{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2780702"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2780702","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Reconstruction of the submerged landscape of Vatika Bay (SE Peloponnese, Greece)","abstract":"Ο κόλπος των Βατίκων, στη ΝΑ Πελοπόννησο, ανήκει στο Ελληνικό Τόξο και χαρακτηρίζεται από έντονες ενεργές τεκτονικές κινήσεις και σεισμικότητα. Η παρουσία αλλεπάλληλων ανυψωμένων θαλάσσιων αναβαθμίδων του Ανώτερου Τεταρτογενούς ιδιαίτερα στην δυτική πλευρά του Κόλπου και την Ελαφόνησο αποτελεί μαρτυρία μακροπρόθεσμης τεκτονικής ανύψωσης της περιοχής. Σε αυτό το τεκτονικό καθεστώς, η παρουσία της βυθισμένης προϊστορικής πόλης του Παυλοπετρίου, η οποία βρίσκεται σε βάθος μέχρι στα 3-4 μέτρα στην παραλία Πούντα, στα Βιγκλάφια, αποτελεί ένα παράδοξο που δεν έχει εξηγηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα Σκοπός αυτής της εργασίας είναι η κατανόηση των γεωλογικών-τεκτονικών διεργασιών σε συνδυασμό με τις διακυμάνσεις της στάθμης της θάλασσας στο Ανώτερο Πλειστόκαινο και Ολόκαινο με στόχο την αναπαράσταση της εξέλιξης του βυθισμένου προϊστορικού ανάγλυφου και την ερμηνεία της σημερινής γεωμορφολογικής διάταξης. Στην παρούσα εργασία χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα πολυδιαυλικής βυθομετρίας, τομογράφου υποδομής πυθμένα και ηχοβολιστή πλευρικής σάρωσης, που συλλέχθηκαν σε δύο ερευνητικούς πλόες του σκάφους ΑΛΚΥΩΝ του ΕΛΚΕΘΕ το 2010 και το 2015. Ο κόλπος των Βατίκων παρουσιάζει μορφολογία κοιλάδας. Σεισμικά προφίλ υψηλής ανάλυσης κατά μήκος του δυτικού απότομου υποθαλάσσιου πρανούς δείχνουν ότι σχετικές βυθιζόμενες και ανυψωμένες περιοχές ελέγχονται από ενεργά ρήγματα. Το ανατολικό πρανές του κόλπου εμφανίζει σημαντικές διαφορές: κλίνει ομαλά προς τα δυτικά, ενώ οι υποθαλάσσιες αναβαθμίδες που ανήκουν σε αυτό το τμήμα δε συμπίπτουν με αυτές που χαρτογραφήθηκαν στο δυτικό πρανές. Οι μορφολογικές αναβαθμίδες που χαρτογραφήθηκαν βρίσκονται σε διάφορα βάθη, από 40 έως 104 μέτρα. Ο ρυθμός ιζηματογένεσης κατά το Ολόκαινο είναι πολύ μικρός. Στη βόρεια ακτή του κόλπου παρατηρούνται πολλαπλά παλαιο-κανάλια, θαμμένα κάτω από πρόσφατα, Ολοκαινικά ιζήματα. Τα μακροπρόθεσμα ανυψωμένα τμήματα της περιοχής μελέτης διαχωρίζονται από το σχετικά βυθιζόμενο πυθμένα του κόλπου των Βατίκων μέσω ενεργών ρηγμάτων. Τα τρία beachrock σε διαφορετικά βάθη κατά μήκος της βόρειας ακτής υποδεικνύουν σταδιακά γρήγορη βύθιση λόγω τεκτονικών κινήσεων σε ιστορικό χρόνο. Η βυθισμένη αρχαία πόλη του Παυλοπετρίου βρίσκεται στο βυθιζόμενο τμήμα του κυρίαρχου ρήγματος. Διαφορικές κάθετες τεκτονικές κινήσεις δημιούργησαν μορφολογικές αναβαθμίδες χαμηλής στάθμης σε διάφορα βάθη κατά μήκος του κόλπου των Βατίκων.","abstract_html":"Ο κόλπος των Βατίκων, στη ΝΑ Πελοπόννησο, ανήκει στο Ελληνικό Τόξο και χαρακτηρίζεται από έντονες ενεργές τεκτονικές κινήσεις και σεισμικότητα. Η παρουσία αλλεπάλληλων ανυψωμένων θαλάσσιων αναβαθμίδων του Ανώτερου Τεταρτογενούς ιδιαίτερα στην δυτική πλευρά του Κόλπου και την Ελαφόνησο αποτελεί μαρτυρία μακροπρόθεσμης τεκτονικής ανύψωσης της περιοχής. Σε αυτό το τεκτονικό καθεστώς, η παρουσία της βυθισμένης προϊστορικής πόλης του Παυλοπετρίου, η οποία βρίσκεται σε βάθος μέχρι στα 3-4 μέτρα στην παραλία Πούντα, στα Βιγκλάφια, αποτελεί ένα