{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2882008"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2882008","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Διερεύνηση του ρόλου ρυθμιστικών miRNAs και χημικών μορίων στο νευρογενετικό επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων από εγκεφαλικό φλοιό ποντικού.","abstract":"Ως άμεσος επαναπρογραμματισμός (direct reprogramming) ορίζεται η διαδικασία επαγόμενης δια-διαφοροποίησης πλήρως διαφοροποιημένων σωματικών κυττάρων σε άλλο κυτταρικό τύπο, παρακάμπτοντας την ενδιάμεση πολυδύναμη κατάσταση. Όσον αφορά τον άμεσο επαναπρογραμματισμό προς νευρώνες, αυτοί οι επαγόμενοι νευρώνες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την in vitro μελέτη νευροεκφυλιστικών ασθενειών καθώς και για την ανακάλυψη νέων προγνωστικών και διαγνωστικών δεικτών, καθώς και φαρμάκων. Επιπλέον, η αντικατάσταση χαμένων νευρώνων μετά από τραύμα, νευροεκφυλισμό ή εγκεφαλικό επεισόδιο μετά από άμεσο επαναπρογραμματισμό κυττάρων γλοίας προς επαγόμενους νευρώνες αποτελεί μία πολλά υποσχόμενη κυτταρική θεραπευτική προσέγγιση σε in vivo επίπεδο. Για τους παραπάνω σκοπούς έχουν γίνει μελέτες για τον άμεσο επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων προς επαγόμενους νευρώνες με χρήση συνδυασμών μεταγραφικών παραγόντων, micro-RNAs και μικρών χημικών μορίων. Η επίδρασή των παραπάνω μορίων πραγματοποιείται τόσο σε μεταγραφικό όσο και σε επιγενετικό επίπεδο στο κύτταρο. Στις μελέτες, οι οποίες διεξάγονται, παρατηρείται οι ικανότητα των επαγόμενων κυττάρων προς το σχηματισμό συγκεκριμένων νευρωνικών υποτύπων και οι επαγόμενοι νευρώνες είναι λειτουργικοί και σε in vivo επίπεδο. Οι μηχανισμοί, οι οποίοι διέπουν τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, ωστόσο, δε μας είναι ακόμη γνωστοί. Στην ομάδα μας αρχικά, εξετάσαμε τον ρόλο ενός σημαντικού κατά τη διαδικασία της νευρογένεσης micro-RNA, του miR-124 και ενός μικρού νευρογενετικού μορίου, του ISX9, ως προς τη δυνατότητά τους να επαναπρογραμματίζουν άμεσα αστροκύτταρα του εγκεφαλικού φλοιού ποντικού, μελετώντας παράλληλα τα μεταγραφικά δίκτυα, τα οποία διέπουν τη συγκεκριμένη διαδικασία. Ο μοριακός χαρακτηρισμός των επαγόμενων νευρώνων με RNA-sequencing αποκάλυψε πως οι μεταγραφικοί παράγοντες, οι οποίοι ρυθμίζονται σε αρχικό στάδιο κατά τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, όπως οι Neurogenin2, NeuroD1, Tbr2 και Gsx2, συσχετίζονται άμεσα με την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου. Παρολ’ αυτά, μετά την προσθήκη του ISX9 παρατηρήθηκε η αύξηση των επιπέδων γονιδίων, όπως τα Lmx1b, En1, Foxa1, Girk2 και DAT, τα οποία σχετίζονται με την ανάπτυξη του μεσεγκέφαλου και των ντοπαμινεργικών νευρώνων, κάτι το οποίο υποδεικνύει την ικανότητα επαναπρογραμματισμού προς νευρωνικούς υπότυπους άλλων περιοχών του εγκεφάλου, πέραν του πρόσθιου. Επιπλέον, στη συγκεκριμένη ανάλυση παρατηρήθηκε επίσης, η μείωση των επιπέδων τόσο του Shh όσο και του βασικού μεταγραφικού παράγοντα-τελεστή του μονοπατιού του, Gli1, έπειτα από επαναπρογραμματισμό των κυττάρων μόνο με το miR-124 με επακόλουθη αύξηση των επιπέδων τους έπειτα από προσθήκη τους ISX9. Τα παραπάνω δεδομένα είχαν ως αποτέλεσμα τη σκέψη πως θα μπορούσε να καταστεί δυνατή η δημιουργία ενός πρωτοκόλλου, με τροποποίηση του υπάρχοντος, για τη δημιουργία νευρώνων του μεσεγκέφαλου και, συγκεκριμένα, τη δημιουργία ντοπαμινεργικών νευρώνων. Στο πλαίσιο αυτό στην παρούσα μελέτη, αρχικά, πραγματοποιήθηκε η επιβεβαίωση των επιπέδων των γονιδίων με real-time RT