{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2864121"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2864121","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η προαγωγή της επαναμεταλλικοποίησης των λευκών κηλίδων σε ορθοδοντικούς ασθενείς μετά την αφαίρεση των ακίνητων μηχανισμών. Τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη","abstract":"Εισαγωγή: Η Λευκή Κηλίδα ορίζεται ως το σημείο απομεταλλικοποίησης των δοντιών και αποτελεί αρχόμενη τερηδονική βλάβη στις περιοχές εκείνες, όπου υπάρχει έντονη συνάθροιση οδοντικής μικροβιακής πλάκας. Δυστυχώς, αποτελεί συχνό εύρημα σε ασθενείς που βρίσκονται υπό ορθοδοντική θεραπεία με ακίνητους μηχανισμούς και η επίπτωση σε αυτόν τον πληθυσμό κυμαίνεται από 2% - 97%, μια ευρεία διακύμανση που οφείλεται στις διαφορετικές μεθόδους διεξαγωγής των μελετών. Οι λευκές κηλίδες μπορεί να γίνουν ορατές από πολύ νωρίς, ακόμα και 4 εβδομάδες μετά την τοποθέτηση των ορθοδοντικών μηχανισμών στο στόμα και να παραμείνουν αντιληπτές έως και 12 χρόνια μετά την αφαίρεσή τους. Η επαναμεταλλικοποίηση αυτών των βλαβών μπορεί να επιτευχθεί ως ένα βαθμό με φυσικό τρόπο μέσω του σάλιου, μια διαδικασία που συμβαίνει ταχύτερα τους πρώτους 2 μήνες μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών, ωστόσο εξαρτάται απόλυτα από το βαθμό συνεργασίας του ασθενούς και τη βελτίωση της στοματικής του υγιεινής. Για τις περιπτώσεις εκείνες, λοιπόν, που δεν ανταποκρίνονται σε αυτόν το φυσικό τρόπο επαναμεταλλικοποίησης, η εφαρμογή διαφόρων παραγόντων που την προάγουν μπορεί να είναι ωφέλιμη. Ωστόσο, από την πρόσφατη βιβλιογραφική ανασκόπηση των Sonesson και συν. [Sonesson et al., 2016], δεν έχει αποδειχθεί ότι κάποια τεχνική υπερέχει έναντι της άλλης για την αντιμετώπιση των βλαβών. Η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish (3M ESPE) [ενεργοποιημένο τριφωσφορικό ασβέστιο (fTCP) με 5% NaF] σε σχέση με άλλα βερνίκια που περιέχουν φθόριο ή CPP - ACP έχει εκτιμηθεί σε διάφορες μελέτες με αντικρουόμενα αποτελέσματα, οι οποίες όμως ήταν in vitro, χωρίς έτσι να μπορούν να αντικατοπτρίσουν σε απόλυτο βαθμό τις συνθήκες που επικρατούν στη στοματική κοιλότητα. Δεν υπάρχει καμμία in vivo μελέτη εν γνώσει μας η οποία να αφορά στην αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην αντιμετώπιση των λευκών κηλίδων. Σκοπός: Να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην επαναμεταλλικοποίηση των λευκών κηλίδων σε ασθενείς από την μεταπτυχιακή κλινική της Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής σχολής Αθηνών (ΕΚΠΑ) και από το τμήμα της Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας σε διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, τόσο από τους ασθενείς όσο και από τον οδοντίατρο. Η πρωτογενής έκβαση ήταν η αξιολόγηση της βαρύτητας των βλαβών από φωτογραφίες [ICDAS II modified by Almosa, Almosa et al., 2014] και η δευτερογενής έκβαση ήταν η υποκειμενική αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τους ίδιους τους ασθενείς με τη βοήθεια της κλίμακας Vas - scale [Huang et al., 2013]. Υλικά και Μέθοδοι: Στην μελέτη μας αρχικά κλήθηκαν να συμμετέχουν 64 έφηβοι, ηλικίας 12 - 18 ετών, οι οποίοι ήταν ασθενείς της μεταπτυχιακής κλινικής Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής Σχολής Αθηνών και του τμήματος Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας. Τα κριτήρια συμμετοχής που έπρεπε να πληρούνται ήταν τουλάχιστον 2 λευκές κηλίδες στην παρειακή επιφάνεια των προσθίων δοντιών της άνω γνάθου (τομείς, κυνόδοντες και πρώτοι προγόμφιοι) αμέσως μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών και διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας με τους ακίνητους μηχανισμούς τουλάχιστον 1 έτος. Ασθενείς με βαριά χρόνια νοσήματα και φαρμακευτική αγωγή που προκαλεί ξηροστομία δεν μπορούσαν να συμμετέχουν στην μελέτη. Από τον αρχικό αριθμό των ατόμων που πληρούσαν τα κριτήρια συμμετοχής, 5 ασθενείς αποχώρησαν για προσωπικούς λόγους, που δεν είχαν σχέση με την μελέτη. Η μελέτη σχεδιάστηκε ως μία τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή, διπλά τυφλοποιημένη, με δύο πειραματικές ομάδες και διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων. Οι συμμετέχοντες ταξινομήθηκαν τυχαία σε 2 ομάδες με βάση ηλεκτρονικό πρόγραμμα τυχαιοποίησης: στο ένα γκρουπ, που ήταν η ομάδα μελέτης, έγινε εφαρμογή του βερνικιού ClinproTM White Varnish στη συνεδρία αφαίρεσης των ορθοδοντικών μηχανισμών και 8 εβδομάδες μετά, ενώ στο άλλο γκρουπ που αποτέλεσε την ομάδα ελέγχου έγινε εφαρμογή μιας εικονικής ουσίας, μείγματος οδοντόπαστας χωρίς φθόριο με νερό, με παρόμοια όψη και σύσταση με το βερνίκι, τις ίδιες χρονικές στιγμές. Κατά την αρχική επίσκεψη, καθώς και στις 2 επανεξετάσεις έγινε κλινική εξέταση και εφαρμογή του βερνικιού από 2 εκπαιδευμένους και καλιμπραρισμένους εξεταστές (κ>0.80%). Όσον αφορά στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων, αυτή πραγματοποιήθηκε, αφού είχαμε πρώτα στεγνώσει τα δόντια με τη χρήση αεροσύριγγας, με τη λήψη 3 ψηφιακών φωτογραφιών (μίας πρόσθιας και δύο πλάγιων) με τυποποιημένα κριτήρια και τη χρήση πολωμένων φίλτρων και στις 3 χρονικές στιγμές. Η εκτίμηση των φωτογραφιών έγινε από 2 ανεξάρτητους εξεταστές, διαφορετικών από αυτούς που έκαναν την κλινική εξέταση, με υψηλό επίπεδο αξιοπιστίας μεταξύ τους, σύμφωνα με τις τροποποιημένες κατηγορίες ICDAS κατά Almosa και συν. [Almosa et al., 2014]. Σχετικά με την ορατή βελτίωση των λευκών κηλίδων, οι ασθενείς και ο οδοντίατρος τις αξιολογούσαν ανεξάρτητα στις 8 και στις 16 εβδομάδες, χρησιμοποιώντας την κλίμακα Vas - scale. Αυτή είναι μια βαθμονομημένη κλίμακα των 100mm, όπου το 0 αντιστοιχεί σε καμία βελτίωση ή επιδείνωση της βλάβης και το 100 σε πλήρη ίασή της. Τέλος, συλλέχθηκαν πληροφορίες σχετικά με τα δημογραφικά στοιχεία, τη διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας, τις διατροφικές συνήθειες και τη στοματική υγιεινή των συμμετεχόντων μέσω ερωτηματολογίου. Στατιστική Ανάλυση: Η στατιστική ανάλυση έγινε με βάση τις εξής μεθόδους: περιγραφική στατιστική για τα χαρακτηριστικά του επιπέδου αναφοράς, πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης μικτών αποτελεσμάτων για την επίδραση του βερνικιού στις λευκές κηλίδες, καθώς επίσης και μονοπαραγοντικά και πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης για την επίδραση του βερνικιού στην υποκειμενική αξιολόγηση των βλαβών από τον ασθενή και τον οδοντίατρο. Τέλος σχεδιάστηκαν διαγράμματα διασποράς σε επίπεδο ασθενούς και υπολογίσθηκε η συσχέτιση μεταξύ των μέσων όρων των βαθμολογιών στην κλίμακα VAS - scale του ασθενούς και του οδοντιάτρου. Το επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας ορίστηκε στο 0.05. Αποτελέσματα: Τελικά, 59 άτομα (25 αγόρια, 34 κορίτσια), ηλικίας 12 - 18 ετών, συμμορφώθηκαν με το πρωτόκολλο και συμμετείχαν στη μελέτη (mean age: 15.1, SD: 1.5, range: 12- 18, Varnish group: n=32 and Placebo group: n=27) και 390 δόντια συνολικά εξετάσθηκαν κατά την αρχική επίσκεψη. Στην επανεξέταση των 8 εβδομάδων μόνο ο