{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2815643"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2815643","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Crustal and upper mantle structure of the broader Greek region using receiver functions and seismic anisotropy","abstract":"Η Ελλάδα αποτελεί μια από τις πιο ενδιαφέρουσες γεωδυναμικά χώρες σε παγκόσμιο επίπεδο, με μια πληθώρα γεωλογικών στοιχείων. Η παρούσα εργασία προσπαθεί να εξετάσει σε βάθος το γεωδυναμικό πλαίσιο του ελλαδικού χώρου, χρησιμοποιώντας για τον σκοπό αυτόν τόσο το φαινόμενο της σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων όσο και την μεθοδολογία των συναρτήσεων δέκτη. Οι παράμετροι σεισμικής ανισοτροπίας των φάσεων SKS και PKS προσδιορίστηκαν στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο, χρησιμοποιώντας δεδομένα από 45 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων της Ελλάδας και του δικτύου του Παρατηρητηρίου Kandilli της Τουρκίας. Ο κατάλογος των δεδομένων περιελάμβανε τηλεσεισμούς για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Οι παράμετροι σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων προσδιορίστηκαν με τη μέθοδο της Ελάχιστης Ενέργειας, η οποία θεωρήθηκε η πλέον αξιόπιστη, μέσω του πακέτου λογισμικού Splitlab. Γενικότερα, τα αποτελέσματα της μελέτης σεισμικής ανισοτροπίας επιβεβαιώνουν την ύπαρξη ζωνών ανισοτροπίας στον ελλαδικό χώρο, με εναλλαγή παράλληλων και κάθετων προς την τάφρο διευθύνσεων. Οι ζώνες ερμηνεύονται με την ύπαρξη ενός ανώτερου και ενός κατώτερου στρώματος ολιβίνη στην υποβύθιση. Δύο πιθανές περιπτώσεις τυρβώδους ροής έχουν ανιχνευτεί στα άκρα της ζώνης υποβύθισης, που συνεπάγονται την πιθανή ύπαρξη κενών στην πλάκα που επιτρέπουν στο υλικό να εισέρχεται μέσα στην μανδυακή σφήνα. Υψηλός αριθμός μηδενικών μετρήσεων ανισοτροπίας εντοπίστηκε στους σταθμούς KZN και XOR, οι οποίες ερμηνεύθηκαν με την πιθανή ύπαρξη μεταβατικής ζώνης μεταξύ της εμπροσθοτάφρου και της οπισθοτάφρου. Οι μετρήσεις των φάσεων SKS και PKS ερμηνεύονται από κοινού, δεδομένου ότι παρέχουν παρόμοιες μετρήσεις στις περισσότερες περιπτώσεις. Η τεχνική των συναρτήσεων δέκτη εφαρμόστηκε σε 49 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων με ανάλυση τηλεσεισμών για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Δύο διαφορετικές μεθοδολογίες αποσυνέλιξης (Iterative, Waterlevel) εφαρμόστηκαν για την αφαίρεση της επίδρασης της πηγής και του σταθμού στο σεισμικό σήμα. επίσης, εφαρμόστηκε η μεθοδολογία H-k για τον προσδιορισμό του βάθος της ασυνέχειας Moho κάτω από κάθε σταθμό μελέτης. Τα πιο αξιόπιστα αποτελέσματα προέκυψαν από την επαναληπτική αποσυνέλιξη (Iterative), αλλά και οι δύο μεθοδολογίες παρείχαν αξιόπιστα αποτελέσματα. Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την ύπαρξη μεγάλου πάχους φλοιού κάτω από τις Ελληνίδες, το οποίο μειώνεται σταδιακά μέχρι το Αιγαίο Πέλαγος. Αρνητικοί παλμοί φάσεων Ps παρατηρήθηκαν τοπικά κοντά στην ζώνη υποβύθισης και κυρίως σε σταθμούς στην Κρήτη. Επιπλέον, οι παρατηρούμενοι από την μέθοδο H-k λόγοι Vp/Vs προσδιορίζουν την πιθανή ύπαρξη μερικής τήξης σε τμήμα της δυτικής Ελλάδος.","abstract_html":"Η Ελλάδα αποτελεί μια από τις πιο ενδιαφέρουσες γεωδυναμικά χώρες σε παγκόσμιο επίπεδο, με μια πληθώρα γεωλογικών στοιχείων. Η παρούσα εργασία προσπαθεί να εξετάσει σε βάθος το γεωδυναμικό πλαίσιο του ελλαδικού χώρου, χρησιμοποιώντας για τον σκοπό αυτόν τόσο το φαινόμενο της σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων όσο και την μεθοδολογία των συναρτήσεων δέκτη. Οι παράμετροι σεισμικής