{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2707446"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2707446","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Επεμβατικές και μη επεμβατικές μέθοδοι προγεννητικού ελέγχου","abstract":"ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Ο σύγχρονος προγεννητικός έλεγχος έχει επιτρέψει την αξιόπιστη και πρώιμη ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών των εμβρύων καθώς και την πρόβλεψη σειράς μαιευτικών επιπλοκών όπως ο πρόωρος τοκετός και η προεκλαμψία. Η εμπέδωση της επιστημονικής γνώσης και η εξέλιξη της τεχνολογίας των υπερήχων έχουν επιτρέψει πλέον τη διαγνωση περιπτώσεων που κάποια χρόνια πριν διέλαθαν του ελέγχου. Ο προγενητικός πληθυσμιακός έλεγχος για χρωμοσωμικές ανωμαλίες (screening) ξεκίνησε τη δεκαετία του 1980 βασιζόμενος στην μητρική ηλικία για να εμπλουτιστεί τις δεκαετίες που ακολούθησαν από σειρά δεικτών συνθέτοντας το συνδυαστικό έλεγχο του πρώτου τριμήνου (combined screening) που στις μέρες μας παρουσιάζει ποσοστό ανίχνευσης περίπου στο 95%. Η τεχνολογική εξέλιξη των υπερήχων ευνόησε, επίσης, τη καλύτερη εκτίμηση της ανατομίας του εμβρύου ήδη από το πρώτο τρίμηνο αλλά κυρίως επέτρεψε την εισαγωγή στο τυπικό προγεννητικό έλεγχο του υπερηχογραφήματος ανωμαλιών δευτέρου τριμήνου (Β’ επιπέδου ή anomaly scan). Τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη αξιόπιστων μη επεμβατικών μεθόδων προγεννητικού ελέγχου με σκοπό την αποφυγή των επεμβατικών μεθόδων και των επιπλοκών που τις συνοδεύουν. Κυριότερος εκπρόσωπος αυτών αποτελεί το ελεύθερο εμβρυϊκό DNA του οποίου η μελέτη και οι δυνατότητες έχουν γίνει αντικείμενο έντονου επιστημονικού ενδιαφέροντος αλλά και αντικρούσεων. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να μελετηθεί αναλυτικά το πεδίο εκείνο του σύγχρονου προγεννητικού ελέγχου που εστιάζει στην ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών στο έμβρυο σε μονήρεις κυήσεις. Η μελέτη εκτείνεται τόσο στις επεμβατικές όσο και μη μεθόδους. Αποσκοπεί στην περιγραφή των παραγόντων κινδύνου για χρωμοσωμικές ανωμαλίες, του περιεχομένου του υπερηχογραφικού ελέγχου του πρώτου και δευτέρου τριμήνου, της χρήσης των βιοχημικών δεικτών, της λογικής πίσω από τη διαμόρφωση μοντέλων πληθυσμιακού ελέγχου και του περιεχομένου τους ανά χώρα, της χρήσης του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA και ,τέλος, του ρόλου των επεμβατικών διαγνωστικών μεθόδων. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Ο προγεννητικός έλεγχος της σύγχρονης εποχής βασίζεται σε μη επεμβατικές μεθόδους screening. Ο συνδυαστικός έλεγχος του πρώτου τριμήνου, που διαμορφώνεται από χαρακτηριστικά της μητέρας, από τη μέτρηση του πάχους της αυχενικής διαφάνειας και από τη μέτρηση των ορμονών PAPP-A και free b-hCG, έχει επιτρέψει τη πρώιμη ανίχνευση του συνδρόμου Down και άλλων ανευπλοειδιών σε ποσοστό 85-90% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Η εισαγωγή σε αυτόν τον έλεγχο επιμέρους υπερηχογραφικών δεικτών, όπως η απουσία ή παρουσία ρινικού οστού, η ροή στη τριγλώχινα βαλβίδα και ο δείκτης αντίστασης της ροής του αίματος στο φλεβώδη πόρο, ανεβάζει το ποσοστό ανίχνευσης της συνδυαστικής μεθόδου στο 93-96% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Επί ανίχνευσης, ωστόσο, κύησης αυξημένου κινδύνου είναι απαραίτητη η επιβεβαίωση του κινδύνου αυτού μέσω της χρήσης μεθόδων επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου, όπως η βιοψία των χοριακών λαχνών (CVS) ή η αμνιοπαρακέντηση. Το αποτέλεσμα της