τύπος του δοντιού φάνηκε ότι ήταν στατιστικά σημαντικός παράγοντας για τη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Συγκεκριμένα, ο πλάγιος τομέας σε σχέση με τον κεντρικό τομέα είχε 2.6 φορές περισσότερες πιθανότητες (95%CIs: 1.14, 5.88; p=0.02) να έχει μεγαλύτερης βαρύτητας λευκές κηλίδες. Στις 16 εβδομάδες, από το πολυπαραγοντικό μοντέλο, προέκυψε ότι το είδος της παρέμβασης και ο δείκτης υγιεινής έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Ειδικότερα, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish παρουσίασαν 78% λιγότερες πιθανότητες να έχουν χειρότερα σκορ λευκών κηλίδων σε σχέση με την κατηγορία 0, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου (OR= 0.22; 95% CIs: 0.08, 0.59; p=0.003). Επίσης, υπήρχαν 3% λιγότερες πιθανότητες για τις κατηγορίες 1 και 2 σε σχέση με την κατηγορία 0 για κάθε μοναδιαία αύξηση του δείκτη υγιεινής (OR= 0.97; 95% CIs: 0.95, 0.99; p=0.008). Σχετικά με την υποκειμενική αξιολόγηση με τη βοήθεια της κλίμακας VAS - scale, βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές (8 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.70, p<0.001; 16 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.58, p<0.001). Ειδικότερα, όσον αφορά στην αξιολόγηση από τους ασθενείς, στις 8 εβδομάδες η επίδραση του ClinproTM White Varnish ήταν στατιστικά σημαντική και πιο συγκεκριμένα οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι είχαν 4.44 φορές περισσότερες πιθανότητες να αναφέρουν μεγαλύτερη βελτίωση σύμφωνα με την κλίμακα VAS - scale (σκορ 50 - 100), σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Σχετικά με την αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον οδοντίατρο, η επίδραση του βερνικιού ήταν στατιστικά σημαντική τόσο στις 8 όσο και στις 16 εβδομάδες, και πιο συγκεκριμένα ο οδοντίατρος στις 8 εβδομάδες είχε 8.47 φορές (OR= 8.47; 95% CIs: 1.36, 52.83; p=0.02) και στις 16 εβδομάδες 4.05 φορές (OR= 4.05; 95% CIs: 1.33, 12.35; p=0.01) περισσότερες πιθανότητες να αξιολογήσει με υψηλά σκορ (50 - 100) τις λευκές κηλίδες των ασθενών στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι, σε σχέση με εκείνους στους οποίους εφαρμόστηκε η εικονική ουσία. Συμπεράσματα: Στους ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish φάνηκε σημαντικά μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων 16 εβδομάδες μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Επίσης, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish αντιλήφθηκαν ήδη μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων από τις 8 εβδομάδες, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, ενώ τέλος βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η Λευκή Κηλίδα ορίζεται ως το σημείο απομεταλλικοποίησης των δοντιών και αποτελεί αρχόμενη τερηδονική βλάβη στις περιοχές εκείνες, όπου υπάρχει έντονη συνάθροιση οδοντικής μικροβιακής πλάκας. Δυστυχώς, αποτελεί συχνό εύρημα σε ασθενείς που βρίσκονται υπό ορθοδοντική θεραπεία με ακίνητους μηχανισμούς και η επίπτωση σε αυτόν τον πληθυσμό κυμαίνεται από 2% - 97%, μια ευρεία διακύμανση που οφείλεται στις διαφορετικές μεθόδους διεξαγωγής των μελετών. Οι λευκές κηλίδες μπορεί να γίνουν ορατές από πολύ νωρίς, ακόμα και 4 εβδομάδες μετά την τοποθέτηση των ορθοδοντικών μηχανισμών στο στόμα και να παραμείνουν αντιληπτές έως και 12 χρόνια μετά την αφαίρεσή τους. Η επαναμεταλλικοποίηση αυτών των βλαβών μπορεί να επιτευχθεί ως ένα βαθμό με φυσικό τρόπο μέσω του σάλιου, μια διαδικασία που συμβαίνει ταχύτερα τους πρώτους 2 μήνες μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών, ωστόσο εξαρτάται απόλυτα από το βαθμό συνεργασίας του ασθενούς και τη βελτίωση της στοματικής του υγιεινής. Για τις περιπτώσεις εκείνες, λοιπόν, που δεν ανταποκρίνονται σε αυτόν το φυσικό τρόπο επαναμεταλλικοποίησης, η εφαρμογή διαφόρων παραγόντων που την προάγουν μπορεί να είναι ωφέλιμη. Ωστόσο, από την πρόσφατη βιβλιογραφική ανασκόπηση των Sonesson και συν. [Sonesson et al., 2016], δεν έχει αποδειχθεί ότι κάποια τεχνική υπερέχει έναντι της άλλης για την αντιμετώπιση των βλαβών. Η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish (3M ESPE) [ενεργοποιημένο τριφωσφορικό ασβέστιο (fTCP) με 5% NaF] σε σχέση με άλλα βερνίκια που περιέχουν φθόριο ή CPP - ACP έχει εκτιμηθεί σε διάφορες μελέτες με αντικρουόμενα αποτελέσματα, οι οποίες όμως ήταν in vitro, χωρίς έτσι να μπορούν να αντικατοπτρίσουν σε απόλυτο βαθμό τις συνθήκες που επικρατούν στη στοματική κοιλότητα. Δεν υπάρχει καμμία in vivo μελέτη εν γνώσει μας η οποία να αφορά στην αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην αντιμετώπιση των λευκών κηλίδων. Σκοπός: Να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην επαναμεταλλικοποίηση των λευκών κηλίδων σε ασθενείς από την μεταπτυχιακή κλινική της Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής σχολής Αθηνών (ΕΚΠΑ) και από το τμήμα της Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας σε διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, τόσο από τους ασθενείς όσο και από τον οδοντίατρο. Η πρωτογενής έκβαση ήταν η αξιολόγηση της βαρύτητας των βλαβών από φωτογραφίες [ICDAS II modified by Almosa, Almosa et al., 2014] και η δευτερογενής έκβαση ήταν η υποκειμενική αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τους ίδιους τους ασθενείς με τη βοήθεια της κλίμακας Vas - scale [Huang et al., 2013]. Υλικά και Μέθοδοι: Στην μελέτη μας αρχικά κλήθηκαν να συμμετέχουν 64 έφηβοι, ηλικίας 12 - 18 ετών, οι οποίοι ήταν ασθενείς της μεταπτυχιακής κλινικής Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής Σχολής Αθηνών και του τμήματος Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας. Τα κριτήρια συμμετοχής που έπρεπε να πληρούνται ήταν τουλάχιστον 2 λευκές κηλίδες στην παρειακή επιφάνεια των προσθίων δοντιών της άνω γνάθου (τομείς, κυνόδοντες και πρώτοι προγόμφιοι) αμέσως μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών και διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας με τους ακίνητους μηχανισμούς τουλάχιστον 1 έτος. Ασθενείς με βαριά χρόνια νοσήματα και φαρμακευτική αγωγή που προκαλεί ξηροστομία δεν μπορούσαν να συμμετέχουν στην μελέτη. Από τον αρχικό αριθμό των ατόμων που πληρούσαν τα κριτήρια συμμετοχής, 5 ασθενείς αποχώρησαν για προσωπικούς λόγους, που δεν είχαν σχέση με την μελέτη. Η μελέτη σχεδιάστηκε ως μία τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή, διπλά τυφλοποιημένη, με δύο πειραματικές ομάδες και διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων. Οι συμμετέχοντες ταξινομήθηκαν τυχαία σε 2 ομάδες με βάση ηλεκτρονικό πρόγραμμα τυχαιοποίησης: στο ένα γκρουπ, που ήταν η ομάδα μελέτης, έγινε εφαρμογή του βερνικιού ClinproTM White Varnish στη συνεδρία αφαίρεσης των ορθοδοντικών μηχανισμών και 8 εβδομάδες μετά, ενώ στο άλλο γκρουπ που αποτέλεσε την ομάδα ελέγχου έγινε εφαρμογή μιας εικονικής ουσίας, μείγματος οδοντόπαστας χωρίς φθόριο με νερό, με παρόμοια όψη και σύσταση με το βερνίκι, τις ίδιες χρονικές στιγμές. Κατά την αρχική επίσκεψη, καθώς και στις 2 