{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2838448"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2838448","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Αξιολόγηση επιπέδου γνώσεων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας.","abstract":"Η λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα (ΛΕ) είναι μια σπάνια αλλά σοβαρή λοίμωξη που σχετίζεται με την άθροιση ινικής και αιμοπεταλίων με τη μορφή εκβλαστήσεων, που εναποτίθενται στο ενδοκάρδιο. Βακτήρια και άλλοι μικροοργανισμοί (μύκητες, ιοί) αποικίζουν αυτές τις εκβλαστήσεις και εμπλέκονται στη παθογένεση της νόσου, εξ ου και το όνομα λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα. Οι προσθετικές βαλβίδες μπορούν επίσης να λειτουργήσουν σαν εστίες άθροισης αιμοπεταλίων και σχηματισμού θρόμβου. Τα βακτήρια μπορούν να εισέλθουν στην αιματική κυκλοφορία μέσω πολλών πυλών εισόδου αλλά συχνότερα εισέρχονται μέσω των επιφανειών βλεννογόνου. Στα ούλα και τον περιοδοντικό σύνδεσμο υπάρχει σχεδόν πάντα κάποιου βαθμού φλεγμονή αποτελώντας έτσι μια δυνητική πύλη εισόδου μικροβίων στο αίμα. Η ΛΕ έχει ετήσια επίπτωση 3-10 περιστατικά ανά 100.000 άτομα και μπορεί να προκαλέσει σημαντική νοσηρότητα και θνησιμότητα. Παρόλο που η ΛΕ είναι σπάνια, αποτελεί μια απειλητική για τη ζωή κατάσταση με θνησιμότητα που μπορεί να αγγίξει το 30% ακόμα και με αντιβιοτική θεραπεία. Στους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση της νόσου αναφέρονται η παρουσία προσθετικών βαλβίδων, οι συγγενείς καρδιοπάθειες, η ενδοφλέβια χρήση ουσιών και το πρόσφατο ιστορικό επεμβατικής ιατρικής ή οδοντιατρικής πράξης. Για τη διάγνωση της νόσου αξιολογούνται κλινικά, εργαστηριακά και απεικονιστικά ευρήματα. Οι κλινικές εκδηλώσεις της νόσου είναι μη ειδικές και περιλαμβάνουν πυρετό, απώλεια βάρους, λήθαργο, βράχυνση της αναπνοής, εμφάνιση ή αλλαγή καρδιακών φυσημάτων και δερματικές εκδηλώσεις. Οι καλλιέργειες αίματος και το υπερηχογράφημα είναι απαραίτητα για τη διάγνωση. Βασιζόμενοι στον αναφερόμενο σημαντικό ρόλο της βακτηριαιμίας που προκαλείται μετά από οδοντιατρικές εργασίες στην εμφάνιση ΛΕ, οι επιτροπές ειδικών και τα αρμόδια όργανα έχουν προχωρήσει στη σύσταση οδηγιών για τη χορήγηση προφυλακτικής αντιβιοτικής αγωγής για την πρόληψη της ΛΕ, ήδη από το 1955. Όλες αυτές οι οδηγίες έχουν βασιστεί κυρίως στις γνώμες και τις απόψεις ειδικών παρά στην επιστημονική τεκμηρίωση καθώς η αποτελεσματικότητα της χημειοπροφύλαξης δεν έχει αποδειχθεί. Παρόλο που οι οδοντιατρικές επεμβάσεις ενοχοποιούνται συχνά για την πρόκληση ΛΕ, ο αριθμός των περιπτώσεων όπου μπορεί να θεωρηθεί μια αιτιολογική συσχέτιση είναι εξαιρετικά μικρός. Συνεπώς τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες αμφιβολίες εκφράζονται αναφορικά με τη σημασία των οδοντιατρικών επεμβάσεων στην πρόκληση ΛΕ σε σύγκριση με την αθροιστική επίδραση της συνεχούς βακτηριαιμίας που σχετίζεται με τις συχνότερες καθημερινές δραστηριότητες όπως το βούρτσισμα των δοντιών ή η μάσηση που φυσιολογικά δεν προκαλούν τη νόσο. Έχει βρεθεί οτι η διατήρηση βέλτιστης στοματικής υγιεινής είναι πιο αποτελεσματική στη μείωση της συχνότητας βακτηριαιμίας (και ΛΕ) από τις καθημερινές δραστηριότητες σε σχέση με την χημειοπροφύλαξη πριν από οδοντιατρικές επεμβάσεις. Επιπροσθέτως, τα ανεπιθύμητα αποτελέσματα των αντιβιοτικών, όπως η αναφυλαξία και η ανάπτυξη ανθεκτικών στελεχών, μπορεί να υπερνικούν τα οφέλη της χημειοπροφύλαξης. Υπο αυτές τις συνθήκες, οι ομάδες ειδικών τόσο στην Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο (ΗΒ) όσο και στην Αμερική, αναγνωρίζοντας την απουσία τεκμηριωμένων δεδομένων προχώρησαν σε σημαντικές αναθεωρήσεις των αρχικών οδηγιών από το 2007 και μετά. Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία (ΑΚΕ) το 2007 πρότεινε τον περιορισμό χορήγησης χημειοπροφύλαξης μόνο σε ασθενείς υψηλού κινδύνου. Το Ινστιτούτο NICE στο ΗΒ, το 2008, πρότεινε την κατάργηση της χημειοπροφύλαξης για όλους τους ασθενείς που υποβάλλονται σε οδοντιατρικές επεμβάσεις. Ωστόσο, το 2016 η οδηγία αυτή τροποποιηθήκε με την προσθήκη του όρου «να μην χορηγείται ως ρουτίνα χημειοπροφύλαξη» σε αυτούς τους ασθενείς. Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχει σημαντικός αριθμός ερευνών, βασισμένων κυρίως σε ερωτηματολόγια, που μελετά το επίπεδο γνώσης των οδοντιάτρων αναφορικά με την χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε πολλές χώρες. Δυστυχώς, εώς σήμερα δεν υπάρχουν δεδομένα που να αξιολογούν την παράμετρο αυτή. Σκοποί αυτής της διπλωματικής εργασίας είναι: 1) Να αξιολογηθεί το επίπεδο γνώσεων των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης (ενδείξεις, δοσολογίες κ.α.) και 2) Να διερευνυθεί η πιθανή συσχέτιση του επιπέδου γνώσεων με την ηλικία, τον τόπο εργασίας και την εξειδίκευση (γενικός οδοντίατρος ή εξειδικευμένος). Η έρευνα βασίστηκε σε ερωτηματολόγια που μοιράστηκαν στα πλαίσια του Πανελληνίου Οδοντιατρικού Συνεδρίου το οποίο διεξήχθει τον Νοέμβριο του 2016 στην Αθήνα. Στην έρευνα συμμετείχαν 343 οδοντίατροι που απάντησαν ανώνυμα το ερωτηματολόγιο, το οποίο περιείχε 10 ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Εκτός από τις ερωτήσεις οι οδοντίατροι έπρεπε να σημειώσουν την ηλικία τους (δεν υπήρχε ηλικιακός περιορισμός), την περιοχή εργασίας τους και το εάν ασκούν γενική οδοντιατρική ή αν είναι εξειδικευμένοι σε κάποιο αντικείμενο. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ηλικιακές ομάδες, Ομάδα 1: ≤39 ετών και Ομάδα 2: >39 ετών, και σε δύο ομάδες ανάλογα με τον τόπο εργασίας, σε Αττική και εκτός Αττικής. Οι απαντήσεις ελέχθησαν σύμφωνα με τις οδηγίες της ΑΚΕ (2007) σχετικά με τις ενδείξεις και τις δόσεις για χημειοπροφύλαξη. Η σωστή απάντηση 1-4 ερωτήσεων θεωρήθηκε ως χαμηλό επίπεδο γνώσεων, 5-7 ερωτήσεων ως μεσαίο επίπεδο και 8-10 ως υψηλό επίπεδο γνώσεων. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν τα 38,7 έτη (SD: 12,78). Η ανάλυση των δεδομένων έγινε με τη στατιστική δοκιμασία x2 (Microsoft Office Excel 2007 και SPSS) και το αποτέλεσμα θεωρήθηκε στατιστικά σημαντικό όταν p<0,05. Η πλειοψηφία των Ελλήνων οδοντιάτρων (56,8%) έχει μεσαίο επίπεδο γνώσεων απαντώντας σωστά σε 5-7 ερωτήσεις. Οι περισσότεροι (n=68) έδωσαν 6 σωστές απαντήσεις. Βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά αναφορικά με το επίπεδο γνώσεων μεταξύ των δύο ηλικιακών ομάδων (p=0,000). Η μικρότερη, ηλικιακά, ομάδα (Ομάδα 1) παρουσίασε υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με την μεγαλύτερη (Ομάδα 2). Αντιθέτως, δεν βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά για τις άλλες δύο παραμέτρους που αξιολογήθηκαν (περιοχή εργασίας και γενική οδοντιατρική ή εξειδίκευση). Η ερώτηση 3, που αφορούσε τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε ασθενή ο οποίος λαμβάνει ήδη αντιβιοτική αγωγή για άλλο λόγο, συγκέντρωσε το μεγαλύτερο αριθμό λανθασμένων απαντήσεων (223 από τους 343 συμμετέχοντες, 65%). Συμπερασματικά, βρέθηκε πως το επίπεδο γνώσης των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας είναι μέτριο ενώ οι νεότεροι οδοντίατροι εμφανίζουν υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με τους μεγαλύτερους σε ηλικία. Τα αποτελέσματα αυτά βρίσκονται σε συμφωνία με τα ευρήματα παρόμοιων μελετών σε άλλες χώρες. Παρόλο που το επίπεδο αυτό μπορεί να είναι ικανοποιητικό σε κάποιο βαθμό, καταδεικνύεται οτι υπάρχει χώρος και αναγκαιότητα για βελτίωση, ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα ευρήματα αυτά μπορούν να αποτελέσουν ένα «χρήσιμο εργαλείο» στα χέρια των αρμοδίων Ελληνικών οργάνων για το σχεδιασμό και τη χάραξη στρατηγικών συνεχούς επιμόρφωσης των οδοντιάτρων.","abstract_html":"Η λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα (ΛΕ) είναι μια σπάνια αλλά σοβαρή λοίμωξη που σχετίζεται με την άθροιση ινικής και αιμοπεταλίων με τη μορφή εκβλαστήσεων, που εναποτίθενται στο ενδοκάρδιο. Βακτήρια και άλλοι μικροοργανισμοί (μύκητες, ιοί) αποικίζουν αυτές τις εκβλαστήσεις και εμπλέκονται στη παθογένεση της νόσου, εξ ου και το όνομα λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα. Οι προσθετικές βαλβίδες μπορούν επίσης να λειτουργήσουν σαν εστίες άθροισης αιμοπεταλίων και σχηματισμού θρόμβου. Τα βακτήρια μπορούν να εισέλθουν στην αιματική κυκλοφορία μέσω πολλών πυλών εισόδου αλλά συχνότερα εισέρχονται μέσω των επιφανειών βλεννογόνου. Στα ούλα και τον περιοδοντικό σύνδεσμο υπάρχει σχεδόν πάντα κάποιου βαθμού φλεγμονή αποτελώντας έτσι μια δυνητική πύλη εισόδου μικροβίων στο αίμα. Η ΛΕ έχει ετήσια επίπτωση 3-10 περιστατικά ανά 100.000 άτομα και μπορεί να προκαλέσει σημαντική νοσηρότητα και θνησιμότητα. Παρόλο που η ΛΕ είναι σπάνια, αποτελεί μια απειλητική για τη ζωή κατάσταση με θνησιμότητα που μπορεί να αγγίξει το 30% ακόμα και με αντιβιοτική θεραπεία. Στους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση της νόσου αναφέρονται η παρουσία προσθετικών βαλβίδων, οι συγγενείς καρδιοπάθειες, η ενδοφλέβια χρήση ουσιών και το πρόσφατο ιστορικό επεμβατικής ιατρικής ή οδοντιατρικής πράξης. Για τη διάγνωση της νόσου αξιολογούνται κλινικά, εργαστηριακά και απεικονιστικά ευρήματα. Οι κλινικές εκδηλώσεις της νόσου είναι μη ειδικές και περιλαμβάνουν πυρετό, απώλεια βάρους, λήθαργο, βράχυνση της αναπνοής, εμφάνιση ή αλλαγή καρδιακών φυσημάτων και δερματικές εκδηλώσεις. Οι καλλιέργειες αίματος και το υπερηχογράφημα είναι απαραίτητα για τη διάγνωση. Βασιζόμενοι στον αναφερόμενο σημαντικό ρόλο της βακτηριαιμίας που προκαλείται μετά από οδοντιατρικές εργασίες στην εμφάνιση ΛΕ, οι επιτροπές ειδικών και τα αρμόδια όργανα έχουν προχωρήσει στη σύσταση οδηγιών για τη χορήγηση προφυλακτικής αντιβιοτικής αγωγής για την πρόληψη της ΛΕ, ήδη από το 1955. Όλες αυτές οι οδηγίες έχουν βασιστεί κυρίως στις γνώμες και τις απόψεις ειδικών παρά στην επιστημονική τεκμηρίωση καθώς η αποτελεσματικότητα της χημειοπροφύλαξης δεν έχει αποδειχθεί. Παρόλο που οι οδοντιατρικές επεμβάσεις ενοχοποιούνται συχνά για την πρόκληση ΛΕ, ο αριθμός των περιπτώσεων όπου μπορεί να θεωρηθεί μια αιτιολογική συσχέτιση είναι εξαιρετικά μικρός. Συνεπώς τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες αμφιβολίες εκφράζονται αναφορικά με τη σημασία των οδοντιατρικών επεμβάσεων στην πρόκληση ΛΕ σε σύγκριση με την αθροιστική επίδραση της συνεχούς βακτηριαιμίας που σχετίζεται με τις συχνότερες καθημερινές δραστηριότητες όπως το βούρτσισμα των δοντιών ή η μάσηση που φυσιολογικά δεν προκαλούν τη νόσο. Έχει βρεθεί οτι η διατήρηση βέλτιστης στοματικής υγιεινής είναι πιο αποτελεσματική στη μείωση της συχνότητας βακτηριαιμίας (και ΛΕ) από τις καθημερινές δραστηριότητες σε σχέση με την χημειοπροφύλαξη πριν από οδοντιατρικές επεμβάσεις. Επιπροσθέτως, τα ανεπιθύμητα αποτελέσματα των αντιβιοτικών, όπως η αναφυλαξία και η ανάπτυξη ανθεκτικών στελεχών, μπορεί να υπερνικούν τα οφέλη της χημειοπροφύλαξης. Υπο αυτές τις συνθήκες, οι ομάδες ειδικών τόσο στην Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο (ΗΒ) όσο και στην Αμερική, αναγνωρίζοντας την απουσία τεκμηριωμένων δεδομένων προχώρησαν σε σημαντικές αναθεωρήσεις των αρχικών οδηγιών από το 2007 και μετά. Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία (ΑΚΕ) το 2007 πρότεινε τον περιορισμό χορήγησης χημειοπροφύλαξης μόνο σε ασθενείς υψηλού κινδύνου. Το Ινστιτούτο NICE στο ΗΒ, το 2008, πρότεινε την κατάργηση της χημειοπροφύλαξης για όλους τους ασθενείς που υποβάλλονται σε οδοντιατρικές επεμβάσεις. Ωστόσο, το 2016 η οδηγία αυτή τροποποιηθήκε με την προσθήκη του όρου «να μην χορηγείται ως ρουτίνα χημειοπροφύλαξη» σε αυτούς τους ασθενείς. Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχει σημαντικός αριθμός ερευνών, βασισμένων κυρίως σε ερωτηματολόγια, που μελετά το επίπεδο γνώσης των οδοντιάτρων αναφορικά με την χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε πολλές χώρες. Δυστυχώς, εώς σήμερα δεν υπάρχουν δεδομένα που να αξιολογούν την παράμετρο αυτή. Σκοποί αυτής της διπλωματικής εργασίας είναι: 1) Να αξιολογηθεί το επίπεδο γνώσεων των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης (ενδείξεις, δοσολογίες κ.α.) και 2) Να διερευνυθεί η πιθανή συσχέτιση του επιπέδου γνώσεων με την ηλικία, τον τόπο εργασίας και την εξειδίκευση (γενικός οδοντίατρος ή εξειδικευμένος). Η έρευνα βασίστηκε σε ερωτηματολόγια που μοιράστηκαν στα πλαίσια του Πανελληνίου Οδοντιατρικού Συνεδρίου το οποίο διεξήχθει τον Νοέμβριο του 2016 στην Αθήνα. Στην έρευνα συμμετείχαν 343 οδοντίατροι που απάντησαν ανώνυμα το ερωτηματολόγιο, το οποίο περιείχε 10 ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Εκτός από τις ερωτήσεις οι οδοντίατροι έπρεπε να σημειώσουν την ηλικία τους (δεν υπήρχε ηλικιακός περιορισμός), την περιοχή εργασίας τους και το εάν ασκούν γενική οδοντιατρική ή αν είναι εξειδικευμένοι σε κάποιο αντικείμενο. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ηλικιακές ομάδες, Ομάδα 1: ≤39 ετών και Ομάδα 2: &gt;39 ετών, και σε δύο ομάδες ανάλογα με τον τόπο εργασίας, σε Αττική και εκτός Αττικής. Οι απαντήσεις ελέχθησαν σύμφωνα με τις οδηγίες της ΑΚΕ (2007) σχετικά με τις ενδείξεις και τις δόσεις για χημειοπροφύλαξη. Η σωστή απάντηση 1-4 ερωτήσεων θεωρήθηκε ως χαμηλό επίπεδο γνώσεων, 5-7 ερωτήσεων ως μεσαίο επίπεδο και 8-10 ως υψηλό επίπεδο γνώσεων. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν τα 38,7 έτη (SD: 12,78). Η ανάλυση των δεδομένων έγινε με τη στατιστική δοκιμασία x2 (Microsoft Office Excel 2007 και SPSS) και το αποτέλεσμα θεωρήθηκε στατιστικά σημαντικό όταν p&lt;0,05. Η πλειοψηφία των Ελλήνων οδοντιάτρων (56,8%) έχει μεσαίο επίπεδο γνώσεων απαντώντας σωστά σε 5-7 ερωτήσεις. Οι περισσότεροι (n=68) έδωσαν 6 σωστές απαντήσεις. Βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά αναφορικά με το επίπεδο γνώσεων μεταξύ των δύο ηλικιακών ομάδων (p=0,000). Η μικρότερη, ηλικιακά, ομάδα (Ομάδα 1) παρουσίασε υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με την μεγαλύτερη (Ομάδα 2). Αντιθέτως, δεν βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά για τις άλλες δύο παραμέτρους που αξιολογήθηκαν (περιοχή εργασίας και γενική οδοντιατρική ή εξειδίκευση). Η ερώτηση 3, που αφορούσε τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε ασθενή ο οποίος λαμβάνει ήδη αντιβιοτική αγωγή για άλλο λόγο, συγκέντρωσε το μεγαλύτερο αριθμό λανθασμένων απαντήσεων (223 από τους 343 συμμετέχοντες, 65%). Συμπερασματικά, βρέθηκε πως το επίπεδο γνώσης των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας είναι μέτριο ενώ οι νεότεροι οδοντίατροι εμφανίζουν υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με τους μεγαλύτερους σε ηλικία. Τα αποτελέσματα αυτά βρίσκονται σε συμφωνία με τα ευρήματα παρόμοιων μελετών σε άλλες χώρες. Παρόλο που το επίπεδο αυτό μπορεί να είναι ικανοποιητικό σε κάποιο βαθμό, καταδεικνύεται οτι υπάρχει χώρος και αναγκαιότητα για βελτίωση, ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα ευρήματα αυτά μπορούν να αποτελέσουν ένα «χρήσιμο εργαλείο» στα χέρια των αρμοδίων Ελληνικών οργάνων για το σχεδιασμό και τη χάραξη στρατηγικών συνεχούς επιμόρφωσης των οδοντιάτρων.","abstract_has_math":false,"creators":["Μπουντανιώτης Φώτιος-Χρήστος","Bountaniotis Fotios-Christos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2018,"date_issued":"2018","date_published":"2018","updated_at":"2026-11-19T05:33:24Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2838448"],"render_values":[{"text":"uoadl:2838448","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2838448","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2838448","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2838448","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μπουντανιώτης Φώτιος-Χρήστος","Bountaniotis Fotios-Christos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2018"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2838448","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2838448"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα (ΛΕ) είναι μια σπάνια αλλά σοβαρή λοίμωξη που σχετίζεται με την άθροιση ινικής και αιμοπεταλίων με τη μορφή εκβλαστήσεων, που εναποτίθενται στο ενδοκάρδιο. Βακτήρια και άλλοι μικροοργανισμοί (μύκητες, ιοί) αποικίζουν αυτές τις εκβλαστήσεις και εμπλέκονται στη παθογένεση της νόσου, εξ ου και το όνομα λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα. Οι προσθετικές βαλβίδες μπορούν επίσης να λειτουργήσουν σαν εστίες άθροισης αιμοπεταλίων και σχηματισμού θρόμβου. Τα βακτήρια μπορούν να εισέλθουν στην αιματική κυκλοφορία μέσω πολλών πυλών εισόδου αλλά συχνότερα εισέρχονται μέσω των επιφανειών βλεννογόνου. Στα ούλα και τον περιοδοντικό σύνδεσμο υπάρχει σχεδόν πάντα κάποιου βαθμού φλεγμονή αποτελώντας έτσι μια δυνητική πύλη εισόδου μικροβίων στο αίμα. Η ΛΕ έχει ετήσια επίπτωση 3-10 περιστατικά ανά 100.000 άτομα και μπορεί να