{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2876370"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2876370","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Περιοδική Συνομολογία Απείρων Ομάδων","abstract":"Η εργασία έχει ως αντικείμενο την έννοια της περιοδικής συνομολογίας για άπειρες ομάδες (περιοδική συνομολογία μετά από κ-βήματα). Η περιοδική συνομολογία μετά από k-βήματα γενικεύει την έννοια της περιοδικής (Tate) συνομολογίας πεπερασμένων ομάδων στην περίπτωση απείρων ομάδων. Το πρώτο κεφάλαιο εισάγει κάποιες βασικές έννοιες από την Ομολογική άλγεβρα που θα χρειαστούν στη συνέχεια, με έμφαση σε αυτές του pushout και του pullback, των επαγόμενων και συνεπαγόμενων προτύπων και στις ιδιότητές τους. Το δεύτερο κεφάλαιο πραγματεύεται τη διαγώνια δράση μιας ομάδας G επί της αβελιανής ομάδας των Z-ομομορφισμών και της αβελιανής ομάδας του τανυστικού γινομένου υπεράνω του Z για δύο ZG-πρότυπα A και B. Αποδεικνύεται ότι με τη διαγώνια δράση, αυτές οι αβελιανές ομάδες καθίστανται ZG-πρότυπα και μελετάται η σχέση της διαγώνιας δράσης με τα επαγόμενα και τα συνεπαγόμενα πρότυπα. Στο τρίτο κεφάλαιο μελετώνται οι ομάδες Ext ως ομάδες επεκτάσεων προτύπων. Εισάγεται το άθροισμα Baer δύο επεκτάσεων, το γινόμενο Yoneda στο επίπεδο επεκτάσεων και προβολικών επιλύσεων και το cup product. Τέλος, αποδεικνύουμε ότι κάθε φυσικός μετασχηματισμός μεταξύ Ext ομάδων επάγεται από κατάλληλο ομομορφισμό και δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε ένας τέτοιος μετασχηματισμός να είναι μονομορφισμός, επιμορφισμός και ισομορφισμός. Στο τέταρτο κεφάλαιο μελετάμε τις αλγεβρικές αναλλοίωτες silpZG, spliZG και findimZG για μία ομάδα G. Αποδεικνύουμε ότι το silpZG είναι μικρότερο ή ίσο του spliZG, ενώ αν το spliZG είναι πεπερασμένο, τότε τα silpZG, spliZG και findimZG είναι ίσα. Το πέμπτο κεφάλαιο είναι το βασικό μέρος της εργασίας. Ορίζεται η έννοια της περιοδικής συνομολογίας με περίοδο q μετά από k-βήματα, η έννοια της περιοδικής προβολικής επίλυσης με περίοδο q μετά από k-βήματα και αποδεικνύεται ότι οι δύο αυτές έννοιες είναι ισοδύναμες. Εισάγεται η έννοια της πλήρους επίλυσης και αποδεικνύεται ότι κάθε ομάδα με περιοδική συνομολογία με περίοδο q μετά από k-βήματα έχει πλήρη επίλυση με δείκτη σύμπτωσης k. Τέλος, δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε οι ισομορφισμοί στη συνομολογία μιας ομάδας G να δίνονται μέσω cup product. Το έκτο κεφάλαιο παρουσιάζει μία εφαρμογή των αποτελεσμάτων του πέμπτου κεφαλαίου σε μία κλάση ομάδων. Συγκεκριμένα, αποδεικνύουμε ότι αν μία ομάδα G έχει πεπερασμένη συνομολογική διάσταση m και περιέχει μία άπειρη κυκλική υποομάδα, τότε η ομάδα πηλίκο έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 ή 4 μετά από m-1 βήματα και ο ισομορφισμός στη συνομολογία δίνεται μέσω cup product. Ιδιαιτέρως, αν η G είναι πεπερασμένα παραγόμενη και ελεύθερη στρέψης μηδενοδύναμη ομάδα με αριθμό Hirsch m, τότε για κάθε κεντρικό στοιχείο x, η ομάδα G/<x> έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 μετά από m-1 βήματα που δίνεται μέσω cup product.","abstract_html":"Η εργασία έχει ως αντικείμενο την έννοια της περιοδικής συνομολογίας για άπειρες ομάδες (περιοδική συνομολογία μετά από κ-βήματα). Η περιοδική συνομολογία μετά από k-βήματα γενικεύει την έννοια της περιοδικής (Tate) συνομολογίας πεπερασμένων ομάδων στην περίπτωση απείρων ομάδων. Το πρώτο κεφάλαιο εισάγει κάποιες βασικές έννοιες από την Ομολογική άλγεβρα που θα χρειαστούν στη συνέχεια, με έμφαση σε αυτές του pushout και του pullback, των επαγόμενων και συνεπαγόμενων προτύπων και στις ιδιότητές τους. Το δεύτερο κεφάλαιο πραγματεύεται τη