{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2820000"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2820000","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα: μοντέλα κατοίκησης και στρατηγικές επιβίωσης","abstract":"Η παρούσα διπλωματική εργασία αποτελεί μια σύνθεση των διαθέσιμων αρχαιολογικών δεδομένων για τη Μεσολιθική Εποχή στον ελλαδικό χώρο που θέτει ως στόχο την εξαγωγή συμπερασμάτων αλλά και την πρόταση εναλλακτικών ερμηνειών όσον αφορά τα μοτίβα κατοίκησης-εγκατάστασης και στρατηγικών επιβίωσης των μεσολιθικών ανθρώπων. Ορίζεται αρχικά η Μεσολιθική Εποχή και ιχνηλατούνται στη συνέχεια τα στάδια της έρευνας από τις πρώτες ενδείξεις έως και την οριστική αναγνώρισή της σαν ξεχωριστή περίοδο της ανθρώπινης πολιτισμικής εξέλιξης στις αρχές του 20ου αι. στη Δύση. Η πορεία της έρευνας για τη Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα είναι σύντομη. Ξεκινά τη δεκαετία του 1920 με τις ανασκαφές του A. Markovits στην Μεγαρίδα και συνεχίζεται ουσιαστικά κατά τις δεκαετίες του 1960 και 1970 με τις ανασκαφές στο Σιδάρι της Κέρκυρας και στο σπήλαιο Φράγχθι στην Αργολίδα. Οι ελληνικές θέσεις που έχουν αποδώσει μεσολιθικά ευρήματα, παρουσιάζουν τόσο ομοιότητες, όσο και διαφορές, που αναφέρονται στο φυσικό περιβάλλον, στο είδος της θέσης (σπήλαιο, βραχοσκεπή ή ανοιχτή θέση) καθώς και στη φύση και την ποσότητα των ευρημάτων. Η τελευταία παράμετρος επηρεάζεται άμεσα από μια σειρά προβλημάτων, στα οποία περιλαμβάνεται η δυσαναλογία μεταξύ ανασκαφών και επιφανειακών ερευνών, η συνέχεια/ασυνέχεια της στρωματογραφικής ακολουθίας και η απουσία δημοσιεύσεων συνθετικού χαρακτήρα. Σε αυτά προστίθεται μια σειρά μεθοδολογικών προβλημάτων όπως η έλλειψη ή αποσπασματικότητα απόλυτων χρονολογήσεων και η διαχείριση τους, η ασυμφωνία στη διάκριση του ορίου μεταξύ Ανώτερης και Κατώτερης Μεσολιθικής και άλλα. Την παρουσίαση των αρχαιολογικών θέσεων και των δεδομένων τους ακολουθεί η συζήτηση των ζητημάτων που σχετίζονται άμεσα με την διερεύνηση του χαρακτήρα της Μεσολιθικής Εποχής στον ελλαδικό χώρο. Αρχικά εκτίθενται τα παραπάνω ερευνητικά και μεθοδολογικά προβλήματα και στη συνέχεια εξετάζονται το παλαιοκλίμα και το παλαιοπεριβάλλον, το ζήτημα του εποικισμού και νησιωτισμού, τα δίκτυα επαφών με βάση τη διακίνηση πρώτων υλών, αλλά και τα ιδιαίτερα πολιτισμικά χαρακτηριστικά των ταφών και των κυκλικών κατασκευών της ανθρώπινης εγκατάστασης στο Μαρουλά Κύθνου. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το ζήτημα σχετικά με την ύπαρξη ή όχι της τάσης για κατοίκηση σε παράκτιες περιοχές. Η σύνθεση ολοκληρώνεται με την παρακολούθηση των εξελίξεων κατά τη μετάβαση από τη Μεσολιθική στη Νεολιθική Εποχή, σχετιζόμενες κυρίως με πιθανές μεταβολές στο πλέγμα κατοίκησης και στις στρατηγικές επιβίωσης. Στα συμπεράσματα αναδεικνύεται η αποσπασματικότητα των δεδομένων και η αδυναμία διάκρισης μιας γεωγραφικής και πολιτισμικής ενότητας που να χαρακτηρίζει τις ελληνικές μεσολιθικές θέσεις. Οι ομοιότητες που παρατηρούνται οφείλουν να διασαφηνιστούν, αφού επιλυθούν τα προβλήματα που αναφέρθηκαν, ενώ προτείνονται νέες προοπτικές της έρευνας, που θα συμβάλλουν προς αυτή την κατεύθυνση.","abstract_html":"Η παρούσα διπλωματική εργασία αποτελεί μια σύνθεση των διαθέσιμων αρχαιολογικών δεδομένων για τη Μεσολιθική Εποχή στον ελλαδικό χώρο που θέτει ως στόχο την εξαγωγή συμπερασμάτων αλλά και την πρόταση εναλλακτικών ερμηνειών όσον αφορά τα μοτίβα κατοίκησης-εγκατάστασης και στρατηγικών επιβίωσης των μεσολιθικών ανθρώπων. Ορίζεται αρχικά η Μεσολιθική Εποχή και ιχνηλατούνται στη συνέχεια τα στάδια της έρευνας από τις πρώτες ενδείξεις έως και την οριστική αναγνώρισή της σαν ξεχωριστή περίοδο της ανθρώπινης πολιτισμικής εξέλιξης στις αρχές του 20ου αι. στη Δύση. Η πορεία της έρευνας για τη Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα