{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2195123"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2195123","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"H Οικονομική Διαχείριση των Δήμων στα χρόνια των Μνημονίων","abstract":"Κατά την τελευταία εξαετία, τα μνημόνια συνεργασίας και οι εφαρμοστικοί τους νόμοι, τα προγράμματα οικονομικής προσαρμογής αλλά και οι δεσμευτικές οδηγίες του ευρωπαϊκού δικαίου επιτάσσουν την εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών. Από τις ρυθμίσεις τους επηρεάζονται όλοι οι Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων και οι Δήμοι, οι οποίοι αποτελούν το πρώτο βαθμό της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πέραν, όμως, από τις όποιες αρνητικές επιπτώσεις των μνημονιακών επιταγών στα οικονομικά των Δήμων, με σημαντικότερες τις μειωμένες κρατικές επιχορηγήσεις λόγω περιορισμών των δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού, θεσπίστηκαν διαδικασίες και έλεγχοι οι οποίοι διασφαλίζουν τον εξορθολογισμό της οικονομικής διαχείρισής τους. Στο πλαίσιο αυτό, ασκήθηκαν από τα Υπουργεία Οικονομικών και Εσωτερικών, πολιτικές που στοχεύουν στην εξυγίανση των Δήμων και την θέσπιση ασφαλιστικών δικλείδων για την αποφυγή δημοσιονομικών προβλημάτων στο μέλλον. Έτσι, κατά την περίοδο 2010 - 2016 συντελέστηκαν ριζικές αλλαγές αναφορικά με το θεσμικό πλαίσιο των οικονομικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με βασική κατεύθυνση την εξυγίανση της οικονομικής τους θέσης, η οποία μέχρι πρότινος χαρακτηριζόταν από τη δημιουργία ελλειμμάτων και την αδιαφάνεια βασικών οικονομικών τους μεγεθών. Ειδικότερα, οι πολιτικές που εφαρμόστηκαν αφορούν, κυρίως, στην διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού, στην παρακολούθηση των αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων, στην αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων χρεών τους και στην διασφάλιση μη συσσώρευσης νέων, στην παροχή της απαιτούμενης δημοσιονομικής πληροφόρησης και στην παρακολούθηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού τους μέσω στοχοθεσίας. Σημαντικό μέτοχο στην πολιτική εξυγίανσης συνιστά το Παρατηρητήριο Οικονομικής Αυτοτέλειας ΟΤΑ καθώς και το ειδικό Πρόγραμμα Εξυγίανσης για όσους Δήμους δεν έχουν την δυνατότητα να καταρτίσουν ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Η αποτελεσματικότητα όλων των ανωτέρω θωρακίστηκε με την αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου σχετικά με τη δημοσιονομική ευθύνη, καθώς ο προϊστάμενος των οικονομικών υπηρεσιών των Δήμων καθίσταται πλέον αποκλειστικά υπεύθυνος για την εφαρμογή όλων των θεσμοθετημένων ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, οι Δήμοι κλήθηκαν να λειτουργήσουν σε ένα παντελώς νέο δημοσιονομικό πλαίσιο το οποίο αφενός τους δίνει την δυνατότητα να βελτιώσουν την οικονομική τους θέση και αφετέρου εξασφαλίζει τη βελτίωση των δημοσιονομικών αποτελεσμάτων όλης της γενικής κυβέρνησης. Η συνεισφορά της παρούσης εργασίας έγκειται στη συστηματική ανάλυση και σύνδεση του θεσμικού πλαισίου με τις επιδράσεις των ανωτέρω μέτρων. Η αξιολόγηση των εν λόγω πολιτικών από δημοσιονομικής απόψεως, μέσω δεικτών αξιολόγησης αλλά και μέσω ποιοτικής έρευνας στους μετόχους των εν λόγω πολιτικών, φανερώνει βελτίωση στην οικονομική θέση των δήμων καθώς και δημιουργία σημαντικών πλεονασμάτων, στους Δήμους ως σύνολο.","abstract_html":"Κατά την τελευταία εξαετία, τα μνημόνια συνεργασίας και οι εφαρμοστικοί τους νόμοι, τα προγράμματα οικονομικής προσαρμογής αλλά και οι δεσμευτικές οδηγίες του ευρωπαϊκού δικαίου επιτάσσουν την εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών. Από τις ρυθμίσεις τους επηρεάζονται όλοι οι Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων και οι Δήμοι, οι οποίοι αποτελούν το πρώτο βαθμό της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πέραν, όμως, από