{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2673259"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2673259","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Το νομικό καθεστώς του ναυτικού σε περίπτωση πειρατείας","abstract":"Η πειρατεία αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την θαλάσσια αποστολή, ο οποίος συνεπάγεται τόσο οικονομικό κόστος όσο και κόστος σε ανθρώπινες ζωές. Για τον λόγο αυτό, έχει συνταχθεί από την διεθνή κοινότητα πληθώρα οδηγιών, κανονισμών και κωδίκων, είτε δεσμευτικού χαρακτήρα, όπως είναι ο Διεθνής Κώδικας Ασφαλούς Διαχείρισης, γνωστός ως Κώδικας ISM, είτε συνιστώμενου χαρακτήρα, όπως είναι οι Βέλτιστες Πρακτικές Διαχείρισης για προστασία απέναντι στην πειρατεία που έχει ως βάση της τη Σομαλία, οι γνωστές ως ΒΜΡ. Το σύνολο αυτών των κειμένων περιέχουν έναν τεράστιο αριθμό προτεινόμενων μέτρων που μπορούν να ληφθούν για να αποτρέψουν την πραγματοποίηση μιας πειρατικής κατάληψης, όπως είναι η τοποθέτηση συρματοπλεγμάτων στο πλοίο ή οι μάνικες νερού που καθιστούν δυσχερή την προσέγγιση των πειρατών στο πλοίο. Ανάμεσα στα μέτρα αυτά, εξέχουσα θέση κατέχει το μέτρο της πρόσληψης ένοπλων φρουρών από ιδιωτικές εταιρείες ασφάλισης για να παρέχουν υπηρεσίες προστασίας επί του πλοίου. Η ναυτιλιακή κοινότητα υπήρξε αρχικά επιφυλακτική απέναντι στην εφαρμογή του μέτρου αυτού, αλλά σταδιακά υποχώρησε, ενώ πρακτικά αποδείχθηκε και η πραγματική συνεισφορά του εν λόγω μέτρου στον περιορισμό του αριθμού των πειρατικών επιθέσεων. Μεγαλύτερη επιφυλακτικότητα, η οποία έφθασε ευτυχώς στο σημείο της απόρριψης, δείχνει η ναυτιλία απέναντι στο μέτρο της οπλοφορίας των ίδιων των ναυτικών για εύλογες αιτίες, όπως είναι η απειρία των ναυτικών στη χρήση όπλων, αφού οι ίδιοι είναι απλοί πολίτες και όχι στρατιωτικοί ώστε να είναι εξοικειωμένοι με αυτές τις τεχνικές και τα μέσα. Σε περίπτωση που τα ληφθέντα μέτρα αποτύχουν να αποτρέψουν μία πειρατική κατάληψη του πλοίου και την συνακόλουθη ομηρία των μελών του πληρώματος, ακολουθεί το στάδιο των διαπραγματεύσεων, όπου στόχος των πειρατών, στην πλέον συνήθη μορφή της παραπειρατείας, είναι να ζητήσουν την καταβολή λύτρων προκειμένου να απελευθερώσουν πλοίο, φορτίο και πλήρωμα. Ζήτημα έχει προκύψει, λοιπόν, με την νομιμότητα ή μη της καταβολής των λύτρων. Κύριο επιχείρημα της πλευράς που υποστηρίζει το νόμιμο της καταβολής είναι η προστασία της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας που τίθενται αναμφίβολα σε κίνδυνο κατά την διάρκεια μίας πειρατικής κατάληψης, ενώ στην αντίθετη πλευρά, το βασικό επιχείρημα υπέρ της ποινικοποίησης της καταβολής λύτρων είναι η οικονομική τροφοδότηση της τρομοκρατίας και η με αυτόν τον τρόπο συνδρομή στην διαιώνιση του φαινομένου. Όσον αφορά την ασφαλιστική κάλυψη της πληρωμής των λύτρων, υπάρχει ασάφεια γύρω από το ζήτημα, η οποία πηγάζει από το ερώτημα της συμπερίληψης της πειρατείας στους κοινούς θαλάσσιους ή στους πολεμικούς κινδύνους, κατόπιν αναζήτησης των κινήτρων των πειρατών. Πάντως, μία πρόταση είναι η εφαρμογή μίας νέας μορφής ασφαλιστικής κάλυψης που καλείται Kidnap and Ransom Insurance, η οποία όμως επειδή είναι εξαιρετικά κοστοβόρα δεν τυγχάνει ευρείας εφαρμογής, ενώ οι πρακτικές που ακολουθούνται συχνότερα είναι η εφαρμογή της ρήτρας Sue and Labor και η λύση της κοινής αβαρίας. Εάν αφήσουμε στην άκρη τις συνέπειες μιας πειρατικής επίθεσης και ομηρίας του πληρώματος σε σωματικό και ψυχολογικό επίπεδο, θα δούμε πως η πειρατεία έχει σοβαρό αντίκτυπο στον τομέα της εργασιακής απασχόλησης των ναυτικών. Βασικό ερώτημα αποτελεί το τι θα συμβεί με τους μισθούς των ναυτικών που κρατώνται ως όμηροι και με τις συμβάσεις εργασίας τους. Δυστυχώς, η Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας (MLC 2006) σιωπά ως προς τα ζητήματα αυτά και για τον λόγο αυτό έχει προταθεί να πραγματοποιηθούν τροποποιήσεις που θα επιλύουν το θέμα που προαναφέρθηκε. Η λύση που προτείνεται είναι να μην θεωρείται χαμένος χρόνος για τους ναυτικούς ο χρόνος της ομηρίας τους και να τους οφείλονται κανονικά οι μισθοί τους για όσο διάστημα κρατώνται αιχμάλωτοι, ενώ προτείνεται να παραμένει σε ισχύ και η σύμβαση εργασίας τους μέχρι την