PCR και συνακόλουθα έγινε προσθήκη κατά τον επαναπρογραμματισμό των παραγόντων Shh και Fgf8 με στόχο την επαγωγή μονοπατιώνδημιουργίας ντοπαμινεργικών νευρώνων. Οι επαγόμενοι νευρώνες αναλύθηκαν με τεχνικές real-time RT PCR, ανοσοκυτταροχημεία και ηλεκτροφυσιολογίας, ώστε να αποδειχθεί το κατά πόσο οι παράγοντες Shh και Fgf8 έχουν τη δυνατότητα ώθησης των κυττάρων προς τη ντοπαμινεργική μοίρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν, πως η ταυτόχρονη προσθήκη των Shh και Fgf8 ενισχύει την ωρίμανση και την πολυπλοκότητα των επαγόμενων νευρώνων ενώ σε μεταγραφικό επίπεδο παρατηρείται η μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων των ανώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο Lmx1b με ταυτόχρονη αύξηση δεικτών των ώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο DAT. Επιπρόσθετα, παρατηρήθηκε μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων, οι οποίοι κατέχουν σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου, όπως οι Tbr1 και Tbr2. Τα παραπάνω δεδομένα υποδεικνύουν την τάση των επαγόμενων νευρώνων προς μία ντοπαμινεργική μοίρα. Τέλος, πραγματοποιήθηκε μία σειρά ηλεκροφυσιολογικών πειραμάτων, σύμφωνα με την οποία οι επαγόμενοι νευρώνες μετά από προσθήκη των Shh και Fgf8 είχαν καλύτερη απόκριση σε εκπολωτικά δυναμικά, ήταν λειτουργικοί, αφού παρουσίαζαν διαδοχικά δυναμικά ενέργειας μετά από διέγερση και τέλος είχαν τη δυνατότητα συμμετοχής σε δίκτυα νευρώνων, καθώς παρουσίαζαν και αυθόρμητη μετασυναπτική δραστηριότητα.","abstract_html":"Ως άμεσος επαναπρογραμματισμός (direct reprogramming) ορίζεται η διαδικασία επαγόμενης δια-διαφοροποίησης πλήρως διαφοροποιημένων σωματικών κυττάρων σε άλλο κυτταρικό τύπο, παρακάμπτοντας την ενδιάμεση πολυδύναμη κατάσταση. Όσον αφορά τον άμεσο επαναπρογραμματισμό προς νευρώνες, αυτοί οι επαγόμενοι νευρώνες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την in vitro μελέτη νευροεκφυλιστικών ασθενειών καθώς και για την ανακάλυψη νέων προγνωστικών και διαγνωστικών δεικτών, καθώς και φαρμάκων. Επιπλέον, η αντικατάσταση χαμένων νευρώνων μετά από τραύμα, νευροεκφυλισμό ή εγκεφαλικό επεισόδιο μετά από άμεσο επαναπρογραμματισμό κυττάρων γλοίας προς επαγόμενους νευρώνες αποτελεί μία πολλά υποσχόμενη κυτταρική θεραπευτική προσέγγιση σε in vivo επίπεδο. Για τους παραπάνω σκοπούς έχουν γίνει μελέτες για τον άμεσο επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων προς επαγόμενους νευρώνες με χρήση συνδυασμών μεταγραφικών παραγόντων, micro-RNAs και μικρών χημικών μορίων. Η επίδρασή των παραπάνω μορίων πραγματοποιείται τόσο σε μεταγραφικό όσο και σε επιγενετικό επίπεδο στο κύτταρο. Στις μελέτες, οι οποίες διεξάγονται, παρατηρείται οι ικανότητα των επαγόμενων κυττάρων προς το σχηματισμό συγκεκριμένων νευρωνικών υποτύπων και οι επαγόμενοι νευρώνες είναι λειτουργικοί και σε in vivo επίπεδο. Οι μηχανισμοί, οι οποίοι διέπουν τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, ωστόσο, δε μας είναι ακόμη γνωστοί. Στην ομάδα μας αρχικά, εξετάσαμε τον ρόλο ενός σημαντικού κατά τη διαδικασία της νευρογένεσης micro-RNA, του miR-124 και ενός μικρού νευρογενετικού μορίου, του ISX9, ως προς τη δυνατότητά τους να επαναπρογραμματίζουν άμεσα αστροκύτταρα του εγκεφαλικού φλοιού ποντικού, μελετώντας παράλληλα τα μεταγραφικά δίκτυα, τα οποία διέπουν τη συγκεκριμένη διαδικασία. Ο μοριακός χαρακτηρισμός των επαγόμενων νευρώνων με RNA-sequencing αποκάλυψε πως οι μεταγραφικοί παράγοντες, οι οποίοι ρυθμίζονται σε αρχικό στάδιο κατά τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, όπως