παράδοξο που δεν έχει εξηγηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα Σκοπός αυτής της εργασίας είναι η κατανόηση των γεωλογικών-τεκτονικών διεργασιών σε συνδυασμό με τις διακυμάνσεις της στάθμης της θάλασσας στο Ανώτερο Πλειστόκαινο και Ολόκαινο με στόχο την αναπαράσταση της εξέλιξης του βυθισμένου προϊστορικού ανάγλυφου και την ερμηνεία της σημερινής γεωμορφολογικής διάταξης. Στην παρούσα εργασία χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα πολυδιαυλικής βυθομετρίας, τομογράφου υποδομής πυθμένα και ηχοβολιστή πλευρικής σάρωσης, που συλλέχθηκαν σε δύο ερευνητικούς πλόες του σκάφους ΑΛΚΥΩΝ του ΕΛΚΕΘΕ το 2010 και το 2015. Ο κόλπος των Βατίκων παρουσιάζει μορφολογία κοιλάδας. Σεισμικά προφίλ υψηλής ανάλυσης κατά μήκος του δυτικού απότομου υποθαλάσσιου πρανούς δείχνουν ότι σχετικές βυθιζόμενες και ανυψωμένες περιοχές ελέγχονται από ενεργά ρήγματα. Το ανατολικό πρανές του κόλπου εμφανίζει σημαντικές διαφορές: κλίνει ομαλά προς τα δυτικά, ενώ οι υποθαλάσσιες αναβαθμίδες που ανήκουν σε αυτό το τμήμα δε συμπίπτουν με αυτές που χαρτογραφήθηκαν στο δυτικό πρανές. Οι μορφολογικές αναβαθμίδες που χαρτογραφήθηκαν βρίσκονται σε διάφορα βάθη, από 40 έως 104 μέτρα. Ο ρυθμός ιζηματογένεσης κατά το Ολόκαινο είναι πολύ μικρός. Στη βόρεια ακτή του κόλπου παρατηρούνται πολλαπλά παλαιο-κανάλια, θαμμένα κάτω από πρόσφατα, Ολοκαινικά ιζήματα. Τα μακροπρόθεσμα ανυψωμένα τμήματα της περιοχής μελέτης διαχωρίζονται από το σχετικά βυθιζόμενο πυθμένα του κόλπου των Βατίκων μέσω ενεργών ρηγμάτων. Τα τρία beachrock σε διαφορετικά βάθη κατά μήκος της βόρειας ακτής υποδεικνύουν σταδιακά γρήγορη βύθιση λόγω τεκτονικών κινήσεων σε ιστορικό χρόνο. Η βυθισμένη αρχαία πόλη του Παυλοπετρίου βρίσκεται στο βυθιζόμενο τμήμα του κυρίαρχου ρήγματος. Διαφορικές κάθετες τεκτονικές κινήσεις δημιούργησαν μορφολογικές αναβαθμίδες χαμηλής στάθμης σε διάφορα βάθη κατά μήκος του κόλπου των Βατίκων.","abstract_has_math":false,"creators":["Παυλίδη-Πάλλα Μαρία-Ευαγγελία","Pavlidi-Palla Maria-Evangelia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2018,"date_issued":"2018","date_published":"2018","updated_at":"2026-11-19T05:31:57Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2780702"],"render_values":[{"text":"uoadl:2780702","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2780702","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2780702","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2780702","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Παυλίδη-Πάλλα Μαρία-Ευαγγελία","Pavlidi-Palla Maria-Evangelia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2018"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2780702","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2780702"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ο κόλπος των Βατίκων, στη ΝΑ Πελοπόννησο, ανήκει στο Ελληνικό Τόξο και χαρακτηρίζεται από έντονες ενεργές τεκτονικές κινήσεις και σεισμικότητα. Η παρουσία αλλεπάλληλων ανυψωμένων θαλάσσιων αναβαθμίδων του Ανώτερου Τεταρτογενούς ιδιαίτερα στην δυτική πλευρά του Κόλπου και την Ελαφόνησο αποτελεί μαρτυρία μακροπρόθεσμης τεκτονικής ανύψωσης της περιοχής. Σε αυτό το τεκτονικό καθεστώς, η παρουσία της βυθισμένης προϊστορικής πόλης του Παυλοπετρίου, η οποία βρίσκεται σε βάθος μέχρι στα 3-4 μέτρα στην