{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:1676709"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:1676709","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η ανάθεση της κόμης στην αρχαία Ελλάδα: ερμηνευτική προσέγγιση σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες και την εικονογραφία","abstract":"Στην παρούσα εργασία διερευνάται το έθιμο της ανάθεσης της κόμης στην αρχαία Ελλάδα από την αρχαϊκή περίοδο έως την εποχή της ρωμαιοκρατίας με βάση τις γραπτές πηγές και την εικονογραφία. Αν και κατ΄ ουσίαν η έρευνα εστιάζεται στον ελλαδικό χώρο, ενίοτε αυτή παραβιάζει τα γεωγραφικά αυτά όρια εκτεινόμενη σε περιοχές με ακμάζον το ελληνικό στοιχείο. Το Α΄ Μέρος διαρθρώνεται σε τρία κεφάλαια, ήτοι τις αναθέσεις κόμης σε προσωποποιήσεις ποταμών, τις αναθέσεις σε ήρωες και εκείνες σε θεούς. Και στις τρεις αυτές περιπτώσεις αναθέσεων η κόμη αφιερώνεται κατά κύριο λόγο στο δημόσιου ή ιδιωτικού χαρακτήρα πλαίσιο τελετών μετάβασης κούρων στην αρχή της εφηβείας και πριν την ενηλικίωση, κορῶν προ του γάμου και παιδιών νηπιακής ή προ-εφηβικής ηλικίας. Στο τρίτο και πιο εκτεταμένο κεφάλαιο, στο οποίο περιγράφονται και τα σύμφωνα με τις πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεότητες κόμης και τελετουργικής κουράς της, περιλαμβάνονται και ποικίλοι άλλοι λόγοι αναθέσεων κόμης, όπως αναθέσεις σχετικές με την τεκνοποιία ή υπέρ προστασίας, σωτηρίας από κινδύνους, ευόδωσης κάθε είδους ευχών. Στο Β΄ Μέρος επιχειρείται η διερεύνηση της εικονογραφίας με βάση τα αναφερόμενα στις γραπτές πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεούς κόμης. Εκτός του πρώτου κεφαλαίου του, που παρουσιάζει την εικονογραφία της τελετουργικής κουράς στον Μύθο, το Β΄ Μέρος εξετάζει την εικονογραφία της αφιερωμένης σε θεούς κόμης, όπως αυτή αποτυπώνεται κυρίως σε κοροπλαστικά και γλυπτά αναθήματα από την αρχαϊκή περίοδο έως εκείνη της ρωμαιοκρατίας. Το κοροπλαστικό υλικό κατά κύριο λόγο αντλείται από δύο σημαντικά ιερά του ελλαδικού χώρου, σχετιζόμενα με τελετές μετάβασης αγοριών και κοριτσιών, ήτοι το ιερό της Αρτέμιδος στη Βραυρώνα και εκείνο της Δήμητρος στον Ακροκόρινθο, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων ειδωλίων από άλλα ιερά. Με την παρουσίαση των αναθημάτων επιχειρείται η διερεύνηση της τυπολογικής εξέλιξής τους καθ’ όλην τη χρονική διάρκεια λειτουργίας των συγκεκριμένων ιερών σε συνάφεια αφ΄ ενός με τα εκάστοτε πρότυπα της μεγάλης πλαστικής και αφ΄ ετέρου με τις εκάστοτε πολιτικο-κοινωνικές συνθήκες. Παρομοίως εξετάζονται και τα αφιερωμένα από την εύπορη αριστοκρατία πιο δαπανηρά γλυπτά αναθήματα, τα οποία προέρχονται από διάφορα ιερά κουροτρόφων θεοτήτων, καθώς και επιτύμβια ανάγλυφα και κεφαλές από τάφους ή οικίες. Η συνδυαστική μελέτη της εικονογραφίας και των γραπτών πηγών ακολουθείται από τη διατύπωση ορισμένων συμπερασμάτων και ερμηνευτικών προσεγγίσεων, μεταξύ των οποίων και εκείνες με τις οποίες επιχειρείται να εξηγηθεί εν γένει η επιλογή της κόμης ως αναθήματος.","abstract_html":"Στην παρούσα εργασία διερευνάται το έθιμο της ανάθεσης της κόμης στην αρχαία Ελλάδα από την αρχαϊκή περίοδο έως την εποχή της ρωμαιοκρατίας με βάση τις γραπτές πηγές και την εικονογραφία. Αν και κατ΄ ουσίαν η έρευνα εστιάζεται στον ελλαδικό χώρο, ενίοτε αυτή παραβιάζει τα γεωγραφικά αυτά όρια εκτεινόμενη σε περιοχές με ακμάζον το ελληνικό στοιχείο. Το Α΄ Μέρος διαρθρώνεται σε τρία κεφάλαια, ήτοι τις αναθέσεις κόμης σε προσωποποιήσεις ποταμών, τις αναθέσεις σε ήρωες και εκείνες σε θεούς. Και στις