οι Neurogenin2, NeuroD1, Tbr2 και Gsx2, συσχετίζονται άμεσα με την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου. Παρολ’ αυτά, μετά την προσθήκη του ISX9 παρατηρήθηκε η αύξηση των επιπέδων γονιδίων, όπως τα Lmx1b, En1, Foxa1, Girk2 και DAT, τα οποία σχετίζονται με την ανάπτυξη του μεσεγκέφαλου και των ντοπαμινεργικών νευρώνων, κάτι το οποίο υποδεικνύει την ικανότητα επαναπρογραμματισμού προς νευρωνικούς υπότυπους άλλων περιοχών του εγκεφάλου, πέραν του πρόσθιου. Επιπλέον, στη συγκεκριμένη ανάλυση παρατηρήθηκε επίσης, η μείωση των επιπέδων τόσο του Shh όσο και του βασικού μεταγραφικού παράγοντα-τελεστή του μονοπατιού του, Gli1, έπειτα από επαναπρογραμματισμό των κυττάρων μόνο με το miR-124 με επακόλουθη αύξηση των επιπέδων τους έπειτα από προσθήκη τους ISX9. Τα παραπάνω δεδομένα είχαν ως αποτέλεσμα τη σκέψη πως θα μπορούσε να καταστεί δυνατή η δημιουργία ενός πρωτοκόλλου, με τροποποίηση του υπάρχοντος, για τη δημιουργία νευρώνων του μεσεγκέφαλου και, συγκεκριμένα, τη δημιουργία ντοπαμινεργικών νευρώνων. Στο πλαίσιο αυτό στην παρούσα μελέτη, αρχικά, πραγματοποιήθηκε η επιβεβαίωση των επιπέδων των γονιδίων με real-time RT PCR και συνακόλουθα έγινε προσθήκη κατά τον επαναπρογραμματισμό των παραγόντων Shh και Fgf8 με στόχο την επαγωγή μονοπατιώνδημιουργίας ντοπαμινεργικών νευρώνων. Οι επαγόμενοι νευρώνες αναλύθηκαν με τεχνικές real-time RT PCR, ανοσοκυτταροχημεία και ηλεκτροφυσιολογίας, ώστε να αποδειχθεί το κατά πόσο οι παράγοντες Shh και Fgf8 έχουν τη δυνατότητα ώθησης των κυττάρων προς τη ντοπαμινεργική μοίρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν, πως η ταυτόχρονη προσθήκη των Shh και Fgf8 ενισχύει την ωρίμανση και την πολυπλοκότητα των επαγόμενων νευρώνων ενώ σε μεταγραφικό επίπεδο παρατηρείται η μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων των ανώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο Lmx1b με ταυτόχρονη αύξηση δεικτών των ώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο DAT. Επιπρόσθετα, παρατηρήθηκε μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων, οι οποίοι κατέχουν σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου, όπως οι Tbr1 και Tbr2. Τα παραπάνω δεδομένα υποδεικνύουν την τάση των επαγόμενων νευρώνων προς μία ντοπαμινεργική μοίρα. Τέλος, πραγματοποιήθηκε μία σειρά ηλεκροφυσιολογικών πειραμάτων, σύμφωνα με την οποία οι επαγόμενοι νευρώνες μετά από προσθήκη των Shh και Fgf8 είχαν καλύτερη απόκριση σε εκπολωτικά δυναμικά, ήταν λειτουργικοί, αφού παρουσίαζαν διαδοχικά δυναμικά ενέργειας μετά από διέγερση και τέλος είχαν τη δυνατότητα συμμετοχής σε δίκτυα νευρώνων, καθώς παρουσίαζαν και αυθόρμητη μετασυναπτική δραστηριότητα.","abstract_has_math":false,"creators":["Μαργαρίτη Μαρία","Margariti Maria"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2019,"date_issued":"2019","date_published":"2019","updated_at":"2026-11-19T05:36:01Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2882008"],"render_values":[{"text":"uoadl:2882008","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2882008","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2882008","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2882008","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μαργαρίτη Μαρία","Margariti Maria"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2019"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2882008","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2882008"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ως άμεσος επαναπρογραμματισμός (direct reprogramming) ορίζεται η διαδικασία επαγόμενης δια-διαφοροποίησης πλήρως διαφοροποιημένων σωματικών κυττάρων σε άλλο κυτταρικό τύπο, παρακάμπτοντας την ενδιάμεση πολυδύναμη κατάσταση. Όσον αφορά τον άμεσο επαναπρογραμματισμό προς νευρώνες, αυτοί οι επαγόμενοι νευρώνες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την in vitro μελέτη νευροεκφυλιστικών ασθενειών καθώς και για την ανακάλυψη νέων προγνωστικών και διαγνωστικών δεικτών, καθώς και φαρμάκων. Επιπλέον, η αντικατάσταση χαμένων νευρώνων μετά από τραύμα, νευροεκφυλισμό ή εγκεφαλικό επεισόδιο μετά από άμεσο επαναπρογραμματισμό κυττάρων γλοίας προς επαγόμενους νευρώνες αποτελεί μία πολλά υποσχόμενη κυτταρική θεραπευτική προσέγγιση σε in vivo επίπεδο. Για τους παραπάνω σκοπούς έχουν γίνει μελέτες για τον άμεσο επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων προς επαγόμενους νευρώνες με χρήση συνδυασμών μεταγραφικών παραγόντων, micro-RNAs και μικρών χημικών μορίων. Η επίδρασή των παραπάνω μορίων πραγματοποιείται τόσο σε μεταγραφικό όσο και σε επιγενετικό επίπεδο στο κύτταρο. Στις μελέτες, οι οποίες διεξάγονται, παρατηρείται οι ικανότητα των επαγόμενων κυττάρων προς το σχηματισμό συγκεκριμένων νευρωνικών υποτύπων και οι επαγόμενοι νευρώνες είναι λειτουργικοί και σε in vivo επίπεδο. Οι μηχανισμοί, οι οποίοι διέπουν τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, ωστόσο, δε μας είναι ακόμη γνωστοί. Στην ομάδα μας αρχικά, εξετάσαμε τον ρόλο ενός σημαντικού κατά τη διαδικασία της νευρογένεσης micro-RNA, του miR-124 και ενός μικρού νευρογενετικού μορίου, του ISX9, ως προς τη δυνατότητά τους να επαναπρογραμματίζουν άμεσα αστροκύτταρα του εγκεφαλικού φλοιού ποντικού, μελετώντας παράλληλα τα μεταγραφικά δίκτυα, τα οποία διέπουν τη συγκεκριμένη διαδικασία. Ο μοριακός χαρακτηρισμός των επαγόμενων νευρώνων με RNA-sequencing αποκάλυψε πως οι μεταγραφικοί παράγοντες, οι οποίοι ρυθμίζονται σε αρχικό στάδιο κατά τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, όπως οι Neurogenin2, NeuroD1, Tbr2 και Gsx2, συσχετίζονται άμεσα με την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου. Παρολ’ αυτά, μετά την προσθήκη του ISX9 παρατηρήθηκε η αύξηση των επιπέδων γονιδίων, όπως τα Lmx1b, En1, Foxa1, Girk2 και DAT, τα οποία σχετίζονται με την ανάπτυξη του μεσεγκέφαλου και των ντοπαμινεργικών νευρώνων, κάτι το οποίο υποδεικνύει την ικανότητα επαναπρογραμματισμού προς νευρωνικούς υπότυπους άλλων περιοχών του εγκεφάλου, πέραν του πρόσθιου. Επιπλέον, στη συγκεκριμένη ανάλυση παρατηρήθηκε επίσης, η μείωση των επιπέδων τόσο του Shh όσο και του βασικού μεταγραφικού παράγοντα-τελεστή του μονοπατιού του, Gli1, έπειτα από επαναπρογραμματισμό των κυττάρων μόνο με το miR-124 με επακόλουθη αύξηση των επιπέδων τους έπειτα από προσθήκη τους ISX9. Τα παραπάνω δεδομένα είχαν ως αποτέλεσμα τη σκέψη πως θα μπορούσε να καταστεί δυνατή η δημιουργία ενός πρωτοκόλλου, με τροποποίηση του υπάρχοντος, για τη δημιουργία νευρώνων του μεσεγκέφαλου και, συγκεκριμένα, τη δημιουργία ντοπαμινεργικών νευρώνων. Στο πλαίσιο αυτό στην παρούσα μελέτη, αρχικά, πραγματοποιήθηκε η επιβεβαίωση των επιπέδων των γονιδίων με real-time RT PCR και συνακόλουθα έγινε προσθήκη κατά τον επαναπρογραμματισμό των παραγόντων Shh και Fgf8 με στόχο την επαγωγή μονοπατιώνδημιουργίας ντοπαμινεργικών νευρώνων. Οι επαγόμενοι νευρώνες αναλύθηκαν με τεχνικές real-time RT PCR, ανοσοκυτταροχημεία και ηλεκτροφυσιολογίας, ώστε να αποδειχθεί το κατά πόσο οι παράγοντες Shh και Fgf8 έχουν τη δυνατότητα ώθησης των κυττάρων προς τη ντοπαμινεργική μοίρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν, πως η ταυτόχρονη προσθήκη των Shh και Fgf8 ενισχύει την ωρίμανση και την πολυπλοκότητα των επαγόμενων νευρώνων ενώ σε μεταγραφικό επίπεδο παρατηρείται η μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων των ανώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο Lmx1b με ταυτόχρονη αύξηση δεικτών των ώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο DAT. Επιπρόσθετα, παρατηρήθηκε μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων, οι οποίοι κατέχουν σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου, όπως οι Tbr1 και Tbr2. Τα παραπάνω δεδομένα υποδεικνύουν την τάση των επαγόμενων νευρώνων προς μία ντοπαμινεργική μοίρα. Τέλος, πραγματοποιήθηκε μία σειρά ηλεκροφυσιολογικών πειραμάτων, σύμφωνα με την οποία οι επαγόμενοι νευρώνες μετά από προσθήκη των Shh και Fgf8 είχαν καλύτερη απόκριση σε εκπολωτικά δυναμικά, ήταν λειτουργικοί, αφού παρουσίαζαν διαδοχικά δυναμικά ενέργειας μετά από διέγερση και τέλος είχαν τη δυνατότητα συμμετοχής σε δίκτυα νευρώνων, καθώς παρουσίαζαν και αυθόρμητη μετασυναπτική δραστηριότητα.","Direct reprogramming involves the trans-differentiation of human somatic cells into induced neurons without the generation of induced pluripotent stem cells. These induced neurons can be used for the in vitro study of neurodegenerative diseases pathogenesis (disease-in-a-dish model) as well as for the discovery of new prognostic, diagnostic or therapeutic biomarkers for these diseases. Moreover, the replacement of lost neurons due to trauma, neurodegeneration or stroke by directly reprogramming resident glial cells into induced neurons holds great promise as an alternative therapeutic approach to brain transplantation. To this end, reprogramming of astrocytes to induced neurons has been well studied during the last years both in vitro and in vivo using combinations of transcription factors (TFs), chemical cocktails and miRNAs. These molecules can change the cell fate after inducing changes both at transcriptional or epigenetic level of the cell. There has been a great deal of studies indicating that directly reprogrammed induced neurons acquire specific neuronal subtypes, while they can be functional on an in vivo system. However, the underlying mechanisms that dictate the reprogramming process have been poorly addressed so far. In our group, se have investigated the role of the brain enriched miRNA, miR-124 and the small neurogenic molecule ISX9 in inducing neuronal reprogramming of cortical mouse astrocytes, focusing on the characterization of the transcriptional networks that instruct the process during in vitro reprogramming. Molecular characterization of early induced-neurons with RNA-seq has revealed that the major TFs upregulated early during the reprogramming process, namely Neurogenin2, NeuroD1, Tbr2 and Gsx2, are implicated in forebrain development,. However, the transcriptomic analysis also revealed a set of highly upregulated genes attributed to the addition of ISX9. These genes are related to midbrain development and maturation of dopaminergic neurons (Lmx1b, En1, Foxa1, Girk2 and DAT), proposing the existence of an alternative route the induced-neuronal cells are potent to undergo following ISX9 addition in the reprogramming coctail, other than obtaining a forebrain neuronal identity. Moreover, this analysis has also revealed that Shh as well as Gli1, which are major mediators of ventral brain identity, were downregulated after the