διαγώνια δράση μιας ομάδας G επί της αβελιανής ομάδας των Z-ομομορφισμών και της αβελιανής ομάδας του τανυστικού γινομένου υπεράνω του Z για δύο ZG-πρότυπα A και B. Αποδεικνύεται ότι με τη διαγώνια δράση, αυτές οι αβελιανές ομάδες καθίστανται ZG-πρότυπα και μελετάται η σχέση της διαγώνιας δράσης με τα επαγόμενα και τα συνεπαγόμενα πρότυπα. Στο τρίτο κεφάλαιο μελετώνται οι ομάδες Ext ως ομάδες επεκτάσεων προτύπων. Εισάγεται το άθροισμα Baer δύο επεκτάσεων, το γινόμενο Yoneda στο επίπεδο επεκτάσεων και προβολικών επιλύσεων και το cup product. Τέλος, αποδεικνύουμε ότι κάθε φυσικός μετασχηματισμός μεταξύ Ext ομάδων επάγεται από κατάλληλο ομομορφισμό και δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε ένας τέτοιος μετασχηματισμός να είναι μονομορφισμός, επιμορφισμός και ισομορφισμός. Στο τέταρτο κεφάλαιο μελετάμε τις αλγεβρικές αναλλοίωτες silpZG, spliZG και findimZG για μία ομάδα G. Αποδεικνύουμε ότι το silpZG είναι μικρότερο ή ίσο του spliZG, ενώ αν το spliZG είναι πεπερασμένο, τότε τα silpZG, spliZG και findimZG είναι ίσα. Το πέμπτο κεφάλαιο είναι το βασικό μέρος της εργασίας. Ορίζεται η έννοια της περιοδικής συνομολογίας με περίοδο q μετά από k-βήματα, η έννοια της περιοδικής προβολικής επίλυσης με περίοδο q μετά από k-βήματα και αποδεικνύεται ότι οι δύο αυτές έννοιες είναι ισοδύναμες. Εισάγεται η έννοια της πλήρους επίλυσης και αποδεικνύεται ότι κάθε ομάδα με περιοδική συνομολογία με περίοδο q μετά από k-βήματα έχει πλήρη επίλυση με δείκτη σύμπτωσης k. Τέλος, δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε οι ισομορφισμοί στη συνομολογία μιας ομάδας G να δίνονται μέσω cup product. Το έκτο κεφάλαιο παρουσιάζει μία εφαρμογή των αποτελεσμάτων του πέμπτου κεφαλαίου σε μία κλάση ομάδων. Συγκεκριμένα, αποδεικνύουμε ότι αν μία ομάδα G έχει πεπερασμένη συνομολογική διάσταση m και περιέχει μία άπειρη κυκλική υποομάδα, τότε η ομάδα πηλίκο έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 ή 4 μετά από m-1 βήματα και ο ισομορφισμός στη συνομολογία δίνεται μέσω cup product. Ιδιαιτέρως, αν η G είναι πεπερασμένα παραγόμενη και ελεύθερη στρέψης μηδενοδύναμη ομάδα με αριθμό Hirsch m, τότε για κάθε κεντρικό στοιχείο x, η ομάδα G/&lt;x&gt; έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 μετά από m-1 βήματα που δίνεται μέσω cup product.","abstract_has_math":false,"creators":["Αρτόπουλος Λεωνίδας","Artopoulos Leonidas"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2019,"date_issued":"2019","date_published":"2019","updated_at":"2026-11-19T05:35:27Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2876370"],"render_values":[{"text":"uoadl:2876370","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876370","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876370","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2876370","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Αρτόπουλος Λεωνίδας","Artopoulos Leonidas"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2019"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2876370","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876370"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η εργασία έχει ως αντικείμενο την έννοια της περιοδικής συνομολογίας για άπειρες ομάδες (περιοδική συνομολογία μετά από κ-βήματα). Η περιοδική συνομολογία μετά από k-βήματα γενικεύει την έννοια της περιοδικής (Tate) συνομολογίας πεπερασμένων ομάδων στην περίπτωση απείρων ομάδων. Το πρώτο κεφάλαιο εισάγει κάποιες βασικές έννοιες από την Ομολογική άλγεβρα που θα χρειαστούν στη συνέχεια, με έμφαση σε αυτές του pushout και του pullback, των επαγόμενων και συνεπαγόμενων προτύπων και στις