{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2876836"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2876836","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η επικοινωνία ως παράγοντας πρόληψης συγκρούσεων στη σχολική μονάδα: οι απόψεις των εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης","abstract":"Περίληψη Σκοπός της παρούσας ερευνητικής εργασίας είναι να διερευνήσει τις απόψεις των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης σχετικά με τις αιτίες που συμβάλλουν στη δημιουργία συγκρούσεων στη σχολική μονάδα και την ανάδειξη της σημασίας της επικοινωνίας ως παράγοντα πρόληψης συγκρούσεων. Η ανασκόπηση της βιβλιογραφίας ανέδειξε τη σημαντικότητα της επικοινωνίας στους οργανισμούς, καθώς μ’ αυτήν υποστηρίζονται και διευκολύνονται όλες οι λειτουργίες της διοίκησης. Η επικοινωνία υπάρχει σε κάθε σχολική μονάδα και είναι ένα από τα πιο σημαντικά και δύσκολα ζητήματα που πρέπει να διαχειριστεί ο διευθυντής του σχολείου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η επικοινωνία είναι το εργαλείο μέσω του οποίου: α) μεταφέρονται οι πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό διευκολύνονται οι αποφάσεις, β) είναι θεμελιώδους σημασίας για την εφαρμογή των αποφάσεων και γ) προάγει τις καλές σχέσεις και το ομαδικό πνεύμα των μελών. Για να είναι όμως αποτελεσματική η επικοινωνία θα πρέπει να υπάρχει πανομοιότυπη ερμηνεία ανάμεσα στο μήνυμα που έχει σταλεί και στο μήνυμα που ελήφθη. Η διαδικασία όμως αυτή δεν είναι εύκολη με αποτέλεσμα να υπάρχουν συγκρούσεις. Η σύγκρουση είναι ένα σύνθετο φαινόμενο και μπορεί να είναι διαπροσωπική ή επικεντρωμένη στο έργο, καταστροφική ή παραγωγική και μπορεί κάποιος να τη διαχειρισθεί, να την αγνοήσει ή απλώς να την ανεχθεί. Οι πηγές και οι αιτίες των συγκρούσεων σε έναν εκπαιδευτικό οργανισμό είναι ποικίλες και σχετίζονται τόσο με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της σχολικής μονάδας, όσο και με την νοοτροπία και ιδιοσυγκρασία που χαρακτηρίζει το ανθρώπινο δυναμικό της. Η αποτελεσματική διαχείριση της σύγκρουσης παρέχει ευκαιρία για μάθηση και καινοτομία και είναι απαραίτητη για την ευημερία ενός οργανισμού, ενώ η αναποτελεσματική διαχείριση αυτής μπορεί να προκαλέσει οργανωσιακές δυσλειτουργίες. Βέβαια, καθοριστικό ρόλο στην επίλυση των συγκρούσεων παίζει ο διευθυντής της σχολικής μονάδας, ο οποίος πρέπει να διαθέτει επικοινωνιακές δεξιότητες και ικανότητες σύνθεσης. Οι αποτελεσματικοί διευθυντές τρέφουν τις συγκρούσεις με διάφορες τεχνικές, αλλά πάντα τις διατηρούν υπό έλεγχο, χρησιμοποιώντας τις κατάλληλες μεθόδους. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας στην οποία συμμετείχαν 200 εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε Δημοτικά σχολεία της Αττικής οι εκπαιδευτικοί έχουν πολύ καλές σχέσεις μεταξύ τους και υπάρχει αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή. Οι αιτίες των συγκρούσεων οφείλονται: α) στις διαφορετικές αντιλήψεις, β) στην οργάνωση, γ) στους περιορισμένους πόρους και δ) σε συγκρουόμενους στόχους ή στην κατανομή αρμοδιοτήτων. Ο σημαντικότερος υπηρεσιακός λόγος που προκαλεί συγκρούσεις είναι η επικοινωνία γεγονός που επιβεβαιώνει τις υποθέσεις μας ότι η καλή επικοινωνία μπορεί να συμβάλλει στην πρόληψη των συγκρούσεων, ενώ ο σημαντικότερος προσωπικός λόγος είναι οι διαφωνίες για το ωρολόγιο πρόγραμμα. Οι συγκρούσεις επηρεάζουν αρνητικά α) την επικοινωνία - συνεργασία μεταξύ των εκπαιδευτικών, β) το κλίμα της σχολικής μονάδας, γ) το ηθικό των εκπαιδευτικών, δ) το ενδιαφέρον για εργασία, την εικόνα του σχολείου, και ε) την τήρηση των κανόνων που διέπουν την σχολική μονάδα. Ενώ επηρεάζουν θετικά α) την ενίσχυση του κλίματος, β) την προώθηση της δημιουργικότητας και την παραγωγή καινοτόμων ιδεών, την ανάπτυξη συνεργασίας και εμπιστοσύνης, την αποκάλυψη αιτιών - προβλημάτων, τη λήψη σωστών αποφάσεων, τη βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και την ανάπτυξη επικοινωνίας, αλλά δεν επηρεάζουν «καθόλου» την αύξηση του εργασιακού ενδιαφέροντος και την ενίσχυση - συνοχή. Ο διευθυντής αντιμετωπίζει με αποτελεσματικό τρόπο τις συγκρούσεις και, ως επί το πλείστον οι διευθυντές για την διαχείριση των συγκρούσεων, χρησιμοποιούν «αρκετά» την τεχνική της παραχώρησης ή εξομάλυνσης ή της προσαρμογής, την τεχνική του συμβιβασμού, την τεχνική της ενσωμάτωσης ή επίλυση προβλήματος ή συνεργασίας και «λίγο» την τεχνική της αποφυγής και την τεχνική της επιβολής ή της χρήσης της εξουσίας. Οι