addition of miR-124 alone, while they were upregulated after the addition of miR-124+ISX9. These findings prompted us to modify our protocol of direct reprogramming in order to create midbrain dopaminergic neurons. Firstly, we conformed with real time RT-PCR the levels of the chosen genes and then we added Shh and Fgf8 to our previous protocol, in order to enhance dopaminergic neurons’production pathways. To this end the major aim of this study was to elucidate the role of Shh and Fgf8 in reinforcing the latent midbrain dopaminergic program of reprogrammed cells by real time RT-PCR, immunofluorescence and electrophysiological analysis. Our results indicate that addition of Shh along with Fgf8 enhances the maturation and morphological complexity of induced-neurons. Furthermore, the addition of these two factors seems to repress markers that relate with immature dopaminergic neurons’ identity, such as Lmx1b while, it enhances the expression of mature dopaminergic markers, such as DAT. Importantly, it represses the cortical fate, as revealed by the downregulation of cortical markers, such as Tbr1 and Tbr2. As far as the electrophysiological analysis is concerned, our results indicate that addition of Shh and Fgf8 in miR124/ISX9 reprogramming cocktail, boosts the formation of electrophysiogically active induced neurons-that can respond to external stimuli and participate to neuronal networks in vitro."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Διερεύνηση του ρόλου ρυθμιστικών miRNAs και χημικών μορίων στο νευρογενετικό επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων από εγκεφαλικό φλοιό ποντικού."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μαργαρίτη Μαρία","Margariti Maria"],"dc:date":["2019"],"dc:description":["Ως άμεσος επαναπρογραμματισμός (direct reprogramming) ορίζεται η διαδικασία επαγόμενης δια-διαφοροποίησης πλήρως διαφοροποιημένων σωματικών κυττάρων σε άλλο κυτταρικό τύπο, παρακάμπτοντας την ενδιάμεση πολυδύναμη κατάσταση. Όσον αφορά τον άμεσο επαναπρογραμματισμό προς νευρώνες, αυτοί οι επαγόμενοι νευρώνες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την in vitro μελέτη νευροεκφυλιστικών ασθενειών καθώς και για την ανακάλυψη νέων προγνωστικών και διαγνωστικών δεικτών, καθώς και φαρμάκων. Επιπλέον, η αντικατάσταση χαμένων νευρώνων μετά από τραύμα, νευροεκφυλισμό ή εγκεφαλικό επεισόδιο μετά από άμεσο επαναπρογραμματισμό κυττάρων γλοίας προς επαγόμενους νευρώνες αποτελεί μία πολλά υποσχόμενη κυτταρική θεραπευτική προσέγγιση σε in vivo επίπεδο. Για τους παραπάνω σκοπούς έχουν γίνει μελέτες για τον άμεσο επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων προς επαγόμενους νευρώνες με χρήση συνδυασμών μεταγραφικών παραγόντων, micro-RNAs και μικρών χημικών μορίων. Η επίδρασή των παραπάνω μορίων πραγματοποιείται τόσο σε μεταγραφικό όσο και σε επιγενετικό επίπεδο στο κύτταρο. Στις μελέτες, οι οποίες διεξάγονται, παρατηρείται οι ικανότητα των επαγόμενων κυττάρων προς το σχηματισμό συγκεκριμένων νευρωνικών υποτύπων και οι επαγόμενοι νευρώνες είναι λειτουργικοί και σε in vivo επίπεδο. Οι μηχανισμοί, οι οποίοι διέπουν τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, ωστόσο, δε μας είναι ακόμη γνωστοί. Στην ομάδα μας αρχικά, εξετάσαμε τον ρόλο ενός σημαντικού κατά τη διαδικασία της νευρογένεσης micro-RNA, του miR-124 και ενός μικρού νευρογενετικού μορίου, του ISX9, ως προς τη δυνατότητά τους να επαναπρογραμματίζουν άμεσα αστροκύτταρα του εγκεφαλικού φλοιού ποντικού, μελετώντας παράλληλα τα μεταγραφικά δίκτυα, τα