παραλία Πούντα, στα Βιγκλάφια, αποτελεί ένα παράδοξο που δεν έχει εξηγηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα Σκοπός αυτής της εργασίας είναι η κατανόηση των γεωλογικών-τεκτονικών διεργασιών σε συνδυασμό με τις διακυμάνσεις της στάθμης της θάλασσας στο Ανώτερο Πλειστόκαινο και Ολόκαινο με στόχο την αναπαράσταση της εξέλιξης του βυθισμένου προϊστορικού ανάγλυφου και την ερμηνεία της σημερινής γεωμορφολογικής διάταξης. Στην παρούσα εργασία χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα πολυδιαυλικής βυθομετρίας, τομογράφου υποδομής πυθμένα και ηχοβολιστή πλευρικής σάρωσης, που συλλέχθηκαν σε δύο ερευνητικούς πλόες του σκάφους ΑΛΚΥΩΝ του ΕΛΚΕΘΕ το 2010 και το 2015. Ο κόλπος των Βατίκων παρουσιάζει μορφολογία κοιλάδας. Σεισμικά προφίλ υψηλής ανάλυσης κατά μήκος του δυτικού απότομου υποθαλάσσιου πρανούς δείχνουν ότι σχετικές βυθιζόμενες και ανυψωμένες περιοχές ελέγχονται από ενεργά ρήγματα. Το ανατολικό πρανές του κόλπου εμφανίζει σημαντικές διαφορές: κλίνει ομαλά προς τα δυτικά, ενώ οι υποθαλάσσιες αναβαθμίδες που ανήκουν σε αυτό το τμήμα δε συμπίπτουν με αυτές που χαρτογραφήθηκαν στο δυτικό πρανές. Οι μορφολογικές αναβαθμίδες που χαρτογραφήθηκαν βρίσκονται σε διάφορα βάθη, από 40 έως 104 μέτρα. Ο ρυθμός ιζηματογένεσης κατά το Ολόκαινο είναι πολύ μικρός. Στη βόρεια ακτή του κόλπου παρατηρούνται πολλαπλά παλαιο-κανάλια, θαμμένα κάτω από πρόσφατα, Ολοκαινικά ιζήματα. Τα μακροπρόθεσμα ανυψωμένα τμήματα της περιοχής μελέτης διαχωρίζονται από το σχετικά βυθιζόμενο πυθμένα του κόλπου των Βατίκων μέσω ενεργών ρηγμάτων. Τα τρία beachrock σε διαφορετικά βάθη κατά μήκος της βόρειας ακτής υποδεικνύουν σταδιακά γρήγορη βύθιση λόγω τεκτονικών κινήσεων σε ιστορικό χρόνο. Η βυθισμένη αρχαία πόλη του Παυλοπετρίου βρίσκεται στο βυθιζόμενο τμήμα του κυρίαρχου ρήγματος. Διαφορικές κάθετες τεκτονικές κινήσεις δημιούργησαν μορφολογικές αναβαθμίδες χαμηλής στάθμης σε διάφορα βάθη κατά μήκος του κόλπου των Βατίκων.","Vatika Bay is located in SE Peloponnese and belongs to Laconia peninsula. The area is seismically active because it is part of the Hellenic Arc and is characterized by long term uplift, also postulated by a sequence of uplifted Late Quaternary marine terraces. This fact contrasts with the subsidence by about 3-4 m bellow the present sea level of the prehistoric city of Pavlopetri, located at Punta beach, Viglafia, in the strait of Elaphonisos. That is what is called the “Laconia Paradox”: a submerged archaeological site within a long term uplifting area. Thus, the aim of this thesis is to reconstruct the submerged prehistoric landscapes and provide understanding of the geological processes and sea-level fluctuation, which led to the present geomorphological configuration. A marine geological survey, carried out in 2015 aboard the 14m long RV Alkyon of HCMR and positioned with GPS and differential GPS, allowed to obtain complete high resolution swath bathymetry coverage of the area. Both Multi Beam 200/400 kHz and Single Beam echosounders have been used. Bathymetric data were integrated with the acquisition of high-resolution seismic profiling data, such as Chirp, Pinger and Boomer and side scan sonar data. The bay displays valley-like morphology. High resolution seismic profiles across the western steep slope