τις όποιες αρνητικές επιπτώσεις των μνημονιακών επιταγών στα οικονομικά των Δήμων, με σημαντικότερες τις μειωμένες κρατικές επιχορηγήσεις λόγω περιορισμών των δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού, θεσπίστηκαν διαδικασίες και έλεγχοι οι οποίοι διασφαλίζουν τον εξορθολογισμό της οικονομικής διαχείρισής τους. Στο πλαίσιο αυτό, ασκήθηκαν από τα Υπουργεία Οικονομικών και Εσωτερικών, πολιτικές που στοχεύουν στην εξυγίανση των Δήμων και την θέσπιση ασφαλιστικών δικλείδων για την αποφυγή δημοσιονομικών προβλημάτων στο μέλλον. Έτσι, κατά την περίοδο 2010 - 2016 συντελέστηκαν ριζικές αλλαγές αναφορικά με το θεσμικό πλαίσιο των οικονομικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με βασική κατεύθυνση την εξυγίανση της οικονομικής τους θέσης, η οποία μέχρι πρότινος χαρακτηριζόταν από τη δημιουργία ελλειμμάτων και την αδιαφάνεια βασικών οικονομικών τους μεγεθών. Ειδικότερα, οι πολιτικές που εφαρμόστηκαν αφορούν, κυρίως, στην διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού, στην παρακολούθηση των αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων, στην αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων χρεών τους και στην διασφάλιση μη συσσώρευσης νέων, στην παροχή της απαιτούμενης δημοσιονομικής πληροφόρησης και στην παρακολούθηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού τους μέσω στοχοθεσίας. Σημαντικό μέτοχο στην πολιτική εξυγίανσης συνιστά το Παρατηρητήριο Οικονομικής Αυτοτέλειας ΟΤΑ καθώς και το ειδικό Πρόγραμμα Εξυγίανσης για όσους Δήμους δεν έχουν την δυνατότητα να καταρτίσουν ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Η αποτελεσματικότητα όλων των ανωτέρω θωρακίστηκε με την αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου σχετικά με τη δημοσιονομική ευθύνη, καθώς ο προϊστάμενος των οικονομικών υπηρεσιών των Δήμων καθίσταται πλέον αποκλειστικά υπεύθυνος για την εφαρμογή όλων των θεσμοθετημένων ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, οι Δήμοι κλήθηκαν να λειτουργήσουν σε ένα παντελώς νέο δημοσιονομικό πλαίσιο το οποίο αφενός τους δίνει την δυνατότητα να βελτιώσουν την οικονομική τους θέση και αφετέρου εξασφαλίζει τη βελτίωση των δημοσιονομικών αποτελεσμάτων όλης της γενικής κυβέρνησης. Η συνεισφορά της παρούσης εργασίας έγκειται στη συστηματική ανάλυση και σύνδεση του θεσμικού πλαισίου με τις επιδράσεις των ανωτέρω μέτρων. Η αξιολόγηση των εν λόγω πολιτικών από δημοσιονομικής απόψεως, μέσω δεικτών αξιολόγησης αλλά και μέσω ποιοτικής έρευνας στους μετόχους των εν λόγω πολιτικών, φανερώνει βελτίωση στην οικονομική θέση των δήμων καθώς και δημιουργία σημαντικών πλεονασμάτων, στους Δήμους ως σύνολο.","abstract_has_math":false,"creators":["Καραγιώργου Ιωάννα","Karagiorgou Ioanna"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2017,"date_issued":"2017","date_published":"2017","updated_at":"2026-11-19T05:30:01Z","subjects":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2195123"],"render_values":[{"text":"uoadl:2195123","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2195123","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2195123","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2195123","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Καραγιώργου Ιωάννα","Karagiorgou Ioanna"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2017"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2195123","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2195123"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Κατά την τελευταία εξαετία, τα μνημόνια συνεργασίας και οι εφαρμοστικοί τους νόμοι, τα προγράμματα οικονομικής προσαρμογής αλλά και οι δεσμευτικές οδηγίες του ευρωπαϊκού δικαίου επιτάσσουν την εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών. Από τις ρυθμίσεις τους επηρεάζονται όλοι οι Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων και οι Δήμοι, οι οποίοι αποτελούν το πρώτο βαθμό της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πέραν, όμως, από τις όποιες αρνητικές επιπτώσεις των μνημονιακών επιταγών στα οικονομικά των Δήμων, με σημαντικότερες τις μειωμένες κρατικές επιχορηγήσεις λόγω περιορισμών των δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού, θεσπίστηκαν διαδικασίες και έλεγχοι οι οποίοι διασφαλίζουν τον εξορθολογισμό της οικονομικής διαχείρισής τους. Στο πλαίσιο αυτό, ασκήθηκαν από τα Υπουργεία Οικονομικών και Εσωτερικών, πολιτικές που στοχεύουν στην εξυγίανση των Δήμων και την θέσπιση ασφαλιστικών δικλείδων για την αποφυγή δημοσιονομικών προβλημάτων στο μέλλον. Έτσι, κατά την περίοδο 2010 - 2016 συντελέστηκαν ριζικές αλλαγές αναφορικά με το θεσμικό πλαίσιο των οικονομικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με βασική κατεύθυνση την εξυγίανση της οικονομικής τους θέσης, η οποία μέχρι πρότινος χαρακτηριζόταν από τη δημιουργία ελλειμμάτων και την αδιαφάνεια βασικών οικονομικών τους μεγεθών. Ειδικότερα, οι πολιτικές που εφαρμόστηκαν αφορούν, κυρίως, στην διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού, στην παρακολούθηση των αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων, στην αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων χρεών τους και στην διασφάλιση μη συσσώρευσης νέων, στην παροχή της απαιτούμενης δημοσιονομικής πληροφόρησης και στην παρακολούθηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού τους μέσω στοχοθεσίας. Σημαντικό μέτοχο στην πολιτική εξυγίανσης συνιστά το Παρατηρητήριο Οικονομικής Αυτοτέλειας ΟΤΑ καθώς και το ειδικό Πρόγραμμα Εξυγίανσης για όσους Δήμους δεν έχουν την δυνατότητα να καταρτίσουν ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Η αποτελεσματικότητα όλων των ανωτέρω θωρακίστηκε με την αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου σχετικά με τη δημοσιονομική ευθύνη, καθώς ο προϊστάμενος των οικονομικών υπηρεσιών των Δήμων καθίσταται πλέον αποκλειστικά υπεύθυνος για την εφαρμογή όλων των θεσμοθετημένων ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, οι Δήμοι κλήθηκαν να λειτουργήσουν σε ένα παντελώς νέο δημοσιονομικό πλαίσιο το οποίο αφενός τους δίνει την δυνατότητα να βελτιώσουν την οικονομική τους θέση και αφετέρου εξασφαλίζει τη βελτίωση των δημοσιονομικών αποτελεσμάτων όλης της γενικής κυβέρνησης. Η συνεισφορά της παρούσης εργασίας έγκειται στη συστηματική ανάλυση και σύνδεση του θεσμικού πλαισίου με τις επιδράσεις των ανωτέρω μέτρων. Η αξιολόγηση των εν λόγω πολιτικών από δημοσιονομικής απόψεως, μέσω δεικτών αξιολόγησης αλλά και μέσω ποιοτικής έρευνας στους μετόχους των εν λόγω πολιτικών, φανερώνει βελτίωση στην οικονομική θέση των δήμων καθώς και δημιουργία σημαντικών πλεονασμάτων, στους Δήμους ως σύνολο.","Over the last six years memorandums of understanding and their “implementing” laws, the Economic Adjustment Programs and the binding directives of European law require the consolidation of public finances. From the resulting settings, all general government units are affected, including the municipalities, which are the first level of local administration. Apart, however, from any negative effects of memorandum austerity measures on the finance of municipalities, including significant reductions of state subsidies due to limitations of the state budget, procedures and controls, which ensure the rationalization of their economic management, were adopted. On this framework, the Ministries of Finance and Interior exercised policies which aimed to consolidation of municipalities and established safeguards to prevent financial problems in the future. Thus, over the period 2010 - 2016 significant changes regarding the institutional framework of economics of local authorities, with basic direction rationalizing their finances, which until recently