απελευθέρωσή τους για να μην μένουν αυτοί άνευ προστασίας. Αναφορικά με το δικαίωμα επαναπατρισμού των ναυτικών που κρατήθηκαν όμηροι, ελλείψει και πάλι ειδικής πρόβλεψης στην MLC, προτείνεται να υπάρξει ρύθμιση, ώστε να μην στερούνται οι ναυτικοί το δικαίωμά τους στην παλιννόστηση. Στις τελευταίες συζητήσεις σχετικά με την τροποποίηση της MLC έχει τεθεί επί τάπητος και το θέμα της υποχρεωτικής ασφάλισης των ναυτικών ώστε να εξασφαλίζεται η καταβολή των μισθών τους. Το μέτρο αυτό συζητείται να λάβει τη μορφή ενός ταμείου, όπου η πλοιοκτησία θα καταθέτει ένα κεφάλαιο που θα λειτουργεί ως εγγύηση για τη μετέπειτα πληρωμή των μισθών των ναυτικών. Όσον αφορά, εν συνεχεία, την αποκατάσταση των ζημιών που υπέστησαν οι ναυτικοί εξαιτίας της πειρατείας πρέπει να αναφερθεί πως το συμβάν της πειρατικής επίθεσης εμπίπτει στο πεδίο ορισμού του ναυτεργατικού ατυχήματος, συνιστώντας εκείνο το βίαιο συμβάν που έλαβε χώρα κατά την διάρκεια της παροχής εργασίας ή εξ αφορμής αυτής και προκάλεσε σωματική βλάβη, ανικανότητα προς εργασίας ή ακόμη και απώλεια ζωής. Ενεργοποιούνται, επομένως, οι διατάξεις του νόμου 551/1915 από κοινού με την διάταξη του άρθρου 66 του ΚΙΝΔ, οι οποίες συρρέουν και δεν αλληλοαποκλείονται, και έτσι ο ναυτικός δικαιούται νοσήλεια και μισθό για τέσσερις μήνες, διαρκούσης βεβαίως, της ανικανότητάς του προς παροχή εργασίας. Επιπροσθέτως, με βάση το άρθρο 63 του ΚΙΝΔ, δικαιούται ακόμη αποζημίωση για τα προσωπικά του αντικείμενα που χάθηκαν ή εφθάρησαν συνεπεία του πειρατικού συμβάντος. Η εν λόγω διάταξη αναφέρεται βέβαια μόνο σε εκείνα τα αντικείμενα που ήταν απολύτως απαραίτητα για την προσωπική διαβίωση του ναυτικού και την προσφορά της εργασίας του και δεν επεκτείνεται σε τιμαλφή που τυχόν έφερε εκείνος επί του πλοίου. Η αποζημίωση, τέλος, των ναυτικών μπορεί να βασιστεί στις διατάξεις του κοινού δικαίου εάν το πειρατικό συμβάν οφείλεται σε δόλο του πλοιοκτήτη ή των προστηθέντων του ή εάν προκλήθηκε εξαιτίας μη τήρησης απαιτούμενων όρων ασφαλείας που προβλέπονται από ειδικότερους νόμους, διατάγματα ή κανονισμούς, όπως είναι ο Κώδικας ISM και οι ΒΜΡ. Με τις ανωτέρω αξιώσεις του ναυτικού συρρέει φυσικά και η αξίωσή τους για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης που υπέστη ή της ψυχικής οδύνης σε περίπτωση απώλειας της ζωής του ναυτικού.","abstract_html":"Η πειρατεία αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την θαλάσσια αποστολή, ο οποίος συνεπάγεται τόσο οικονομικό κόστος όσο και κόστος σε ανθρώπινες ζωές. Για τον λόγο αυτό, έχει συνταχθεί από την διεθνή κοινότητα πληθώρα οδηγιών, κανονισμών και κωδίκων, είτε δεσμευτικού χαρακτήρα, όπως είναι ο Διεθνής Κώδικας Ασφαλούς Διαχείρισης, γνωστός ως Κώδικας ISM, είτε συνιστώμενου χαρακτήρα, όπως είναι οι Βέλτιστες Πρακτικές Διαχείρισης για προστασία απέναντι στην πειρατεία που έχει ως βάση της τη Σομαλία, οι γνωστές ως ΒΜΡ. Το σύνολο αυτών των κειμένων περιέχουν έναν τεράστιο αριθμό προτεινόμενων μέτρων που μπορούν να ληφθούν για να αποτρέψουν την πραγματοποίηση μιας πειρατικής κατάληψης, όπως είναι η τοποθέτηση συρματοπλεγμάτων στο πλοίο ή οι μάνικες νερού που καθιστούν δυσχερή την προσέγγιση των πειρατών στο πλοίο. Ανάμεσα στα μέτρα αυτά, εξέχουσα θέση κατέχει το μέτρο της πρόσληψης ένοπλων φρουρών από ιδιωτικές εταιρείες ασφάλισης για να παρέχουν υπηρεσίες προστασίας επί του πλοίου. Η ναυτιλιακή κοινότητα υπήρξε αρχικά επιφυλακτική απέναντι στην εφαρμογή του μέτρου αυτού, αλλά σταδιακά υποχώρησε, ενώ πρακτικά αποδείχθηκε και η πραγματική συνεισφορά του εν λόγω μέτρου στον περιορισμό του αριθμού των πειρατικών επιθέσεων. Μεγαλύτερη επιφυλακτικότητα, η οποία έφθασε ευτυχώς στο σημείο της απόρριψης, δείχνει η ναυτιλία απέναντι στο μέτρο της οπλοφορίας των ίδιων των ναυτικών για εύλογες αιτίες, όπως είναι η απειρία των ναυτικών στη χρήση όπλων, αφού οι ίδιοι είναι απλοί πολίτες και όχι στρατιωτικοί ώστε να είναι εξοικειωμένοι με αυτές τις τεχνικές και τα μέσα. Σε περίπτωση που τα ληφθέντα μέτρα αποτύχουν να αποτρέψουν μία πειρατική κατάληψη του πλοίου και την συνακόλουθη ομηρία των μελών του πληρώματος, ακολουθεί το στάδιο των διαπραγματεύσεων, όπου στόχος των