είναι σύντομη. Ξεκινά τη δεκαετία του 1920 με τις ανασκαφές του A. Markovits στην Μεγαρίδα και συνεχίζεται ουσιαστικά κατά τις δεκαετίες του 1960 και 1970 με τις ανασκαφές στο Σιδάρι της Κέρκυρας και στο σπήλαιο Φράγχθι στην Αργολίδα. Οι ελληνικές θέσεις που έχουν αποδώσει μεσολιθικά ευρήματα, παρουσιάζουν τόσο ομοιότητες, όσο και διαφορές, που αναφέρονται στο φυσικό περιβάλλον, στο είδος της θέσης (σπήλαιο, βραχοσκεπή ή ανοιχτή θέση) καθώς και στη φύση και την ποσότητα των ευρημάτων. Η τελευταία παράμετρος επηρεάζεται άμεσα από μια σειρά προβλημάτων, στα οποία περιλαμβάνεται η δυσαναλογία μεταξύ ανασκαφών και επιφανειακών ερευνών, η συνέχεια/ασυνέχεια της στρωματογραφικής ακολουθίας και η απουσία δημοσιεύσεων συνθετικού χαρακτήρα. Σε αυτά προστίθεται μια σειρά μεθοδολογικών προβλημάτων όπως η έλλειψη ή αποσπασματικότητα απόλυτων χρονολογήσεων και η διαχείριση τους, η ασυμφωνία στη διάκριση του ορίου μεταξύ Ανώτερης και Κατώτερης Μεσολιθικής και άλλα. Την παρουσίαση των αρχαιολογικών θέσεων και των δεδομένων τους ακολουθεί η συζήτηση των ζητημάτων που σχετίζονται άμεσα με την διερεύνηση του χαρακτήρα της Μεσολιθικής Εποχής στον ελλαδικό χώρο. Αρχικά εκτίθενται τα παραπάνω ερευνητικά και μεθοδολογικά προβλήματα και στη συνέχεια εξετάζονται το παλαιοκλίμα και το παλαιοπεριβάλλον, το ζήτημα του εποικισμού και νησιωτισμού, τα δίκτυα επαφών με βάση τη διακίνηση πρώτων υλών, αλλά και τα ιδιαίτερα πολιτισμικά χαρακτηριστικά των ταφών και των κυκλικών κατασκευών της ανθρώπινης εγκατάστασης στο Μαρουλά Κύθνου. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το ζήτημα σχετικά με την ύπαρξη ή όχι της τάσης για κατοίκηση σε παράκτιες περιοχές. Η σύνθεση ολοκληρώνεται με την παρακολούθηση των εξελίξεων κατά τη μετάβαση από τη Μεσολιθική στη Νεολιθική Εποχή, σχετιζόμενες κυρίως με πιθανές μεταβολές στο πλέγμα κατοίκησης και στις στρατηγικές επιβίωσης. Στα συμπεράσματα αναδεικνύεται η αποσπασματικότητα των δεδομένων και η αδυναμία διάκρισης μιας γεωγραφικής και πολιτισμικής ενότητας που να χαρακτηρίζει τις ελληνικές μεσολιθικές θέσεις. Οι ομοιότητες που παρατηρούνται οφείλουν να διασαφηνιστούν, αφού επιλυθούν τα προβλήματα που αναφέρθηκαν, ενώ προτείνονται νέες προοπτικές της έρευνας, που θα συμβάλλουν προς αυτή την κατεύθυνση.","abstract_has_math":false,"creators":["Τριανταφυλλόπουλος Ματθαίος-Χρήστος","Triantafyllopoulos Matthaios-Christos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2018,"date_issued":"2018","date_published":"2018","updated_at":"2026-11-19T05:32:51Z","subjects":["Αρχαιολογία","Archaeology"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2820000"],"render_values":[{"text":"uoadl:2820000","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2820000","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2820000","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2820000","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Τριανταφυλλόπουλος Ματθαίος-Χρήστος","Triantafyllopoulos Matthaios-Christos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2018"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Αρχαιολογία","Archaeology"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2820000","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2820000"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα διπλωματική εργασία αποτελεί μια σύνθεση των διαθέσιμων αρχαιολογικών δεδομένων για τη Μεσολιθική Εποχή στον ελλαδικό χώρο που θέτει ως στόχο την εξαγωγή συμπερασμάτων αλλά και την πρόταση εναλλακτικών ερμηνειών όσον αφορά τα μοτίβα κατοίκησης-εγκατάστασης και στρατηγικών επιβίωσης των μεσολιθικών ανθρώπων. Ορίζεται αρχικά η Μεσολιθική Εποχή και ιχνηλατούνται στη συνέχεια τα στάδια της έρευνας από τις πρώτες ενδείξεις έως και την οριστική αναγνώρισή της σαν ξεχωριστή περίοδο της ανθρώπινης πολιτισμικής