ιδιότητές τους. Το δεύτερο κεφάλαιο πραγματεύεται τη διαγώνια δράση μιας ομάδας G επί της αβελιανής ομάδας των Z-ομομορφισμών και της αβελιανής ομάδας του τανυστικού γινομένου υπεράνω του Z για δύο ZG-πρότυπα A και B. Αποδεικνύεται ότι με τη διαγώνια δράση, αυτές οι αβελιανές ομάδες καθίστανται ZG-πρότυπα και μελετάται η σχέση της διαγώνιας δράσης με τα επαγόμενα και τα συνεπαγόμενα πρότυπα. Στο τρίτο κεφάλαιο μελετώνται οι ομάδες Ext ως ομάδες επεκτάσεων προτύπων. Εισάγεται το άθροισμα Baer δύο επεκτάσεων, το γινόμενο Yoneda στο επίπεδο επεκτάσεων και προβολικών επιλύσεων και το cup product. Τέλος, αποδεικνύουμε ότι κάθε φυσικός μετασχηματισμός μεταξύ Ext ομάδων επάγεται από κατάλληλο ομομορφισμό και δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε ένας τέτοιος μετασχηματισμός να είναι μονομορφισμός, επιμορφισμός και ισομορφισμός. Στο τέταρτο κεφάλαιο μελετάμε τις αλγεβρικές αναλλοίωτες silpZG, spliZG και findimZG για μία ομάδα G. Αποδεικνύουμε ότι το silpZG είναι μικρότερο ή ίσο του spliZG, ενώ αν το spliZG είναι πεπερασμένο, τότε τα silpZG, spliZG και findimZG είναι ίσα. Το πέμπτο κεφάλαιο είναι το βασικό μέρος της εργασίας. Ορίζεται η έννοια της περιοδικής συνομολογίας με περίοδο q μετά από k-βήματα, η έννοια της περιοδικής προβολικής επίλυσης με περίοδο q μετά από k-βήματα και αποδεικνύεται ότι οι δύο αυτές έννοιες είναι ισοδύναμες. Εισάγεται η έννοια της πλήρους επίλυσης και αποδεικνύεται ότι κάθε ομάδα με περιοδική συνομολογία με περίοδο q μετά από k-βήματα έχει πλήρη επίλυση με δείκτη σύμπτωσης k. Τέλος, δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε οι ισομορφισμοί στη συνομολογία μιας ομάδας G να δίνονται μέσω cup product. Το έκτο κεφάλαιο παρουσιάζει μία εφαρμογή των αποτελεσμάτων του πέμπτου κεφαλαίου σε μία κλάση ομάδων. Συγκεκριμένα, αποδεικνύουμε ότι αν μία ομάδα G έχει πεπερασμένη συνομολογική διάσταση m και περιέχει μία άπειρη κυκλική υποομάδα, τότε η ομάδα πηλίκο έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 ή 4 μετά από m-1 βήματα και ο ισομορφισμός στη συνομολογία δίνεται μέσω cup product. Ιδιαιτέρως, αν η G είναι πεπερασμένα παραγόμενη και ελεύθερη στρέψης μηδενοδύναμη ομάδα με αριθμό Hirsch m, τότε για κάθε κεντρικό στοιχείο x, η ομάδα G/<x> έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 μετά από m-1 βήματα που δίνεται μέσω cup product.","The thesis presents the concept of periodic cohomology for infinite groups (periodic cohomology after k-steps). Periodic cohomology after k-steps generalizes the concept of periodic (Tate) cohomology of finite groups in the case of infinite groups. The first chapter introduces some basic concepts of Homological Algebra that will be needed, with emphasis on the pushout and the pullback, induced and coinduced modules. The second chapter covers the diagonal action of a group G on the abelian group of Z-homomorphisms and the abelian group of the tensor product over Z fro two ZG-modules A and B. We prove that with the diagonal action, these abelian groups become ZG modules and we study the relation between the diagonal action and induced and coinduced modules. The third chapter covers the Ext groups as groups of module extensions. We introduce the Baer sum of two extensions, the Yoneda product on the level of extensions and on the level of projective resolutions, and the cup product. Lastly, we prove that every natural transformation between Ext groups is induced by a homomorphism and we give necessary and sufficient conditions in order for such a transformation to be monomorphism, epimorphism and isomorphism. The fourth chapter covers the algebraic invariants