{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2887999"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2887999","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η συνδιδασκαλία στο πλαίσιο της ενταξιακής προσχολικής εκπαίδευσης: διερεύνηση των απόψεων και των πρακτικών εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης","abstract":"Στην παρούσα έρευνα εξετάζονται οι απόψεις των εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης για τη συνδιδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση. Επιπλέον, διερευνώνται οι πρακτικές συνδιδασκαλίας που εφαρμόζονται από τις εκπαιδευτικούς υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης. Ο ισότιμος ρόλος των εκπαιδευτικών και οι κοινές αποφάσεις σε όλα τα θέματα που αφορούν τη συνδιδασκαλία και σε όλες τις μορφές που αναπτύσσονται, αποτελούν βασικούς παράγοντες που συμβάλλουν στην ένταξη όλων των μαθητών και ιδιαίτερα των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Παρόλο που έχει θεωρηθεί ως μια εφικτή ενταξιακή πρακτική, συχνά αποδεικνύεται πως η συνδιδασκαλία κατά την εφαρμογή της καταλήγει να ορίζεται με διαφορετικό τρόπο χάνοντας έτσι, την προοπτική του ενταξιακού χαρακτήρα που αρχικά θεωρείται ότι έχει. Σκοπός λοιπόν, της έρευνας είναι η διερεύνηση σε βάθος της συνδιδασκαλίας υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης, των ζητημάτων που προκύπτουν κατά την ανάπτυξή της, αλλά και της στάσης της εκπαιδευτικής πολιτικής απέναντι στη συνδιδασκαλία και πώς αυτή επηρεάζει την εκπαιδευτική πρακτική. Η ενταξιακή εκπαίδευση, οι μορφές της συνδιδασκαλίας, η διαφοροποιημένη προσέγγιση της διδασκαλίας, ο προσδιορισμός του ρόλου των ειδικών και γενικών εκπαιδευτικών στο πλαίσιο της ένταξης και της συνδιδασκαλίας, η εκπαιδευτική πολιτική αναφορικά με τη συνδιδασκαλία και οι προηγούμενες έρευνες σε σχέση με τη συνδιδασκαλία αποτέλεσαν σημείο εκκίνησης αυτής της μελέτης. Η συγκεκριμένη ποιοτική έρευνα αναπτύχθηκε στο πλαίσιο ενός νηπιαγωγείου με τμήμα ένταξης. Στην έρευνα συμμετείχε η γενική εκπαιδευτικός και η ειδική εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης. Τα δεδομένα που συλλέχθηκαν, προέκυψαν μέσα από τη χρήση και τον συνδυασμό ποικίλων ερευνητικών εργαλείων με στόχο τη σύνδεση των νοημάτων που δίνουν οι εκπαιδευτικοί στην πρακτική τους και τον τρόπου που δρουν σε πραγματικές συνθήκες. Συνεπώς, χρησιμοποιήθηκε η ημιδομημένη συνέντευξη πρώτου κύκλου, οι σύντομες συνεντεύξεις, η παρατήρηση, το ημερολόγιο και η ημιδομημένη συνέντευξη δεύτερου κύκλου. Για τις ανάγκες κάθε κύκλου συνεντεύξεων και των σύντομων συνεντεύξεων δημιουργήθηκαν αντίστοιχοι οδηγοί συνέντευξης. Επιπλέον, για τις ανάγκες της παρατήρησης δημιουργήθηκε ένα πρωτόκολλο παρατήρησης, το οποίο διαμορφώθηκε μετά από τις δοκιμαστικές καταγραφές συνδιδασκαλίας στο ημερολόγιο. Η μέθοδος που επιλέχθηκε για την ερμηνεία των ευρημάτων είναι η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Ένα από τα βασικά ευρήματα της έρευνας η ασαφής νοηματοδότηση της ενταξιακής εκπαίδευσης βάσει της οποίας η συνδιδασκαλία προσεγγίζεται ως μηχανισμός υποστήριξης συγκεκριμένων μαθητών. Ως προς την εκπαιδευτική πολιτική, η γνώση των εκπαιδευτικών αποδεικνύεται γενική και αποσπασματική. Ο κυριότερος παράγοντας που φαίνεται να επηρεάζει την πρακτική αποδεικνύεται η συγκεχυμένη αντίληψη των όρων «διαφοροποίηση», «ένταξη» και «συνδιδασκαλία». Αυτή η αντίληψη οδηγεί σε μία άνιση κατανομή των ρόλων και των αρμοδιοτήτων μεταξύ του ειδικού και του γενικού εκπαιδευτικού, όπου τις περισσότερες φορές η γενικός εκπαιδευτικός αναλαμβάνει την κύρια ευθύνη για το περιεχόμενο, τη συνολική προετοιμασία της διδασκαλίας και την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου και των μαθητών και η εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης λειτουργεί