εκπαιδευτικοί πιστεύουν ότι για να περιοριστούν οι συγκρούσεις ο διευθυντής θα πρέπει να επικοινωνεί σωστά μαζί τους, να έχουν ίση αντιμετώπιση, να τηρεί τους κανόνες, να κατανέμει ομοιόμορφα τις αρμοδιότητες, να συμβάλλει στην αποφυγή δημιουργίας «κλίκας», να συμμετέχουν στα συλλογικά όργανα και η πολιτεία να φροντίσει για την επιμόρφωση των διευθυντών και των εκπαιδευτικών σε θέματα διαχείρισης των συγκρούσεων. Φαίνεται να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων, καθώς ο παράγοντας (δημογραφικά χαρακτηριστικά) επηρεάζει τις συγκρούσεις και την επικοινωνία. Επίσης, κατά τον έλεγχο One-Way ANOVA της ηλικίας με τις σχέσεις των εκπαιδευτικών με τον διευθυντή υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή και την επικοινωνία του διευθυντή με όλα τα μέλη της σχολικής κοινότητας. Επιπλέον, ως προς τη σχέση της ηλικίας με τις αιτίες συγκρούσεων υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την ύπαρξη ζωτικών χώρων και με την περίοδο των συγκρούσεων, διότι παρουσιάζονται, όταν σημειώνεται αλλαγή θεσμικού πλαισίου. Τέλος, φαίνεται να υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με τη συμβολή της καλύτερης υλικοτεχνικής υποδομής στην αποφυγή των συγκρούσεων. Η παρούσα έρευνα φιλοδοξεί να συμβάλει στην ανάδειξη της σημαντικότητας της επικοινωνίας για την αποφυγή των συγκρούσεων στις σχολικές μονάδες και την ορθή διαχείρισή τους, γιατί μέσα από τα αποτελέσματά της θα διαφωτίσει τους εκπαιδευτικούς, για την κατάσταση που επικρατεί στις σχολικές μονάδες, καθώς οι συγκρούσεις υπάρχουν παντού. Παράλληλα θα μπορέσει να χρησιμοποιηθεί για τη διαμόρφωση επιμορφωτικών προγραμμάτων σχετικά με τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού.","abstract_html":"Περίληψη Σκοπός της παρούσας ερευνητικής εργασίας είναι να διερευνήσει τις απόψεις των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης σχετικά με τις αιτίες που συμβάλλουν στη δημιουργία συγκρούσεων στη σχολική μονάδα και την ανάδειξη της σημασίας της επικοινωνίας ως παράγοντα πρόληψης συγκρούσεων. Η ανασκόπηση της βιβλιογραφίας ανέδειξε τη σημαντικότητα της επικοινωνίας στους οργανισμούς, καθώς μ’ αυτήν υποστηρίζονται και διευκολύνονται όλες οι λειτουργίες της διοίκησης. Η επικοινωνία υπάρχει σε κάθε σχολική μονάδα και είναι ένα από τα πιο σημαντικά και δύσκολα ζητήματα που πρέπει να διαχειριστεί ο διευθυντής του σχολείου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η επικοινωνία είναι το εργαλείο μέσω του οποίου: α) μεταφέρονται οι πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό διευκολύνονται οι αποφάσεις, β) είναι θεμελιώδους σημασίας για την εφαρμογή των αποφάσεων και γ) προάγει τις καλές σχέσεις και το ομαδικό πνεύμα των μελών. Για να είναι όμως αποτελεσματική η επικοινωνία θα πρέπει να υπάρχει πανομοιότυπη ερμηνεία ανάμεσα στο μήνυμα που έχει σταλεί και στο μήνυμα που ελήφθη. Η διαδικασία όμως αυτή δεν είναι εύκολη με αποτέλεσμα να υπάρχουν συγκρούσεις. Η σύγκρουση είναι ένα σύνθετο φαινόμενο και μπορεί να είναι διαπροσωπική ή επικεντρωμένη στο έργο, καταστροφική ή παραγωγική και μπορεί κάποιος να τη διαχειρισθεί, να την αγνοήσει ή απλώς να την ανεχθεί. Οι πηγές και οι αιτίες των συγκρούσεων σε έναν εκπαιδευτικό οργανισμό είναι ποικίλες και σχετίζονται τόσο με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της σχολικής μονάδας, όσο και με την νοοτροπία και ιδιοσυγκρασία που χαρακτηρίζει το ανθρώπινο δυναμικό της. Η αποτελεσματική διαχείριση της σύγκρουσης παρέχει ευκαιρία για μάθηση και καινοτομία και είναι απαραίτητη για την ευημερία ενός οργανισμού, ενώ η αναποτελεσματική διαχείριση αυτής μπορεί να προκαλέσει οργανωσιακές δυσλειτουργίες. Βέβαια, καθοριστικό ρόλο στην επίλυση των συγκρούσεων παίζει ο διευθυντής της σχολικής μονάδας, ο οποίος πρέπει να διαθέτει επικοινωνιακές δεξιότητες και ικανότητες σύνθεσης. Οι αποτελεσματικοί διευθυντές τρέφουν τις συγκρούσεις με διάφορες τεχνικές, αλλά πάντα τις διατηρούν υπό έλεγχο, χρησιμοποιώντας τις κατάλληλες μεθόδους. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας στην οποία συμμετείχαν 200 εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε Δημοτικά σχολεία της Αττικής οι εκπαιδευτικοί έχουν πολύ καλές σχέσεις μεταξύ τους και υπάρχει αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή. Οι αιτίες των συγκρούσεων οφείλονται: α) στις διαφορετικές αντιλήψεις, β) στην οργάνωση, γ) στους περιορισμένους πόρους και δ) σε συγκρουόμενους στόχους ή στην κατανομή αρμοδιοτήτων. Ο σημαντικότερος υπηρεσιακός λόγος που προκαλεί συγκρούσεις είναι η επικοινωνία γεγονός που επιβεβαιώνει τις υποθέσεις μας ότι η καλή επικοινωνία μπορεί να συμβάλλει στην πρόληψη των συγκρούσεων, ενώ ο σημαντικότερος προσωπικός λόγος είναι οι διαφωνίες για το ωρολόγιο πρόγραμμα. Οι συγκρούσεις επηρεάζουν αρνητικά α) την επικοινωνία - συνεργασία μεταξύ των εκπαιδευτικών, β) το κλίμα της σχολικής μονάδας, γ) το ηθικό των εκπαιδευτικών, δ) το ενδιαφέρον για εργασία, την εικόνα του σχολείου, και ε) την τήρηση των κανόνων που διέπουν την σχολική μονάδα. Ενώ επηρεάζουν θετικά α) την ενίσχυση του κλίματος, β) την προώθηση της δημιουργικότητας και την παραγωγή καινοτόμων ιδεών, την ανάπτυξη συνεργασίας και εμπιστοσύνης, την αποκάλυψη αιτιών - προβλημάτων, τη λήψη σωστών αποφάσεων, τη βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και την ανάπτυξη επικοινωνίας, αλλά δεν επηρεάζουν «καθόλου» την αύξηση του εργασιακού ενδιαφέροντος και την ενίσχυση - συνοχή. Ο διευθυντής αντιμετωπίζει με αποτελεσματικό τρόπο τις συγκρούσεις και, ως επί το πλείστον οι διευθυντές για την διαχείριση των συγκρούσεων, χρησιμοποιούν «αρκετά» την τεχνική της παραχώρησης ή εξομάλυνσης ή της προσαρμογής, την τεχνική του συμβιβασμού, την τεχνική της ενσωμάτωσης ή επίλυση προβλήματος ή συνεργασίας και «λίγο» την τεχνική της αποφυγής και την τεχνική της επιβολής ή της χρήσης της εξουσίας. Οι εκπαιδευτικοί πιστεύουν ότι για να περιοριστούν οι συγκρούσεις ο διευθυντής θα πρέπει να επικοινωνεί σωστά μαζί τους, να έχουν ίση αντιμετώπιση, να τηρεί τους κανόνες, να κατανέμει ομοιόμορφα τις αρμοδιότητες, να συμβάλλει στην αποφυγή δημιουργίας «κλίκας», να συμμετέχουν στα συλλογικά όργανα και η πολιτεία να φροντίσει για την επιμόρφωση των διευθυντών και των εκπαιδευτικών σε θέματα διαχείρισης των συγκρούσεων. Φαίνεται να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων, καθώς ο παράγοντας (δημογραφικά χαρακτηριστικά) επηρεάζει τις συγκρούσεις και την επικοινωνία. Επίσης, κατά τον έλεγχο One-Way ANOVA της ηλικίας με τις σχέσεις των εκπαιδευτικών με τον διευθυντή υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή και την επικοινωνία του διευθυντή με όλα τα μέλη της σχολικής κοινότητας. Επιπλέον, ως προς τη σχέση της ηλικίας με τις αιτίες συγκρούσεων υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την ύπαρξη ζωτικών χώρων και με την περίοδο των συγκρούσεων, διότι παρουσιάζονται, όταν σημειώνεται αλλαγή θεσμικού πλαισίου. Τέλος, φαίνεται να υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με τη συμβολή της καλύτερης υλικοτεχνικής υποδομής στην αποφυγή των συγκρούσεων. Η παρούσα έρευνα φιλοδοξεί να συμβάλει στην ανάδειξη της σημαντικότητας της επικοινωνίας για την αποφυγή των συγκρούσεων στις σχολικές μονάδες και την ορθή διαχείρισή τους, γιατί μέσα από τα αποτελέσματά της θα διαφωτίσει τους εκπαιδευτικούς, για την κατάσταση που επικρατεί στις σχολικές μονάδες, καθώς οι συγκρούσεις υπάρχουν παντού. Παράλληλα θα μπορέσει να χρησιμοποιηθεί για τη διαμόρφωση επιμορφωτικών προγραμμάτων σχετικά με τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού.","abstract_has_math":false,"creators":["Δογραμματζή Αικατερίνη","Dogrammatzi Aikaterini"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2019,"date_issued":"2019","date_published":"2019","updated_at":"2026-11-19T05:35:32Z","subjects":["Φιλοσοφία- Ψυχολογία","Philosophy - Psychology"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2876836"],"render_values":[{"text":"uoadl:2876836","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876836","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876836","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2876836","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Δογραμματζή Αικατερίνη","Dogrammatzi Aikaterini"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2019"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Φιλοσοφία- Ψυχολογία","Philosophy - Psychology"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2876836","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876836"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Περίληψη Σκοπός της παρούσας ερευνητικής εργασίας είναι να διερευνήσει τις απόψεις των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης σχετικά με τις αιτίες που συμβάλλουν στη δημιουργία συγκρούσεων στη σχολική μονάδα και την ανάδειξη της σημασίας της επικοινωνίας ως παράγοντα πρόληψης συγκρούσεων. Η ανασκόπηση