τρεις αυτές περιπτώσεις αναθέσεων η κόμη αφιερώνεται κατά κύριο λόγο στο δημόσιου ή ιδιωτικού χαρακτήρα πλαίσιο τελετών μετάβασης κούρων στην αρχή της εφηβείας και πριν την ενηλικίωση, κορῶν προ του γάμου και παιδιών νηπιακής ή προ-εφηβικής ηλικίας. Στο τρίτο και πιο εκτεταμένο κεφάλαιο, στο οποίο περιγράφονται και τα σύμφωνα με τις πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεότητες κόμης και τελετουργικής κουράς της, περιλαμβάνονται και ποικίλοι άλλοι λόγοι αναθέσεων κόμης, όπως αναθέσεις σχετικές με την τεκνοποιία ή υπέρ προστασίας, σωτηρίας από κινδύνους, ευόδωσης κάθε είδους ευχών. Στο Β΄ Μέρος επιχειρείται η διερεύνηση της εικονογραφίας με βάση τα αναφερόμενα στις γραπτές πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεούς κόμης. Εκτός του πρώτου κεφαλαίου του, που παρουσιάζει την εικονογραφία της τελετουργικής κουράς στον Μύθο, το Β΄ Μέρος εξετάζει την εικονογραφία της αφιερωμένης σε θεούς κόμης, όπως αυτή αποτυπώνεται κυρίως σε κοροπλαστικά και γλυπτά αναθήματα από την αρχαϊκή περίοδο έως εκείνη της ρωμαιοκρατίας. Το κοροπλαστικό υλικό κατά κύριο λόγο αντλείται από δύο σημαντικά ιερά του ελλαδικού χώρου, σχετιζόμενα με τελετές μετάβασης αγοριών και κοριτσιών, ήτοι το ιερό της Αρτέμιδος στη Βραυρώνα και εκείνο της Δήμητρος στον Ακροκόρινθο, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων ειδωλίων από άλλα ιερά. Με την παρουσίαση των αναθημάτων επιχειρείται η διερεύνηση της τυπολογικής εξέλιξής τους καθ’ όλην τη χρονική διάρκεια λειτουργίας των συγκεκριμένων ιερών σε συνάφεια αφ΄ ενός με τα εκάστοτε πρότυπα της μεγάλης πλαστικής και αφ΄ ετέρου με τις εκάστοτε πολιτικο-κοινωνικές συνθήκες. Παρομοίως εξετάζονται και τα αφιερωμένα από την εύπορη αριστοκρατία πιο δαπανηρά γλυπτά αναθήματα, τα οποία προέρχονται από διάφορα ιερά κουροτρόφων θεοτήτων, καθώς και επιτύμβια ανάγλυφα και κεφαλές από τάφους ή οικίες. Η συνδυαστική μελέτη της εικονογραφίας και των γραπτών πηγών ακολουθείται από τη διατύπωση ορισμένων συμπερασμάτων και ερμηνευτικών προσεγγίσεων, μεταξύ των οποίων και εκείνες με τις οποίες επιχειρείται να εξηγηθεί εν γένει η επιλογή της κόμης ως αναθήματος.","abstract_has_math":false,"creators":["Μπάτζιου Ανδρομάχη","Βatziou Andromachi"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2017,"date_issued":"2017","date_published":"2017","updated_at":"2026-11-19T05:29:06Z","subjects":["Αρχαιολογία","Archaeology"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1676709"],"render_values":[{"text":"uoadl:1676709","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1676709","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1676709","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A1676709","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μπάτζιου Ανδρομάχη","Βatziou Andromachi"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2017"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Αρχαιολογία","Archaeology"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:1676709","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1676709"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Στην παρούσα εργασία διερευνάται το έθιμο της ανάθεσης της κόμης στην αρχαία Ελλάδα από την αρχαϊκή περίοδο έως την εποχή της ρωμαιοκρατίας με βάση τις γραπτές πηγές και την εικονογραφία. Αν και κατ΄ ουσίαν η έρευνα εστιάζεται στον ελλαδικό χώρο, ενίοτε αυτή παραβιάζει τα γεωγραφικά αυτά όρια εκτεινόμενη σε περιοχές με ακμάζον το ελληνικό στοιχείο. Το Α΄ Μέρος διαρθρώνεται σε τρία κεφάλαια, ήτοι