προκαλέσει σημαντική νοσηρότητα και θνησιμότητα. Παρόλο που η ΛΕ είναι σπάνια, αποτελεί μια απειλητική για τη ζωή κατάσταση με θνησιμότητα που μπορεί να αγγίξει το 30% ακόμα και με αντιβιοτική θεραπεία. Στους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση της νόσου αναφέρονται η παρουσία προσθετικών βαλβίδων, οι συγγενείς καρδιοπάθειες, η ενδοφλέβια χρήση ουσιών και το πρόσφατο ιστορικό επεμβατικής ιατρικής ή οδοντιατρικής πράξης. Για τη διάγνωση της νόσου αξιολογούνται κλινικά, εργαστηριακά και απεικονιστικά ευρήματα. Οι κλινικές εκδηλώσεις της νόσου είναι μη ειδικές και περιλαμβάνουν πυρετό, απώλεια βάρους, λήθαργο, βράχυνση της αναπνοής, εμφάνιση ή αλλαγή καρδιακών φυσημάτων και δερματικές εκδηλώσεις. Οι καλλιέργειες αίματος και το υπερηχογράφημα είναι απαραίτητα για τη διάγνωση. Βασιζόμενοι στον αναφερόμενο σημαντικό ρόλο της βακτηριαιμίας που προκαλείται μετά από οδοντιατρικές εργασίες στην εμφάνιση ΛΕ, οι επιτροπές ειδικών και τα αρμόδια όργανα έχουν προχωρήσει στη σύσταση οδηγιών για τη χορήγηση προφυλακτικής αντιβιοτικής αγωγής για την πρόληψη της ΛΕ, ήδη από το 1955. Όλες αυτές οι οδηγίες έχουν βασιστεί κυρίως στις γνώμες και τις απόψεις ειδικών παρά στην επιστημονική τεκμηρίωση καθώς η αποτελεσματικότητα της χημειοπροφύλαξης δεν έχει αποδειχθεί. Παρόλο που οι οδοντιατρικές επεμβάσεις ενοχοποιούνται συχνά για την πρόκληση ΛΕ, ο αριθμός των περιπτώσεων όπου μπορεί να θεωρηθεί μια αιτιολογική συσχέτιση είναι εξαιρετικά μικρός. Συνεπώς τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες αμφιβολίες εκφράζονται αναφορικά με τη σημασία των οδοντιατρικών επεμβάσεων στην πρόκληση ΛΕ σε σύγκριση με την αθροιστική επίδραση της συνεχούς βακτηριαιμίας που σχετίζεται με τις συχνότερες καθημερινές δραστηριότητες όπως το βούρτσισμα των δοντιών ή η μάσηση που φυσιολογικά δεν προκαλούν τη νόσο. Έχει βρεθεί οτι η διατήρηση βέλτιστης στοματικής υγιεινής είναι πιο αποτελεσματική στη μείωση της συχνότητας βακτηριαιμίας (και ΛΕ) από τις καθημερινές δραστηριότητες σε σχέση με την χημειοπροφύλαξη πριν από οδοντιατρικές επεμβάσεις. Επιπροσθέτως, τα ανεπιθύμητα αποτελέσματα των αντιβιοτικών, όπως η αναφυλαξία και η ανάπτυξη ανθεκτικών στελεχών, μπορεί να υπερνικούν τα οφέλη της χημειοπροφύλαξης. Υπο αυτές τις συνθήκες, οι ομάδες ειδικών τόσο στην Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο (ΗΒ) όσο και στην Αμερική, αναγνωρίζοντας την απουσία τεκμηριωμένων δεδομένων προχώρησαν σε σημαντικές αναθεωρήσεις των αρχικών οδηγιών από το 2007 και μετά. Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία (ΑΚΕ) το 2007 πρότεινε τον περιορισμό χορήγησης χημειοπροφύλαξης μόνο σε ασθενείς υψηλού κινδύνου. Το Ινστιτούτο NICE στο ΗΒ, το 2008, πρότεινε την κατάργηση της χημειοπροφύλαξης για όλους τους ασθενείς που υποβάλλονται σε οδοντιατρικές επεμβάσεις. Ωστόσο, το 2016 η οδηγία αυτή τροποποιηθήκε με την προσθήκη του όρου «να μην χορηγείται ως ρουτίνα χημειοπροφύλαξη» σε αυτούς τους ασθενείς. Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχει σημαντικός αριθμός ερευνών, βασισμένων κυρίως σε ερωτηματολόγια, που μελετά το επίπεδο γνώσης των οδοντιάτρων αναφορικά με την χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε πολλές χώρες. Δυστυχώς, εώς σήμερα δεν υπάρχουν δεδομένα που να αξιολογούν την παράμετρο αυτή. Σκοποί αυτής της διπλωματικής εργασίας είναι: 1) Να αξιολογηθεί το επίπεδο γνώσεων των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης (ενδείξεις, δοσολογίες κ.α.) και 2) Να διερευνυθεί η πιθανή συσχέτιση του επιπέδου γνώσεων με την ηλικία, τον τόπο εργασίας και την εξειδίκευση (γενικός οδοντίατρος ή εξειδικευμένος). Η έρευνα βασίστηκε σε ερωτηματολόγια που μοιράστηκαν στα πλαίσια του Πανελληνίου Οδοντιατρικού Συνεδρίου το οποίο διεξήχθει τον Νοέμβριο του 2016 στην Αθήνα. Στην έρευνα συμμετείχαν 343 οδοντίατροι που απάντησαν ανώνυμα το ερωτηματολόγιο, το οποίο περιείχε 10 ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Εκτός από τις ερωτήσεις οι οδοντίατροι έπρεπε να σημειώσουν την ηλικία τους (δεν υπήρχε ηλικιακός περιορισμός), την περιοχή εργασίας τους και το εάν ασκούν γενική οδοντιατρική ή αν είναι εξειδικευμένοι σε κάποιο αντικείμενο. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ηλικιακές ομάδες, Ομάδα 1: ≤39 ετών και Ομάδα 2: >39 ετών, και σε δύο ομάδες ανάλογα με τον τόπο εργασίας, σε Αττική και εκτός Αττικής. Οι απαντήσεις ελέχθησαν σύμφωνα με τις οδηγίες της ΑΚΕ (2007) σχετικά με τις ενδείξεις και τις δόσεις για χημειοπροφύλαξη. Η σωστή απάντηση 1-4 ερωτήσεων θεωρήθηκε ως χαμηλό επίπεδο γνώσεων, 5-7 ερωτήσεων ως μεσαίο επίπεδο και 8-10 ως υψηλό επίπεδο γνώσεων. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν τα 38,7 έτη (SD: 12,78). Η ανάλυση των δεδομένων έγινε με τη στατιστική δοκιμασία x2 (Microsoft Office Excel 2007 και SPSS) και το αποτέλεσμα θεωρήθηκε στατιστικά σημαντικό όταν p<0,05. Η πλειοψηφία των Ελλήνων οδοντιάτρων (56,8%) έχει μεσαίο επίπεδο γνώσεων απαντώντας σωστά σε 5-7 ερωτήσεις. Οι περισσότεροι (n=68) έδωσαν 6 σωστές απαντήσεις. Βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά αναφορικά με το επίπεδο γνώσεων μεταξύ των δύο ηλικιακών ομάδων (p=0,000). Η μικρότερη, ηλικιακά, ομάδα (Ομάδα 1) παρουσίασε υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με την μεγαλύτερη (Ομάδα 2). Αντιθέτως, δεν βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά για τις άλλες δύο παραμέτρους που αξιολογήθηκαν (περιοχή εργασίας και γενική οδοντιατρική ή εξειδίκευση). Η ερώτηση 3, που αφορούσε τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε ασθενή ο