της βιβλιογραφίας ανέδειξε τη σημαντικότητα της επικοινωνίας στους οργανισμούς, καθώς μ’ αυτήν υποστηρίζονται και διευκολύνονται όλες οι λειτουργίες της διοίκησης. Η επικοινωνία υπάρχει σε κάθε σχολική μονάδα και είναι ένα από τα πιο σημαντικά και δύσκολα ζητήματα που πρέπει να διαχειριστεί ο διευθυντής του σχολείου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η επικοινωνία είναι το εργαλείο μέσω του οποίου: α) μεταφέρονται οι πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό διευκολύνονται οι αποφάσεις, β) είναι θεμελιώδους σημασίας για την εφαρμογή των αποφάσεων και γ) προάγει τις καλές σχέσεις και το ομαδικό πνεύμα των μελών. Για να είναι όμως αποτελεσματική η επικοινωνία θα πρέπει να υπάρχει πανομοιότυπη ερμηνεία ανάμεσα στο μήνυμα που έχει σταλεί και στο μήνυμα που ελήφθη. Η διαδικασία όμως αυτή δεν είναι εύκολη με αποτέλεσμα να υπάρχουν συγκρούσεις. Η σύγκρουση είναι ένα σύνθετο φαινόμενο και μπορεί να είναι διαπροσωπική ή επικεντρωμένη στο έργο, καταστροφική ή παραγωγική και μπορεί κάποιος να τη διαχειρισθεί, να την αγνοήσει ή απλώς να την ανεχθεί. Οι πηγές και οι αιτίες των συγκρούσεων σε έναν εκπαιδευτικό οργανισμό είναι ποικίλες και σχετίζονται τόσο με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της σχολικής μονάδας, όσο και με την νοοτροπία και ιδιοσυγκρασία που χαρακτηρίζει το ανθρώπινο δυναμικό της. Η αποτελεσματική διαχείριση της σύγκρουσης παρέχει ευκαιρία για μάθηση και καινοτομία και είναι απαραίτητη για την ευημερία ενός οργανισμού, ενώ η αναποτελεσματική διαχείριση αυτής μπορεί να προκαλέσει οργανωσιακές δυσλειτουργίες. Βέβαια, καθοριστικό ρόλο στην επίλυση των συγκρούσεων παίζει ο διευθυντής της σχολικής μονάδας, ο οποίος πρέπει να διαθέτει επικοινωνιακές δεξιότητες και ικανότητες σύνθεσης. Οι αποτελεσματικοί διευθυντές τρέφουν τις συγκρούσεις με διάφορες τεχνικές, αλλά πάντα τις διατηρούν υπό έλεγχο, χρησιμοποιώντας τις κατάλληλες μεθόδους. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας στην οποία συμμετείχαν 200 εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε Δημοτικά σχολεία της Αττικής οι εκπαιδευτικοί έχουν πολύ καλές σχέσεις μεταξύ τους και υπάρχει αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή. Οι αιτίες των συγκρούσεων οφείλονται: α) στις διαφορετικές αντιλήψεις, β) στην οργάνωση, γ) στους περιορισμένους πόρους και δ) σε συγκρουόμενους στόχους ή στην κατανομή αρμοδιοτήτων. Ο σημαντικότερος υπηρεσιακός λόγος που προκαλεί συγκρούσεις είναι η επικοινωνία γεγονός που επιβεβαιώνει τις υποθέσεις μας ότι η καλή επικοινωνία μπορεί να συμβάλλει στην πρόληψη των συγκρούσεων, ενώ ο σημαντικότερος προσωπικός λόγος είναι οι διαφωνίες για το ωρολόγιο πρόγραμμα. Οι συγκρούσεις επηρεάζουν αρνητικά α) την επικοινωνία - συνεργασία μεταξύ των εκπαιδευτικών, β) το κλίμα της σχολικής μονάδας, γ) το ηθικό των εκπαιδευτικών, δ) το ενδιαφέρον για εργασία, την εικόνα του σχολείου, και ε) την τήρηση των κανόνων που διέπουν την σχολική μονάδα. Ενώ επηρεάζουν θετικά α) την ενίσχυση του κλίματος, β) την προώθηση της δημιουργικότητας και την παραγωγή καινοτόμων ιδεών, την ανάπτυξη συνεργασίας και εμπιστοσύνης, την αποκάλυψη αιτιών - προβλημάτων, τη λήψη σωστών αποφάσεων, τη βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και την ανάπτυξη επικοινωνίας, αλλά δεν επηρεάζουν «καθόλου» την αύξηση του εργασιακού ενδιαφέροντος και την ενίσχυση - συνοχή. Ο διευθυντής αντιμετωπίζει με αποτελεσματικό τρόπο τις συγκρούσεις και, ως επί το πλείστον οι διευθυντές για την διαχείριση των συγκρούσεων, χρησιμοποιούν «αρκετά» την τεχνική της παραχώρησης ή εξομάλυνσης ή της προσαρμογής, την τεχνική του συμβιβασμού, την τεχνική της ενσωμάτωσης ή επίλυση προβλήματος ή συνεργασίας και «λίγο» την τεχνική της αποφυγής και την τεχνική της επιβολής ή της χρήσης της εξουσίας. Οι εκπαιδευτικοί πιστεύουν ότι για να περιοριστούν οι συγκρούσεις ο διευθυντής θα πρέπει να επικοινωνεί σωστά μαζί τους, να έχουν ίση αντιμετώπιση, να τηρεί τους κανόνες, να κατανέμει ομοιόμορφα τις αρμοδιότητες, να συμβάλλει στην αποφυγή δημιουργίας «κλίκας», να συμμετέχουν στα συλλογικά όργανα και η πολιτεία να φροντίσει για την επιμόρφωση των διευθυντών και των εκπαιδευτικών σε θέματα διαχείρισης των συγκρούσεων. Φαίνεται να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων, καθώς ο παράγοντας (δημογραφικά χαρακτηριστικά) επηρεάζει τις συγκρούσεις και την επικοινωνία. Επίσης, κατά τον έλεγχο One-Way ANOVA της ηλικίας με τις σχέσεις