ανισοτροπίας των φάσεων SKS και PKS προσδιορίστηκαν στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο, χρησιμοποιώντας δεδομένα από 45 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων της Ελλάδας και του δικτύου του Παρατηρητηρίου Kandilli της Τουρκίας. Ο κατάλογος των δεδομένων περιελάμβανε τηλεσεισμούς για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Οι παράμετροι σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων προσδιορίστηκαν με τη μέθοδο της Ελάχιστης Ενέργειας, η οποία θεωρήθηκε η πλέον αξιόπιστη, μέσω του πακέτου λογισμικού Splitlab. Γενικότερα, τα αποτελέσματα της μελέτης σεισμικής ανισοτροπίας επιβεβαιώνουν την ύπαρξη ζωνών ανισοτροπίας στον ελλαδικό χώρο, με εναλλαγή παράλληλων και κάθετων προς την τάφρο διευθύνσεων. Οι ζώνες ερμηνεύονται με την ύπαρξη ενός ανώτερου και ενός κατώτερου στρώματος ολιβίνη στην υποβύθιση. Δύο πιθανές περιπτώσεις τυρβώδους ροής έχουν ανιχνευτεί στα άκρα της ζώνης υποβύθισης, που συνεπάγονται την πιθανή ύπαρξη κενών στην πλάκα που επιτρέπουν στο υλικό να εισέρχεται μέσα στην μανδυακή σφήνα. Υψηλός αριθμός μηδενικών μετρήσεων ανισοτροπίας εντοπίστηκε στους σταθμούς KZN και XOR, οι οποίες ερμηνεύθηκαν με την πιθανή ύπαρξη μεταβατικής ζώνης μεταξύ της εμπροσθοτάφρου και της οπισθοτάφρου. Οι μετρήσεις των φάσεων SKS και PKS ερμηνεύονται από κοινού, δεδομένου ότι παρέχουν παρόμοιες μετρήσεις στις περισσότερες περιπτώσεις. Η τεχνική των συναρτήσεων δέκτη εφαρμόστηκε σε 49 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων με ανάλυση τηλεσεισμών για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Δύο διαφορετικές μεθοδολογίες αποσυνέλιξης (Iterative, Waterlevel) εφαρμόστηκαν για την αφαίρεση της επίδρασης της πηγής και του σταθμού στο σεισμικό σήμα. επίσης, εφαρμόστηκε η μεθοδολογία H-k για τον προσδιορισμό του βάθος της ασυνέχειας Moho κάτω από κάθε σταθμό μελέτης. Τα πιο αξιόπιστα αποτελέσματα προέκυψαν από την επαναληπτική αποσυνέλιξη (Iterative), αλλά και οι δύο μεθοδολογίες παρείχαν αξιόπιστα αποτελέσματα. Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την ύπαρξη μεγάλου πάχους φλοιού κάτω από τις Ελληνίδες, το οποίο μειώνεται σταδιακά μέχρι το Αιγαίο Πέλαγος. Αρνητικοί παλμοί φάσεων Ps παρατηρήθηκαν τοπικά κοντά στην ζώνη υποβύθισης και κυρίως σε σταθμούς στην Κρήτη. Επιπλέον, οι παρατηρούμενοι από την μέθοδο H-k λόγοι Vp/Vs προσδιορίζουν την πιθανή ύπαρξη μερικής τήξης σε τμήμα της δυτικής Ελλάδος.","abstract_has_math":false,"creators":["Φουντουλάκης Ιωάννης","Fountoulakis Ioannis"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2018,"date_issued":"2018","date_published":"2018","updated_at":"2026-11-19T05:32:31Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2815643"],"render_values":[{"text":"uoadl:2815643","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2815643","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2815643","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2815643","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Φουντουλάκης Ιωάννης","Fountoulakis Ioannis"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2018"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2815643","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2815643"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η Ελλάδα αποτελεί μια από τις πιο ενδιαφέρουσες γεωδυναμικά χώρες σε παγκόσμιο επίπεδο, με μια πληθώρα γεωλογικών στοιχείων. Η παρούσα εργασία προσπαθεί να εξετάσει σε βάθος το γεωδυναμικό πλαίσιο του ελλαδικού χώρου, χρησιμοποιώντας για τον σκοπό αυτόν τόσο το φαινόμενο της σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων όσο και την μεθοδολογία των συναρτήσεων δέκτη. Οι παράμετροι σεισμικής ανισοτροπίας των φάσεων SKS και PKS προσδιορίστηκαν στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο, χρησιμοποιώντας δεδομένα από 45 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων της Ελλάδας και του δικτύου του Παρατηρητηρίου Kandilli της Τουρκίας. Ο κατάλογος των δεδομένων περιελάμβανε τηλεσεισμούς για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Οι παράμετροι σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων προσδιορίστηκαν με τη μέθοδο της Ελάχιστης Ενέργειας, η οποία θεωρήθηκε η πλέον αξιόπιστη, μέσω του πακέτου λογισμικού Splitlab. Γενικότερα, τα αποτελέσματα της μελέτης σεισμικής ανισοτροπίας επιβεβαιώνουν την ύπαρξη ζωνών ανισοτροπίας στον ελλαδικό χώρο, με εναλλαγή παράλληλων και κάθετων προς την τάφρο διευθύνσεων. Οι ζώνες ερμηνεύονται με την ύπαρξη ενός ανώτερου και ενός κατώτερου στρώματος ολιβίνη στην υποβύθιση. Δύο πιθανές περιπτώσεις τυρβώδους ροής έχουν ανιχνευτεί στα άκρα της ζώνης υποβύθισης, που συνεπάγονται την πιθανή ύπαρξη κενών στην πλάκα που επιτρέπουν στο υλικό να εισέρχεται μέσα στην μανδυακή σφήνα. Υψηλός αριθμός μηδενικών μετρήσεων ανισοτροπίας εντοπίστηκε στους σταθμούς KZN και XOR, οι οποίες ερμηνεύθηκαν με την πιθανή ύπαρξη μεταβατικής ζώνης μεταξύ της εμπροσθοτάφρου και της οπισθοτάφρου. Οι μετρήσεις των φάσεων SKS και PKS ερμηνεύονται από κοινού, δεδομένου ότι παρέχουν παρόμοιες μετρήσεις στις περισσότερες περιπτώσεις. Η τεχνική των συναρτήσεων δέκτη εφαρμόστηκε σε 49 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων με ανάλυση τηλεσεισμών για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Δύο διαφορετικές μεθοδολογίες αποσυνέλιξης (Iterative, Waterlevel) εφαρμόστηκαν για την αφαίρεση της επίδρασης της πηγής και του σταθμού στο σεισμικό σήμα. επίσης, εφαρμόστηκε η μεθοδολογία H-k για τον προσδιορισμό του βάθος της ασυνέχειας Moho κάτω από κάθε σταθμό μελέτης. Τα πιο αξιόπιστα αποτελέσματα προέκυψαν από την επαναληπτική αποσυνέλιξη (Iterative), αλλά και οι δύο μεθοδολογίες παρείχαν αξιόπιστα αποτελέσματα. Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την ύπαρξη μεγάλου πάχους φλοιού κάτω από τις Ελληνίδες, το οποίο μειώνεται σταδιακά μέχρι το Αιγαίο Πέλαγος. Αρνητικοί παλμοί φάσεων Ps παρατηρήθηκαν τοπικά κοντά στην ζώνη υποβύθισης και κυρίως σε σταθμούς στην Κρήτη. Επιπλέον, οι παρατηρούμενοι από την μέθοδο H-k λόγοι Vp/Vs προσδιορίζουν την πιθανή ύπαρξη μερικής τήξης σε τμήμα της δυτικής Ελλάδος.","Greece is one of the most geodynamical interesting regions worldwide, with a plethora of available geological features. The present study aims to examine parts of these geodynamical features using the Shear-Wave Splitting phenomenon and the Receiver Functions methodology. SKS and PKS splitting parameters were determined in the broader Greek region using data from 45 stations belonging to the Hellenic Unified Seismological Network and the Kandilli Observatory and Earthquake Research Institute Network, utilizing teleseismic events that occurred between 2010 and 2017. The shear-wave splitting parameters have been determined using the Minimum Energy Method that was considered the optimal, within the SplitLab software. In general, the obtained results confirm the existence of anisotropic zonation in the Hellenic subduction system, with alternating trench normal and parallel directions. The zonation is interpreted with the existence of upper and lower olivine fabric layering in the