εξέλιξης στις αρχές του 20ου αι. στη Δύση. Η πορεία της έρευνας για τη Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα είναι σύντομη. Ξεκινά τη δεκαετία του 1920 με τις ανασκαφές του A. Markovits στην Μεγαρίδα και συνεχίζεται ουσιαστικά κατά τις δεκαετίες του 1960 και 1970 με τις ανασκαφές στο Σιδάρι της Κέρκυρας και στο σπήλαιο Φράγχθι στην Αργολίδα. Οι ελληνικές θέσεις που έχουν αποδώσει μεσολιθικά ευρήματα, παρουσιάζουν τόσο ομοιότητες, όσο και διαφορές, που αναφέρονται στο φυσικό περιβάλλον, στο είδος της θέσης (σπήλαιο, βραχοσκεπή ή ανοιχτή θέση) καθώς και στη φύση και την ποσότητα των ευρημάτων. Η τελευταία παράμετρος επηρεάζεται άμεσα από μια σειρά προβλημάτων, στα οποία περιλαμβάνεται η δυσαναλογία μεταξύ ανασκαφών και επιφανειακών ερευνών, η συνέχεια/ασυνέχεια της στρωματογραφικής ακολουθίας και η απουσία δημοσιεύσεων συνθετικού χαρακτήρα. Σε αυτά προστίθεται μια σειρά μεθοδολογικών προβλημάτων όπως η έλλειψη ή αποσπασματικότητα απόλυτων χρονολογήσεων και η διαχείριση τους, η ασυμφωνία στη διάκριση του ορίου μεταξύ Ανώτερης και Κατώτερης Μεσολιθικής και άλλα. Την παρουσίαση των αρχαιολογικών θέσεων και των δεδομένων τους ακολουθεί η συζήτηση των ζητημάτων που σχετίζονται άμεσα με την διερεύνηση του χαρακτήρα της Μεσολιθικής Εποχής στον ελλαδικό χώρο. Αρχικά εκτίθενται τα παραπάνω ερευνητικά και μεθοδολογικά προβλήματα και στη συνέχεια εξετάζονται το παλαιοκλίμα και το παλαιοπεριβάλλον, το ζήτημα του εποικισμού και νησιωτισμού, τα δίκτυα επαφών με βάση τη διακίνηση πρώτων υλών, αλλά και τα ιδιαίτερα πολιτισμικά χαρακτηριστικά των ταφών και των κυκλικών κατασκευών της ανθρώπινης εγκατάστασης στο Μαρουλά Κύθνου. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το ζήτημα σχετικά με την ύπαρξη ή όχι της τάσης για κατοίκηση σε παράκτιες περιοχές. Η σύνθεση ολοκληρώνεται με την παρακολούθηση των εξελίξεων κατά τη μετάβαση από τη Μεσολιθική στη Νεολιθική Εποχή, σχετιζόμενες κυρίως με πιθανές μεταβολές στο πλέγμα κατοίκησης και στις στρατηγικές επιβίωσης. Στα συμπεράσματα αναδεικνύεται η αποσπασματικότητα των δεδομένων και η αδυναμία διάκρισης μιας γεωγραφικής και πολιτισμικής ενότητας που να χαρακτηρίζει τις ελληνικές μεσολιθικές θέσεις. Οι ομοιότητες που παρατηρούνται οφείλουν να διασαφηνιστούν, αφού επιλυθούν τα προβλήματα που αναφέρθηκαν, ενώ προτείνονται νέες προοπτικές της έρευνας, που θα συμβάλλουν προς αυτή την κατεύθυνση.","The present thesis constitutes a synthesis of all the known data, concerning the Mesolithic Period in Greece, and its main purpose is to make suggestions and propose alternative meanings concerning the settlement and habitation patterns, as well as the subsistence strategies of the Mesolithic people. At first we attempt to trace the origins of the term “mesolithic” by taking a historical enquiry from the 18th century, where the first clues for its existence are stated, until the 20th century, when it is finally recognized as a discrete stage in the course of human evolution. The respective clues for the existence of a Mesolithic Period in Greece, are quite recent. The quest begins in the 1920’s when Adalbert Markovits excavates the caves of Zaimis and Ulbrich in Megaris and continues in the 1970’s, with the excavations of Sidari in Corfu and Franchthi cave in Argolis The greek sites, containing Mesolithic finds, bear both similarities and differences, regarding natural environment, type of site (cave, rockshelter or open site), as much as the quantity and diversity of finds, the last being affected by a number of issues, such as the disproportion between excavations and surface surveys, the continuity/discontinuity of the stratigraphic sequence in several sites, and the absence of complete publications in some cases. Added to these, are a number of methodological problems, such as the lack or