τις αναθέσεις κόμης σε προσωποποιήσεις ποταμών, τις αναθέσεις σε ήρωες και εκείνες σε θεούς. Και στις τρεις αυτές περιπτώσεις αναθέσεων η κόμη αφιερώνεται κατά κύριο λόγο στο δημόσιου ή ιδιωτικού χαρακτήρα πλαίσιο τελετών μετάβασης κούρων στην αρχή της εφηβείας και πριν την ενηλικίωση, κορῶν προ του γάμου και παιδιών νηπιακής ή προ-εφηβικής ηλικίας. Στο τρίτο και πιο εκτεταμένο κεφάλαιο, στο οποίο περιγράφονται και τα σύμφωνα με τις πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεότητες κόμης και τελετουργικής κουράς της, περιλαμβάνονται και ποικίλοι άλλοι λόγοι αναθέσεων κόμης, όπως αναθέσεις σχετικές με την τεκνοποιία ή υπέρ προστασίας, σωτηρίας από κινδύνους, ευόδωσης κάθε είδους ευχών. Στο Β΄ Μέρος επιχειρείται η διερεύνηση της εικονογραφίας με βάση τα αναφερόμενα στις γραπτές πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεούς κόμης. Εκτός του πρώτου κεφαλαίου του, που παρουσιάζει την εικονογραφία της τελετουργικής κουράς στον Μύθο, το Β΄ Μέρος εξετάζει την εικονογραφία της αφιερωμένης σε θεούς κόμης, όπως αυτή αποτυπώνεται κυρίως σε κοροπλαστικά και γλυπτά αναθήματα από την αρχαϊκή περίοδο έως εκείνη της ρωμαιοκρατίας. Το κοροπλαστικό υλικό κατά κύριο λόγο αντλείται από δύο σημαντικά ιερά του ελλαδικού χώρου, σχετιζόμενα με τελετές μετάβασης αγοριών και κοριτσιών, ήτοι το ιερό της Αρτέμιδος στη Βραυρώνα και εκείνο της Δήμητρος στον Ακροκόρινθο, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων ειδωλίων από άλλα ιερά. Με την παρουσίαση των αναθημάτων επιχειρείται η διερεύνηση της τυπολογικής εξέλιξής τους καθ’ όλην τη χρονική διάρκεια λειτουργίας των συγκεκριμένων ιερών σε συνάφεια αφ΄ ενός με τα εκάστοτε πρότυπα της μεγάλης πλαστικής και αφ΄ ετέρου με τις εκάστοτε πολιτικο-κοινωνικές συνθήκες. Παρομοίως εξετάζονται και τα αφιερωμένα από την εύπορη αριστοκρατία πιο δαπανηρά γλυπτά αναθήματα, τα οποία προέρχονται από διάφορα ιερά κουροτρόφων θεοτήτων, καθώς και επιτύμβια ανάγλυφα και κεφαλές από τάφους ή οικίες. Η συνδυαστική μελέτη της εικονογραφίας και των γραπτών πηγών ακολουθείται από τη διατύπωση ορισμένων συμπερασμάτων και ερμηνευτικών προσεγγίσεων, μεταξύ των οποίων και εκείνες με τις οποίες επιχειρείται να εξηγηθεί εν γένει η επιλογή της κόμης ως αναθήματος.","This thesis investigates the custom of hair dedication in ancient Greece from the archaic period to the Roman era based on the written sources and iconography. Although research is essentially focused on Greece, it sometimes violates these geographical boundaries, extending to regions with a flourishing Greek element. The First Part is structured into three chapters, namely the dedications of hair to river personifications, those to heroes, and those to gods. In each of these three cases, hair is primarily dedicated in a public or private character’s framework of rites of passages of youths at the beginning of adolescence and before their coming of age, to girls before marriage, and to infants or pre-puberty children. The third and most extensive chapter, which also describes the sorts of hair dedicated to the gods and the rituals of haircut on the basis of written evidence, it also includes a variety of other reasons for hair dedication, such as dedications for childbearing or for protection, salvation from dangers, and all kinds of wishes. The second part attempts to investigate the iconography based on the sorts of the hair dedicated to the gods mentioned in the written sources. Apart from its first chapter, which presents