οποία διέπουν τη συγκεκριμένη διαδικασία. Ο μοριακός χαρακτηρισμός των επαγόμενων νευρώνων με RNA-sequencing αποκάλυψε πως οι μεταγραφικοί παράγοντες, οι οποίοι ρυθμίζονται σε αρχικό στάδιο κατά τη διαδικασία του επαναπρογραμματισμού, όπως οι Neurogenin2, NeuroD1, Tbr2 και Gsx2, συσχετίζονται άμεσα με την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου. Παρολ’ αυτά, μετά την προσθήκη του ISX9 παρατηρήθηκε η αύξηση των επιπέδων γονιδίων, όπως τα Lmx1b, En1, Foxa1, Girk2 και DAT, τα οποία σχετίζονται με την ανάπτυξη του μεσεγκέφαλου και των ντοπαμινεργικών νευρώνων, κάτι το οποίο υποδεικνύει την ικανότητα επαναπρογραμματισμού προς νευρωνικούς υπότυπους άλλων περιοχών του εγκεφάλου, πέραν του πρόσθιου. Επιπλέον, στη συγκεκριμένη ανάλυση παρατηρήθηκε επίσης, η μείωση των επιπέδων τόσο του Shh όσο και του βασικού μεταγραφικού παράγοντα-τελεστή του μονοπατιού του, Gli1, έπειτα από επαναπρογραμματισμό των κυττάρων μόνο με το miR-124 με επακόλουθη αύξηση των επιπέδων τους έπειτα από προσθήκη τους ISX9. Τα παραπάνω δεδομένα είχαν ως αποτέλεσμα τη σκέψη πως θα μπορούσε να καταστεί δυνατή η δημιουργία ενός πρωτοκόλλου, με τροποποίηση του υπάρχοντος, για τη δημιουργία νευρώνων του μεσεγκέφαλου και, συγκεκριμένα, τη δημιουργία ντοπαμινεργικών νευρώνων. Στο πλαίσιο αυτό στην παρούσα μελέτη, αρχικά, πραγματοποιήθηκε η επιβεβαίωση των επιπέδων των γονιδίων με real-time RT PCR και συνακόλουθα έγινε προσθήκη κατά τον επαναπρογραμματισμό των παραγόντων Shh και Fgf8 με στόχο την επαγωγή μονοπατιώνδημιουργίας ντοπαμινεργικών νευρώνων. Οι επαγόμενοι νευρώνες αναλύθηκαν με τεχνικές real-time RT PCR, ανοσοκυτταροχημεία και ηλεκτροφυσιολογίας, ώστε να αποδειχθεί το κατά πόσο οι παράγοντες Shh και Fgf8 έχουν τη δυνατότητα ώθησης των κυττάρων προς τη ντοπαμινεργική μοίρα. Τα αποτελέσματα έδειξαν, πως η ταυτόχρονη προσθήκη των Shh και Fgf8 ενισχύει την ωρίμανση και την πολυπλοκότητα των επαγόμενων νευρώνων ενώ σε μεταγραφικό επίπεδο παρατηρείται η μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων των ανώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο Lmx1b με ταυτόχρονη αύξηση δεικτών των ώριμων ντοπαμινεργικών νευρώνων, όπως ο DAT. Επιπρόσθετα, παρατηρήθηκε μείωση των επιπέδων μεταγραφικών παραγόντων, οι οποίοι κατέχουν σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη του πρόσθιου εγκεφάλου, όπως οι Tbr1 και Tbr2. Τα παραπάνω δεδομένα υποδεικνύουν την τάση των επαγόμενων νευρώνων προς μία ντοπαμινεργική μοίρα. Τέλος, πραγματοποιήθηκε μία σειρά ηλεκροφυσιολογικών πειραμάτων, σύμφωνα με την οποία οι επαγόμενοι νευρώνες μετά από προσθήκη των Shh και Fgf8 είχαν καλύτερη απόκριση σε εκπολωτικά δυναμικά, ήταν λειτουργικοί, αφού παρουσίαζαν διαδοχικά δυναμικά ενέργειας μετά από διέγερση και τέλος είχαν τη δυνατότητα συμμετοχής σε δίκτυα νευρώνων, καθώς παρουσίαζαν και αυθόρμητη μετασυναπτική δραστηριότητα.","Direct reprogramming involves the trans-differentiation of human somatic cells into induced neurons without the generation of induced pluripotent stem cells. These induced neurons can be used for the in vitro study of neurodegenerative diseases pathogenesis (disease-in-a-dish model) as well as for the discovery of new prognostic, diagnostic or therapeutic biomarkers for these diseases. Moreover, the replacement of lost neurons due to trauma, neurodegeneration or stroke by directly reprogramming resident glial cells into induced neurons holds great promise as an alternative therapeutic approach to brain transplantation. To this end, reprogramming