βοηθητικά προς τους μαθητές του τμήματος ένταξης ή άλλους μαθητές που θεωρείται από τις εκπαιδευτικούς ότι χρειάζονται επιπλέον υποστήριξη. Η έλλειψη συστηματικού σχεδιασμού και οργάνωσης της συνδιδασκαλίας φάνηκε να είναι ένα από τα βασικά εμπόδια για την ποιοτική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας κατά την υλοποίησή της. Επιπλέον, η εργασιακή σύμβαση ορισμένου χρόνου της ειδικής εκπαιδευτικού, η ελλιπής στελέχωση της σχολικής μονάδας, η ασάφεια των θεσμικών κειμένων και η ανεπαρκής εκπαίδευση των εκπαιδευτικών αναφορικά με τη συνδιδασκαλία, είναι μερικά ζητήματα που παρουσιάζονται να επιδρούν στην αποτελεσματικότητα της συνδιδασκαλίας. Συμπερασματικά, επικρατεί μία ιεραρχική σχέση ανάμεσα στις εκπαιδευτικούς η οποία δεν επιτρέπει την ουσιαστική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας και την ενίσχυση της ένταξης όλων των μαθητών και ειδικότερα των μαθητών του τμήματος ένταξης. Η εφαρμογή της συνδιδασκαλίας σε αυτό το πλαίσιο αποδεικνύεται ότι δεν πληροί τις βασικές προϋποθέσεις, όπως ορίζονται από το θεωρητικό πλαίσιο και τη σχετική βιβλιογραφία, σύμφωνα με τις οποίες η συνδιδασκαλία συμβάλει στην ένταξη των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Αλλαγές στη νομοθεσία, στο εκπαιδευτικό σύστημα και στον τρόπο εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών παρουσιάζονται να είναι απαραίτητες.","abstract_html":"Στην παρούσα έρευνα εξετάζονται οι απόψεις των εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης για τη συνδιδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση. Επιπλέον, διερευνώνται οι πρακτικές συνδιδασκαλίας που εφαρμόζονται από τις εκπαιδευτικούς υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης. Ο ισότιμος ρόλος των εκπαιδευτικών και οι κοινές αποφάσεις σε όλα τα θέματα που αφορούν τη συνδιδασκαλία και σε όλες τις μορφές που αναπτύσσονται, αποτελούν βασικούς παράγοντες που συμβάλλουν στην ένταξη όλων των μαθητών και ιδιαίτερα των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Παρόλο που έχει θεωρηθεί ως μια εφικτή ενταξιακή πρακτική, συχνά αποδεικνύεται πως η συνδιδασκαλία κατά την εφαρμογή της καταλήγει να ορίζεται με διαφορετικό τρόπο χάνοντας έτσι, την προοπτική του ενταξιακού χαρακτήρα που αρχικά θεωρείται ότι έχει. Σκοπός λοιπόν, της έρευνας είναι η διερεύνηση σε βάθος της συνδιδασκαλίας υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης, των ζητημάτων που προκύπτουν κατά την ανάπτυξή της, αλλά και της στάσης της εκπαιδευτικής πολιτικής απέναντι στη συνδιδασκαλία και πώς αυτή επηρεάζει την εκπαιδευτική πρακτική. Η ενταξιακή εκπαίδευση, οι μορφές της συνδιδασκαλίας, η διαφοροποιημένη προσέγγιση της διδασκαλίας, ο προσδιορισμός του ρόλου των ειδικών και γενικών εκπαιδευτικών στο πλαίσιο της ένταξης και της συνδιδασκαλίας, η εκπαιδευτική πολιτική αναφορικά με τη συνδιδασκαλία και οι προηγούμενες έρευνες σε σχέση με τη συνδιδασκαλία αποτέλεσαν σημείο εκκίνησης αυτής της μελέτης. Η συγκεκριμένη ποιοτική έρευνα αναπτύχθηκε στο πλαίσιο ενός νηπιαγωγείου με τμήμα ένταξης. Στην έρευνα συμμετείχε η γενική εκπαιδευτικός και η ειδική εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης. Τα δεδομένα που συλλέχθηκαν, προέκυψαν μέσα από τη χρήση και τον συνδυασμό ποικίλων ερευνητικών εργαλείων με στόχο τη σύνδεση των νοημάτων που δίνουν οι εκπαιδευτικοί στην πρακτική τους και τον τρόπου που δρουν σε πραγματικές συνθήκες. Συνεπώς, χρησιμοποιήθηκε η ημιδομημένη συνέντευξη πρώτου κύκλου, οι σύντομες συνεντεύξεις, η παρατήρηση, το ημερολόγιο και η ημιδομημένη συνέντευξη δεύτερου κύκλου. Για τις ανάγκες κάθε κύκλου συνεντεύξεων και των σύντομων συνεντεύξεων δημιουργήθηκαν αντίστοιχοι οδηγοί συνέντευξης. Επιπλέον, για τις ανάγκες της παρατήρησης δημιουργήθηκε ένα πρωτόκολλο παρατήρησης, το οποίο διαμορφώθηκε μετά από τις