άμεσης ανάλυσης του γενετικού υλικού που θα προκύψει είναι διαγνωστικά αξιόπιστο. Ωστόσο, και οι δύο μέθοδοι συνοδεύονται από ένα παρόμοιο προφίλ σπάνιων αλλά υπαρκτών επιπλοκών. Τα υπερηχογραφήματα που εκτελούνται τόσο στο πρώτο όσο και στο δεύτερο τρίμηνο στοχεύουν ,επίσης, στην ανατομία του εμβρύου πετυχαίνοντας πρωιμότερα τη διάγνωση μείζονων ή ελάσσονων ανωμαλιών που θα επηρεάσουν σε άλλοτε άλλο βαθμό την ανάγκη για καρυότυπο, τη πορεία της κύησης, τη πορεία της ζωής μετά τη γέννηση αλλά και την ενδεχόμενη απόφαση των γονέων για διακοπή ή συνέχιση της εγκυμοσύνης. Τα τελευταία χρόνια έχει εισαχθεί και μελετάται μία νέα μέθοδος μη επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου βασιζόμενη στη ανάλυση του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA με εξαιρετικά ποσοστά ευαισθησίας για ορισμένες ανευπλοειδίες (ποσοστό ανίχνευσης του συνδρόμου Down >99%) αλλά μόνο σε γυναίκες υψηλού κινδύνου για αυτές. Συνεπώς, η χρήση της παρουσιάζει ακόμα επιφυλάξεις κυρίως στην Ευρώπη. Τέλος, με βάση τα πορίσματα της Ευρωπαικής Εταιρείας Παρακολούθησης Συγγενών Ανωμαλιών (EUROCAT - 2010) κρίνεται σαφές πως ο προγεννητικός έλεγχος και εν συνόλω η μαιευτική παρακολούθηση διαφέρει από τη μία χώρα στην άλλη και διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό είτε από τα οικονομικά είτε από τα κοινωνικοπολιτικά δεδομένα που χαρακτηρίζουν κάθε μία από αυτές.","abstract_html":"ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Ο σύγχρονος προγεννητικός έλεγχος έχει επιτρέψει την αξιόπιστη και πρώιμη ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών των εμβρύων καθώς και την πρόβλεψη σειράς μαιευτικών επιπλοκών όπως ο πρόωρος τοκετός και η προεκλαμψία. Η εμπέδωση της επιστημονικής γνώσης και η εξέλιξη της τεχνολογίας των υπερήχων έχουν επιτρέψει πλέον τη διαγνωση περιπτώσεων που κάποια χρόνια πριν διέλαθαν του ελέγχου. Ο προγενητικός πληθυσμιακός έλεγχος για χρωμοσωμικές ανωμαλίες (screening) ξεκίνησε τη δεκαετία του 1980 βασιζόμενος στην μητρική ηλικία για να εμπλουτιστεί τις δεκαετίες που ακολούθησαν από σειρά δεικτών συνθέτοντας το συνδυαστικό έλεγχο του πρώτου τριμήνου (combined screening) που στις μέρες μας παρουσιάζει ποσοστό ανίχνευσης περίπου στο 95%. Η τεχνολογική εξέλιξη των υπερήχων ευνόησε, επίσης, τη καλύτερη εκτίμηση της ανατομίας του εμβρύου ήδη από το πρώτο τρίμηνο αλλά κυρίως επέτρεψε την εισαγωγή στο τυπικό προγεννητικό έλεγχο του υπερηχογραφήματος ανωμαλιών δευτέρου τριμήνου (Β’ επιπέδου ή anomaly scan). Τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη αξιόπιστων μη επεμβατικών μεθόδων προγεννητικού ελέγχου με σκοπό την αποφυγή των επεμβατικών μεθόδων και των επιπλοκών που τις συνοδεύουν. Κυριότερος εκπρόσωπος αυτών αποτελεί το ελεύθερο εμβρυϊκό DNA του οποίου η μελέτη και οι δυνατότητες έχουν γίνει αντικείμενο έντονου επιστημονικού ενδιαφέροντος αλλά και αντικρούσεων. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να μελετηθεί αναλυτικά το πεδίο εκείνο του σύγχρονου προγεννητικού ελέγχου που εστιάζει στην ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών στο έμβρυο σε μονήρεις κυήσεις. Η μελέτη εκτείνεται τόσο στις επεμβατικές όσο και μη μεθόδους. Αποσκοπεί στην περιγραφή των παραγόντων κινδύνου για χρωμοσωμικές ανωμαλίες, του περιεχομένου του υπερηχογραφικού ελέγχου του πρώτου και δευτέρου τριμήνου, της χρήσης των βιοχημικών δεικτών, της λογικής πίσω από τη διαμόρφωση μοντέλων πληθυσμιακού ελέγχου και του περιεχομένου τους ανά χώρα, της χρήσης του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA και ,τέλος, του ρόλου των επεμβατικών διαγνωστικών μεθόδων. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Ο προγεννητικός έλεγχος της σύγχρονης εποχής βασίζεται σε μη επεμβατικές μεθόδους screening. Ο συνδυαστικός έλεγχος του πρώτου τριμήνου, που διαμορφώνεται από χαρακτηριστικά της μητέρας, από τη μέτρηση του πάχους της αυχενικής διαφάνειας και από τη μέτρηση των ορμονών PAPP-A και free b-hCG, έχει επιτρέψει τη πρώιμη ανίχνευση του συνδρόμου Down και άλλων ανευπλοειδιών σε ποσοστό 85-90% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Η εισαγωγή σε αυτόν τον έλεγχο επιμέρους υπερηχογραφικών δεικτών, όπως η απουσία ή παρουσία ρινικού οστού, η ροή στη τριγλώχινα βαλβίδα και ο δείκτης αντίστασης της ροής του αίματος στο φλεβώδη πόρο, ανεβάζει το ποσοστό ανίχνευσης της συνδυαστικής μεθόδου στο 93-96% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Επί ανίχνευσης, ωστόσο, κύησης αυξημένου κινδύνου είναι απαραίτητη η επιβεβαίωση του κινδύνου αυτού μέσω της χρήσης μεθόδων επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου, όπως η βιοψία των χοριακών λαχνών (CVS) ή η αμνιοπαρακέντηση. Το αποτέλεσμα της άμεσης ανάλυσης του γενετικού υλικού που θα προκύψει είναι διαγνωστικά αξιόπιστο. Ωστόσο, και οι δύο μέθοδοι συνοδεύονται από ένα παρόμοιο προφίλ σπάνιων αλλά υπαρκτών επιπλοκών. Τα υπερηχογραφήματα που εκτελούνται τόσο στο πρώτο όσο και στο δεύτερο τρίμηνο στοχεύουν ,επίσης, στην ανατομία του εμβρύου πετυχαίνοντας πρωιμότερα τη διάγνωση μείζονων ή ελάσσονων ανωμαλιών που θα επηρεάσουν σε άλλοτε άλλο βαθμό την ανάγκη για καρυότυπο, τη πορεία της κύησης, τη πορεία της ζωής μετά τη γέννηση αλλά και την ενδεχόμενη απόφαση των γονέων για διακοπή ή συνέχιση της εγκυμοσύνης. Τα τελευταία χρόνια έχει εισαχθεί και μελετάται μία νέα μέθοδος μη επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου βασιζόμενη στη ανάλυση του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA με εξαιρετικά ποσοστά ευαισθησίας για ορισμένες ανευπλοειδίες (ποσοστό ανίχνευσης του συνδρόμου Down &gt;99%) αλλά μόνο σε γυναίκες υψηλού κινδύνου για αυτές. Συνεπώς, η χρήση της παρουσιάζει ακόμα επιφυλάξεις κυρίως στην Ευρώπη. Τέλος, με βάση τα πορίσματα της Ευρωπαικής Εταιρείας Παρακολούθησης Συγγενών Ανωμαλιών (EUROCAT - 2010) κρίνεται σαφές πως ο προγεννητικός έλεγχος και εν συνόλω η μαιευτική παρακολούθηση διαφέρει από τη μία χώρα στην άλλη και διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό είτε από τα οικονομικά είτε από τα κοινωνικοπολιτικά δεδομένα που χαρακτηρίζουν κάθε μία από αυτές.","abstract_has_math":false,"creators":["Σαπαντζόγλου Ιωακείμ","Sapantzoglou Ioakeim"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2018,"date_issued":"2018","date_published":"2018","updated_at":"2026-11-19T05:30:57Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2707446"],"render_values":[{"text":"uoadl:2707446","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2707446","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2707446","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2707446","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Σαπαντζόγλου Ιωακείμ","Sapantzoglou Ioakeim"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2018"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2707446","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2707446"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Ο σύγχρονος προγεννητικός έλεγχος έχει επιτρέψει την αξιόπιστη και πρώιμη ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών των εμβρύων καθώς και την πρόβλεψη σειράς μαιευτικών επιπλοκών όπως ο πρόωρος τοκετός και η προεκλαμψία. Η εμπέδωση της επιστημονικής γνώσης και η εξέλιξη της τεχνολογίας των υπερήχων έχουν επιτρέψει πλέον τη διαγνωση περιπτώσεων που κάποια χρόνια πριν διέλαθαν του ελέγχου. Ο προγενητικός πληθυσμιακός έλεγχος για χρωμοσωμικές ανωμαλίες (screening) ξεκίνησε τη δεκαετία του 1980 βασιζόμενος στην μητρική ηλικία για να εμπλουτιστεί τις δεκαετίες που ακολούθησαν από σειρά δεικτών συνθέτοντας το συνδυαστικό έλεγχο του πρώτου τριμήνου (combined screening) που στις μέρες μας παρουσιάζει ποσοστό ανίχνευσης περίπου στο 95%. Η τεχνολογική εξέλιξη των υπερήχων ευνόησε, επίσης, τη καλύτερη εκτίμηση της ανατομίας του εμβρύου ήδη από το πρώτο τρίμηνο αλλά κυρίως επέτρεψε την εισαγωγή στο τυπικό προγεννητικό έλεγχο του υπερηχογραφήματος ανωμαλιών δευτέρου τριμήνου (Β’ επιπέδου ή anomaly scan). Τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη αξιόπιστων μη επεμβατικών μεθόδων προγεννητικού ελέγχου με σκοπό την αποφυγή των επεμβατικών μεθόδων και των επιπλοκών που τις συνοδεύουν. Κυριότερος εκπρόσωπος αυτών αποτελεί το ελεύθερο εμβρυϊκό DNA του οποίου η μελέτη και οι δυνατότητες έχουν γίνει αντικείμενο έντονου επιστημονικού ενδιαφέροντος αλλά και αντικρούσεων. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να μελετηθεί αναλυτικά το πεδίο εκείνο του σύγχρονου προγεννητικού ελέγχου που εστιάζει στην ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών στο έμβρυο σε μονήρεις κυήσεις. Η μελέτη εκτείνεται τόσο στις επεμβατικές όσο και μη μεθόδους. Αποσκοπεί στην περιγραφή των παραγόντων κινδύνου για χρωμοσωμικές ανωμαλίες, του περιεχομένου του υπερηχογραφικού ελέγχου του πρώτου και δευτέρου τριμήνου, της χρήσης των βιοχημικών δεικτών, της λογικής πίσω από τη διαμόρφωση μοντέλων πληθυσμιακού ελέγχου και του περιεχομένου τους ανά χώρα, της χρήσης του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA και ,τέλος, του ρόλου των επεμβατικών διαγνωστικών μεθόδων. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Ο προγεννητικός έλεγχος της σύγχρονης εποχής βασίζεται σε μη επεμβατικές μεθόδους screening. Ο συνδυαστικός έλεγχος του πρώτου τριμήνου, που διαμορφώνεται από χαρακτηριστικά της μητέρας, από τη μέτρηση του πάχους της αυχενικής διαφάνειας και από τη μέτρηση των ορμονών PAPP-A και free b-hCG, έχει επιτρέψει τη πρώιμη ανίχνευση του συνδρόμου Down και άλλων ανευπλοειδιών σε ποσοστό 85-90% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Η εισαγωγή σε αυτόν τον έλεγχο επιμέρους υπερηχογραφικών δεικτών, όπως η απουσία ή παρουσία ρινικού οστού, η ροή στη τριγλώχινα βαλβίδα και ο δείκτης αντίστασης της ροής του αίματος στο φλεβώδη πόρο, ανεβάζει το ποσοστό ανίχνευσης της συνδυαστικής μεθόδου στο 93-96% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Επί ανίχνευσης, ωστόσο, κύησης αυξημένου κινδύνου είναι απαραίτητη η επιβεβαίωση του κινδύνου αυτού μέσω της χρήσης μεθόδων επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου, όπως η βιοψία των χοριακών λαχνών (CVS) ή η αμνιοπαρακέντηση. Το αποτέλεσμα της άμεσης ανάλυσης του γενετικού υλικού που θα προκύψει είναι διαγνωστικά αξιόπιστο. Ωστόσο, και οι δύο μέθοδοι συνοδεύονται από ένα παρόμοιο προφίλ σπάνιων αλλά υπαρκτών επιπλοκών. Τα υπερηχογραφήματα που εκτελούνται τόσο στο πρώτο όσο και στο δεύτερο τρίμηνο στοχεύουν ,επίσης, στην ανατομία του εμβρύου πετυχαίνοντας πρωιμότερα τη διάγνωση μείζονων ή ελάσσονων ανωμαλιών που θα επηρεάσουν σε άλλοτε άλλο βαθμό την