πειρατών, στην πλέον συνήθη μορφή της παραπειρατείας, είναι να ζητήσουν την καταβολή λύτρων προκειμένου να απελευθερώσουν πλοίο, φορτίο και πλήρωμα. Ζήτημα έχει προκύψει, λοιπόν, με την νομιμότητα ή μη της καταβολής των λύτρων. Κύριο επιχείρημα της πλευράς που υποστηρίζει το νόμιμο της καταβολής είναι η προστασία της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας που τίθενται αναμφίβολα σε κίνδυνο κατά την διάρκεια μίας πειρατικής κατάληψης, ενώ στην αντίθετη πλευρά, το βασικό επιχείρημα υπέρ της ποινικοποίησης της καταβολής λύτρων είναι η οικονομική τροφοδότηση της τρομοκρατίας και η με αυτόν τον τρόπο συνδρομή στην διαιώνιση του φαινομένου. Όσον αφορά την ασφαλιστική κάλυψη της πληρωμής των λύτρων, υπάρχει ασάφεια γύρω από το ζήτημα, η οποία πηγάζει από το ερώτημα της συμπερίληψης της πειρατείας στους κοινούς θαλάσσιους ή στους πολεμικούς κινδύνους, κατόπιν αναζήτησης των κινήτρων των πειρατών. Πάντως, μία πρόταση είναι η εφαρμογή μίας νέας μορφής ασφαλιστικής κάλυψης που καλείται Kidnap and Ransom Insurance, η οποία όμως επειδή είναι εξαιρετικά κοστοβόρα δεν τυγχάνει ευρείας εφαρμογής, ενώ οι πρακτικές που ακολουθούνται συχνότερα είναι η εφαρμογή της ρήτρας Sue and Labor και η λύση της κοινής αβαρίας. Εάν αφήσουμε στην άκρη τις συνέπειες μιας πειρατικής επίθεσης και ομηρίας του πληρώματος σε σωματικό και ψυχολογικό επίπεδο, θα δούμε πως η πειρατεία έχει σοβαρό αντίκτυπο στον τομέα της εργασιακής απασχόλησης των ναυτικών. Βασικό ερώτημα αποτελεί το τι θα συμβεί με τους μισθούς των ναυτικών που κρατώνται ως όμηροι και με τις συμβάσεις εργασίας τους. Δυστυχώς, η Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας (MLC 2006) σιωπά ως προς τα ζητήματα αυτά και για τον λόγο αυτό έχει προταθεί να πραγματοποιηθούν τροποποιήσεις που θα επιλύουν το θέμα που προαναφέρθηκε. Η λύση που προτείνεται είναι να μην θεωρείται χαμένος χρόνος για τους ναυτικούς ο χρόνος της ομηρίας τους και να τους οφείλονται κανονικά οι μισθοί τους για όσο διάστημα κρατώνται αιχμάλωτοι, ενώ προτείνεται να παραμένει σε ισχύ και η σύμβαση εργασίας τους μέχρι την απελευθέρωσή τους για να μην μένουν αυτοί άνευ προστασίας. Αναφορικά με το δικαίωμα επαναπατρισμού των ναυτικών που κρατήθηκαν όμηροι, ελλείψει και πάλι ειδικής πρόβλεψης στην MLC, προτείνεται να υπάρξει ρύθμιση, ώστε να μην στερούνται οι ναυτικοί το δικαίωμά τους στην παλιννόστηση. Στις τελευταίες συζητήσεις σχετικά με την τροποποίηση της MLC έχει τεθεί επί τάπητος και το θέμα της υποχρεωτικής ασφάλισης των ναυτικών ώστε να εξασφαλίζεται η καταβολή των μισθών τους. Το μέτρο αυτό συζητείται να λάβει τη μορφή ενός ταμείου, όπου η πλοιοκτησία θα καταθέτει ένα κεφάλαιο που θα λειτουργεί ως εγγύηση για τη μετέπειτα πληρωμή των μισθών των ναυτικών. Όσον αφορά, εν συνεχεία, την αποκατάσταση των ζημιών που υπέστησαν οι ναυτικοί εξαιτίας της πειρατείας πρέπει να αναφερθεί πως το συμβάν της πειρατικής επίθεσης εμπίπτει στο πεδίο ορισμού του ναυτεργατικού ατυχήματος, συνιστώντας εκείνο το βίαιο συμβάν που έλαβε χώρα κατά την διάρκεια της παροχής εργασίας ή εξ αφορμής αυτής και προκάλεσε σωματική βλάβη, ανικανότητα προς εργασίας ή ακόμη και απώλεια ζωής. Ενεργοποιούνται, επομένως, οι διατάξεις του νόμου 551/1915 από κοινού με την διάταξη του άρθρου 66 του ΚΙΝΔ, οι οποίες συρρέουν και δεν αλληλοαποκλείονται, και έτσι ο ναυτικός δικαιούται νοσήλεια και μισθό για τέσσερις μήνες, διαρκούσης βεβαίως, της ανικανότητάς του προς παροχή εργασίας. Επιπροσθέτως, με βάση το άρθρο 63 του ΚΙΝΔ, δικαιούται ακόμη αποζημίωση για τα προσωπικά του αντικείμενα που χάθηκαν ή εφθάρησαν συνεπεία του πειρατικού συμβάντος. Η εν λόγω διάταξη αναφέρεται βέβαια μόνο σε εκείνα τα αντικείμενα που ήταν απολύτως απαραίτητα για την προσωπική διαβίωση του ναυτικού και την προσφορά της εργασίας του και δεν επεκτείνεται σε τιμαλφή που τυχόν έφερε εκείνος επί του πλοίου. Η αποζημίωση, τέλος, των ναυτικών μπορεί να βασιστεί στις διατάξεις του κοινού δικαίου εάν το πειρατικό συμβάν οφείλεται σε δόλο του πλοιοκτήτη ή των προστηθέντων του ή εάν προκλήθηκε εξαιτίας μη τήρησης απαιτούμενων όρων ασφαλείας που προβλέπονται από ειδικότερους νόμους, διατάγματα ή