the iconography of the ritual haircut in Myth, Part II examines the iconography of hair dedications to gods, as it is mainly depicted on terracotta figurines and sculptures from the archaic period to the Roman age. The coroplastic evidence is mainly derived from two important sanctuaries in Greece, related to the boys’ and girls' transitions, namely the sanctuary of Artemis in Vravron and that of Demeter on Acrocorinth, including some figurines from other sanctuaries. The presentation of the votive offerings attempts, on the one hand, to investigate their typological evolution throughout the time of operation of the particular sanctuaries in relation to the standards of the monumental statuary and, on the other hand, to the political and social conditions. Similarly, the costly sculptural works dedicated from the wealthy nobility, derived from various sanctuaries of nursing deities, as well as tomb reliefs and heads from tombs or houses, are also examined. The combined study of iconography and written evidence is followed by the formulation of some conclusions and interpretative approaches, including those attempting to explain in general the choice of hair as dedication."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η ανάθεση της κόμης στην αρχαία Ελλάδα: ερμηνευτική προσέγγιση σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες και την εικονογραφία"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μπάτζιου Ανδρομάχη","Βatziou Andromachi"],"dc:date":["2017"],"dc:description":["Στην παρούσα εργασία διερευνάται το έθιμο της ανάθεσης της κόμης στην αρχαία Ελλάδα από την αρχαϊκή περίοδο έως την εποχή της ρωμαιοκρατίας με βάση τις γραπτές πηγές και την εικονογραφία. Αν και κατ΄ ουσίαν η έρευνα εστιάζεται στον ελλαδικό χώρο, ενίοτε αυτή παραβιάζει τα γεωγραφικά αυτά όρια εκτεινόμενη σε περιοχές με ακμάζον το ελληνικό στοιχείο. Το Α΄ Μέρος διαρθρώνεται σε τρία κεφάλαια, ήτοι τις αναθέσεις κόμης σε προσωποποιήσεις ποταμών, τις αναθέσεις σε ήρωες και εκείνες σε θεούς. Και στις τρεις αυτές περιπτώσεις αναθέσεων η κόμη αφιερώνεται κατά κύριο λόγο στο δημόσιου ή ιδιωτικού χαρακτήρα πλαίσιο τελετών μετάβασης κούρων στην αρχή της εφηβείας και πριν την ενηλικίωση, κορῶν προ του γάμου και παιδιών νηπιακής ή προ-εφηβικής ηλικίας. Στο τρίτο και πιο εκτεταμένο κεφάλαιο, στο οποίο περιγράφονται και τα σύμφωνα με τις πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεότητες κόμης και τελετουργικής κουράς της, περιλαμβάνονται και ποικίλοι άλλοι λόγοι αναθέσεων κόμης, όπως αναθέσεις σχετικές με την τεκνοποιία ή υπέρ προστασίας, σωτηρίας από κινδύνους, ευόδωσης κάθε είδους ευχών. Στο Β΄ Μέρος επιχειρείται η διερεύνηση της εικονογραφίας με βάση τα αναφερόμενα στις γραπτές πηγές είδη της αφιερωμένης σε θεούς κόμης. Εκτός του πρώτου κεφαλαίου του, που παρουσιάζει την εικονογραφία της τελετουργικής κουράς στον Μύθο, το Β΄ Μέρος εξετάζει την εικονογραφία της αφιερωμένης σε θεούς κόμης, όπως αυτή αποτυπώνεται κυρίως σε κοροπλαστικά και γλυπτά αναθήματα από την αρχαϊκή περίοδο έως εκείνη της ρωμαιοκρατίας. Το κοροπλαστικό υλικό κατά κύριο λόγο αντλείται από δύο σημαντικά ιερά του ελλαδικού χώρου, σχετιζόμενα με τελετές μετάβασης αγοριών και κοριτσιών, ήτοι το ιερό της Αρτέμιδος στη Βραυρώνα και εκείνο της Δήμητρος στον Ακροκόρινθο, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων ειδωλίων από άλλα ιερά. Με την παρουσίαση των αναθημάτων επιχειρείται η διερεύνηση της τυπολογικής εξέλιξής τους καθ’ όλην τη χρονική διάρκεια