των εκπαιδευτικών με τον διευθυντή υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή και την επικοινωνία του διευθυντή με όλα τα μέλη της σχολικής κοινότητας. Επιπλέον, ως προς τη σχέση της ηλικίας με τις αιτίες συγκρούσεων υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την ύπαρξη ζωτικών χώρων και με την περίοδο των συγκρούσεων, διότι παρουσιάζονται, όταν σημειώνεται αλλαγή θεσμικού πλαισίου. Τέλος, φαίνεται να υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με τη συμβολή της καλύτερης υλικοτεχνικής υποδομής στην αποφυγή των συγκρούσεων. Η παρούσα έρευνα φιλοδοξεί να συμβάλει στην ανάδειξη της σημαντικότητας της επικοινωνίας για την αποφυγή των συγκρούσεων στις σχολικές μονάδες και την ορθή διαχείρισή τους, γιατί μέσα από τα αποτελέσματά της θα διαφωτίσει τους εκπαιδευτικούς, για την κατάσταση που επικρατεί στις σχολικές μονάδες, καθώς οι συγκρούσεις υπάρχουν παντού. Παράλληλα θα μπορέσει να χρησιμοποιηθεί για τη διαμόρφωση επιμορφωτικών προγραμμάτων σχετικά με τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού.","Abstract The aim of this study is to examine the opinions of educators in Primary School Education with reference to the reasons that contribute towards the creation of conflicts in the schools/school environment and to show the importance communication may have in the prevention of such conflict. Meticulous review of existing bibliography indicates the gravity of communication within organizations as it supports and facilitates all the functions of management. Communication exists in every school unit and is one of the major and difficult issues that every school principal must deal with. This is due to the fact that communication is the tool through which: a) information is conveyed and decisions are facilitated, b) it is vital in implementing decisions and c) it promotes good relationships and team spirit amongst the members. It is worth noting that in order for communication to be effective the information given and the information received has to be interpreted in a similar manner. This process is not an easy one and as a result conflicts emerge. Conflict has proven to be a complex phenomenon; it can be interpersonal or focused on work, catastrophic or fruitful, and it can be handled successfully, ignored or simply tolerated. The origins and reasons of conflict within an educational organization vary and depend not only on an educational unit’s specific characteristics but also the mentality and temperament of its human resources. When conflict is dealt with effectively it provides the opportunity to gain knowledge and results in innovation which is essential for an organization to flourish, while if it is handled ineffectively it can cause management malfunction. Naturally, the principal is instrumental in the resolution of conflict and therefore needs to have good communication skills and the ability to compromise opinions. Successful principals thrive on conflicts with various techniques but consistently keep conflicts under control by exercising the suitable methods. The results of the study, in which 200 teachers working in Primary schools in Attica region, show that teachers have good relationship with other members of faculty and communicate effectively with the principal. The reasons behind conflicts are a) difference of opinion, b) organization, c) limited resources and d) conflicting objectives or delegating duties. The major work related reason that causes conflict is lack of communication which confirms our hypothesis that good communication can contribute in the prevention of disputes while on a personal level the most common reason for conflict is the school schedule. Evidently, conflicts within the school can have a detrimental effect on a) the communication and cooperation among the teachers, b) the atmosphere in the school, c) school morale, d) interest in work and the school image and e) compliance with the school rules. On the other hand, conflict can have a positive effect on a) improving the school atmosphere, b) promoting creativity and generating innovative ideas, enhancing cooperation and fostering trust, revealing the source of problems, decision making, improving the educational process and promoting communication. It does not, however, have any effect on augmenting interest for the school environment or consistency. In order to effectively deal with conflict, the principals “extensively” uses technics involving mediation, adjustment, compromise, integration, cooperation or resolving problems and “modestly” the technics of evasion, imposition and yielding power. Educators maintain the view that conflicts can me limited, they believe that the principal needs to communicate effectively, comply with the rules, delegate duties fairly, prevent peer pressure, participate in faculty meetings while the state needs to intensify principal and teacher training in conflict management. There seem to exist substantial differences among groups as demographic characteristics are a factor that effects conflict and communication. Furthermore, when checking the One–Way ANOVA of age with the relations among teachers and their communication with the principal there is differentiation between age and effective communication with the principal and the other members of the education community. As far as the relation between age and the origins of conflict are concerned, there is differentiation between age with the existence of vital space and time when conflicts emerge as they seem to appear more frequently when changes in the institutional framework are implemented. Finally, there is differentiation between ages with the improvement of logistics infrastructure for the prevention of conflicts. This study aims to contribute towards underlining the significance of communication in the prevention and the correct way of handling conflicts in school units because the results of the study can enlighten educators about the existing situation in schools as conflicts are a widespread phenomenon. At the same time it can be used to develop training programs about human resource management."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η επικοινωνία ως παράγοντας πρόληψης συγκρούσεων στη σχολική μονάδα: οι απόψεις των εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Δογραμματζή Αικατερίνη","Dogrammatzi Aikaterini"],"dc:date":["2019"],"dc:description":["Περίληψη Σκοπός της παρούσας ερευνητικής εργασίας είναι να διερευνήσει τις απόψεις των εκπαιδευτικών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης σχετικά με τις αιτίες που συμβάλλουν στη δημιουργία συγκρούσεων στη σχολική μονάδα και την ανάδειξη της σημασίας της επικοινωνίας ως παράγοντα πρόληψης συγκρούσεων. Η ανασκόπηση της βιβλιογραφίας ανέδειξε τη σημαντικότητα της επικοινωνίας στους οργανισμούς, καθώς μ’ αυτήν υποστηρίζονται και διευκολύνονται όλες οι λειτουργίες της διοίκησης. Η επικοινωνία υπάρχει σε κάθε σχολική μονάδα και είναι ένα από τα πιο σημαντικά και δύσκολα ζητήματα που πρέπει να διαχειριστεί ο διευθυντής του σχολείου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η επικοινωνία είναι το εργαλείο μέσω του οποίου: α) μεταφέρονται οι πληροφορίες και με τον τρόπο αυτό διευκολύνονται οι αποφάσεις, β) είναι θεμελιώδους σημασίας για την εφαρμογή των αποφάσεων και γ) προάγει τις καλές σχέσεις και το ομαδικό πνεύμα των μελών. Για να είναι όμως αποτελεσματική η επικοινωνία θα πρέπει να υπάρχει πανομοιότυπη ερμηνεία ανάμεσα στο μήνυμα που έχει σταλεί και στο μήνυμα που ελήφθη. Η διαδικασία όμως αυτή δεν είναι εύκολη με αποτέλεσμα να υπάρχουν συγκρούσεις. Η σύγκρουση είναι ένα σύνθετο φαινόμενο και μπορεί να είναι διαπροσωπική ή επικεντρωμένη στο έργο, καταστροφική ή παραγωγική και μπορεί κάποιος να τη διαχειρισθεί, να την αγνοήσει ή απλώς να την ανεχθεί. Οι πηγές και οι αιτίες των συγκρούσεων σε έναν εκπαιδευτικό οργανισμό είναι ποικίλες και σχετίζονται τόσο με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της σχολικής μονάδας, όσο και με την νοοτροπία και ιδιοσυγκρασία που χαρακτηρίζει το ανθρώπινο δυναμικό της. Η αποτελεσματική διαχείριση της σύγκρουσης παρέχει ευκαιρία για μάθηση και καινοτομία και είναι απαραίτητη για την ευημερία ενός οργανισμού, ενώ η αναποτελεσματική διαχείριση αυτής μπορεί να προκαλέσει οργανωσιακές δυσλειτουργίες. Βέβαια, καθοριστικό ρόλο στην επίλυση των συγκρούσεων παίζει ο διευθυντής της σχολικής μονάδας, ο οποίος πρέπει να διαθέτει επικοινωνιακές δεξιότητες και ικανότητες σύνθεσης. Οι αποτελεσματικοί διευθυντές τρέφουν τις συγκρούσεις με διάφορες τεχνικές, αλλά πάντα τις διατηρούν υπό έλεγχο, χρησιμοποιώντας τις κατάλληλες μεθόδους. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας στην οποία συμμετείχαν 200 εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε Δημοτικά σχολεία της Αττικής οι εκπαιδευτικοί έχουν πολύ καλές σχέσεις μεταξύ τους και υπάρχει αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή. Οι αιτίες των συγκρούσεων οφείλονται: α) στις διαφορετικές αντιλήψεις, β) στην οργάνωση, γ) στους περιορισμένους πόρους και δ) σε συγκρουόμενους στόχους ή στην κατανομή αρμοδιοτήτων. Ο σημαντικότερος υπηρεσιακός λόγος που προκαλεί συγκρούσεις είναι η επικοινωνία γεγονός που επιβεβαιώνει τις υποθέσεις μας ότι η καλή επικοινωνία μπορεί να συμβάλλει στην πρόληψη των συγκρούσεων, ενώ ο σημαντικότερος προσωπικός λόγος είναι οι διαφωνίες για το ωρολόγιο πρόγραμμα. Οι συγκρούσεις επηρεάζουν αρνητικά α) την επικοινωνία - συνεργασία μεταξύ των εκπαιδευτικών, β) το κλίμα της σχολικής μονάδας, γ) το ηθικό των εκπαιδευτικών, δ) το ενδιαφέρον για εργασία, την εικόνα του σχολείου, και ε) την τήρηση των κανόνων που διέπουν την σχολική μονάδα. Ενώ επηρεάζουν θετικά α) την ενίσχυση του κλίματος, β) την προώθηση της δημιουργικότητας και την παραγωγή καινοτόμων ιδεών, την ανάπτυξη συνεργασίας και εμπιστοσύνης, την αποκάλυψη αιτιών - προβλημάτων, τη λήψη σωστών αποφάσεων, τη βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και την ανάπτυξη επικοινωνίας, αλλά δεν επηρεάζουν «καθόλου» την αύξηση του εργασιακού ενδιαφέροντος και την ενίσχυση - συνοχή. Ο διευθυντής αντιμετωπίζει με αποτελεσματικό τρόπο τις συγκρούσεις και, ως επί το πλείστον οι διευθυντές για την διαχείριση των συγκρούσεων, χρησιμοποιούν «αρκετά» την τεχνική της παραχώρησης ή εξομάλυνσης ή της προσαρμογής, την τεχνική του συμβιβασμού, την τεχνική της ενσωμάτωσης ή επίλυση προβλήματος ή συνεργασίας και «λίγο» την τεχνική της αποφυγής και την τεχνική της επιβολής ή της χρήσης της εξουσίας. Οι εκπαιδευτικοί πιστεύουν ότι για να περιοριστούν οι συγκρούσεις ο διευθυντής θα πρέπει να επικοινωνεί σωστά μαζί τους, να έχουν ίση αντιμετώπιση, να τηρεί τους κανόνες, να κατανέμει ομοιόμορφα τις αρμοδιότητες, να συμβάλλει στην αποφυγή δημιουργίας «κλίκας», να συμμετέχουν στα συλλογικά όργανα και η πολιτεία να φροντίσει για την επιμόρφωση των διευθυντών και των εκπαιδευτικών σε θέματα διαχείρισης των συγκρούσεων. Φαίνεται να υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ομάδων, καθώς ο παράγοντας (δημογραφικά χαρακτηριστικά) επηρεάζει τις συγκρούσεις και την επικοινωνία. Επίσης, κατά τον έλεγχο One-Way ANOVA της ηλικίας με τις σχέσεις των εκπαιδευτικών με τον διευθυντή υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την αποτελεσματική επικοινωνία με τον διευθυντή και την επικοινωνία του διευθυντή με όλα τα μέλη της σχολικής κοινότητας. Επιπλέον, ως προς τη σχέση της ηλικίας με τις αιτίες συγκρούσεων υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με την ύπαρξη ζωτικών χώρων και με την περίοδο των συγκρούσεων, διότι παρουσιάζονται, όταν σημειώνεται αλλαγή θεσμικού πλαισίου. Τέλος, φαίνεται να υπάρχει διαφοροποίηση της ηλικίας με τη συμβολή της καλύτερης υλικοτεχνικής υποδομής στην αποφυγή των συγκρούσεων. Η παρούσα έρευνα φιλοδοξεί να συμβάλει στην ανάδειξη της σημαντικότητας της επικοινωνίας για την αποφυγή των συγκρούσεων στις σχολικές μονάδες και την ορθή διαχείρισή τους, γιατί μέσα από τα αποτελέσματά της θα διαφωτίσει τους εκπαιδευτικούς, για την κατάσταση που επικρατεί στις σχολικές μονάδες, καθώς οι συγκρούσεις υπάρχουν παντού. Παράλληλα θα μπορέσει να χρησιμοποιηθεί για τη διαμόρφωση επιμορφωτικών προγραμμάτων σχετικά με τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού.","Abstract The aim of this study is to examine the opinions of educators in Primary School Education with reference to the reasons that contribute towards the creation of conflicts in the schools/school environment and to show the importance communication may have in the prevention of such conflict. Meticulous review of existing bibliography indicates the gravity of communication within organizations as it supports and facilitates all the functions of management. Communication exists in every school unit and is one of the major and difficult issues that every school principal must deal with. This is due to the fact that communication is the tool through which: a) information is conveyed and decisions are facilitated, b) it is vital in implementing decisions and c) it promotes good relationships and team spirit amongst the members. It is worth noting that in order for communication to be effective the information given and the information received has to be interpreted in a similar manner. This process is not