of the Bay provide evidence that relative subsiding and uplifting areas are controlled by active faulting. The eastern slope of the Bay displays marked differences: it dips smoothly westwards, while the observed submarine terraces do not match with the ones mapped along the western slope. Holocene sediment deposition is fairly limited across the bay. A series of submerged paleo-channels occurs running off the northern shore of the Bay and buried below the recent sediments. Evidence on morphological terraces has been found at several depths ranging roughly between 40 m and 104 m bsl. Active faulting separates the long-term uplifting parts of the surveyed area from the relative subsiding seafloor of Vatika Bay. The occurrence of three beachrock bands at different depths indicates rapid, incremental subsidence due to tectonic activity in historical times. The submerged ancient city of Pavlopetri is located on the subsiding, hanging wall of the dominant fault. Differential vertical tectonics has led to the occurrence of low sea-level terraces at different depths across the Vatika Bay."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Reconstruction of the submerged landscape of Vatika Bay (SE Peloponnese, Greece)"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Παυλίδη-Πάλλα Μαρία-Ευαγγελία","Pavlidi-Palla Maria-Evangelia"],"dc:date":["2018"],"dc:description":["Ο κόλπος των Βατίκων, στη ΝΑ Πελοπόννησο, ανήκει στο Ελληνικό Τόξο και χαρακτηρίζεται από έντονες ενεργές τεκτονικές κινήσεις και σεισμικότητα. Η παρουσία αλλεπάλληλων ανυψωμένων θαλάσσιων αναβαθμίδων του Ανώτερου Τεταρτογενούς ιδιαίτερα στην δυτική πλευρά του Κόλπου και την Ελαφόνησο αποτελεί μαρτυρία μακροπρόθεσμης τεκτονικής ανύψωσης της περιοχής. Σε αυτό το τεκτονικό καθεστώς, η παρουσία της βυθισμένης προϊστορικής πόλης του Παυλοπετρίου, η οποία βρίσκεται σε βάθος μέχρι στα 3-4 μέτρα στην παραλία Πούντα, στα Βιγκλάφια, αποτελεί ένα παράδοξο που δεν έχει εξηγηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα Σκοπός αυτής της εργασίας είναι η κατανόηση των γεωλογικών-τεκτονικών διεργασιών σε συνδυασμό με τις διακυμάνσεις της στάθμης της θάλασσας στο Ανώτερο Πλειστόκαινο και Ολόκαινο με στόχο την αναπαράσταση της εξέλιξης του βυθισμένου προϊστορικού ανάγλυφου και την ερμηνεία της σημερινής γεωμορφολογικής διάταξης. Στην παρούσα εργασία χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα πολυδιαυλικής βυθομετρίας, τομογράφου υποδομής πυθμένα και ηχοβολιστή πλευρικής σάρωσης, που συλλέχθηκαν σε δύο ερευνητικούς πλόες του σκάφους ΑΛΚΥΩΝ του ΕΛΚΕΘΕ το 2010 και το 2015. Ο κόλπος των Βατίκων παρουσιάζει μορφολογία κοιλάδας. Σεισμικά προφίλ υψηλής ανάλυσης κατά μήκος του δυτικού απότομου υποθαλάσσιου πρανούς δείχνουν ότι σχετικές βυθιζόμενες και ανυψωμένες περιοχές ελέγχονται από ενεργά ρήγματα. Το ανατολικό πρανές του κόλπου εμφανίζει σημαντικές διαφορές: κλίνει ομαλά προς τα δυτικά, ενώ οι υποθαλάσσιες αναβαθμίδες που ανήκουν σε αυτό το τμήμα δε συμπίπτουν με αυτές που χαρτογραφήθηκαν στο δυτικό πρανές. Οι μορφολογικές αναβαθμίδες που χαρτογραφήθηκαν βρίσκονται σε διάφορα βάθη, από 40 έως 104 μέτρα. Ο ρυθμός ιζηματογένεσης κατά το Ολόκαινο είναι πολύ μικρός. Στη βόρεια ακτή του κόλπου παρατηρούνται πολλαπλά παλαιο-κανάλια, θαμμένα κάτω από πρόσφατα, Ολοκαινικά