ανάγκη για καρυότυπο, τη πορεία της κύησης, τη πορεία της ζωής μετά τη γέννηση αλλά και την ενδεχόμενη απόφαση των γονέων για διακοπή ή συνέχιση της εγκυμοσύνης. Τα τελευταία χρόνια έχει εισαχθεί και μελετάται μία νέα μέθοδος μη επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου βασιζόμενη στη ανάλυση του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA με εξαιρετικά ποσοστά ευαισθησίας για ορισμένες ανευπλοειδίες (ποσοστό ανίχνευσης του συνδρόμου Down >99%) αλλά μόνο σε γυναίκες υψηλού κινδύνου για αυτές. Συνεπώς, η χρήση της παρουσιάζει ακόμα επιφυλάξεις κυρίως στην Ευρώπη. Τέλος, με βάση τα πορίσματα της Ευρωπαικής Εταιρείας Παρακολούθησης Συγγενών Ανωμαλιών (EUROCAT - 2010) κρίνεται σαφές πως ο προγεννητικός έλεγχος και εν συνόλω η μαιευτική παρακολούθηση διαφέρει από τη μία χώρα στην άλλη και διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό είτε από τα οικονομικά είτε από τα κοινωνικοπολιτικά δεδομένα που χαρακτηρίζουν κάθε μία από αυτές.","INTRODUCTION: The modern prenatal testing has led to the successful, earlier detection of fetal chromosomal and anatomic abnormalities, as well as, the prediction of certain obstetric incidents such as the preterm labor and preeclampsia. The scientific progress and the further development of ultrasound science and techniques have currently allowed the diagnosis of fetal conditions that, some years ago, might had slipped our attention. Screening policies for fetal chromosomal abnormalities were first put in use in the early 1980’s when prenatal screening was solely based on the maternal age. However, during the following decades, the prenatal testing was enriched with several markers in order to form the- currently used- first - trimester combined screening method with a detection rate of approximately 95%. Furthermore, the advancements in the ultrasound science have led to the better assessment of fetal anatomy even during the first trimester scan but are mostly responsible for the introduction of the second - trimester anomaly scan. Recently, the scientific community has focused on the development of non- invasive prenatal testing methods in order to avoid the invasive ones and the adverse effects that come along with such techniques. The detection and the analysis of cell free fetal DNA in mother’s serum is the most known of these non -invasive methods and, currently, its prospects and its limitations are being debated by medical experts. PURPOSE: The purpose of this work is to study, thoroughly, the modern prenatal testing methods in singleton pregnancies. The study focuses on both non – invasive and invasive techniques and it aims to analyse in depth the fetal chromosomal abnormalities risk factors, the current use of ultrasound scans during first and second trimester, the use of biochemical markers, the way national screening policies are being established, the benefits and limitations of using the cell free fetal DNA technology and , lastly, the role of the invasive techniques. RESULTS: The modern prenatal testing is based on non – invasive screening methods. The combined first - trimester test, which is based on maternal characteristics, the nuchal translucency thickness and two biochemical markers, PAPP-A and free b-hCG, has led to the earlier detection of Down syndrome and other aneuploidies in 85-90% of the cases at a 5% false positive rate (FPR). By adding extra ultrasound markers, such as the absence of the fetal nasal bone, the tricuspid regurgitation and the