επανεξετάσεις έγινε κλινική εξέταση και εφαρμογή του βερνικιού από 2 εκπαιδευμένους και καλιμπραρισμένους εξεταστές (κ&gt;0.80%). Όσον αφορά στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων, αυτή πραγματοποιήθηκε, αφού είχαμε πρώτα στεγνώσει τα δόντια με τη χρήση αεροσύριγγας, με τη λήψη 3 ψηφιακών φωτογραφιών (μίας πρόσθιας και δύο πλάγιων) με τυποποιημένα κριτήρια και τη χρήση πολωμένων φίλτρων και στις 3 χρονικές στιγμές. Η εκτίμηση των φωτογραφιών έγινε από 2 ανεξάρτητους εξεταστές, διαφορετικών από αυτούς που έκαναν την κλινική εξέταση, με υψηλό επίπεδο αξιοπιστίας μεταξύ τους, σύμφωνα με τις τροποποιημένες κατηγορίες ICDAS κατά Almosa και συν. [Almosa et al., 2014]. Σχετικά με την ορατή βελτίωση των λευκών κηλίδων, οι ασθενείς και ο οδοντίατρος τις αξιολογούσαν ανεξάρτητα στις 8 και στις 16 εβδομάδες, χρησιμοποιώντας την κλίμακα Vas - scale. Αυτή είναι μια βαθμονομημένη κλίμακα των 100mm, όπου το 0 αντιστοιχεί σε καμία βελτίωση ή επιδείνωση της βλάβης και το 100 σε πλήρη ίασή της. Τέλος, συλλέχθηκαν πληροφορίες σχετικά με τα δημογραφικά στοιχεία, τη διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας, τις διατροφικές συνήθειες και τη στοματική υγιεινή των συμμετεχόντων μέσω ερωτηματολογίου. Στατιστική Ανάλυση: Η στατιστική ανάλυση έγινε με βάση τις εξής μεθόδους: περιγραφική στατιστική για τα χαρακτηριστικά του επιπέδου αναφοράς, πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης μικτών αποτελεσμάτων για την επίδραση του βερνικιού στις λευκές κηλίδες, καθώς επίσης και μονοπαραγοντικά και πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης για την επίδραση του βερνικιού στην υποκειμενική αξιολόγηση των βλαβών από τον ασθενή και τον οδοντίατρο. Τέλος σχεδιάστηκαν διαγράμματα διασποράς σε επίπεδο ασθενούς και υπολογίσθηκε η συσχέτιση μεταξύ των μέσων όρων των βαθμολογιών στην κλίμακα VAS - scale του ασθενούς και του οδοντιάτρου. Το επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας ορίστηκε στο 0.05. Αποτελέσματα: Τελικά, 59 άτομα (25 αγόρια, 34 κορίτσια), ηλικίας 12 - 18 ετών, συμμορφώθηκαν με το πρωτόκολλο και συμμετείχαν στη μελέτη (mean age: 15.1, SD: 1.5, range: 12- 18, Varnish group: n=32 and Placebo group: n=27) και 390 δόντια συνολικά εξετάσθηκαν κατά την αρχική επίσκεψη. Στην επανεξέταση των 8 εβδομάδων μόνο ο τύπος του δοντιού φάνηκε ότι ήταν στατιστικά σημαντικός παράγοντας για τη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Συγκεκριμένα, ο πλάγιος τομέας σε σχέση με τον κεντρικό τομέα είχε 2.6 φορές περισσότερες πιθανότητες (95%CIs: 1.14, 5.88; p=0.02) να έχει μεγαλύτερης βαρύτητας λευκές κηλίδες. Στις 16 εβδομάδες, από το πολυπαραγοντικό μοντέλο, προέκυψε ότι το είδος της παρέμβασης και ο δείκτης υγιεινής έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Ειδικότερα, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish παρουσίασαν 78% λιγότερες πιθανότητες να έχουν χειρότερα σκορ λευκών κηλίδων σε σχέση με την κατηγορία 0, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου (OR= 0.22; 95% CIs: 0.08, 0.59; p=0.003). Επίσης, υπήρχαν 3% λιγότερες πιθανότητες για τις κατηγορίες 1 και 2 σε σχέση με την κατηγορία 0 για κάθε μοναδιαία αύξηση του δείκτη υγιεινής (OR= 0.97; 95% CIs: 0.95, 0.99; p=0.008). Σχετικά με την υποκειμενική αξιολόγηση με τη βοήθεια της κλίμακας VAS - scale, βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές (8 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.70, p&lt;0.001; 16 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.58, p&lt;0.001). Ειδικότερα, όσον αφορά στην αξιολόγηση από τους ασθενείς, στις 8 εβδομάδες η επίδραση του ClinproTM White Varnish ήταν στατιστικά σημαντική και πιο συγκεκριμένα οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι είχαν 4.44 φορές περισσότερες πιθανότητες να αναφέρουν μεγαλύτερη βελτίωση σύμφωνα με την κλίμακα VAS - scale (σκορ 50 - 100), σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Σχετικά με την αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον οδοντίατρο, η επίδραση του βερνικιού ήταν στατιστικά σημαντική τόσο στις 8 όσο και στις 16 εβδομάδες, και πιο συγκεκριμένα ο οδοντίατρος στις 8 εβδομάδες είχε 8.47 φορές (OR= 8.47; 95% CIs: 1.36, 52.83; p=0.02) και στις 16 εβδομάδες 4.05 φορές (OR= 4.05; 95% CIs: 1.33, 12.35; p=0.01) περισσότερες πιθανότητες να αξιολογήσει με υψηλά σκορ (50 - 100) τις λευκές κηλίδες των ασθενών στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι, σε σχέση με εκείνους στους οποίους εφαρμόστηκε η εικονική ουσία. Συμπεράσματα: Στους ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish φάνηκε σημαντικά μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων 16 εβδομάδες μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Επίσης, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish αντιλήφθηκαν ήδη μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων από τις 8 εβδομάδες, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, ενώ τέλος βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές.","abstract_has_math":false,"creators":["Σαλαμάρα Ολυμπία","Salamara Olympia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2019,"date_issued":"2019","date_published":"2019","updated_at":"2026-11-19T05:34:15Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2864121"],"render_values":[{"text":"uoadl:2864121","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2864121","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2864121","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2864121","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Σαλαμάρα Ολυμπία","Salamara Olympia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2019"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2864121","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2864121"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η Λευκή Κηλίδα ορίζεται ως το σημείο απομεταλλικοποίησης των δοντιών και αποτελεί αρχόμενη τερηδονική βλάβη στις περιοχές εκείνες, όπου υπάρχει έντονη συνάθροιση οδοντικής μικροβιακής πλάκας. Δυστυχώς, αποτελεί συχνό εύρημα σε ασθενείς που βρίσκονται υπό ορθοδοντική θεραπεία με ακίνητους μηχανισμούς και η επίπτωση σε αυτόν τον πληθυσμό κυμαίνεται από 2% - 97%, μια ευρεία διακύμανση που οφείλεται στις διαφορετικές μεθόδους διεξαγωγής των μελετών. Οι λευκές κηλίδες μπορεί να γίνουν ορατές από πολύ νωρίς, ακόμα και 4 εβδομάδες μετά την τοποθέτηση των ορθοδοντικών μηχανισμών στο στόμα και να παραμείνουν αντιληπτές έως και 12 χρόνια μετά την αφαίρεσή τους. Η επαναμεταλλικοποίηση αυτών των βλαβών μπορεί να επιτευχθεί ως ένα βαθμό με φυσικό τρόπο μέσω του σάλιου, μια διαδικασία που συμβαίνει ταχύτερα τους πρώτους 2 μήνες μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών, ωστόσο εξαρτάται απόλυτα από το βαθμό συνεργασίας του ασθενούς και τη βελτίωση της στοματικής του υγιεινής. Για τις περιπτώσεις εκείνες, λοιπόν, που δεν ανταποκρίνονται σε αυτόν το φυσικό τρόπο επαναμεταλλικοποίησης, η εφαρμογή διαφόρων παραγόντων που την προάγουν μπορεί να είναι