οποίος λαμβάνει ήδη αντιβιοτική αγωγή για άλλο λόγο, συγκέντρωσε το μεγαλύτερο αριθμό λανθασμένων απαντήσεων (223 από τους 343 συμμετέχοντες, 65%). Συμπερασματικά, βρέθηκε πως το επίπεδο γνώσης των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας είναι μέτριο ενώ οι νεότεροι οδοντίατροι εμφανίζουν υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με τους μεγαλύτερους σε ηλικία. Τα αποτελέσματα αυτά βρίσκονται σε συμφωνία με τα ευρήματα παρόμοιων μελετών σε άλλες χώρες. Παρόλο που το επίπεδο αυτό μπορεί να είναι ικανοποιητικό σε κάποιο βαθμό, καταδεικνύεται οτι υπάρχει χώρος και αναγκαιότητα για βελτίωση, ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα ευρήματα αυτά μπορούν να αποτελέσουν ένα «χρήσιμο εργαλείο» στα χέρια των αρμοδίων Ελληνικών οργάνων για το σχεδιασμό και τη χάραξη στρατηγικών συνεχούς επιμόρφωσης των οδοντιάτρων.","Infectious endocarditis (IE) is an uncommon but serious infection produced by the accumulation of fibrin and platelets in the form of vegetations, which are deposited on the endocardium. Bacteria and other microorganisms (fungi, viruses) colonise these vegetations and become involved in the process, hence its name, infectious endocarditis. Mechanical and biomechanical prosthetic heart valves can serve as foci for platelet adhesion and thrombus formation. Bacteria may enter the blood through a variety of portals but especially mucosal surfaces. The gingival and periodontal ligament, which surrounds all teeth, are almost constantly experiencing a degree of inflammation and as such are a potential point of entry for bacteria within the blood. IE has a yearly incidence of 3-10 cases per 100,000 and may present with high mortality and morbidity. Though rare, it is a life-threatening condition with mortality of up to 30%, even with antibiotic therapy. Traditional risk factors for the development of IE include the presence of a prosthetic heart valve, structural or congenital heart disease, intravenous drug use and a recent history of an invasive medical or dental procedure. The diagnosis of infectious endocardi¬tis requires multiple clinical, laboratory, and imaging findings. Clinical features of IE are non-specific and include high fever, loss of weight, lethargy, shortness of breath, new or changing heart murmurs and possibly skin manifestations. Blood cultures and echo¬cardiography are considered necessary for the diagnosis. Due to the reported significant role of bacteremia after dental procedures, in IE development, expert committees and professional societies have made several recommendations for antimicrobial prophylaxis for the prevention of bacterial endocarditis secondary to dental procedures since 1955. All these guidelines have been expert-based rather than evidence-based as the efficacy of pre-procedural antibiotics for prevention of IE has not been proven. Although dental procedures are commonly implicated in the causation of endocarditis, the number of cases where the temporal relationship can be demonstrated is extremely small. In recent years, questions were raised on the relative importance of infrequent dental procedures causing IE compared with the cumulative impact of recurrent bacteremia associated with daily activities such as tooth brushing, flossing or mastication, which normally cause no harm. It was found that the maintenance of optimal oral health was more important to reduce the incidence of bacteremia (and IE) from daily activities than preprocedural chemoprophylaxis for dental procedures. Moreover, the adverse effects (anaphylaxis and antibiotic resistance) of antibiotics may outweigh the benefits of prophylactic antibiotic use. Under those circumstances, various expert groups particularly in Europe, UK and US, acknowledging the absence of evidence based data for antibiotic prophylaxis, issued major revisions to their guidelines from 2007 onwards. The American Heart Association (AHA)/American College of Cardiology (ACC) in 2007 recommended restriction of antibiotic prophylaxis to those at highest risk. The National Institute for Health and Care Excellence (NICE) of UK, in 2008, recommended against use of chemoprophylaxis entirely. This was modified in 2016, to state that antibiotics should “not routinely” be recommended as prophylaxis for dental procedures. In current literature, there are many, questionnaire-based, studies evaluating the dentists’ level of knowledge on chemoprophylaxis for IE in various countries. Unfortunately, there is no data on this subject in Greece. The indications of antibiotic prophylaxis as long as dosages comprise a concern for dentists in daily practice. Taking into consideration the constantly increasing number of patients with cardiac problems who seek out dental treatment, the importance of the dentists’ knowledge and continuous education becomes obvious. The aims of this paper are: 1) The evaluation of Greek dentists’ level of knowledge about chemoprophylaxis for IE (indications, dosages etc.) and 2) The investigation of possible relationship between the level of knowledge and the age, the area of work and the specialty (general practitioner or specialized) of the dentists. A questionnaire-based study was conducted during the Pan-Hellenic Dental Congress which was held in Athens in November 2016. 