were characterized by the creation of deficit and the non-transparency economic fundamentals. In particular, the policies implemented were aimed mainly to the budgeting process, the monitoring of the undertaken obligations through the commitments registry, at the payment of their arrears and the assurance of non-accumulation of further, providing the required financial reporting and monitoring of budget execution through setting out objectives. Significant shareholder in consolidation policy is the Observatory of Financial Autonomy of Local Administration and the Special Sanitation Program for those municipalities do not have the ability to draw up balanced budgets. The effectiveness of all above measures shielded by tightening the institutional framework for fiscal responsibility as the head of the financial services now becomes solely responsible for the implementation of all regulations concerning their finances. Therefore, municipalities were asked to work in a completely new fiscal framework that both enables municipalities to improve their financial position and ensures the improvement of the financial results of the whole general government, as well. The contribution of this study is to collect the institutional framework and match it with the effects of these measures. In budgetary terms, by evaluating indicators and through qualitative research by the shareholders of these policies, the assessment indicates significant improvement in their financial position."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["H Οικονομική Διαχείριση των Δήμων στα χρόνια των Μνημονίων"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Καραγιώργου Ιωάννα","Karagiorgou Ioanna"],"dc:date":["2017"],"dc:description":["Κατά την τελευταία εξαετία, τα μνημόνια συνεργασίας και οι εφαρμοστικοί τους νόμοι, τα προγράμματα οικονομικής προσαρμογής αλλά και οι δεσμευτικές οδηγίες του ευρωπαϊκού δικαίου επιτάσσουν την εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών. Από τις ρυθμίσεις τους επηρεάζονται όλοι οι Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, μεταξύ των οποίων και οι Δήμοι, οι οποίοι αποτελούν το πρώτο βαθμό της τοπικής αυτοδιοίκησης. Πέραν, όμως, από τις όποιες αρνητικές επιπτώσεις των μνημονιακών επιταγών στα οικονομικά των Δήμων, με σημαντικότερες τις μειωμένες κρατικές επιχορηγήσεις λόγω περιορισμών των δαπανών του κρατικού προϋπολογισμού, θεσπίστηκαν διαδικασίες και έλεγχοι οι οποίοι διασφαλίζουν τον εξορθολογισμό της οικονομικής διαχείρισής τους. Στο πλαίσιο αυτό, ασκήθηκαν από τα Υπουργεία Οικονομικών και Εσωτερικών, πολιτικές που στοχεύουν στην εξυγίανση των Δήμων και την θέσπιση ασφαλιστικών δικλείδων για την αποφυγή δημοσιονομικών προβλημάτων στο μέλλον. Έτσι, κατά την περίοδο 2010 - 2016 συντελέστηκαν ριζικές αλλαγές αναφορικά με το θεσμικό πλαίσιο των οικονομικών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με βασική κατεύθυνση την εξυγίανση της οικονομικής τους θέσης, η οποία μέχρι πρότινος χαρακτηριζόταν από τη δημιουργία ελλειμμάτων και την αδιαφάνεια βασικών οικονομικών τους μεγεθών. Ειδικότερα, οι πολιτικές που εφαρμόστηκαν αφορούν, κυρίως, στην διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού, στην παρακολούθηση των αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων, στην αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων χρεών τους και στην διασφάλιση μη συσσώρευσης νέων, στην παροχή της απαιτούμενης δημοσιονομικής πληροφόρησης και στην παρακολούθηση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού τους μέσω στοχοθεσίας. Σημαντικό μέτοχο στην πολιτική εξυγίανσης συνιστά το Παρατηρητήριο Οικονομικής Αυτοτέλειας ΟΤΑ καθώς και το ειδικό Πρόγραμμα Εξυγίανσης για όσους Δήμους δεν έχουν την δυνατότητα να καταρτίσουν ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Η αποτελεσματικότητα όλων