ωφέλιμη. Ωστόσο, από την πρόσφατη βιβλιογραφική ανασκόπηση των Sonesson και συν. [Sonesson et al., 2016], δεν έχει αποδειχθεί ότι κάποια τεχνική υπερέχει έναντι της άλλης για την αντιμετώπιση των βλαβών. Η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish (3M ESPE) [ενεργοποιημένο τριφωσφορικό ασβέστιο (fTCP) με 5% NaF] σε σχέση με άλλα βερνίκια που περιέχουν φθόριο ή CPP - ACP έχει εκτιμηθεί σε διάφορες μελέτες με αντικρουόμενα αποτελέσματα, οι οποίες όμως ήταν in vitro, χωρίς έτσι να μπορούν να αντικατοπτρίσουν σε απόλυτο βαθμό τις συνθήκες που επικρατούν στη στοματική κοιλότητα. Δεν υπάρχει καμμία in vivo μελέτη εν γνώσει μας η οποία να αφορά στην αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην αντιμετώπιση των λευκών κηλίδων. Σκοπός: Να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην επαναμεταλλικοποίηση των λευκών κηλίδων σε ασθενείς από την μεταπτυχιακή κλινική της Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής σχολής Αθηνών (ΕΚΠΑ) και από το τμήμα της Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας σε διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, τόσο από τους ασθενείς όσο και από τον οδοντίατρο. Η πρωτογενής έκβαση ήταν η αξιολόγηση της βαρύτητας των βλαβών από φωτογραφίες [ICDAS II modified by Almosa, Almosa et al., 2014] και η δευτερογενής έκβαση ήταν η υποκειμενική αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τους ίδιους τους ασθενείς με τη βοήθεια της κλίμακας Vas - scale [Huang et al., 2013]. Υλικά και Μέθοδοι: Στην μελέτη μας αρχικά κλήθηκαν να συμμετέχουν 64 έφηβοι, ηλικίας 12 - 18 ετών, οι οποίοι ήταν ασθενείς της μεταπτυχιακής κλινικής Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής Σχολής Αθηνών και του τμήματος Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας. Τα κριτήρια συμμετοχής που έπρεπε να πληρούνται ήταν τουλάχιστον 2 λευκές κηλίδες στην παρειακή επιφάνεια των προσθίων δοντιών της άνω γνάθου (τομείς, κυνόδοντες και πρώτοι προγόμφιοι) αμέσως μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών και διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας με τους ακίνητους μηχανισμούς τουλάχιστον 1 έτος. Ασθενείς με βαριά χρόνια νοσήματα και φαρμακευτική αγωγή που προκαλεί ξηροστομία δεν μπορούσαν να συμμετέχουν στην μελέτη. Από τον αρχικό αριθμό των ατόμων που πληρούσαν τα κριτήρια συμμετοχής, 5 ασθενείς αποχώρησαν για προσωπικούς λόγους, που δεν είχαν σχέση με την μελέτη. Η μελέτη σχεδιάστηκε ως μία τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή, διπλά τυφλοποιημένη, με δύο πειραματικές ομάδες και διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων. Οι συμμετέχοντες ταξινομήθηκαν τυχαία σε 2 ομάδες με βάση ηλεκτρονικό πρόγραμμα τυχαιοποίησης: στο ένα γκρουπ, που ήταν η ομάδα μελέτης, έγινε εφαρμογή του βερνικιού ClinproTM White Varnish στη συνεδρία αφαίρεσης των ορθοδοντικών μηχανισμών και 8 εβδομάδες μετά, ενώ στο άλλο γκρουπ που αποτέλεσε την ομάδα ελέγχου έγινε εφαρμογή μιας εικονικής ουσίας, μείγματος οδοντόπαστας χωρίς φθόριο με νερό, με παρόμοια όψη και σύσταση με το βερνίκι, τις ίδιες χρονικές στιγμές. Κατά την αρχική επίσκεψη, καθώς και στις 2 επανεξετάσεις έγινε κλινική εξέταση και εφαρμογή του βερνικιού από 2 εκπαιδευμένους και καλιμπραρισμένους εξεταστές (κ>0.80%). Όσον αφορά στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων, αυτή πραγματοποιήθηκε, αφού είχαμε πρώτα στεγνώσει τα δόντια με τη χρήση αεροσύριγγας, με τη λήψη 3 ψηφιακών φωτογραφιών (μίας πρόσθιας και δύο πλάγιων) με τυποποιημένα κριτήρια και τη χρήση πολωμένων φίλτρων και στις 3 χρονικές στιγμές. Η εκτίμηση των φωτογραφιών έγινε από 2 ανεξάρτητους εξεταστές, διαφορετικών από αυτούς που έκαναν την κλινική εξέταση, με υψηλό επίπεδο αξιοπιστίας μεταξύ τους, σύμφωνα με τις τροποποιημένες κατηγορίες ICDAS κατά Almosa και συν. [Almosa et al., 2014]. Σχετικά με την ορατή βελτίωση των λευκών κηλίδων, οι ασθενείς και ο οδοντίατρος τις αξιολογούσαν ανεξάρτητα στις 8 και στις 16 εβδομάδες, χρησιμοποιώντας την κλίμακα Vas - scale. Αυτή είναι μια βαθμονομημένη κλίμακα των 100mm, όπου το 0 αντιστοιχεί σε καμία βελτίωση ή επιδείνωση της βλάβης και το 100 σε πλήρη ίασή της. Τέλος, συλλέχθηκαν πληροφορίες σχετικά με τα δημογραφικά στοιχεία, τη διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας, τις διατροφικές συνήθειες και τη στοματική υγιεινή των συμμετεχόντων μέσω ερωτηματολογίου. Στατιστική Ανάλυση: Η στατιστική ανάλυση έγινε με βάση τις εξής μεθόδους: περιγραφική στατιστική για τα χαρακτηριστικά του επιπέδου αναφοράς, πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης μικτών αποτελεσμάτων για την επίδραση του βερνικιού στις λευκές κηλίδες, καθώς επίσης και μονοπαραγοντικά και πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης για την επίδραση του βερνικιού στην υποκειμενική αξιολόγηση των βλαβών από τον ασθενή και τον οδοντίατρο. Τέλος σχεδιάστηκαν διαγράμματα διασποράς σε επίπεδο ασθενούς και υπολογίσθηκε η συσχέτιση μεταξύ των μέσων όρων των βαθμολογιών στην κλίμακα VAS - scale του ασθενούς και του οδοντιάτρου. Το επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας ορίστηκε στο 0.05. Αποτελέσματα: Τελικά, 59 άτομα (25 αγόρια, 34 κορίτσια), ηλικίας 12 - 18 ετών, συμμορφώθηκαν με το πρωτόκολλο και συμμετείχαν στη μελέτη (mean age: 15.1, SD: 1.5, range: 12- 18, Varnish group: n=32 and Placebo group: n=27) και 390 δόντια συνολικά εξετάσθηκαν κατά την αρχική επίσκεψη. Στην επανεξέταση των 8 εβδομάδων μόνο ο τύπος του δοντιού φάνηκε ότι ήταν στατιστικά σημαντικός παράγοντας για τη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Συγκεκριμένα, ο πλάγιος τομέας σε σχέση με τον κεντρικό τομέα είχε 2.6 φορές περισσότερες πιθανότητες (95%CIs: 1.14, 5.88; p=0.02) να έχει μεγαλύτερης βαρύτητας λευκές κηλίδες. Στις 16 εβδομάδες, από το πολυπαραγοντικό μοντέλο, προέκυψε ότι το είδος της παρέμβασης και ο δείκτης υγιεινής έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Ειδικότερα, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish παρουσίασαν 78% λιγότερες πιθανότητες να έχουν χειρότερα σκορ λευκών κηλίδων σε σχέση με την κατηγορία 0, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου (OR= 0.22; 95% CIs: 0.08, 0.59; p=0.003). Επίσης, υπήρχαν 3% λιγότερες πιθανότητες για τις κατηγορίες 1 και 2 σε σχέση με την κατηγορία 0 για κάθε μοναδιαία αύξηση του δείκτη υγιεινής (OR= 0.97; 95% CIs: 0.95, 0.99; p=0.008). Σχετικά με την υποκειμενική αξιολόγηση με τη βοήθεια της κλίμακας VAS - scale, βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές (8 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.70, p<0.001; 16 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.58, p<0.001). Ειδικότερα, όσον αφορά στην αξιολόγηση από τους ασθενείς, στις 8 εβδομάδες η επίδραση του ClinproTM White Varnish ήταν στατιστικά σημαντική και πιο συγκεκριμένα οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι είχαν 4.44 φορές περισσότερες πιθανότητες να αναφέρουν μεγαλύτερη βελτίωση σύμφωνα με την κλίμακα VAS - scale (σκορ 50 - 100), σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Σχετικά με την αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον οδοντίατρο, η επίδραση του βερνικιού ήταν στατιστικά σημαντική τόσο στις 8 όσο και στις 16 εβδομάδες, και πιο συγκεκριμένα ο οδοντίατρος στις 8 εβδομάδες είχε 8.47 φορές (OR= 8.47; 95% CIs: 1.36, 52.83; p=0.02) και στις 16 εβδομάδες 4.05 φορές (OR= 4.05; 95% CIs: 1.33, 12.35; p=0.01) περισσότερες πιθανότητες να αξιολογήσει με υψηλά σκορ (50 - 100) τις λευκές κηλίδες των ασθενών στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι, σε σχέση με εκείνους στους οποίους εφαρμόστηκε η εικονική ουσία. Συμπεράσματα: Στους ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish φάνηκε σημαντικά μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων 16 εβδομάδες μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Επίσης, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish αντιλήφθηκαν ήδη μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων από τις 8 εβδομάδες, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, ενώ τέλος βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές.","Introduction: White Spot Lesion (WSL) is a mark of demineralisation of enamel, which appears as a white spot on tooth surfaces. Unfortunately, it is considered quite a common side - effect of orthodontic treatment with fixed appliances which can sometimes be detectable even 12 years after debonding. The prevalence of WSLs in orthodontic patients varies from 2% to 97% depending on the population, duration of treatment and methods for caries detection. Remineralisation of WSLs may occur naturally by saliva, mainly in the first 2 months after debonding, although this procedure takes time and usually requires patient’s collaboration and improvement of oral hygiene. For non - responders, application of remineralising agents seems to be beneficial. However, the recent review by Sonesson and coworkers [Sonesson et al., 2016] concluded that there is lack of reliable evidence to support the application of remineralising strategies as method for the management of post - orthodontic WSLs. The effectiveness of ClinproTM White Varnish (3M ESPE) [functionalized tricalcium phosphate (fTCP) with 5% sodium fluoride] in comparison with other fluoride and CPP - ACP varnishes has been evaluated in several studies but they were in vitro studies which cannot completely stimulate conditions within the oral cavity. To our knowledge, no similar clinical study has been carried out so far. Aim: To evaluate the effect of ClinproTM White Varnish application on the remineralisation of WSLs in patients from the Postgraduate Orthodontic clinic of the National and Kapodistrian University of Athens (NKUA) and Orthodontic Department of 251 General Hospital of Greek Air Force for 16 weeks after debonding as assessed by the patients and the dentist. The primary outcome was the severity of WSLs from photographs [ICDAS II modified by Almosa, Almosa et al., 2014] while the visible improvement, according to the visual analog scale (VAS - scale) by Huang and cowokers [Huang et al., 2013] as assessed by the patients, is the secondary outcome. Materials and Methods: Sixty - four patients of the Postgraduate clinic of Orthodontics and Orthodontic Department of 251 General Hospital of Greek Air Force were invited to participate based on the following eligibility criteria: at least two white spot lesions on the buccal surface of their upper anterior teeth (incisors, canines or first premolars) at the time of debonding and duration of orthodontic treatment with fixed appliances at least 1 year. Patients who had severe chronic diseases and continuous use of medication causing xerostomia were excluded. Participants were randomly assigned into 2 groups based on a computer generated randomization list: a) Varnish group (Varnish - experimental group): patients received application of ClinproTM White Varnish with fTCP (22,600 ppm F) at baseline and 8 weeks and b) Placebo group (control - placebo group): patients received a mock product (mixture of non - fluoridated toothpaste with water) which had similar color and texture with varnish, at the same timepoints. The study employed a two - arm double blind randomized design over 16 weeks. At the time of debonding, 8 and 16 weeks follow up, clinical examination and varnish application carried out by two trained and calibrated examiners. Three clinical digital photos were taken of each patient, one frontal and two lateral photos, based on standardized parameters and using cross - polarized filters. The original ICDAS categories were merged from seven scores to four scores according to Almosa and coworkers [Almosa et al., 2014]: Score 0a = no visible signs of demineralisation (ICDAS 0); Score 1a = enamel caries when viewed dry or wet (ICDAS 1 and 2); Score 2a = localized enamel breakdown or underlying dark shadow (ICDAS 3 and 4); Score 3a = dentin caries with visible cavity (ICDAS 5). The photos were taken at baseline, 8 and 16 weeks and they were examined as well as evaluated by two examiners, independent from the examiners who did the clinical examination. The selected sites were evaluated using the VAS - scale from 0mm to 100mm (0 mm- no change- up to 100 mm-WSL completely disappeared) by the patient and the dental professional separately. All patients were examined at debonding, 8 and 16 weeks follow up, by two trained and calibrated experienced dentists (κ>0.80%). Information about the following variables were selected: gender, age, orthodontic treatment duration, tooth type and oral hygiene which was assessed as an overall score on patient level. Statistical analysis: Descriptive statistics and cross tabulations were performed to describe baseline characteristics of the sample. Crude and multivariable mixed effects ordinal logistic regression models were built to identify the effect of intervention (ClinproTM White Varnish) on the severity of WSLs at 8 and 16 weeks after bracket removal, adjusted for baseline estimates. Likewise, univariable and multivariable mixed effects ordinal logistic regression models were also built for the effect of intervention on patient reported and dentist reported VAS scores. Scatter plots were constructed on patient level and Spearman’s rho correlation coefficient was calculated for the association between patient and dentist related average VAS scores (in original scale). The level of statistical significance was pre-specified at p< 0.05. Statistical analyses were performed with STATA version 15.1 software (Stata Corporation, College Station, Tex, USA). Results: Finally, 59 patients (25 boys and 34 girls), aged between 12 and 18 years-old, complied with the protocol and participated in the study (mean age: 15.1, SD: 1.5, range: 12- 18, Varnish group: n=32 and Placebo group: n=27). A total of 390 teeth were examined at baseline for both groups, relatively equally distributed across tooth type. At 