silpZG, spliZG and findimZG of a group G. We prove that silpZG is less than or equal to spliZG, whereas if spliZG is finite, then silpZG, spliZG and findimZG are all equal. The fifth chapter is the core of the thesis. We define the concept of periodic cohomology with period q after k-steps, the concept of periodic projective resolution with period q after k-steps and we prove that these two notions are equivalent. We introduce the concept of a complete resolution and we prove that every group with periodic cohomology with period q after k-steps has a complete resolution with coincidence index k. Lastly, we give necessary and sufficient conditions in order for the periodicicity isomorphisms for a group G to be induced by cup product. The sixth chapter presents an application of the results of the fifth chapter for a class of groups. Specifically, we prove that if a group G has finite cohomological dimension m and has an infinite cyclic subgroup, then the quotient group has periodic cohomology with period 2 or 4 after m-1 steps and the periodicity isomorphism is induced by cup product. Namely, if G is a finitely generated, torsion-free nilpotent group with Hirsch number m, then for every central element x, the group G/<x> has periodic cohomology with period 2 after m-1 steps which is induced by cup product."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Περιοδική Συνομολογία Απείρων Ομάδων"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Αρτόπουλος Λεωνίδας","Artopoulos Leonidas"],"dc:date":["2019"],"dc:description":["Η εργασία έχει ως αντικείμενο την έννοια της περιοδικής συνομολογίας για άπειρες ομάδες (περιοδική συνομολογία μετά από κ-βήματα). Η περιοδική συνομολογία μετά από k-βήματα γενικεύει την έννοια της περιοδικής (Tate) συνομολογίας πεπερασμένων ομάδων στην περίπτωση απείρων ομάδων. Το πρώτο κεφάλαιο εισάγει κάποιες βασικές έννοιες από την Ομολογική άλγεβρα που θα χρειαστούν στη συνέχεια, με έμφαση σε αυτές του pushout και του pullback, των επαγόμενων και συνεπαγόμενων προτύπων και στις ιδιότητές τους. Το δεύτερο κεφάλαιο πραγματεύεται τη διαγώνια δράση μιας ομάδας G επί της αβελιανής ομάδας των Z-ομομορφισμών και της αβελιανής ομάδας του τανυστικού γινομένου υπεράνω του Z για δύο ZG-πρότυπα A και B. Αποδεικνύεται ότι με τη διαγώνια δράση, αυτές οι αβελιανές ομάδες καθίστανται ZG-πρότυπα και μελετάται η σχέση της διαγώνιας δράσης με τα επαγόμενα και τα συνεπαγόμενα πρότυπα. Στο τρίτο κεφάλαιο μελετώνται οι ομάδες Ext ως ομάδες επεκτάσεων προτύπων. Εισάγεται το άθροισμα Baer δύο επεκτάσεων, το γινόμενο Yoneda στο επίπεδο επεκτάσεων και προβολικών επιλύσεων και το cup product. Τέλος, αποδεικνύουμε ότι κάθε φυσικός μετασχηματισμός μεταξύ Ext ομάδων επάγεται από κατάλληλο ομομορφισμό και δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε ένας τέτοιος μετασχηματισμός να είναι μονομορφισμός, επιμορφισμός και ισομορφισμός. Στο τέταρτο κεφάλαιο μελετάμε τις αλγεβρικές αναλλοίωτες silpZG, spliZG και findimZG για μία ομάδα G. Αποδεικνύουμε ότι το silpZG είναι μικρότερο ή ίσο του spliZG, ενώ αν το spliZG είναι πεπερασμένο, τότε τα silpZG, spliZG και findimZG είναι ίσα. Το πέμπτο κεφάλαιο είναι το βασικό μέρος της εργασίας. Ορίζεται η έννοια της περιοδικής συνομολογίας με περίοδο q μετά από k-βήματα, η έννοια της περιοδικής προβολικής επίλυσης με περίοδο q μετά από k-βήματα και αποδεικνύεται ότι οι δύο αυτές έννοιες είναι ισοδύναμες. Εισάγεται η έννοια της πλήρους επίλυσης και αποδεικνύεται ότι κάθε ομάδα με περιοδική συνομολογία με περίοδο q μετά από k-βήματα έχει πλήρη επίλυση με δείκτη σύμπτωσης k. Τέλος, δίνονται ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε οι ισομορφισμοί στη συνομολογία μιας ομάδας G να δίνονται μέσω cup product. Το έκτο κεφάλαιο παρουσιάζει μία εφαρμογή των αποτελεσμάτων του πέμπτου κεφαλαίου σε μία κλάση ομάδων. Συγκεκριμένα, αποδεικνύουμε ότι αν μία ομάδα G έχει πεπερασμένη συνομολογική διάσταση m και περιέχει μία άπειρη κυκλική υποομάδα, τότε η ομάδα πηλίκο έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 ή 4 μετά από m-1 βήματα και ο ισομορφισμός στη συνομολογία δίνεται μέσω cup product. Ιδιαιτέρως, αν η G είναι πεπερασμένα παραγόμενη και ελεύθερη στρέψης μηδενοδύναμη ομάδα με αριθμό Hirsch m, τότε για κάθε κεντρικό στοιχείο x, η ομάδα G/<x> έχει περιοδική συνομολογία με περίοδο 2 μετά από m-1 βήματα που δίνεται μέσω cup product.","The thesis presents the concept of periodic cohomology for infinite groups (periodic cohomology after k-steps). Periodic cohomology after k-steps generalizes the concept of periodic (Tate) cohomology of finite groups in the case of infinite groups. The first chapter introduces some basic concepts of Homological Algebra that will be needed, with emphasis on the pushout and the pullback, induced and coinduced modules. The second chapter covers the diagonal action of a group G on the abelian group of Z-homomorphisms and the abelian group of the tensor product over Z fro two ZG-modules A and B. We prove that with the diagonal action, these abelian groups become ZG modules and we study the relation between the diagonal action and induced and coinduced modules. The third chapter covers the Ext groups as groups of module extensions. We introduce the Baer sum of two extensions, the Yoneda product on the level of extensions and on the level of projective resolutions, and the cup product. Lastly, we prove that every natural transformation between Ext groups is induced by a homomorphism and we give necessary and sufficient conditions in order for such a transformation to be monomorphism, epimorphism and isomorphism. The fourth chapter covers the algebraic invariants silpZG, spliZG and findimZG of a group G. We prove that silpZG is less than or equal to spliZG, whereas if spliZG is finite, then silpZG, spliZG and findimZG are all equal. The fifth chapter is the core of the thesis. We define the concept of periodic cohomology with period q after k-steps, the concept of periodic projective resolution with period q after k-steps and we prove that these two notions are equivalent. We introduce the concept of a complete resolution and we prove that every group with periodic cohomology with period q after k-steps has a complete resolution with coincidence index k. Lastly, we give necessary and sufficient conditions in order for the periodicicity isomorphisms for a group G to be induced by cup product. The sixth chapter presents an application of the results of the fifth chapter for a class of groups. Specifically, we prove that if a group G has finite cohomological dimension m and has an infinite cyclic subgroup, then the quotient group has periodic cohomology with period 2 or 4 after m-1 steps and the periodicity isomorphism is induced by cup product. Namely, if G is a finitely generated, torsion-free nilpotent group with Hirsch number m, then for every central element x, the group G/<x> has periodic cohomology with period 2 after m-1 steps which is induced by cup product."],"dc:identifier":["uoadl:2876370","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876370"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Περιοδική Συνομολογία Απείρων Ομάδων"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:35:27Z"}