δοκιμαστικές καταγραφές συνδιδασκαλίας στο ημερολόγιο. Η μέθοδος που επιλέχθηκε για την ερμηνεία των ευρημάτων είναι η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Ένα από τα βασικά ευρήματα της έρευνας η ασαφής νοηματοδότηση της ενταξιακής εκπαίδευσης βάσει της οποίας η συνδιδασκαλία προσεγγίζεται ως μηχανισμός υποστήριξης συγκεκριμένων μαθητών. Ως προς την εκπαιδευτική πολιτική, η γνώση των εκπαιδευτικών αποδεικνύεται γενική και αποσπασματική. Ο κυριότερος παράγοντας που φαίνεται να επηρεάζει την πρακτική αποδεικνύεται η συγκεχυμένη αντίληψη των όρων «διαφοροποίηση», «ένταξη» και «συνδιδασκαλία». Αυτή η αντίληψη οδηγεί σε μία άνιση κατανομή των ρόλων και των αρμοδιοτήτων μεταξύ του ειδικού και του γενικού εκπαιδευτικού, όπου τις περισσότερες φορές η γενικός εκπαιδευτικός αναλαμβάνει την κύρια ευθύνη για το περιεχόμενο, τη συνολική προετοιμασία της διδασκαλίας και την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου και των μαθητών και η εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης λειτουργεί βοηθητικά προς τους μαθητές του τμήματος ένταξης ή άλλους μαθητές που θεωρείται από τις εκπαιδευτικούς ότι χρειάζονται επιπλέον υποστήριξη. Η έλλειψη συστηματικού σχεδιασμού και οργάνωσης της συνδιδασκαλίας φάνηκε να είναι ένα από τα βασικά εμπόδια για την ποιοτική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας κατά την υλοποίησή της. Επιπλέον, η εργασιακή σύμβαση ορισμένου χρόνου της ειδικής εκπαιδευτικού, η ελλιπής στελέχωση της σχολικής μονάδας, η ασάφεια των θεσμικών κειμένων και η ανεπαρκής εκπαίδευση των εκπαιδευτικών αναφορικά με τη συνδιδασκαλία, είναι μερικά ζητήματα που παρουσιάζονται να επιδρούν στην αποτελεσματικότητα της συνδιδασκαλίας. Συμπερασματικά, επικρατεί μία ιεραρχική σχέση ανάμεσα στις εκπαιδευτικούς η οποία δεν επιτρέπει την ουσιαστική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας και την ενίσχυση της ένταξης όλων των μαθητών και ειδικότερα των μαθητών του τμήματος ένταξης. Η εφαρμογή της συνδιδασκαλίας σε αυτό το πλαίσιο αποδεικνύεται ότι δεν πληροί τις βασικές προϋποθέσεις, όπως ορίζονται από το θεωρητικό πλαίσιο και τη σχετική βιβλιογραφία, σύμφωνα με τις οποίες η συνδιδασκαλία συμβάλει στην ένταξη των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Αλλαγές στη νομοθεσία, στο εκπαιδευτικό σύστημα και στον τρόπο εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών παρουσιάζονται να είναι απαραίτητες.","abstract_has_math":false,"creators":["Φωτοπούλου Αδαμαντία-Ελένη","Fotopoulou Adamantia-Eleni"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2019,"date_issued":"2019","date_published":"2019","updated_at":"2026-11-19T05:36:50Z","subjects":["Εκπαίδευση – Αθλητισμός","Education - Sport science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2887999"],"render_values":[{"text":"uoadl:2887999","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2887999","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2887999","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2887999","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Φωτοπούλου Αδαμαντία-Ελένη","Fotopoulou Adamantia-Eleni"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2019"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Εκπαίδευση – Αθλητισμός","Education - Sport science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2887999","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2887999"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Στην παρούσα έρευνα εξετάζονται οι απόψεις των εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης για τη συνδιδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση. Επιπλέον, διερευνώνται οι πρακτικές συνδιδασκαλίας που εφαρμόζονται από τις εκπαιδευτικούς υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης. Ο ισότιμος