8 weeks, only type of tooth was a significant predictor of achieving higher WSL scores, compared to lower categories. Specifically, lateral incisor versus central had 2.6 times higher odds (95%CIs: 1.14, 5.88; p=0.02) of achieving a higher WSL score as represented by the combined (WSL 1, 2) category, compared to score 0. At 16 weeks, patients that received the ClinproTM White Varnish, presented 78% lower odds of having worse WSL scores (combined 1, 2 category) compared to score 0 (Varnish group vs Placebo group: OR= 0.22; 95% CIs: 0.08, 0.59; p=0.003) after adjusting for a number of predictors. In addition, there were 3% lower odds (OR= 0.97; 95% CIs: 0.95, 0.99; p=0.008) of combined 1, 2 WSL scores compared to 0 score for each unit increase in the hygiene index. As far as VAS score is concerned, both patient reported as well as dentist reported average VAS scores at 8 and 16 weeks were higher for the Varnish group. A significant correlation was observed between patient reported and dentist reported scores at both timepoints (8 weeks, Spearman’s rho: 0.70, p<0.001; 16 weeks, Spearman’s rho: 0.58, p<0.001). In the multivariable model at 8 weeks, lateral incisor versus central presented 72% lower odds of achieving VAS score of 50-100 compared to the low VAS score of 0-49 (OR= 0.28; 95%CIs: 0.11, 0.68; p= 0.005). In addition, first premolar versus central incisor presented 62% lower odds for high VAS score (ie, VAS 50-100 compared to VAS 0-49: OR= 0.38; 95%CIs: 0.15, 0.95; p= 0.04). Varnish application presented a significantly positive effect on dentist reported VAS scores at both 8 and 16 weeks according to the multivariable model and after adjusting for a number of parameters such as age, sex, treatment duration, hygiene index, WSL score and tooth type. Specifically, at 8 weeks, there were 8.47 times higher odds of dentist reported VAS 50 - 100 compared to the lower VAS category (ie VAS 0 - 49) in patients who received ClinproTM White Varnish compared to Placebo group (OR= 8.47; 95%CIs: 1.36, 52.83; p=0.02). Conclusions: Patients receiving ClinproTM White Varnish (tricalcium phosphate) showed a significantly larger improvement of their WSLs at 16 weeks after debonding compared to the Placebo group, despite the fact that the lesions of this group was more severe initially. Regarding visual improvement, patients who received ClinproTM White Varnish gave higher VAS - scores than patients from the Placebo group at 8 weeks. Both patients and dentists gave comparable VAS - scores at both timepoints."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η προαγωγή της επαναμεταλλικοποίησης των λευκών κηλίδων σε ορθοδοντικούς ασθενείς μετά την αφαίρεση των ακίνητων μηχανισμών. Τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Σαλαμάρα Ολυμπία","Salamara Olympia"],"dc:date":["2019"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η Λευκή Κηλίδα ορίζεται ως το σημείο απομεταλλικοποίησης των δοντιών και αποτελεί αρχόμενη τερηδονική βλάβη στις περιοχές εκείνες, όπου υπάρχει έντονη συνάθροιση οδοντικής μικροβιακής πλάκας. Δυστυχώς, αποτελεί συχνό εύρημα σε ασθενείς που βρίσκονται υπό ορθοδοντική θεραπεία με ακίνητους μηχανισμούς και η επίπτωση σε αυτόν τον πληθυσμό κυμαίνεται από 2% - 97%, μια ευρεία διακύμανση που οφείλεται στις διαφορετικές μεθόδους διεξαγωγής των μελετών. Οι λευκές κηλίδες μπορεί να γίνουν ορατές από πολύ νωρίς, ακόμα και 4 εβδομάδες μετά την τοποθέτηση των ορθοδοντικών μηχανισμών στο στόμα και να παραμείνουν αντιληπτές έως και 12 χρόνια μετά την αφαίρεσή τους. Η επαναμεταλλικοποίηση αυτών των βλαβών μπορεί να επιτευχθεί ως ένα βαθμό με φυσικό τρόπο μέσω του σάλιου, μια διαδικασία που συμβαίνει ταχύτερα τους πρώτους 2 μήνες μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών, ωστόσο εξαρτάται απόλυτα από το βαθμό συνεργασίας του ασθενούς και τη βελτίωση της στοματικής του υγιεινής. Για τις περιπτώσεις εκείνες, λοιπόν, που δεν ανταποκρίνονται σε αυτόν το φυσικό τρόπο επαναμεταλλικοποίησης, η εφαρμογή διαφόρων παραγόντων που την προάγουν μπορεί να είναι ωφέλιμη. Ωστόσο, από την πρόσφατη βιβλιογραφική ανασκόπηση των Sonesson και συν. [Sonesson et al., 2016], δεν έχει αποδειχθεί ότι κάποια τεχνική υπερέχει έναντι της άλλης για την αντιμετώπιση των βλαβών. Η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish (3M ESPE) [ενεργοποιημένο τριφωσφορικό ασβέστιο (fTCP) με 5% NaF] σε σχέση με άλλα βερνίκια που περιέχουν φθόριο ή CPP - ACP έχει εκτιμηθεί σε διάφορες μελέτες με αντικρουόμενα αποτελέσματα, οι οποίες όμως ήταν in vitro, χωρίς έτσι να μπορούν να αντικατοπτρίσουν σε απόλυτο βαθμό τις συνθήκες που επικρατούν στη στοματική κοιλότητα. Δεν υπάρχει καμμία in vivo μελέτη εν γνώσει μας η οποία να αφορά στην αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην αντιμετώπιση των λευκών κηλίδων. Σκοπός: Να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα του ClinproTM White Varnish στην επαναμεταλλικοποίηση των λευκών κηλίδων σε ασθενείς από την μεταπτυχιακή κλινική της Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής σχολής Αθηνών (ΕΚΠΑ) και από το τμήμα της Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας σε διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, τόσο από τους ασθενείς όσο και από τον οδοντίατρο. Η πρωτογενής έκβαση ήταν η αξιολόγηση της βαρύτητας των βλαβών από φωτογραφίες [ICDAS II modified by Almosa, Almosa et al., 2014] και η δευτερογενής έκβαση ήταν η υποκειμενική αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τους ίδιους τους ασθενείς με τη βοήθεια της κλίμακας Vas - scale [Huang et al., 2013]. Υλικά και Μέθοδοι: Στην μελέτη μας αρχικά κλήθηκαν να συμμετέχουν 64 έφηβοι, ηλικίας 12 - 18 ετών, οι οποίοι ήταν ασθενείς της μεταπτυχιακής κλινικής Ορθοδοντικής της Οδοντιατρικής Σχολής Αθηνών και του τμήματος Ορθοδοντικής του 251 Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας. Τα κριτήρια συμμετοχής που έπρεπε να πληρούνται ήταν τουλάχιστον 2 λευκές κηλίδες στην παρειακή επιφάνεια των προσθίων δοντιών της άνω γνάθου (τομείς, κυνόδοντες και πρώτοι προγόμφιοι) αμέσως μετά την αφαίρεση των ορθοδοντικών μηχανισμών και διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας με τους ακίνητους μηχανισμούς τουλάχιστον 1 έτος. Ασθενείς με βαριά χρόνια νοσήματα και φαρμακευτική αγωγή που προκαλεί ξηροστομία δεν μπορούσαν να συμμετέχουν στην μελέτη. Από τον αρχικό αριθμό των ατόμων που πληρούσαν τα κριτήρια συμμετοχής, 5 ασθενείς αποχώρησαν για προσωπικούς λόγους, που δεν είχαν σχέση με την μελέτη. Η μελέτη σχεδιάστηκε ως μία τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή, διπλά τυφλοποιημένη, με δύο πειραματικές ομάδες και διάστημα παρακολούθησης 16 εβδομάδων. Οι συμμετέχοντες ταξινομήθηκαν τυχαία σε 2 ομάδες με βάση ηλεκτρονικό πρόγραμμα τυχαιοποίησης: στο ένα γκρουπ, που ήταν η ομάδα μελέτης, έγινε εφαρμογή του βερνικιού ClinproTM White Varnish στη συνεδρία αφαίρεσης των ορθοδοντικών μηχανισμών και 8 εβδομάδες μετά, ενώ στο άλλο γκρουπ που αποτέλεσε την ομάδα