ductus venosus pulsatility index, the detection rate is increased to 93-96% at a 5% FPR. When the risk for aneuploidies conferred by this screening method is high, it is essential to proceed to invasive testing methods, such as chorionic villus sampling or amniocentesis, in order to confirm the diagnosis. However, both methods confer a similar risk for adverse effects. Furthermore, the ultrasound scans performed in both first and second trimester aim to detect fetal anatomic abnormalities which, depending on their severity, will influence in a different way the necessity to chech up on the fetal karyotype, the well being of the fetus and the life of the newborn. During the last few years, a new non – invasive prenatal testing method has been introduced and being studied, which focuses on the analysis of cell free fetal DNA, demonstrating increased sensitivity for certain aneuploidies (the detection rate for Down syndrome is more than 99%). However, all studies have targeted only high risk populations for aneuploidies and, thus, the universal use of this technology is still debatable. Lastly, the 2010 EUROCAT (European Surveillance of Congenital Anomalies) special report concerning the prenatal screening policies in Europe makes clear that both policies, in particular, and the obstetric management ,as a whole, differs among countries, fact that is directly linked to each country’s financial, social and political attributes."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Επεμβατικές και μη επεμβατικές μέθοδοι προγεννητικού ελέγχου"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Σαπαντζόγλου Ιωακείμ","Sapantzoglou Ioakeim"],"dc:date":["2018"],"dc:description":["ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Ο σύγχρονος προγεννητικός έλεγχος έχει επιτρέψει την αξιόπιστη και πρώιμη ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών των εμβρύων καθώς και την πρόβλεψη σειράς μαιευτικών επιπλοκών όπως ο πρόωρος τοκετός και η προεκλαμψία. Η εμπέδωση της επιστημονικής γνώσης και η εξέλιξη της τεχνολογίας των υπερήχων έχουν επιτρέψει πλέον τη διαγνωση περιπτώσεων που κάποια χρόνια πριν διέλαθαν του ελέγχου. Ο προγενητικός πληθυσμιακός έλεγχος για χρωμοσωμικές ανωμαλίες (screening) ξεκίνησε τη δεκαετία του 1980 βασιζόμενος στην μητρική ηλικία για να εμπλουτιστεί τις δεκαετίες που ακολούθησαν από σειρά δεικτών συνθέτοντας το συνδυαστικό έλεγχο του πρώτου τριμήνου (combined screening) που στις μέρες μας παρουσιάζει ποσοστό ανίχνευσης περίπου στο 95%. Η τεχνολογική εξέλιξη των υπερήχων ευνόησε, επίσης, τη καλύτερη εκτίμηση της ανατομίας του εμβρύου ήδη από το πρώτο τρίμηνο αλλά κυρίως επέτρεψε την εισαγωγή στο τυπικό προγεννητικό έλεγχο του υπερηχογραφήματος ανωμαλιών δευτέρου τριμήνου (Β’ επιπέδου ή anomaly scan). Τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη αξιόπιστων μη επεμβατικών μεθόδων προγεννητικού ελέγχου με σκοπό την αποφυγή των επεμβατικών μεθόδων και των επιπλοκών που τις συνοδεύουν. Κυριότερος εκπρόσωπος αυτών αποτελεί το ελεύθερο εμβρυϊκό DNA του οποίου η μελέτη και οι δυνατότητες έχουν γίνει αντικείμενο έντονου επιστημονικού ενδιαφέροντος αλλά και αντικρούσεων. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να μελετηθεί αναλυτικά το πεδίο εκείνο του σύγχρονου προγεννητικού ελέγχου που εστιάζει στην ανίχνευση χρωμοσωμικών και ανατομικών ανωμαλιών στο έμβρυο σε μονήρεις κυήσεις. Η μελέτη εκτείνεται τόσο στις επεμβατικές όσο και μη μεθόδους. Αποσκοπεί στην περιγραφή των παραγόντων κινδύνου για χρωμοσωμικές ανωμαλίες, του περιεχομένου του υπερηχογραφικού ελέγχου του πρώτου και δευτέρου τριμήνου, της χρήσης των βιοχημικών δεικτών, της λογικής πίσω από τη διαμόρφωση μοντέλων πληθυσμιακού ελέγχου και του περιεχομένου τους ανά χώρα, της χρήσης του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA και ,τέλος, του ρόλου των επεμβατικών διαγνωστικών μεθόδων. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Ο προγεννητικός έλεγχος της σύγχρονης εποχής βασίζεται σε μη επεμβατικές μεθόδους screening. Ο συνδυαστικός έλεγχος του πρώτου τριμήνου, που διαμορφώνεται από χαρακτηριστικά της μητέρας, από τη μέτρηση του πάχους της αυχενικής διαφάνειας και από τη μέτρηση των ορμονών PAPP-A και free b-hCG, έχει επιτρέψει τη πρώιμη ανίχνευση του συνδρόμου Down και άλλων ανευπλοειδιών σε ποσοστό 85-90% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Η εισαγωγή σε αυτόν τον έλεγχο επιμέρους υπερηχογραφικών δεικτών, όπως η απουσία ή παρουσία ρινικού οστού, η ροή στη τριγλώχινα βαλβίδα και ο δείκτης αντίστασης της ροής του αίματος στο φλεβώδη πόρο, ανεβάζει το ποσοστό ανίχνευσης της συνδυαστικής μεθόδου στο 93-96% για 5% ψευδώς θετικών αποτελεσμάτων. Επί ανίχνευσης, ωστόσο, κύησης αυξημένου κινδύνου είναι απαραίτητη η επιβεβαίωση του κινδύνου αυτού μέσω της χρήσης μεθόδων επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου, όπως η βιοψία των χοριακών λαχνών (CVS) ή η αμνιοπαρακέντηση. Το αποτέλεσμα της άμεσης ανάλυσης του γενετικού υλικού που θα προκύψει είναι διαγνωστικά αξιόπιστο. Ωστόσο, και οι δύο μέθοδοι συνοδεύονται από ένα παρόμοιο προφίλ σπάνιων αλλά υπαρκτών επιπλοκών. Τα υπερηχογραφήματα που εκτελούνται τόσο στο πρώτο όσο και στο δεύτερο τρίμηνο στοχεύουν ,επίσης, στην ανατομία του εμβρύου πετυχαίνοντας πρωιμότερα τη διάγνωση μείζονων ή ελάσσονων ανωμαλιών που θα επηρεάσουν σε άλλοτε άλλο βαθμό την ανάγκη για καρυότυπο, τη πορεία της κύησης, τη πορεία της ζωής μετά τη γέννηση αλλά και την ενδεχόμενη απόφαση των γονέων για διακοπή ή συνέχιση της εγκυμοσύνης. Τα τελευταία χρόνια έχει εισαχθεί και μελετάται μία νέα μέθοδος μη επεμβατικού προγεννητικού ελέγχου βασιζόμενη στη ανάλυση του ελεύθερου εμβρυϊκού DNA με εξαιρετικά ποσοστά ευαισθησίας για ορισμένες ανευπλοειδίες (ποσοστό ανίχνευσης του συνδρόμου Down >99%) αλλά μόνο σε γυναίκες υψηλού κινδύνου για αυτές. Συνεπώς, η χρήση της παρουσιάζει ακόμα επιφυλάξεις κυρίως στην Ευρώπη. Τέλος, με βάση τα πορίσματα της Ευρωπαικής Εταιρείας Παρακολούθησης Συγγενών Ανωμαλιών (EUROCAT - 2010) κρίνεται σαφές πως ο προγεννητικός έλεγχος και εν συνόλω η μαιευτική παρακολούθηση διαφέρει από τη μία χώρα στην άλλη και διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό είτε από τα οικονομικά είτε από τα κοινωνικοπολιτικά δεδομένα που χαρακτηρίζουν κάθε μία από αυτές.","INTRODUCTION: The modern prenatal testing has led to the successful, earlier detection of fetal chromosomal and anatomic abnormalities, as well as, the prediction of certain obstetric incidents such as the preterm labor and preeclampsia. The scientific progress and the further development of ultrasound science and techniques have currently allowed the diagnosis of fetal conditions that, some years ago, might had slipped our attention. Screening policies for fetal chromosomal abnormalities were first put in use in the early 1980’s when prenatal screening was solely based on the maternal age. However, during the following decades, the prenatal testing was enriched with several markers in order to form the- currently used- first - trimester combined screening method with a detection rate of approximately 95%. Furthermore, the advancements in the ultrasound science have led to the better assessment of fetal anatomy even during the first trimester scan but are mostly responsible for the introduction of the second - trimester anomaly scan. Recently, the scientific community has focused on the development of non- invasive prenatal testing methods in order to avoid the invasive ones and the adverse effects that come along with such techniques. The detection and the analysis of cell free fetal DNA in mother’s serum is the most known of these non -invasive methods and, currently, its prospects and its limitations are being debated by medical experts. PURPOSE: The purpose of this work is to study, thoroughly, the modern prenatal testing methods in singleton pregnancies. The study focuses on both non – invasive and invasive techniques and it aims to analyse in depth the fetal chromosomal abnormalities risk factors, the current use of ultrasound scans during first and second trimester, the use of biochemical markers, the way national screening policies are being established, the benefits and limitations of using the cell free fetal DNA technology and , lastly, the role of the invasive techniques. RESULTS: The modern prenatal testing is based on non – invasive screening methods. The combined first - trimester test, which is based on maternal characteristics, the nuchal translucency thickness and two biochemical markers, PAPP-A and free b-hCG, has led to the earlier detection of Down syndrome and other aneuploidies in 85-90% of the cases at a 5% false positive rate (FPR). By adding extra ultrasound markers, such as the absence of the fetal nasal bone, the tricuspid regurgitation and the ductus venosus pulsatility index, the detection rate is increased to 93-96% at a 5% FPR. When the risk for aneuploidies conferred by this screening method is high, it is essential to proceed to invasive testing methods, such as chorionic villus sampling or amniocentesis, in order to confirm the diagnosis. However, both methods confer a similar risk for adverse effects. Furthermore, the ultrasound scans performed in both first and second trimester aim to detect fetal anatomic abnormalities which, depending on their severity, will influence in a different way the necessity to chech up on the fetal karyotype, the well being of the fetus and the life of the newborn. During the last few years, a new non – invasive prenatal testing method has been introduced and being studied, which focuses on the analysis of cell free fetal DNA, demonstrating increased sensitivity for certain aneuploidies (the detection rate for Down syndrome is more than 99%). However, all studies have targeted only high risk populations for aneuploidies and, thus, the universal use of this technology is still debatable. Lastly, the 2010 EUROCAT (European Surveillance of Congenital Anomalies) special report concerning the prenatal screening policies in Europe makes clear that both policies, in particular, and the obstetric management ,as a whole, differs among countries, fact that is directly linked to each country’s financial, social and political attributes."],"dc:identifier":["uoadl:2707446","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2707446"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Επεμβατικές και μη επεμβατικές μέθοδοι προγεννητικού ελέγχου"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:30:57Z"}