λειτουργίας των συγκεκριμένων ιερών σε συνάφεια αφ΄ ενός με τα εκάστοτε πρότυπα της μεγάλης πλαστικής και αφ΄ ετέρου με τις εκάστοτε πολιτικο-κοινωνικές συνθήκες. Παρομοίως εξετάζονται και τα αφιερωμένα από την εύπορη αριστοκρατία πιο δαπανηρά γλυπτά αναθήματα, τα οποία προέρχονται από διάφορα ιερά κουροτρόφων θεοτήτων, καθώς και επιτύμβια ανάγλυφα και κεφαλές από τάφους ή οικίες. Η συνδυαστική μελέτη της εικονογραφίας και των γραπτών πηγών ακολουθείται από τη διατύπωση ορισμένων συμπερασμάτων και ερμηνευτικών προσεγγίσεων, μεταξύ των οποίων και εκείνες με τις οποίες επιχειρείται να εξηγηθεί εν γένει η επιλογή της κόμης ως αναθήματος.","This thesis investigates the custom of hair dedication in ancient Greece from the archaic period to the Roman era based on the written sources and iconography. Although research is essentially focused on Greece, it sometimes violates these geographical boundaries, extending to regions with a flourishing Greek element. The First Part is structured into three chapters, namely the dedications of hair to river personifications, those to heroes, and those to gods. In each of these three cases, hair is primarily dedicated in a public or private character’s framework of rites of passages of youths at the beginning of adolescence and before their coming of age, to girls before marriage, and to infants or pre-puberty children. The third and most extensive chapter, which also describes the sorts of hair dedicated to the gods and the rituals of haircut on the basis of written evidence, it also includes a variety of other reasons for hair dedication, such as dedications for childbearing or for protection, salvation from dangers, and all kinds of wishes. The second part attempts to investigate the iconography based on the sorts of the hair dedicated to the gods mentioned in the written sources. Apart from its first chapter, which presents the iconography of the ritual haircut in Myth, Part II examines the iconography of hair dedications to gods, as it is mainly depicted on terracotta figurines and sculptures from the archaic period to the Roman age. The coroplastic evidence is mainly derived from two important sanctuaries in Greece, related to the boys’ and girls' transitions, namely the sanctuary of Artemis in Vravron and that of Demeter on Acrocorinth, including some figurines from other sanctuaries. The presentation of the votive offerings attempts, on the one hand, to investigate their typological evolution throughout the time of operation of the particular sanctuaries in relation to the standards of the monumental statuary and, on the other hand, to the political and social conditions. Similarly, the costly sculptural works dedicated from the wealthy nobility, derived from various sanctuaries of nursing deities, as well as tomb reliefs and heads from tombs or houses, are also examined. The combined study of iconography and written evidence is followed by the formulation of some conclusions and interpretative approaches, including those attempting to explain in general the choice of hair as dedication."],"dc:identifier":["uoadl:1676709","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1676709"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Αρχαιολογία","Archaeology"],"dc:title":["Η ανάθεση της κόμης στην αρχαία Ελλάδα: ερμηνευτική προσέγγιση σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες και την εικονογραφία"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:29:06Z"}