of astrocytes to induced neurons has been well studied during the last years both in vitro and in vivo using combinations of transcription factors (TFs), chemical cocktails and miRNAs. These molecules can change the cell fate after inducing changes both at transcriptional or epigenetic level of the cell. There has been a great deal of studies indicating that directly reprogrammed induced neurons acquire specific neuronal subtypes, while they can be functional on an in vivo system. However, the underlying mechanisms that dictate the reprogramming process have been poorly addressed so far. In our group, se have investigated the role of the brain enriched miRNA, miR-124 and the small neurogenic molecule ISX9 in inducing neuronal reprogramming of cortical mouse astrocytes, focusing on the characterization of the transcriptional networks that instruct the process during in vitro reprogramming. Molecular characterization of early induced-neurons with RNA-seq has revealed that the major TFs upregulated early during the reprogramming process, namely Neurogenin2, NeuroD1, Tbr2 and Gsx2, are implicated in forebrain development,. However, the transcriptomic analysis also revealed a set of highly upregulated genes attributed to the addition of ISX9. These genes are related to midbrain development and maturation of dopaminergic neurons (Lmx1b, En1, Foxa1, Girk2 and DAT), proposing the existence of an alternative route the induced-neuronal cells are potent to undergo following ISX9 addition in the reprogramming coctail, other than obtaining a forebrain neuronal identity. Moreover, this analysis has also revealed that Shh as well as Gli1, which are major mediators of ventral brain identity, were downregulated after the addition of miR-124 alone, while they were upregulated after the addition of miR-124+ISX9. These findings prompted us to modify our protocol of direct reprogramming in order to create midbrain dopaminergic neurons. Firstly, we conformed with real time RT-PCR the levels of the chosen genes and then we added Shh and Fgf8 to our previous protocol, in order to enhance dopaminergic neurons’production pathways. To this end the major aim of this study was to elucidate the role of Shh and Fgf8 in reinforcing the latent midbrain dopaminergic program of reprogrammed cells by real time RT-PCR, immunofluorescence and electrophysiological analysis. Our results indicate that addition of Shh along with Fgf8 enhances the maturation and morphological complexity of induced-neurons. Furthermore, the addition of these two factors seems to repress markers that relate with immature dopaminergic neurons’ identity, such as Lmx1b while, it enhances the expression of mature dopaminergic markers, such as DAT. Importantly, it represses the cortical fate, as revealed by the downregulation of cortical markers, such as Tbr1 and Tbr2. As far as the electrophysiological analysis is concerned, our results indicate that addition of Shh and Fgf8 in miR124/ISX9 reprogramming cocktail, boosts the formation of electrophysiogically active induced neurons-that can respond to external stimuli and participate to neuronal networks in vitro."],"dc:identifier":["uoadl:2882008","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2882008"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Διερεύνηση του ρόλου ρυθμιστικών miRNAs και χημικών μορίων στο νευρογενετικό επαναπρογραμματισμό αστροκυττάρων από εγκεφαλικό φλοιό ποντικού."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:36:01Z"}