subduction zone. Two possible cases of toroidal flow have been identified at the edges of the subduction zone, implying the existence of tears that allow the inflow of asthenospheric material in the mantle wedge. High number of “Null” measurements determined in the KZN and XOR stations indicate a possible anisotropic transition zone between the fore-arc and back-arc areas. SKS and PKS splitting measurements are jointly interpreted, given that they yield similar results in most cases. Receiver Functions technique was applied in 49 stations of the Hellenic Unified Seismological Network using the same teleseismic events catalogue (2010 - 2017). Iterative and Waterlevel deconvolution was applied in order to remove the source effects from the teleseismic signal. The H-k stacking method was utilized for the Moho depths determination. Iterative deconvolution yielded more reliable results, but the methods were jointly interpreted. The results confirm the existence of a thick crust beneath the Hellenides which is decreasing gradually in the Aegean Sea. Negative Ps conversions were observed locally in the vicinity of the subduction area, especially in the Crete island, sign of possible serpetinization. In addition, the determined from the H-k stacking high Vp/Vs ratios in western Greece indicate partial melting in the broader region."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Crustal and upper mantle structure of the broader Greek region using receiver functions and seismic anisotropy"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Φουντουλάκης Ιωάννης","Fountoulakis Ioannis"],"dc:date":["2018"],"dc:description":["Η Ελλάδα αποτελεί μια από τις πιο ενδιαφέρουσες γεωδυναμικά χώρες σε παγκόσμιο επίπεδο, με μια πληθώρα γεωλογικών στοιχείων. Η παρούσα εργασία προσπαθεί να εξετάσει σε βάθος το γεωδυναμικό πλαίσιο του ελλαδικού χώρου, χρησιμοποιώντας για τον σκοπό αυτόν τόσο το φαινόμενο της σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων όσο και την μεθοδολογία των συναρτήσεων δέκτη. Οι παράμετροι σεισμικής ανισοτροπίας των φάσεων SKS και PKS προσδιορίστηκαν στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο, χρησιμοποιώντας δεδομένα από 45 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων της Ελλάδας και του δικτύου του Παρατηρητηρίου Kandilli της Τουρκίας. Ο κατάλογος των δεδομένων περιελάμβανε τηλεσεισμούς για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Οι παράμετροι σχάσης των εγκαρσίων κυμάτων προσδιορίστηκαν με τη μέθοδο της Ελάχιστης Ενέργειας, η οποία θεωρήθηκε η πλέον αξιόπιστη, μέσω του πακέτου λογισμικού Splitlab. Γενικότερα, τα αποτελέσματα της μελέτης σεισμικής ανισοτροπίας επιβεβαιώνουν την ύπαρξη ζωνών ανισοτροπίας στον ελλαδικό χώρο, με εναλλαγή παράλληλων και κάθετων προς την τάφρο διευθύνσεων. Οι ζώνες ερμηνεύονται με την ύπαρξη ενός ανώτερου και ενός κατώτερου στρώματος ολιβίνη στην υποβύθιση. Δύο πιθανές περιπτώσεις τυρβώδους ροής έχουν ανιχνευτεί στα άκρα της ζώνης υποβύθισης, που συνεπάγονται την πιθανή ύπαρξη κενών στην πλάκα που επιτρέπουν στο υλικό να εισέρχεται μέσα στην μανδυακή σφήνα. Υψηλός αριθμός μηδενικών μετρήσεων ανισοτροπίας εντοπίστηκε στους σταθμούς KZN και XOR, οι οποίες ερμηνεύθηκαν με την πιθανή ύπαρξη μεταβατικής ζώνης μεταξύ της εμπροσθοτάφρου και της οπισθοτάφρου. Οι μετρήσεις των φάσεων SKS και PKS ερμηνεύονται από κοινού, δεδομένου ότι παρέχουν παρόμοιες μετρήσεις στις περισσότερες περιπτώσεις. Η τεχνική των συναρτήσεων δέκτη εφαρμόστηκε σε 49 σταθμούς του Ενοποιημένου Εθνικού Δικτύου Σεισμογράφων με ανάλυση