κανονισμούς, όπως είναι ο Κώδικας ISM και οι ΒΜΡ. Με τις ανωτέρω αξιώσεις του ναυτικού συρρέει φυσικά και η αξίωσή τους για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης που υπέστη ή της ψυχικής οδύνης σε περίπτωση απώλειας της ζωής του ναυτικού.","abstract_has_math":false,"creators":["Κουτσουβά Αλεξάνδρα","Koutsouva Alexandra"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2018,"date_issued":"2018","date_published":"2018","updated_at":"2026-11-19T05:30:38Z","subjects":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2673259"],"render_values":[{"text":"uoadl:2673259","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2673259","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2673259","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2673259","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Κουτσουβά Αλεξάνδρα","Koutsouva Alexandra"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2018"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2673259","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2673259"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η πειρατεία αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την θαλάσσια αποστολή, ο οποίος συνεπάγεται τόσο οικονομικό κόστος όσο και κόστος σε ανθρώπινες ζωές. Για τον λόγο αυτό, έχει συνταχθεί από την διεθνή κοινότητα πληθώρα οδηγιών, κανονισμών και κωδίκων, είτε δεσμευτικού χαρακτήρα, όπως είναι ο Διεθνής Κώδικας Ασφαλούς Διαχείρισης, γνωστός ως Κώδικας ISM, είτε συνιστώμενου χαρακτήρα, όπως είναι οι Βέλτιστες Πρακτικές Διαχείρισης για προστασία απέναντι στην πειρατεία που έχει ως βάση της τη Σομαλία, οι γνωστές ως ΒΜΡ. Το σύνολο αυτών των κειμένων περιέχουν έναν τεράστιο αριθμό προτεινόμενων μέτρων που μπορούν να ληφθούν για να αποτρέψουν την πραγματοποίηση μιας πειρατικής κατάληψης, όπως είναι η τοποθέτηση συρματοπλεγμάτων στο πλοίο ή οι μάνικες νερού που καθιστούν δυσχερή την προσέγγιση των πειρατών στο πλοίο. Ανάμεσα στα μέτρα αυτά, εξέχουσα θέση κατέχει το μέτρο της πρόσληψης ένοπλων φρουρών από ιδιωτικές εταιρείες ασφάλισης για να παρέχουν υπηρεσίες προστασίας επί του πλοίου. Η ναυτιλιακή κοινότητα υπήρξε αρχικά επιφυλακτική απέναντι στην εφαρμογή του μέτρου αυτού, αλλά σταδιακά υποχώρησε, ενώ πρακτικά αποδείχθηκε και η πραγματική συνεισφορά του εν λόγω μέτρου στον περιορισμό του αριθμού των πειρατικών επιθέσεων. Μεγαλύτερη επιφυλακτικότητα, η οποία έφθασε ευτυχώς στο σημείο της απόρριψης, δείχνει η ναυτιλία απέναντι στο μέτρο της οπλοφορίας των ίδιων των ναυτικών για εύλογες αιτίες, όπως είναι η απειρία των ναυτικών στη χρήση όπλων, αφού οι ίδιοι είναι απλοί πολίτες και όχι στρατιωτικοί ώστε να είναι εξοικειωμένοι με αυτές τις τεχνικές και τα μέσα. Σε περίπτωση που τα ληφθέντα μέτρα αποτύχουν να αποτρέψουν μία πειρατική κατάληψη του πλοίου και την συνακόλουθη ομηρία των μελών του πληρώματος, ακολουθεί το στάδιο των διαπραγματεύσεων, όπου στόχος των πειρατών, στην πλέον συνήθη μορφή της παραπειρατείας, είναι να ζητήσουν την καταβολή λύτρων προκειμένου να απελευθερώσουν πλοίο, φορτίο και πλήρωμα. Ζήτημα έχει προκύψει, λοιπόν, με την νομιμότητα ή μη της καταβολής των λύτρων. Κύριο επιχείρημα της πλευράς που υποστηρίζει το νόμιμο της καταβολής είναι η προστασία της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας που τίθενται αναμφίβολα σε κίνδυνο κατά την διάρκεια μίας πειρατικής κατάληψης, ενώ στην αντίθετη πλευρά, το βασικό επιχείρημα υπέρ της ποινικοποίησης της καταβολής λύτρων είναι η οικονομική τροφοδότηση της τρομοκρατίας και η με αυτόν τον τρόπο συνδρομή στην διαιώνιση του φαινομένου. Όσον αφορά την ασφαλιστική κάλυψη της πληρωμής των λύτρων, υπάρχει ασάφεια γύρω από το ζήτημα, η οποία πηγάζει από το ερώτημα της συμπερίληψης της πειρατείας στους κοινούς θαλάσσιους ή στους πολεμικούς κινδύνους, κατόπιν αναζήτησης των κινήτρων των πειρατών. Πάντως, μία πρόταση είναι η εφαρμογή μίας νέας μορφής ασφαλιστικής κάλυψης που καλείται Kidnap and Ransom Insurance, η οποία όμως επειδή είναι εξαιρετικά κοστοβόρα δεν τυγχάνει ευρείας εφαρμογής, ενώ οι πρακτικές που ακολουθούνται συχνότερα είναι η εφαρμογή της ρήτρας Sue and Labor και η λύση