343 dentists participated in the study answering the questionnaire anonymously, with respect to their privacy. It contained 10 multiple choice questions with only one correct answer. Besides the questions, the dentists had to write down their age (there was no age limitation), their area of work and if they were general or specialised dentists. The participants were divided in two age groups, Group 1: ≤39 yo and Group 2: >39 yo, and in two groups based on their area of work, Attiki or not Attiki. Answering 1-4 correct answers was considered as low level of knowledge, 5-7 as moderate and 8-10 as high level of knowledge. The answers were checked according to the latest AHA guidelines (2007) about indications and doses for chemoprophylaxis. The mean age of the participants was 38,7 years (SD: 12,78). The data were analyzed using chi-squared test (Microsoft Office Excel 2007 and SPSS), and a p-value <0.05 was considered statistically significant. The majority of the participants (56,8%) has moderate level of knowledge, answering correctly 5-7 questions. Most of the dentists (n=68) gave 6 correct answers. Statistically significant difference was found between the two age groups (p=0,000). The younger dentists (Group 1) showed a higher level of knowledge than the older ones (Group 2). On the other hand, no statistically significant difference was found for the two other parameters that were evaluated (area of work and general dentistry or specialty). Question 3, about the prescription to a patient who needs chemoprophylaxis but receives systematically antibiotic treatment for another reason, had the biggest number of incorrect answers (223 participants out of 343, 65%). To put it all in a nutshell, it was shown that Greek dentists’ level of knowledge is moderate and the younger dentists showed a higher level of knowledge than to the older ones. These results are in coherence with others in various countries. Even though this level may be satisfying to some extent, it points out that there is also room and need for improvement, especially in old ages. It is believed that these results can be «a very useful tool in the hands» of the Greek organizations and Committees for the planning of the appropriate strategies about continuous education of the dentists."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Αξιολόγηση επιπέδου γνώσεων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μπουντανιώτης Φώτιος-Χρήστος","Bountaniotis Fotios-Christos"],"dc:date":["2018"],"dc:description":["Η λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα (ΛΕ) είναι μια σπάνια αλλά σοβαρή λοίμωξη που σχετίζεται με την άθροιση ινικής και αιμοπεταλίων με τη μορφή εκβλαστήσεων, που εναποτίθενται στο ενδοκάρδιο. Βακτήρια και άλλοι μικροοργανισμοί (μύκητες, ιοί) αποικίζουν αυτές τις εκβλαστήσεις και εμπλέκονται στη παθογένεση της νόσου, εξ ου και το όνομα λοιμώδης ενδοκαρδίτιδα. Οι προσθετικές βαλβίδες μπορούν επίσης να λειτουργήσουν σαν εστίες άθροισης αιμοπεταλίων και σχηματισμού θρόμβου. Τα βακτήρια μπορούν να εισέλθουν στην αιματική κυκλοφορία μέσω πολλών πυλών εισόδου αλλά συχνότερα εισέρχονται μέσω των επιφανειών βλεννογόνου. Στα ούλα και τον περιοδοντικό σύνδεσμο υπάρχει σχεδόν πάντα κάποιου βαθμού φλεγμονή αποτελώντας έτσι μια δυνητική πύλη εισόδου μικροβίων στο αίμα. Η ΛΕ έχει ετήσια επίπτωση 3-10 περιστατικά ανά 100.000 άτομα και μπορεί να προκαλέσει σημαντική νοσηρότητα και θνησιμότητα. Παρόλο που η ΛΕ είναι σπάνια, αποτελεί μια απειλητική για τη ζωή κατάσταση με θνησιμότητα που μπορεί να αγγίξει το 30% ακόμα και με αντιβιοτική θεραπεία. Στους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση της νόσου αναφέρονται η παρουσία προσθετικών βαλβίδων, οι συγγενείς καρδιοπάθειες, η ενδοφλέβια χρήση ουσιών και το πρόσφατο ιστορικό επεμβατικής ιατρικής ή οδοντιατρικής πράξης. Για τη διάγνωση της νόσου αξιολογούνται κλινικά, εργαστηριακά και απεικονιστικά ευρήματα. Οι κλινικές εκδηλώσεις της νόσου είναι μη ειδικές και περιλαμβάνουν πυρετό, απώλεια βάρους, λήθαργο, βράχυνση της αναπνοής, εμφάνιση ή αλλαγή καρδιακών φυσημάτων και δερματικές εκδηλώσεις. Οι καλλιέργειες αίματος και το υπερηχογράφημα είναι απαραίτητα για τη διάγνωση. Βασιζόμενοι στον αναφερόμενο σημαντικό ρόλο της βακτηριαιμίας που προκαλείται μετά από οδοντιατρικές εργασίες στην εμφάνιση ΛΕ, οι επιτροπές ειδικών και τα αρμόδια όργανα έχουν προχωρήσει στη σύσταση οδηγιών για τη χορήγηση προφυλακτικής αντιβιοτικής αγωγής για την πρόληψη της ΛΕ, ήδη από το 1955. Όλες αυτές οι οδηγίες έχουν βασιστεί κυρίως στις γνώμες και τις απόψεις ειδικών παρά στην επιστημονική τεκμηρίωση καθώς η αποτελεσματικότητα της χημειοπροφύλαξης δεν έχει αποδειχθεί. Παρόλο που οι οδοντιατρικές επεμβάσεις ενοχοποιούνται συχνά για την πρόκληση ΛΕ, ο αριθμός των περιπτώσεων όπου μπορεί να θεωρηθεί μια αιτιολογική συσχέτιση είναι εξαιρετικά μικρός. Συνεπώς τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες αμφιβολίες εκφράζονται αναφορικά με τη σημασία των οδοντιατρικών επεμβάσεων στην πρόκληση ΛΕ σε σύγκριση με την αθροιστική επίδραση της συνεχούς βακτηριαιμίας που σχετίζεται με τις συχνότερες καθημερινές δραστηριότητες όπως το βούρτσισμα των δοντιών ή η μάσηση που φυσιολογικά δεν προκαλούν τη νόσο. Έχει βρεθεί οτι η διατήρηση βέλτιστης στοματικής υγιεινής είναι πιο αποτελεσματική στη μείωση της συχνότητας βακτηριαιμίας (και ΛΕ) από τις καθημερινές δραστηριότητες σε σχέση με την χημειοπροφύλαξη πριν από οδοντιατρικές επεμβάσεις. Επιπροσθέτως, τα ανεπιθύμητα αποτελέσματα των αντιβιοτικών, όπως η αναφυλαξία και η ανάπτυξη ανθεκτικών στελεχών, μπορεί να υπερνικούν τα οφέλη της χημειοπροφύλαξης. Υπο αυτές τις συνθήκες, οι ομάδες ειδικών τόσο στην Ευρώπη και το Ηνωμένο Βασίλειο (ΗΒ) όσο και στην Αμερική, αναγνωρίζοντας την απουσία τεκμηριωμένων δεδομένων προχώρησαν σε σημαντικές αναθεωρήσεις των αρχικών οδηγιών από το 2007 και μετά. Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία (ΑΚΕ) το 2007 πρότεινε τον περιορισμό χορήγησης χημειοπροφύλαξης μόνο σε ασθενείς υψηλού κινδύνου. Το Ινστιτούτο NICE στο ΗΒ, το 2008, πρότεινε την κατάργηση της χημειοπροφύλαξης για όλους τους ασθενείς που υποβάλλονται σε οδοντιατρικές επεμβάσεις. Ωστόσο, το 2016 η οδηγία αυτή τροποποιηθήκε με την προσθήκη του όρου «να μην χορηγείται ως ρουτίνα χημειοπροφύλαξη» σε αυτούς τους ασθενείς. Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχει σημαντικός αριθμός ερευνών, βασισμένων κυρίως σε ερωτηματολόγια, που μελετά το επίπεδο γνώσης των οδοντιάτρων αναφορικά με την χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε πολλές χώρες. Δυστυχώς, εώς σήμερα δεν υπάρχουν δεδομένα που να αξιολογούν την παράμετρο αυτή. Σκοποί αυτής της διπλωματικής εργασίας είναι: 1) Να αξιολογηθεί το επίπεδο γνώσεων των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης (ενδείξεις, δοσολογίες κ.α.) και 2) Να διερευνυθεί η πιθανή συσχέτιση του επιπέδου γνώσεων με την ηλικία, τον τόπο εργασίας και την εξειδίκευση (γενικός οδοντίατρος ή εξειδικευμένος). Η έρευνα βασίστηκε σε ερωτηματολόγια που μοιράστηκαν στα πλαίσια του Πανελληνίου Οδοντιατρικού Συνεδρίου το οποίο διεξήχθει τον Νοέμβριο του 2016 στην Αθήνα. Στην έρευνα συμμετείχαν 343 οδοντίατροι που απάντησαν ανώνυμα το ερωτηματολόγιο, το οποίο περιείχε 10 ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Εκτός από τις ερωτήσεις οι οδοντίατροι έπρεπε να σημειώσουν την ηλικία τους (δεν υπήρχε ηλικιακός περιορισμός), την περιοχή εργασίας τους και το εάν ασκούν γενική οδοντιατρική ή αν είναι εξειδικευμένοι σε κάποιο αντικείμενο. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ηλικιακές ομάδες, Ομάδα 1: ≤39 ετών και Ομάδα 2: >39 ετών, και σε δύο ομάδες ανάλογα με τον τόπο εργασίας, σε Αττική και εκτός Αττικής. Οι απαντήσεις ελέχθησαν σύμφωνα με τις οδηγίες της ΑΚΕ (2007) σχετικά με τις ενδείξεις και τις δόσεις για χημειοπροφύλαξη. Η σωστή απάντηση 1-4 ερωτήσεων θεωρήθηκε ως χαμηλό επίπεδο γνώσεων, 5-7 ερωτήσεων ως μεσαίο επίπεδο και 8-10 ως υψηλό επίπεδο γνώσεων. Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν τα 38,7 έτη (SD: 12,78). Η ανάλυση των δεδομένων έγινε με τη στατιστική δοκιμασία x2 (Microsoft Office Excel 2007 και SPSS) και το αποτέλεσμα θεωρήθηκε στατιστικά σημαντικό όταν p<0,05. Η πλειοψηφία των Ελλήνων οδοντιάτρων (56,8%) έχει μεσαίο επίπεδο γνώσεων απαντώντας σωστά σε 5-7 ερωτήσεις. Οι περισσότεροι (n=68) έδωσαν 6 σωστές απαντήσεις. Βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά αναφορικά με το επίπεδο γνώσεων μεταξύ των δύο ηλικιακών ομάδων (p=0,000). Η μικρότερη, ηλικιακά, ομάδα (Ομάδα 1) παρουσίασε υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με την μεγαλύτερη (Ομάδα 2). Αντιθέτως, δεν βρέθηκε στατιστικά σημαντική διαφορά για τις άλλες δύο παραμέτρους που αξιολογήθηκαν (περιοχή εργασίας και γενική οδοντιατρική ή εξειδίκευση). Η ερώτηση 3, που αφορούσε τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης σε ασθενή ο οποίος λαμβάνει ήδη αντιβιοτική αγωγή για άλλο λόγο, συγκέντρωσε το μεγαλύτερο αριθμό λανθασμένων απαντήσεων (223 από τους 343 συμμετέχοντες, 65%). Συμπερασματικά, βρέθηκε πως το επίπεδο γνώσης των Ελλήνων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας είναι μέτριο ενώ οι νεότεροι οδοντίατροι εμφανίζουν υψηλότερο επίπεδο γνώσεων σε σχέση με τους μεγαλύτερους σε ηλικία. Τα αποτελέσματα αυτά βρίσκονται σε συμφωνία με τα ευρήματα παρόμοιων μελετών σε άλλες χώρες. Παρόλο που το επίπεδο αυτό μπορεί να είναι ικανοποιητικό σε κάποιο βαθμό, καταδεικνύεται οτι υπάρχει χώρος και αναγκαιότητα για βελτίωση, ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες. Τα ευρήματα αυτά μπορούν να αποτελέσουν ένα «χρήσιμο εργαλείο» στα χέρια των αρμοδίων Ελληνικών οργάνων για το σχεδιασμό και τη χάραξη στρατηγικών συνεχούς επιμόρφωσης των οδοντιάτρων.","Infectious endocarditis (IE) is an uncommon but serious infection produced by the accumulation of fibrin and platelets in the form of vegetations, which are deposited on the endocardium. Bacteria and other microorganisms (fungi, viruses) colonise these vegetations and become involved in the process, hence its name, infectious endocarditis. Mechanical and biomechanical prosthetic heart valves can serve as foci for platelet adhesion and thrombus formation. Bacteria may enter the blood through a variety of portals but especially mucosal surfaces. The gingival and periodontal ligament, which surrounds all teeth, are almost constantly experiencing a degree of inflammation and as such are a potential point of entry for bacteria within the blood. IE has a yearly incidence of 3-10 cases per 100,000 and may present with high mortality and morbidity. Though rare, it is a life-threatening condition with mortality of up to 30%, even with antibiotic therapy. Traditional risk factors for the development of IE include the presence of a prosthetic heart valve, structural or congenital heart disease, intravenous drug use and a recent history of an invasive medical or dental procedure. The diagnosis of infectious endocardi¬tis requires multiple clinical, laboratory, and imaging findings. Clinical features of IE are non-specific and include high fever, loss of weight, lethargy, shortness of breath, new or changing heart murmurs and possibly skin manifestations. Blood cultures and echo¬cardiography are considered necessary for the