των ανωτέρω θωρακίστηκε με την αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου σχετικά με τη δημοσιονομική ευθύνη, καθώς ο προϊστάμενος των οικονομικών υπηρεσιών των Δήμων καθίσταται πλέον αποκλειστικά υπεύθυνος για την εφαρμογή όλων των θεσμοθετημένων ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, οι Δήμοι κλήθηκαν να λειτουργήσουν σε ένα παντελώς νέο δημοσιονομικό πλαίσιο το οποίο αφενός τους δίνει την δυνατότητα να βελτιώσουν την οικονομική τους θέση και αφετέρου εξασφαλίζει τη βελτίωση των δημοσιονομικών αποτελεσμάτων όλης της γενικής κυβέρνησης. Η συνεισφορά της παρούσης εργασίας έγκειται στη συστηματική ανάλυση και σύνδεση του θεσμικού πλαισίου με τις επιδράσεις των ανωτέρω μέτρων. Η αξιολόγηση των εν λόγω πολιτικών από δημοσιονομικής απόψεως, μέσω δεικτών αξιολόγησης αλλά και μέσω ποιοτικής έρευνας στους μετόχους των εν λόγω πολιτικών, φανερώνει βελτίωση στην οικονομική θέση των δήμων καθώς και δημιουργία σημαντικών πλεονασμάτων, στους Δήμους ως σύνολο.","Over the last six years memorandums of understanding and their “implementing” laws, the Economic Adjustment Programs and the binding directives of European law require the consolidation of public finances. From the resulting settings, all general government units are affected, including the municipalities, which are the first level of local administration. Apart, however, from any negative effects of memorandum austerity measures on the finance of municipalities, including significant reductions of state subsidies due to limitations of the state budget, procedures and controls, which ensure the rationalization of their economic management, were adopted. On this framework, the Ministries of Finance and Interior exercised policies which aimed to consolidation of municipalities and established safeguards to prevent financial problems in the future. Thus, over the period 2010 - 2016 significant changes regarding the institutional framework of economics of local authorities, with basic direction rationalizing their finances, which until recently were characterized by the creation of deficit and the non-transparency economic fundamentals. In particular, the policies implemented were aimed mainly to the budgeting process, the monitoring of the undertaken obligations through the commitments registry, at the payment of their arrears and the assurance of non-accumulation of further, providing the required financial reporting and monitoring of budget execution through setting out objectives. Significant shareholder in consolidation policy is the Observatory of Financial Autonomy of Local Administration and the Special Sanitation Program for those municipalities do not have the ability to draw up balanced budgets. The effectiveness of all above measures shielded by tightening the institutional framework for fiscal responsibility as the head of the financial services now becomes solely responsible for the implementation of all regulations concerning their finances. Therefore, municipalities were asked to work in a completely new fiscal framework that both enables municipalities to improve their financial position and ensures the improvement of the financial results of the whole general government, as well. The contribution of this study is to collect the institutional framework and match it with the effects of these measures. In budgetary terms, by evaluating indicators and through qualitative research by the shareholders of these policies, the assessment indicates significant improvement in their financial position."],"dc:identifier":["uoadl:2195123","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2195123"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"dc:title":["H Οικονομική Διαχείριση των Δήμων στα χρόνια των Μνημονίων"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:30:01Z"}