της κοινής αβαρίας. Εάν αφήσουμε στην άκρη τις συνέπειες μιας πειρατικής επίθεσης και ομηρίας του πληρώματος σε σωματικό και ψυχολογικό επίπεδο, θα δούμε πως η πειρατεία έχει σοβαρό αντίκτυπο στον τομέα της εργασιακής απασχόλησης των ναυτικών. Βασικό ερώτημα αποτελεί το τι θα συμβεί με τους μισθούς των ναυτικών που κρατώνται ως όμηροι και με τις συμβάσεις εργασίας τους. Δυστυχώς, η Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας (MLC 2006) σιωπά ως προς τα ζητήματα αυτά και για τον λόγο αυτό έχει προταθεί να πραγματοποιηθούν τροποποιήσεις που θα επιλύουν το θέμα που προαναφέρθηκε. Η λύση που προτείνεται είναι να μην θεωρείται χαμένος χρόνος για τους ναυτικούς ο χρόνος της ομηρίας τους και να τους οφείλονται κανονικά οι μισθοί τους για όσο διάστημα κρατώνται αιχμάλωτοι, ενώ προτείνεται να παραμένει σε ισχύ και η σύμβαση εργασίας τους μέχρι την απελευθέρωσή τους για να μην μένουν αυτοί άνευ προστασίας. Αναφορικά με το δικαίωμα επαναπατρισμού των ναυτικών που κρατήθηκαν όμηροι, ελλείψει και πάλι ειδικής πρόβλεψης στην MLC, προτείνεται να υπάρξει ρύθμιση, ώστε να μην στερούνται οι ναυτικοί το δικαίωμά τους στην παλιννόστηση. Στις τελευταίες συζητήσεις σχετικά με την τροποποίηση της MLC έχει τεθεί επί τάπητος και το θέμα της υποχρεωτικής ασφάλισης των ναυτικών ώστε να εξασφαλίζεται η καταβολή των μισθών τους. Το μέτρο αυτό συζητείται να λάβει τη μορφή ενός ταμείου, όπου η πλοιοκτησία θα καταθέτει ένα κεφάλαιο που θα λειτουργεί ως εγγύηση για τη μετέπειτα πληρωμή των μισθών των ναυτικών. Όσον αφορά, εν συνεχεία, την αποκατάσταση των ζημιών που υπέστησαν οι ναυτικοί εξαιτίας της πειρατείας πρέπει να αναφερθεί πως το συμβάν της πειρατικής επίθεσης εμπίπτει στο πεδίο ορισμού του ναυτεργατικού ατυχήματος, συνιστώντας εκείνο το βίαιο συμβάν που έλαβε χώρα κατά την διάρκεια της παροχής εργασίας ή εξ αφορμής αυτής και προκάλεσε σωματική βλάβη, ανικανότητα προς εργασίας ή ακόμη και απώλεια ζωής. Ενεργοποιούνται, επομένως, οι διατάξεις του νόμου 551/1915 από κοινού με την διάταξη του άρθρου 66 του ΚΙΝΔ, οι οποίες συρρέουν και δεν αλληλοαποκλείονται, και έτσι ο ναυτικός δικαιούται νοσήλεια και μισθό για τέσσερις μήνες, διαρκούσης βεβαίως, της ανικανότητάς του προς παροχή εργασίας. Επιπροσθέτως, με βάση το άρθρο 63 του ΚΙΝΔ, δικαιούται ακόμη αποζημίωση για τα προσωπικά του αντικείμενα που χάθηκαν ή εφθάρησαν συνεπεία του πειρατικού συμβάντος. Η εν λόγω διάταξη αναφέρεται βέβαια μόνο σε εκείνα τα αντικείμενα που ήταν απολύτως απαραίτητα για την προσωπική διαβίωση του ναυτικού και την προσφορά της εργασίας του και δεν επεκτείνεται σε τιμαλφή που τυχόν έφερε εκείνος επί του πλοίου. Η αποζημίωση, τέλος, των ναυτικών μπορεί να βασιστεί στις διατάξεις του κοινού δικαίου εάν το πειρατικό συμβάν οφείλεται σε δόλο του πλοιοκτήτη ή των προστηθέντων του ή εάν προκλήθηκε εξαιτίας μη τήρησης απαιτούμενων όρων ασφαλείας που προβλέπονται από ειδικότερους νόμους, διατάγματα ή κανονισμούς, όπως είναι ο Κώδικας ISM και οι ΒΜΡ. Με τις ανωτέρω αξιώσεις του ναυτικού συρρέει φυσικά και η αξίωσή τους για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης που υπέστη ή της ψυχικής οδύνης σε περίπτωση απώλειας της ζωής του ναυτικού.","Piracy is a great danger to the sea adventure that causes not only economic loss but also loss in human lives. This is the reason why the international community has composed a variety of regulations and codes either mandatory, such as the International Security Management Code, known as ISM Code, or recommended, such as the Best Management Practices for protection against Somalia based piracy, known as BMP4. All these documents contain a huge number of suggested measures that can be taken so as to deter a capture by pirates, such as the placement of razor wires on the ship or the fire hoses and foam monitors to make it difficult for the pirates to approach the ships. The solution of employing armed guards to protect the ships is a measure of great importance. The maritime community was very suspicious against the application of the aforementioned measure, but gradually accepted it as it was proved that it contributed really strongly in the