ελέγχου έγινε εφαρμογή μιας εικονικής ουσίας, μείγματος οδοντόπαστας χωρίς φθόριο με νερό, με παρόμοια όψη και σύσταση με το βερνίκι, τις ίδιες χρονικές στιγμές. Κατά την αρχική επίσκεψη, καθώς και στις 2 επανεξετάσεις έγινε κλινική εξέταση και εφαρμογή του βερνικιού από 2 εκπαιδευμένους και καλιμπραρισμένους εξεταστές (κ>0.80%). Όσον αφορά στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων, αυτή πραγματοποιήθηκε, αφού είχαμε πρώτα στεγνώσει τα δόντια με τη χρήση αεροσύριγγας, με τη λήψη 3 ψηφιακών φωτογραφιών (μίας πρόσθιας και δύο πλάγιων) με τυποποιημένα κριτήρια και τη χρήση πολωμένων φίλτρων και στις 3 χρονικές στιγμές. Η εκτίμηση των φωτογραφιών έγινε από 2 ανεξάρτητους εξεταστές, διαφορετικών από αυτούς που έκαναν την κλινική εξέταση, με υψηλό επίπεδο αξιοπιστίας μεταξύ τους, σύμφωνα με τις τροποποιημένες κατηγορίες ICDAS κατά Almosa και συν. [Almosa et al., 2014]. Σχετικά με την ορατή βελτίωση των λευκών κηλίδων, οι ασθενείς και ο οδοντίατρος τις αξιολογούσαν ανεξάρτητα στις 8 και στις 16 εβδομάδες, χρησιμοποιώντας την κλίμακα Vas - scale. Αυτή είναι μια βαθμονομημένη κλίμακα των 100mm, όπου το 0 αντιστοιχεί σε καμία βελτίωση ή επιδείνωση της βλάβης και το 100 σε πλήρη ίασή της. Τέλος, συλλέχθηκαν πληροφορίες σχετικά με τα δημογραφικά στοιχεία, τη διάρκεια της ορθοδοντικής θεραπείας, τις διατροφικές συνήθειες και τη στοματική υγιεινή των συμμετεχόντων μέσω ερωτηματολογίου. Στατιστική Ανάλυση: Η στατιστική ανάλυση έγινε με βάση τις εξής μεθόδους: περιγραφική στατιστική για τα χαρακτηριστικά του επιπέδου αναφοράς, πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης μικτών αποτελεσμάτων για την επίδραση του βερνικιού στις λευκές κηλίδες, καθώς επίσης και μονοπαραγοντικά και πολυπαραγοντικά μοντέλα διατάξιμης λογιστικής παλινδρόμησης για την επίδραση του βερνικιού στην υποκειμενική αξιολόγηση των βλαβών από τον ασθενή και τον οδοντίατρο. Τέλος σχεδιάστηκαν διαγράμματα διασποράς σε επίπεδο ασθενούς και υπολογίσθηκε η συσχέτιση μεταξύ των μέσων όρων των βαθμολογιών στην κλίμακα VAS - scale του ασθενούς και του οδοντιάτρου. Το επίπεδο στατιστικής σημαντικότητας ορίστηκε στο 0.05. Αποτελέσματα: Τελικά, 59 άτομα (25 αγόρια, 34 κορίτσια), ηλικίας 12 - 18 ετών, συμμορφώθηκαν με το πρωτόκολλο και συμμετείχαν στη μελέτη (mean age: 15.1, SD: 1.5, range: 12- 18, Varnish group: n=32 and Placebo group: n=27) και 390 δόντια συνολικά εξετάσθηκαν κατά την αρχική επίσκεψη. Στην επανεξέταση των 8 εβδομάδων μόνο ο τύπος του δοντιού φάνηκε ότι ήταν στατιστικά σημαντικός παράγοντας για τη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Συγκεκριμένα, ο πλάγιος τομέας σε σχέση με τον κεντρικό τομέα είχε 2.6 φορές περισσότερες πιθανότητες (95%CIs: 1.14, 5.88; p=0.02) να έχει μεγαλύτερης βαρύτητας λευκές κηλίδες. Στις 16 εβδομάδες, από το πολυπαραγοντικό μοντέλο, προέκυψε ότι το είδος της παρέμβασης και ο δείκτης υγιεινής έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη βαρύτητα των λευκών κηλίδων. Ειδικότερα, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish παρουσίασαν 78% λιγότερες πιθανότητες να έχουν χειρότερα σκορ λευκών κηλίδων σε σχέση με την κατηγορία 0, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου (OR= 0.22; 95% CIs: 0.08, 0.59; p=0.003). Επίσης, υπήρχαν 3% λιγότερες πιθανότητες για τις κατηγορίες 1 και 2 σε σχέση με την κατηγορία 0 για κάθε μοναδιαία αύξηση του δείκτη υγιεινής (OR= 0.97; 95% CIs: 0.95, 0.99; p=0.008). Σχετικά με την υποκειμενική αξιολόγηση με τη βοήθεια της κλίμακας VAS - scale, βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές (8 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.70, p<0.001; 16 εβδομάδες, Spearman’s rho: 0.58, p<0.001). Ειδικότερα, όσον αφορά στην αξιολόγηση από τους ασθενείς, στις 8 εβδομάδες η επίδραση του ClinproTM White Varnish ήταν στατιστικά σημαντική και πιο συγκεκριμένα οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι είχαν 4.44 φορές περισσότερες πιθανότητες να αναφέρουν μεγαλύτερη βελτίωση σύμφωνα με την κλίμακα VAS - scale (σκορ 50 - 100), σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Σχετικά με την αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον οδοντίατρο, η επίδραση του βερνικιού ήταν στατιστικά σημαντική τόσο στις 8 όσο και στις 16 εβδομάδες, και πιο συγκεκριμένα ο οδοντίατρος στις 8 εβδομάδες είχε 8.47 φορές (OR= 8.47; 95% CIs: 1.36, 52.83; p=0.02) και στις 16 εβδομάδες 4.05 φορές (OR= 4.05; 95% CIs: 1.33, 12.35; p=0.01) περισσότερες πιθανότητες να αξιολογήσει με υψηλά σκορ (50 - 100) τις λευκές κηλίδες των ασθενών στους οποίους εφαρμόστηκε το βερνίκι, σε σχέση με εκείνους στους οποίους εφαρμόστηκε η εικονική ουσία. Συμπεράσματα: Στους ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish φάνηκε σημαντικά μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων 16 εβδομάδες μετά την αφαίρεση των ακίνητων ορθοδοντικών μηχανισμών, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου. Επίσης, οι ασθενείς στους οποίους εφαρμόστηκε το ClinproTM White Varnish αντιλήφθηκαν ήδη μεγαλύτερη βελτίωση των λευκών κηλίδων από τις 8 εβδομάδες, σε σχέση με την ομάδα ελέγχου, ενώ τέλος βρέθηκε σημαντική συσχέτιση στην αξιολόγηση των λευκών κηλίδων από τον ασθενή και τον οδοντίατρο και στις 2 χρονικές στιγμές.","Introduction: White Spot Lesion (WSL) is a mark of demineralisation of enamel, which appears as a white spot on tooth surfaces. Unfortunately, it is considered quite a common side - effect of orthodontic treatment with fixed appliances which can sometimes be detectable even 12 years after debonding. The prevalence of WSLs in orthodontic patients varies from 2% to 97% depending on the population, duration of treatment and methods for caries detection. Remineralisation of WSLs may occur naturally by saliva, mainly in the first 2 months after debonding, although this procedure takes time and usually requires patient’s collaboration and improvement of oral hygiene. For non - responders, application of remineralising agents seems to be beneficial. However, the recent review by Sonesson and coworkers [Sonesson et al., 2016] concluded that there is lack of reliable evidence to support the application of remineralising strategies as method for the management of post - orthodontic WSLs. The effectiveness of ClinproTM White Varnish (3M ESPE) [functionalized tricalcium phosphate (fTCP) with 5% sodium fluoride] in comparison with other fluoride and CPP - ACP varnishes has been evaluated in several studies but they were in vitro studies which cannot completely stimulate conditions within the oral cavity. To our knowledge, no similar clinical study has been carried out so far. Aim: To evaluate the effect of ClinproTM White Varnish application on the remineralisation of WSLs in patients from the Postgraduate Orthodontic clinic of the National and Kapodistrian University of Athens (NKUA) and Orthodontic Department of 251 General Hospital of Greek Air Force for 16 weeks after debonding as assessed by the patients and the dentist. The