ιζήματα. Τα μακροπρόθεσμα ανυψωμένα τμήματα της περιοχής μελέτης διαχωρίζονται από το σχετικά βυθιζόμενο πυθμένα του κόλπου των Βατίκων μέσω ενεργών ρηγμάτων. Τα τρία beachrock σε διαφορετικά βάθη κατά μήκος της βόρειας ακτής υποδεικνύουν σταδιακά γρήγορη βύθιση λόγω τεκτονικών κινήσεων σε ιστορικό χρόνο. Η βυθισμένη αρχαία πόλη του Παυλοπετρίου βρίσκεται στο βυθιζόμενο τμήμα του κυρίαρχου ρήγματος. Διαφορικές κάθετες τεκτονικές κινήσεις δημιούργησαν μορφολογικές αναβαθμίδες χαμηλής στάθμης σε διάφορα βάθη κατά μήκος του κόλπου των Βατίκων.","Vatika Bay is located in SE Peloponnese and belongs to Laconia peninsula. The area is seismically active because it is part of the Hellenic Arc and is characterized by long term uplift, also postulated by a sequence of uplifted Late Quaternary marine terraces. This fact contrasts with the subsidence by about 3-4 m bellow the present sea level of the prehistoric city of Pavlopetri, located at Punta beach, Viglafia, in the strait of Elaphonisos. That is what is called the “Laconia Paradox”: a submerged archaeological site within a long term uplifting area. Thus, the aim of this thesis is to reconstruct the submerged prehistoric landscapes and provide understanding of the geological processes and sea-level fluctuation, which led to the present geomorphological configuration. A marine geological survey, carried out in 2015 aboard the 14m long RV Alkyon of HCMR and positioned with GPS and differential GPS, allowed to obtain complete high resolution swath bathymetry coverage of the area. Both Multi Beam 200/400 kHz and Single Beam echosounders have been used. Bathymetric data were integrated with the acquisition of high-resolution seismic profiling data, such as Chirp, Pinger and Boomer and side scan sonar data. The bay displays valley-like morphology. High resolution seismic profiles across the western steep slope of the Bay provide evidence that relative subsiding and uplifting areas are controlled by active faulting. The eastern slope of the Bay displays marked differences: it dips smoothly westwards, while the observed submarine terraces do not match with the ones mapped along the western slope. Holocene sediment deposition is fairly limited across the bay. A series of submerged paleo-channels occurs running off the northern shore of the Bay and buried below the recent sediments. Evidence on morphological terraces has been found at several depths ranging roughly between 40 m and 104 m bsl. Active faulting separates the long-term uplifting parts of the surveyed area from the relative subsiding seafloor of Vatika Bay. The occurrence of three beachrock bands at different depths indicates rapid, incremental subsidence due to tectonic activity in historical times. The submerged ancient city of Pavlopetri is located on the subsiding, hanging wall of the dominant fault. Differential vertical tectonics has led to the occurrence of low sea-level terraces at different depths across the Vatika Bay."],"dc:identifier":["uoadl:2780702","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2780702"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Reconstruction of the submerged landscape of Vatika Bay (SE Peloponnese, Greece)"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:31:57Z"}