reduction of the pirate attacks. For reasonable causes the maritime community was also suspicious –and fortunately fully rejected – against the solution of the seafarers’ bearing arms. The main cause of this rejection is the inexperience of the seamen in using weapons, as they are just civilians and they are not familiar with guns. If all these measures fail to deter a pirate capture of a ship and its crew, it is time to negotiate with the pirates whose target is to ask for ransom payment in order to release the ship, its cargo and its crew. Is it legal to pay the amount of money that the pirates ask as ransom or not? The main argument in favor of the legality of the ransom payment is the protection of human life and dignity. In the other side, the argument in favor of the criminalization of the ransom payment is the financial support of terrorism. Concerning the insurance coverage of the ransom payment, there is not a clear answer in this subject because of the character of piracy as a common maritime danger or as a war danger. A suggested solution is the application of a new form of insurance that is called Kidnap and Ransom Insurance, which is extremely expensive though, and that is the reason why the most common practice is the application of Sue and Labor Clause or the solution of “common average”. At this moment it is very important to analyze the consequences of piracy in the labor sector. What is going to happen with the wages of the seafarers that are kept as hostages by the pirates? Unfortunately, the Maritime Labor Convention (MLC 2006) does not give any answers to this subject and that’s the reason why there is need for some amendments. The suggested solution is to consider the duration of the capture as time of real work and to keep active the work contracts till the seamen’s release. Concerning their repatriation, it is suggested to secure their right to repatriation through a regulation in the MLC. Last but not least, this thesis tries to find out the way of receiving compensation for the damages on the basis of the provisions concerning the maritime accident according to law 551/1915 and the 66th article of the Code of Private Maritime Law. Their compensation can be also based in the common civil law, while they are also entitled to compensation because of moral damages."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Το νομικό καθεστώς του ναυτικού σε περίπτωση πειρατείας"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Κουτσουβά Αλεξάνδρα","Koutsouva Alexandra"],"dc:date":["2018"],"dc:description":["Η πειρατεία αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την θαλάσσια αποστολή, ο οποίος συνεπάγεται τόσο οικονομικό κόστος όσο και κόστος σε ανθρώπινες ζωές. Για τον λόγο αυτό, έχει συνταχθεί από την διεθνή κοινότητα πληθώρα οδηγιών, κανονισμών και κωδίκων, είτε δεσμευτικού χαρακτήρα, όπως είναι ο Διεθνής Κώδικας Ασφαλούς Διαχείρισης, γνωστός ως Κώδικας ISM, είτε συνιστώμενου χαρακτήρα, όπως είναι οι Βέλτιστες Πρακτικές Διαχείρισης για προστασία απέναντι στην πειρατεία που έχει ως βάση της τη Σομαλία, οι γνωστές ως ΒΜΡ. Το σύνολο αυτών των κειμένων περιέχουν έναν τεράστιο αριθμό προτεινόμενων μέτρων που μπορούν να ληφθούν για να αποτρέψουν την πραγματοποίηση μιας πειρατικής κατάληψης, όπως είναι η τοποθέτηση συρματοπλεγμάτων στο πλοίο ή οι μάνικες νερού που καθιστούν δυσχερή την προσέγγιση των πειρατών στο πλοίο. Ανάμεσα στα μέτρα αυτά, εξέχουσα θέση κατέχει το μέτρο της πρόσληψης ένοπλων φρουρών από ιδιωτικές εταιρείες ασφάλισης για να παρέχουν υπηρεσίες προστασίας επί του πλοίου. Η ναυτιλιακή κοινότητα υπήρξε αρχικά επιφυλακτική απέναντι στην εφαρμογή του μέτρου αυτού, αλλά σταδιακά υποχώρησε, ενώ πρακτικά αποδείχθηκε και η πραγματική συνεισφορά του εν λόγω μέτρου στον περιορισμό του αριθμού των πειρατικών επιθέσεων. Μεγαλύτερη επιφυλακτικότητα, η οποία έφθασε ευτυχώς στο σημείο της απόρριψης, δείχνει η ναυτιλία απέναντι στο μέτρο της οπλοφορίας των ίδιων των ναυτικών για εύλογες αιτίες, όπως είναι η απειρία των ναυτικών στη χρήση όπλων, αφού οι ίδιοι είναι απλοί πολίτες και όχι στρατιωτικοί ώστε να είναι