primary outcome was the severity of WSLs from photographs [ICDAS II modified by Almosa, Almosa et al., 2014] while the visible improvement, according to the visual analog scale (VAS - scale) by Huang and cowokers [Huang et al., 2013] as assessed by the patients, is the secondary outcome. Materials and Methods: Sixty - four patients of the Postgraduate clinic of Orthodontics and Orthodontic Department of 251 General Hospital of Greek Air Force were invited to participate based on the following eligibility criteria: at least two white spot lesions on the buccal surface of their upper anterior teeth (incisors, canines or first premolars) at the time of debonding and duration of orthodontic treatment with fixed appliances at least 1 year. Patients who had severe chronic diseases and continuous use of medication causing xerostomia were excluded. Participants were randomly assigned into 2 groups based on a computer generated randomization list: a) Varnish group (Varnish - experimental group): patients received application of ClinproTM White Varnish with fTCP (22,600 ppm F) at baseline and 8 weeks and b) Placebo group (control - placebo group): patients received a mock product (mixture of non - fluoridated toothpaste with water) which had similar color and texture with varnish, at the same timepoints. The study employed a two - arm double blind randomized design over 16 weeks. At the time of debonding, 8 and 16 weeks follow up, clinical examination and varnish application carried out by two trained and calibrated examiners. Three clinical digital photos were taken of each patient, one frontal and two lateral photos, based on standardized parameters and using cross - polarized filters. The original ICDAS categories were merged from seven scores to four scores according to Almosa and coworkers [Almosa et al., 2014]: Score 0a = no visible signs of demineralisation (ICDAS 0); Score 1a = enamel caries when viewed dry or wet (ICDAS 1 and 2); Score 2a = localized enamel breakdown or underlying dark shadow (ICDAS 3 and 4); Score 3a = dentin caries with visible cavity (ICDAS 5). The photos were taken at baseline, 8 and 16 weeks and they were examined as well as evaluated by two examiners, independent from the examiners who did the clinical examination. The selected sites were evaluated using the VAS - scale from 0mm to 100mm (0 mm- no change- up to 100 mm-WSL completely disappeared) by the patient and the dental professional separately. All patients were examined at debonding, 8 and 16 weeks follow up, by two trained and calibrated experienced dentists (κ>0.80%). Information about the following variables were selected: gender, age, orthodontic treatment duration, tooth type and oral hygiene which was assessed as an overall score on patient level. Statistical analysis: Descriptive statistics and cross tabulations were performed to describe baseline characteristics of the sample. Crude and multivariable mixed effects ordinal logistic regression models were built to identify the effect of intervention (ClinproTM White Varnish) on the severity of WSLs at 8 and 16 weeks after bracket removal, adjusted for baseline estimates. Likewise, univariable and multivariable mixed effects ordinal logistic regression models were also built for the effect of intervention on patient reported and dentist reported VAS scores. Scatter plots were constructed on patient level and Spearman’s rho correlation coefficient was calculated for the association between patient and dentist related average VAS scores (in original scale). The level of statistical significance was pre-specified at p< 0.05. Statistical analyses were performed with STATA version 15.1 software (Stata Corporation, College Station, Tex, USA). Results: Finally, 59 patients (25 boys and 34 girls), aged between 12 and 18 years-old, complied with the protocol and participated in the study (mean age: 15.1, SD: 1.5, range: 12- 18, Varnish group: n=32 and Placebo group: n=27). A total of 390 teeth were examined at baseline for both groups, relatively equally distributed across tooth type. At 8 weeks, only type of tooth was a significant predictor of achieving higher WSL scores, compared to lower categories. Specifically, lateral incisor versus central had 2.6 times higher odds (95%CIs: 1.14, 5.88; p=0.02) of achieving a higher WSL score as represented by the combined (WSL 1, 2) category, compared to score 0. At 16 weeks, patients that received the ClinproTM White Varnish, presented 78% lower odds of having worse WSL scores (combined 1, 2 category) compared to score 0 (Varnish group vs Placebo group: OR= 0.22; 95% CIs: 0.08, 0.59; p=0.003) after adjusting for a number of predictors. In addition, there were 3% lower odds (OR= 0.97; 95% CIs: 0.95, 0.99; p=0.008) of combined 1, 2 WSL scores compared to 0 score for each unit increase in the hygiene index. As far as VAS score is concerned, both patient reported as well as dentist reported average VAS scores at 8 and 16 weeks were higher for the Varnish group. A significant correlation was observed between patient reported and dentist reported scores at both timepoints (8 weeks, Spearman’s rho: 0.70, p<0.001; 16 weeks, Spearman’s rho: 0.58, p<0.001). In the multivariable model at 8 weeks, lateral incisor versus central presented 72% lower odds of achieving VAS score of 50-100 compared to the low VAS score of 0-49 (OR= 0.28; 95%CIs: 0.11, 0.68; p= 0.005). In addition, first premolar versus central incisor presented 62% lower odds for high VAS score (ie, VAS 50-100 compared to VAS 0-49: OR= 0.38; 95%CIs: 0.15, 0.95; p= 0.04). Varnish application presented a significantly positive effect on dentist reported VAS scores at both 8 and 16 weeks according to the multivariable model and after adjusting for a number of parameters such as age, sex, treatment duration, hygiene index, WSL score and tooth type. Specifically, at 8 weeks, there were 8.47 times higher odds of dentist reported VAS 50 - 100 compared to the lower VAS category (ie VAS 0 - 49) in patients who received ClinproTM White Varnish compared to Placebo group (OR= 8.47; 95%CIs: 1.36, 52.83; p=0.02). Conclusions: Patients receiving ClinproTM White Varnish (tricalcium phosphate) showed a significantly larger improvement of their WSLs at 16 weeks after debonding compared to the Placebo group, despite the fact that the lesions of this group was more severe initially. Regarding visual improvement, patients who received ClinproTM White Varnish gave higher VAS - scores than patients from the Placebo group at 8 weeks. Both patients and dentists gave comparable VAS - scores at both timepoints."],"dc:identifier":["uoadl:2864121","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2864121"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Η προαγωγή της επαναμεταλλικοποίησης των λευκών κηλίδων σε ορθοδοντικούς ασθενείς μετά την αφαίρεση των ακίνητων μηχανισμών. Τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:34:15Z"}