τηλεσεισμών για το χρονικό διάστημα 2010 έως 2017. Δύο διαφορετικές μεθοδολογίες αποσυνέλιξης (Iterative, Waterlevel) εφαρμόστηκαν για την αφαίρεση της επίδρασης της πηγής και του σταθμού στο σεισμικό σήμα. επίσης, εφαρμόστηκε η μεθοδολογία H-k για τον προσδιορισμό του βάθος της ασυνέχειας Moho κάτω από κάθε σταθμό μελέτης. Τα πιο αξιόπιστα αποτελέσματα προέκυψαν από την επαναληπτική αποσυνέλιξη (Iterative), αλλά και οι δύο μεθοδολογίες παρείχαν αξιόπιστα αποτελέσματα. Τα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν την ύπαρξη μεγάλου πάχους φλοιού κάτω από τις Ελληνίδες, το οποίο μειώνεται σταδιακά μέχρι το Αιγαίο Πέλαγος. Αρνητικοί παλμοί φάσεων Ps παρατηρήθηκαν τοπικά κοντά στην ζώνη υποβύθισης και κυρίως σε σταθμούς στην Κρήτη. Επιπλέον, οι παρατηρούμενοι από την μέθοδο H-k λόγοι Vp/Vs προσδιορίζουν την πιθανή ύπαρξη μερικής τήξης σε τμήμα της δυτικής Ελλάδος.","Greece is one of the most geodynamical interesting regions worldwide, with a plethora of available geological features. The present study aims to examine parts of these geodynamical features using the Shear-Wave Splitting phenomenon and the Receiver Functions methodology. SKS and PKS splitting parameters were determined in the broader Greek region using data from 45 stations belonging to the Hellenic Unified Seismological Network and the Kandilli Observatory and Earthquake Research Institute Network, utilizing teleseismic events that occurred between 2010 and 2017. The shear-wave splitting parameters have been determined using the Minimum Energy Method that was considered the optimal, within the SplitLab software. In general, the obtained results confirm the existence of anisotropic zonation in the Hellenic subduction system, with alternating trench normal and parallel directions. The zonation is interpreted with the existence of upper and lower olivine fabric layering in the subduction zone. Two possible cases of toroidal flow have been identified at the edges of the subduction zone, implying the existence of tears that allow the inflow of asthenospheric material in the mantle wedge. High number of “Null” measurements determined in the KZN and XOR stations indicate a possible anisotropic transition zone between the fore-arc and back-arc areas. SKS and PKS splitting measurements are jointly interpreted, given that they yield similar results in most cases. Receiver Functions technique was applied in 49 stations of the Hellenic Unified Seismological Network using the same teleseismic events catalogue (2010 - 2017). Iterative and Waterlevel deconvolution was applied in order to remove the source effects from the teleseismic signal. The H-k stacking method was utilized for the Moho depths determination. Iterative deconvolution yielded more reliable results, but the methods were jointly interpreted. The results confirm the existence of a thick crust beneath the Hellenides which is decreasing gradually in the Aegean Sea. Negative Ps conversions were observed locally in the vicinity of the subduction area, especially in the Crete island, sign of possible serpetinization. In addition, the determined from the H-k stacking high Vp/Vs ratios in western Greece indicate partial melting in the broader region."],"dc:identifier":["uoadl:2815643","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2815643"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Crustal and upper mantle structure of the broader Greek region using receiver functions and seismic anisotropy"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:32:31Z"}