εξοικειωμένοι με αυτές τις τεχνικές και τα μέσα. Σε περίπτωση που τα ληφθέντα μέτρα αποτύχουν να αποτρέψουν μία πειρατική κατάληψη του πλοίου και την συνακόλουθη ομηρία των μελών του πληρώματος, ακολουθεί το στάδιο των διαπραγματεύσεων, όπου στόχος των πειρατών, στην πλέον συνήθη μορφή της παραπειρατείας, είναι να ζητήσουν την καταβολή λύτρων προκειμένου να απελευθερώσουν πλοίο, φορτίο και πλήρωμα. Ζήτημα έχει προκύψει, λοιπόν, με την νομιμότητα ή μη της καταβολής των λύτρων. Κύριο επιχείρημα της πλευράς που υποστηρίζει το νόμιμο της καταβολής είναι η προστασία της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας που τίθενται αναμφίβολα σε κίνδυνο κατά την διάρκεια μίας πειρατικής κατάληψης, ενώ στην αντίθετη πλευρά, το βασικό επιχείρημα υπέρ της ποινικοποίησης της καταβολής λύτρων είναι η οικονομική τροφοδότηση της τρομοκρατίας και η με αυτόν τον τρόπο συνδρομή στην διαιώνιση του φαινομένου. Όσον αφορά την ασφαλιστική κάλυψη της πληρωμής των λύτρων, υπάρχει ασάφεια γύρω από το ζήτημα, η οποία πηγάζει από το ερώτημα της συμπερίληψης της πειρατείας στους κοινούς θαλάσσιους ή στους πολεμικούς κινδύνους, κατόπιν αναζήτησης των κινήτρων των πειρατών. Πάντως, μία πρόταση είναι η εφαρμογή μίας νέας μορφής ασφαλιστικής κάλυψης που καλείται Kidnap and Ransom Insurance, η οποία όμως επειδή είναι εξαιρετικά κοστοβόρα δεν τυγχάνει ευρείας εφαρμογής, ενώ οι πρακτικές που ακολουθούνται συχνότερα είναι η εφαρμογή της ρήτρας Sue and Labor και η λύση της κοινής αβαρίας. Εάν αφήσουμε στην άκρη τις συνέπειες μιας πειρατικής επίθεσης και ομηρίας του πληρώματος σε σωματικό και ψυχολογικό επίπεδο, θα δούμε πως η πειρατεία έχει σοβαρό αντίκτυπο στον τομέα της εργασιακής απασχόλησης των ναυτικών. Βασικό ερώτημα αποτελεί το τι θα συμβεί με τους μισθούς των ναυτικών που κρατώνται ως όμηροι και με τις συμβάσεις εργασίας τους. Δυστυχώς, η Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας (MLC 2006) σιωπά ως προς τα ζητήματα αυτά και για τον λόγο αυτό έχει προταθεί να πραγματοποιηθούν τροποποιήσεις που θα επιλύουν το θέμα που προαναφέρθηκε. Η λύση που προτείνεται είναι να μην θεωρείται χαμένος χρόνος για τους ναυτικούς ο χρόνος της ομηρίας τους και να τους οφείλονται κανονικά οι μισθοί τους για όσο διάστημα κρατώνται αιχμάλωτοι, ενώ προτείνεται να παραμένει σε ισχύ και η σύμβαση εργασίας τους μέχρι την απελευθέρωσή τους για να μην μένουν αυτοί άνευ προστασίας. Αναφορικά με το δικαίωμα επαναπατρισμού των ναυτικών που κρατήθηκαν όμηροι, ελλείψει και πάλι ειδικής πρόβλεψης στην MLC, προτείνεται να υπάρξει ρύθμιση, ώστε να μην στερούνται οι ναυτικοί το δικαίωμά τους στην παλιννόστηση. Στις τελευταίες συζητήσεις σχετικά με την τροποποίηση της MLC έχει τεθεί επί τάπητος και το θέμα της υποχρεωτικής ασφάλισης των ναυτικών ώστε να εξασφαλίζεται η καταβολή των μισθών τους. Το μέτρο αυτό συζητείται να λάβει τη μορφή ενός ταμείου, όπου η πλοιοκτησία θα καταθέτει ένα κεφάλαιο που θα λειτουργεί ως εγγύηση για τη μετέπειτα πληρωμή των μισθών των ναυτικών. Όσον αφορά, εν συνεχεία, την αποκατάσταση των ζημιών που υπέστησαν οι ναυτικοί εξαιτίας της πειρατείας πρέπει να αναφερθεί πως το συμβάν της πειρατικής επίθεσης εμπίπτει στο πεδίο ορισμού του ναυτεργατικού ατυχήματος, συνιστώντας εκείνο το βίαιο συμβάν που έλαβε χώρα κατά την διάρκεια της παροχής εργασίας ή εξ αφορμής αυτής και προκάλεσε σωματική βλάβη, ανικανότητα προς εργασίας ή ακόμη και απώλεια ζωής. Ενεργοποιούνται, επομένως, οι διατάξεις του νόμου 551/1915 από κοινού με την διάταξη του άρθρου 66 του ΚΙΝΔ, οι οποίες συρρέουν και δεν αλληλοαποκλείονται, και έτσι ο ναυτικός δικαιούται νοσήλεια και μισθό για τέσσερις μήνες, διαρκούσης βεβαίως, της ανικανότητάς του προς παροχή εργασίας. Επιπροσθέτως, με βάση το άρθρο 63 του ΚΙΝΔ, δικαιούται ακόμη αποζημίωση για τα προσωπικά του αντικείμενα που χάθηκαν ή εφθάρησαν συνεπεία του πειρατικού συμβάντος. Η εν λόγω διάταξη αναφέρεται βέβαια μόνο σε εκείνα τα αντικείμενα που ήταν απολύτως απαραίτητα για την προσωπική διαβίωση του ναυτικού και την προσφορά της εργασίας του και δεν επεκτείνεται σε τιμαλφή που τυχόν έφερε εκείνος επί του πλοίου. Η αποζημίωση, τέλος, των ναυτικών