shortage of absolute dates and the discordance among archaeologists, about the boundary between Lower and Upper Mesolithic. After the account of all the available archaeological data, follows the discussion of some issues which are strongly related to the Mesolithic “personality” of the greek sites. First come the analysis of the aforementioned methodological problems and then some more subjects are questioned: palaeoclimate and paleoenvironment, settling in new areas, supposed preference in island settlements, the delineation of networks based on the distribution of raw materials, and finally, thw peculiar cultural traits of the circular or ellipsoid structures in Maroulas, Kythnos. What is considered very important, is the supposed tendency for settling in sites near the sea. The final stage of the discussion, concerns the transitional period, between Mesolithic and Neolithic, as we try to discern changes in settlement patterns and subsistence strategies. Concluding, one can discern an ongoing fragmrentation of archaeological data, instead of a kind of geographical and cultural entity, covering the greek Mesolithic. The observed similarities need to be clarified by solving some of the issues mentioned, while some new suggestions are stated for future research, which have the potential to come forward as explanatory."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα: μοντέλα κατοίκησης και στρατηγικές επιβίωσης"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Τριανταφυλλόπουλος Ματθαίος-Χρήστος","Triantafyllopoulos Matthaios-Christos"],"dc:date":["2018"],"dc:description":["Η παρούσα διπλωματική εργασία αποτελεί μια σύνθεση των διαθέσιμων αρχαιολογικών δεδομένων για τη Μεσολιθική Εποχή στον ελλαδικό χώρο που θέτει ως στόχο την εξαγωγή συμπερασμάτων αλλά και την πρόταση εναλλακτικών ερμηνειών όσον αφορά τα μοτίβα κατοίκησης-εγκατάστασης και στρατηγικών επιβίωσης των μεσολιθικών ανθρώπων. Ορίζεται αρχικά η Μεσολιθική Εποχή και ιχνηλατούνται στη συνέχεια τα στάδια της έρευνας από τις πρώτες ενδείξεις έως και την οριστική αναγνώρισή της σαν ξεχωριστή περίοδο της ανθρώπινης πολιτισμικής εξέλιξης στις αρχές του 20ου αι. στη Δύση. Η πορεία της έρευνας για τη Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα είναι σύντομη. Ξεκινά τη δεκαετία του 1920 με τις ανασκαφές του A. Markovits στην Μεγαρίδα και συνεχίζεται ουσιαστικά κατά τις δεκαετίες του 1960 και 1970 με τις ανασκαφές στο Σιδάρι της Κέρκυρας και στο σπήλαιο Φράγχθι στην Αργολίδα. Οι ελληνικές θέσεις που έχουν αποδώσει μεσολιθικά ευρήματα, παρουσιάζουν τόσο ομοιότητες, όσο και διαφορές, που αναφέρονται στο φυσικό περιβάλλον, στο είδος της θέσης (σπήλαιο, βραχοσκεπή ή ανοιχτή θέση) καθώς και στη φύση και την ποσότητα των ευρημάτων. Η τελευταία παράμετρος επηρεάζεται άμεσα από μια σειρά προβλημάτων, στα οποία περιλαμβάνεται η δυσαναλογία μεταξύ ανασκαφών και επιφανειακών ερευνών, η συνέχεια/ασυνέχεια της στρωματογραφικής ακολουθίας και η απουσία δημοσιεύσεων συνθετικού χαρακτήρα. Σε αυτά προστίθεται μια σειρά μεθοδολογικών προβλημάτων όπως η έλλειψη ή αποσπασματικότητα απόλυτων χρονολογήσεων και η διαχείριση τους, η ασυμφωνία στη διάκριση του ορίου μεταξύ Ανώτερης και Κατώτερης Μεσολιθικής και άλλα. Την παρουσίαση των αρχαιολογικών θέσεων και των δεδομένων τους ακολουθεί η συζήτηση των ζητημάτων που σχετίζονται άμεσα με την διερεύνηση του χαρακτήρα της Μεσολιθικής Εποχής στον ελλαδικό χώρο. Αρχικά εκτίθενται τα παραπάνω ερευνητικά και μεθοδολογικά προβλήματα και στη συνέχεια εξετάζονται το παλαιοκλίμα και το παλαιοπεριβάλλον, το ζήτημα του εποικισμού και νησιωτισμού, τα δίκτυα επαφών με βάση τη διακίνηση πρώτων υλών, αλλά και τα ιδιαίτερα πολιτισμικά χαρακτηριστικά των ταφών και των κυκλικών κατασκευών της ανθρώπινης εγκατάστασης στο Μαρουλά Κύθνου. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το ζήτημα σχετικά με την ύπαρξη ή όχι της τάσης για κατοίκηση σε παράκτιες περιοχές. Η σύνθεση ολοκληρώνεται με την παρακολούθηση των εξελίξεων κατά τη μετάβαση από τη Μεσολιθική στη Νεολιθική Εποχή, σχετιζόμενες κυρίως με πιθανές μεταβολές στο πλέγμα κατοίκησης και στις στρατηγικές επιβίωσης. Στα συμπεράσματα αναδεικνύεται η αποσπασματικότητα των δεδομένων και η αδυναμία διάκρισης μιας γεωγραφικής και πολιτισμικής ενότητας που να χαρακτηρίζει τις ελληνικές μεσολιθικές θέσεις. Οι ομοιότητες που παρατηρούνται οφείλουν να διασαφηνιστούν, αφού επιλυθούν τα προβλήματα που αναφέρθηκαν, ενώ προτείνονται νέες προοπτικές της έρευνας, που θα συμβάλλουν προς αυτή την κατεύθυνση.","The present thesis constitutes a synthesis of all the known data, concerning the Mesolithic Period in Greece, and its main purpose is to make suggestions and propose alternative meanings concerning the settlement and habitation patterns, as well as the subsistence strategies of the Mesolithic people. At first we attempt to trace the origins of the term “mesolithic” by taking a historical enquiry from the 18th century, where the first clues for its existence are stated, until the 20th century, when it is finally recognized as a discrete stage in the course of human evolution. The respective clues for the existence of a Mesolithic Period in Greece, are quite recent. The quest begins in the 1920’s when Adalbert Markovits excavates the caves of Zaimis and Ulbrich in Megaris and continues in the 1970’s, with the excavations of Sidari in Corfu and Franchthi cave in Argolis The greek sites, containing Mesolithic finds, bear both similarities and differences, regarding natural environment, type of site (cave, rockshelter or open site), as much as the quantity and diversity of finds, the last being affected by a number of issues, such as the disproportion between excavations and surface surveys, the continuity/discontinuity of the stratigraphic sequence in several sites, and the absence of complete publications in some cases. Added to these, are a number of methodological problems, such as the lack or shortage of absolute dates and the discordance among archaeologists, about the boundary between Lower and Upper Mesolithic. After the account of all the available archaeological data, follows the discussion of some issues which are strongly related to the Mesolithic “personality” of the greek sites. First come the analysis of the aforementioned methodological problems and then some more subjects are questioned: palaeoclimate and paleoenvironment, settling in new areas, supposed preference in island settlements, the delineation of networks based on the distribution of raw materials, and finally, thw peculiar cultural traits of the circular or ellipsoid structures in Maroulas, Kythnos. What is considered very important, is the supposed tendency for settling in sites near the sea. The final stage of the discussion, concerns the transitional period, between Mesolithic and Neolithic, as we try to discern changes in settlement patterns and subsistence strategies. Concluding, one can discern an ongoing fragmrentation of archaeological data, instead of a kind of geographical and cultural entity, covering the greek Mesolithic. The observed similarities need to be clarified by solving some of the issues mentioned, while some new suggestions are stated for future research, which have the potential to come forward as explanatory."],"dc:identifier":["uoadl:2820000","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2820000"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Αρχαιολογία","Archaeology"],"dc:title":["Η Μεσολιθική Εποχή στην Ελλάδα: μοντέλα κατοίκησης και στρατηγικές επιβίωσης"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:32:51Z"}