an easy one and as a result conflicts emerge. Conflict has proven to be a complex phenomenon; it can be interpersonal or focused on work, catastrophic or fruitful, and it can be handled successfully, ignored or simply tolerated. The origins and reasons of conflict within an educational organization vary and depend not only on an educational unit’s specific characteristics but also the mentality and temperament of its human resources. When conflict is dealt with effectively it provides the opportunity to gain knowledge and results in innovation which is essential for an organization to flourish, while if it is handled ineffectively it can cause management malfunction. Naturally, the principal is instrumental in the resolution of conflict and therefore needs to have good communication skills and the ability to compromise opinions. Successful principals thrive on conflicts with various techniques but consistently keep conflicts under control by exercising the suitable methods. The results of the study, in which 200 teachers working in Primary schools in Attica region, show that teachers have good relationship with other members of faculty and communicate effectively with the principal. The reasons behind conflicts are a) difference of opinion, b) organization, c) limited resources and d) conflicting objectives or delegating duties. The major work related reason that causes conflict is lack of communication which confirms our hypothesis that good communication can contribute in the prevention of disputes while on a personal level the most common reason for conflict is the school schedule. Evidently, conflicts within the school can have a detrimental effect on a) the communication and cooperation among the teachers, b) the atmosphere in the school, c) school morale, d) interest in work and the school image and e) compliance with the school rules. On the other hand, conflict can have a positive effect on a) improving the school atmosphere, b) promoting creativity and generating innovative ideas, enhancing cooperation and fostering trust, revealing the source of problems, decision making, improving the educational process and promoting communication. It does not, however, have any effect on augmenting interest for the school environment or consistency. In order to effectively deal with conflict, the principals “extensively” uses technics involving mediation, adjustment, compromise, integration, cooperation or resolving problems and “modestly” the technics of evasion, imposition and yielding power. Educators maintain the view that conflicts can me limited, they believe that the principal needs to communicate effectively, comply with the rules, delegate duties fairly, prevent peer pressure, participate in faculty meetings while the state needs to intensify principal and teacher training in conflict management. There seem to exist substantial differences among groups as demographic characteristics are a factor that effects conflict and communication. Furthermore, when checking the One–Way ANOVA of age with the relations among teachers and their communication with the principal there is differentiation between age and effective communication with the principal and the other members of the education community. As far as the relation between age and the origins of conflict are concerned, there is differentiation between age with the existence of vital space and time when conflicts emerge as they seem to appear more frequently when changes in the institutional framework are implemented. Finally, there is differentiation between ages with the improvement of logistics infrastructure for the prevention of conflicts. This study aims to contribute towards underlining the significance of communication in the prevention and the correct way of handling conflicts in school units because the results of the study can enlighten educators about the existing situation in schools as conflicts are a widespread phenomenon. At the same time it can be used to develop training programs about human resource management."],"dc:identifier":["uoadl:2876836","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2876836"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Φιλοσοφία- Ψυχολογία","Philosophy - Psychology"],"dc:title":["Η επικοινωνία ως παράγοντας πρόληψης συγκρούσεων στη σχολική μονάδα: οι απόψεις των εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:35:32Z"}