μπορεί να βασιστεί στις διατάξεις του κοινού δικαίου εάν το πειρατικό συμβάν οφείλεται σε δόλο του πλοιοκτήτη ή των προστηθέντων του ή εάν προκλήθηκε εξαιτίας μη τήρησης απαιτούμενων όρων ασφαλείας που προβλέπονται από ειδικότερους νόμους, διατάγματα ή κανονισμούς, όπως είναι ο Κώδικας ISM και οι ΒΜΡ. Με τις ανωτέρω αξιώσεις του ναυτικού συρρέει φυσικά και η αξίωσή τους για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης που υπέστη ή της ψυχικής οδύνης σε περίπτωση απώλειας της ζωής του ναυτικού.","Piracy is a great danger to the sea adventure that causes not only economic loss but also loss in human lives. This is the reason why the international community has composed a variety of regulations and codes either mandatory, such as the International Security Management Code, known as ISM Code, or recommended, such as the Best Management Practices for protection against Somalia based piracy, known as BMP4. All these documents contain a huge number of suggested measures that can be taken so as to deter a capture by pirates, such as the placement of razor wires on the ship or the fire hoses and foam monitors to make it difficult for the pirates to approach the ships. The solution of employing armed guards to protect the ships is a measure of great importance. The maritime community was very suspicious against the application of the aforementioned measure, but gradually accepted it as it was proved that it contributed really strongly in the reduction of the pirate attacks. For reasonable causes the maritime community was also suspicious –and fortunately fully rejected – against the solution of the seafarers’ bearing arms. The main cause of this rejection is the inexperience of the seamen in using weapons, as they are just civilians and they are not familiar with guns. If all these measures fail to deter a pirate capture of a ship and its crew, it is time to negotiate with the pirates whose target is to ask for ransom payment in order to release the ship, its cargo and its crew. Is it legal to pay the amount of money that the pirates ask as ransom or not? The main argument in favor of the legality of the ransom payment is the protection of human life and dignity. In the other side, the argument in favor of the criminalization of the ransom payment is the financial support of terrorism. Concerning the insurance coverage of the ransom payment, there is not a clear answer in this subject because of the character of piracy as a common maritime danger or as a war danger. A suggested solution is the application of a new form of insurance that is called Kidnap and Ransom Insurance, which is extremely expensive though, and that is the reason why the most common practice is the application of Sue and Labor Clause or the solution of “common average”. At this moment it is very important to analyze the consequences of piracy in the labor sector. What is going to happen with the wages of the seafarers that are kept as hostages by the pirates? Unfortunately, the Maritime Labor Convention (MLC 2006) does not give any answers to this subject and that’s the reason why there is need for some amendments. The suggested solution is to consider the duration of the capture as time of real work and to keep active the work contracts till the seamen’s release. Concerning their repatriation, it is suggested to secure their right to repatriation through a regulation in the MLC. Last but not least, this thesis tries to find out the way of receiving compensation for the damages on the basis of the provisions concerning the maritime accident according to law 551/1915 and the 66th article of the Code of Private Maritime Law. Their compensation can be also based in the common civil law, while they are also entitled to compensation because of moral damages."],"dc:identifier":["uoadl:2673259","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2673259"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Δίκαιο – Νομοθεσία","Law and Legislation"],"dc:title":["Το νομικό καθεστώς του ναυτικού σε περίπτωση πειρατείας"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:30:38Z"}