucial aim. The main precondition is to form the collective will and Machiavelli and Lenin are the two writers who help Gramsci to deploy his thought about how it will be achieved. The modern Prince, the one who forms the collective will is the revolutionary party, the collective intellectual of the working class who always bidirectionally related to it. So, the party, the working institutions, which are required for forming the identity and the confidence of the working class, and debated united front are the weapons we need for the war of position, the importance of which is emphasized by Gramsci with no doubts for the significance of the war of movement. In part C we present what these aspects of concept of \"hegemony\" have in common, which is that they are all developped on the same groung: the fact that \"hegemony\" is never static (as it cannot exist without provoking the alteration faith to the workers' though and power and democracy."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ο πολυδιάστατος χαρακτήρας της έννοιας της ηγεμονίας στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Βαρβάκη Αρχοντούλα"],"dc:date":["2014"],"dc:description":["Στην εργασία αυτή εξετάζουμε τις διαστάσεις της έννοιας της ηγεμονίας, στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι και προσπαθούμε να δείξουμε ποιό είναι το νήμα που τις συνδέει. Στο Α μέρος της εργασίας επιχειρούμε μία εισαγωγή στον τρόπο μελέτης του έργου του Γκράμσι. Στο κεφάλαιο Α1 παρουσιάζουμε τις πηγές της έννοιας της ηγεμονίας και στο κεφάλαιο Α2 κάποιες χρήσιμες πληροφορίες για τη ζωή, τη δράση, την ανάπτυξη της σκέψης του Γκράμσι και κάποιες παρατηρήσεις για την ανάγνωση των Τετραδίων της Φυλακής. Το Β μέρος είναι το κύριο μέρος της εργασίας μας. Στο κεφάλαιο Β1 εξετάζουμε τη φιλοσοφική διάσταση της έννοιας. Βλέπουμε πως η διάκριση του Μαρξισμού από τις παλαιότερες θεωρησιακές φιλοσοφίες και η σύνδεση θεωρίας και πράξης βοήθησε τον Γκράμσι να δει την κατάκτηση της ηγεμονίας ως φιλοσοφικό γεγονός. Στο κεφάλαιο Β2 μελετάμε την ηγεμονία ως σχέση βίας και συναίνεσης. Κυρίως παρουσιάζουμε τη σχετική αντίληψη του Π. Τόμας, που αναλύει τη διαφωνία του με τον Π. Άντερσον συμπεραίνοντας πως η σχέση βίας- συναίνεσης πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο που ορίζει η έννοια \"ολοκληρωμένο κράτος\" του Γκράμσι, την οποία ο ίδιος ο Τόμας επαναπροσδιορίζει. Στο κεφάλαιο Β3 παρατηρούμε πως σύμφωνα με τον Γκράμσι κάθε σχέςση ηγεμονίας είναι παιδαγωγική σχέση. Παρουσιάζουμε την αντίληψη του για το ρόλο των διανοούμενων σε αυτή τη σχέση, τη διάκρισή τους σε οργανικούς και παραδοσιακούς διανοούμενους. Οι οργανικοί διανοούμενοι της εργατικής τάξης, που θα οργανώσουν το σοσιαλιστικό κράτος, δεν πρέπει, τονίζεται στο έργο του Γκράμσι, να είναι αποκομμένοι από αυτή. Στο κεφάλαιο Β4 ασχολούμαστε με την προσπάθεια εδραίωσης της ηγεμονίας της εργατικής τάξης, που είναι και το μεγάλο ζητούμενο της της Γκραμσιανής σκέψης. Η σημαντική προϋπόθεση γι' αυτό είναι η συγκρότηση της συλλογικής θέλησης και τις βασικές κατευθύνσεις για το πως συγκροτείται αυτή ο Γκράμσι τις παίρνει από τον Μακιαβέλι και τον Λένιν. Ο νέος ηγεμόνας, ο οργανωτής της συλλογικής θέλησης είναι το επαναστατικό κόμμα, ο συλλογικός διανοούμένος της εργατικής τάξης που έχει μια αμφίδρομη σχέση με αυτή. Έτσι το κόμμα μαζί με τους εργατικούς θεσμούς, στοιχείο απαραίτητο για τη συγκρότηση της εργατικής ταυτότητας και αυτοπεποίθησης και το πολυσυζητημένο ενιαίο μέτωπο είναι τα όπλα του πολέμου θέσεων, του οποίου τη σημασία ο Γκράμσι τονίζει ιδιαίτερα χωρίς να αντικαθιστά με αυτόν τον πόλεμο κινήσεων. Στο Γ μέρος εντοπίζουμε το κοινό στοιχείο αυτών των διαστάσεων ως πτυχών της ίδιας έννοιας, που δεν είναι παρά η ανάπτυξη τους στην ίδια βάση: το δυναμικό χαρακτήρα της έννοιας της ηγεμονίας (καθώς ποτέ δεν υπάρχει χωρίς να τροφοδοτεί την ανατροπής της), την εμπιστοσύνη στην εργατική τάξη και τη δημοκρατία.","In this essay we examine the different aspects of the gramscian concept of \"hegemony\" and we attempt to find their common elemetns. In part A we present an introduction in studying the gramscian thought. In chapter A1 we trace the emergence of th conept of \"hegemony\" and in part A2 we refer to useful information about Gramsci's life, acting, the volvement of his thougt and to important notifications on reading the prison Note books. Part B is the main part of essay. In part B we examine the philosophical aspect of the concept of \"hegemony\". The differentiation between Marxism and the rest speculative philosophies and the unity of praxis and theory let Gramsci consider the realisation of hegemony to be a philosophical. act. In chapter B2 we examine the hegemony as a ratio of coercion and consent. Our main reference is the P. Thomas's study, which presents a relevant diasagreement with P. Anderson' thesis explaining that we must analyze the ratio of coercion and consent taking under consideration the concept of the \"integral state\", which he attempts to redifine. In chapter B3 we outline that according to Gramsci any \"hegemony\" necessitates pedagogics. We present his thought about the relevant important contribution of intellectuals, their classification in traditional and organic intellectuals and the worker;s need of their own intellectuals. It's outlined by Gramsci that the organic intellectuals of the working class, who will organize the socialistic state must be a vital part of it. In chapter B4 we deal with the effort of realizing the \"hegemony\", which is the Gramsci's crucial aim. The main precondition is to form the collective will and Machiavelli and Lenin are the two writers who help Gramsci to deploy his thought about how it will be achieved. The modern Prince, the one who forms the collective will is the revolutionary party, the collective intellectual of the working class who always bidirectionally related to it. So, the party, the working institutions, which are required for forming the identity and the confidence of the working class, and debated united front are the weapons we need for the war of position, the importance of which is emphasized by Gramsci with no doubts for the significance of the war of movement. In part C we present what these aspects of concept of \"hegemony\" have in common, which is that they are all developped on the same groung: the fact that \"hegemony\" is never static (as it cannot exist without provoking the alteration faith to the workers' though and power and democracy."],"dc:identifier":["uoadl:1506197","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1506197"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"dc:title":["Ο πολυδιάστατος χαρακτήρας της έννοιας της ηγεμονίας στο έργο του Αντόνιο Γκράμσι"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:28:45Z"}