diagnosis. Due to the reported significant role of bacteremia after dental procedures, in IE development, expert committees and professional societies have made several recommendations for antimicrobial prophylaxis for the prevention of bacterial endocarditis secondary to dental procedures since 1955. All these guidelines have been expert-based rather than evidence-based as the efficacy of pre-procedural antibiotics for prevention of IE has not been proven. Although dental procedures are commonly implicated in the causation of endocarditis, the number of cases where the temporal relationship can be demonstrated is extremely small. In recent years, questions were raised on the relative importance of infrequent dental procedures causing IE compared with the cumulative impact of recurrent bacteremia associated with daily activities such as tooth brushing, flossing or mastication, which normally cause no harm. It was found that the maintenance of optimal oral health was more important to reduce the incidence of bacteremia (and IE) from daily activities than preprocedural chemoprophylaxis for dental procedures. Moreover, the adverse effects (anaphylaxis and antibiotic resistance) of antibiotics may outweigh the benefits of prophylactic antibiotic use. Under those circumstances, various expert groups particularly in Europe, UK and US, acknowledging the absence of evidence based data for antibiotic prophylaxis, issued major revisions to their guidelines from 2007 onwards. The American Heart Association (AHA)/American College of Cardiology (ACC) in 2007 recommended restriction of antibiotic prophylaxis to those at highest risk. The National Institute for Health and Care Excellence (NICE) of UK, in 2008, recommended against use of chemoprophylaxis entirely. This was modified in 2016, to state that antibiotics should “not routinely” be recommended as prophylaxis for dental procedures. In current literature, there are many, questionnaire-based, studies evaluating the dentists’ level of knowledge on chemoprophylaxis for IE in various countries. Unfortunately, there is no data on this subject in Greece. The indications of antibiotic prophylaxis as long as dosages comprise a concern for dentists in daily practice. Taking into consideration the constantly increasing number of patients with cardiac problems who seek out dental treatment, the importance of the dentists’ knowledge and continuous education becomes obvious. The aims of this paper are: 1) The evaluation of Greek dentists’ level of knowledge about chemoprophylaxis for IE (indications, dosages etc.) and 2) The investigation of possible relationship between the level of knowledge and the age, the area of work and the specialty (general practitioner or specialized) of the dentists. A questionnaire-based study was conducted during the Pan-Hellenic Dental Congress which was held in Athens in November 2016. 343 dentists participated in the study answering the questionnaire anonymously, with respect to their privacy. It contained 10 multiple choice questions with only one correct answer. Besides the questions, the dentists had to write down their age (there was no age limitation), their area of work and if they were general or specialised dentists. The participants were divided in two age groups, Group 1: ≤39 yo and Group 2: >39 yo, and in two groups based on their area of work, Attiki or not Attiki. Answering 1-4 correct answers was considered as low level of knowledge, 5-7 as moderate and 8-10 as high level of knowledge. The answers were checked according to the latest AHA guidelines (2007) about indications and doses for chemoprophylaxis. The mean age of the participants was 38,7 years (SD: 12,78). The data were analyzed using chi-squared test (Microsoft Office Excel 2007 and SPSS), and a p-value <0.05 was considered statistically significant. The majority of the participants (56,8%) has moderate level of knowledge, answering correctly 5-7 questions. Most of the dentists (n=68) gave 6 correct answers. Statistically significant difference was found between the two age groups (p=0,000). The younger dentists (Group 1) showed a higher level of knowledge than the older ones (Group 2). On the other hand, no statistically significant difference was found for the two other parameters that were evaluated (area of work and general dentistry or specialty). Question 3, about the prescription to a patient who needs chemoprophylaxis but receives systematically antibiotic treatment for another reason, had the biggest number of incorrect answers (223 participants out of 343, 65%). To put it all in a nutshell, it was shown that Greek dentists’ level of knowledge is moderate and the younger dentists showed a higher level of knowledge than to the older ones. These results are in coherence with others in various countries. Even though this level may be satisfying to some extent, it points out that there is also room and need for improvement, especially in old ages. It is believed that these results can be «a very useful tool in the hands» of the Greek organizations and Committees for the planning of the appropriate strategies about continuous education of the dentists."],"dc:identifier":["uoadl:2838448","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2838448"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Αξιολόγηση επιπέδου γνώσεων οδοντιάτρων αναφορικά με τη χορήγηση χημειοπροφύλαξης για την πρόληψη λοιμώδους ενδοκαρδίτιδας."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:33:24Z"}