ρόλος των εκπαιδευτικών και οι κοινές αποφάσεις σε όλα τα θέματα που αφορούν τη συνδιδασκαλία και σε όλες τις μορφές που αναπτύσσονται, αποτελούν βασικούς παράγοντες που συμβάλλουν στην ένταξη όλων των μαθητών και ιδιαίτερα των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Παρόλο που έχει θεωρηθεί ως μια εφικτή ενταξιακή πρακτική, συχνά αποδεικνύεται πως η συνδιδασκαλία κατά την εφαρμογή της καταλήγει να ορίζεται με διαφορετικό τρόπο χάνοντας έτσι, την προοπτική του ενταξιακού χαρακτήρα που αρχικά θεωρείται ότι έχει. Σκοπός λοιπόν, της έρευνας είναι η διερεύνηση σε βάθος της συνδιδασκαλίας υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης, των ζητημάτων που προκύπτουν κατά την ανάπτυξή της, αλλά και της στάσης της εκπαιδευτικής πολιτικής απέναντι στη συνδιδασκαλία και πώς αυτή επηρεάζει την εκπαιδευτική πρακτική. Η ενταξιακή εκπαίδευση, οι μορφές της συνδιδασκαλίας, η διαφοροποιημένη προσέγγιση της διδασκαλίας, ο προσδιορισμός του ρόλου των ειδικών και γενικών εκπαιδευτικών στο πλαίσιο της ένταξης και της συνδιδασκαλίας, η εκπαιδευτική πολιτική αναφορικά με τη συνδιδασκαλία και οι προηγούμενες έρευνες σε σχέση με τη συνδιδασκαλία αποτέλεσαν σημείο εκκίνησης αυτής της μελέτης. Η συγκεκριμένη ποιοτική έρευνα αναπτύχθηκε στο πλαίσιο ενός νηπιαγωγείου με τμήμα ένταξης. Στην έρευνα συμμετείχε η γενική εκπαιδευτικός και η ειδική εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης. Τα δεδομένα που συλλέχθηκαν, προέκυψαν μέσα από τη χρήση και τον συνδυασμό ποικίλων ερευνητικών εργαλείων με στόχο τη σύνδεση των νοημάτων που δίνουν οι εκπαιδευτικοί στην πρακτική τους και τον τρόπου που δρουν σε πραγματικές συνθήκες. Συνεπώς, χρησιμοποιήθηκε η ημιδομημένη συνέντευξη πρώτου κύκλου, οι σύντομες συνεντεύξεις, η παρατήρηση, το ημερολόγιο και η ημιδομημένη συνέντευξη δεύτερου κύκλου. Για τις ανάγκες κάθε κύκλου συνεντεύξεων και των σύντομων συνεντεύξεων δημιουργήθηκαν αντίστοιχοι οδηγοί συνέντευξης. Επιπλέον, για τις ανάγκες της παρατήρησης δημιουργήθηκε ένα πρωτόκολλο παρατήρησης, το οποίο διαμορφώθηκε μετά από τις δοκιμαστικές καταγραφές συνδιδασκαλίας στο ημερολόγιο. Η μέθοδος που επιλέχθηκε για την ερμηνεία των ευρημάτων είναι η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Ένα από τα βασικά ευρήματα της έρευνας η ασαφής νοηματοδότηση της ενταξιακής εκπαίδευσης βάσει της οποίας η συνδιδασκαλία προσεγγίζεται ως μηχανισμός υποστήριξης συγκεκριμένων μαθητών. Ως προς την εκπαιδευτική πολιτική, η γνώση των εκπαιδευτικών αποδεικνύεται γενική και αποσπασματική. Ο κυριότερος παράγοντας που φαίνεται να επηρεάζει την πρακτική αποδεικνύεται η συγκεχυμένη αντίληψη των όρων «διαφοροποίηση», «ένταξη» και «συνδιδασκαλία». Αυτή η αντίληψη οδηγεί σε μία άνιση κατανομή των ρόλων και των αρμοδιοτήτων μεταξύ του ειδικού και του γενικού εκπαιδευτικού, όπου τις περισσότερες φορές η γενικός εκπαιδευτικός αναλαμβάνει την κύρια ευθύνη για το περιεχόμενο, τη συνολική προετοιμασία της διδασκαλίας και την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου και των μαθητών και η εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης λειτουργεί βοηθητικά προς τους μαθητές του τμήματος ένταξης ή άλλους μαθητές που θεωρείται από τις εκπαιδευτικούς ότι χρειάζονται επιπλέον υποστήριξη. Η έλλειψη συστηματικού σχεδιασμού και οργάνωσης της συνδιδασκαλίας φάνηκε να είναι ένα από τα βασικά εμπόδια για την ποιοτική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας κατά την υλοποίησή της. Επιπλέον, η εργασιακή σύμβαση ορισμένου χρόνου της ειδικής εκπαιδευτικού, η ελλιπής στελέχωση της σχολικής μονάδας, η ασάφεια των θεσμικών κειμένων και η ανεπαρκής εκπαίδευση των εκπαιδευτικών αναφορικά με τη συνδιδασκαλία, είναι μερικά ζητήματα που παρουσιάζονται να επιδρούν στην αποτελεσματικότητα της συνδιδασκαλίας. Συμπερασματικά, επικρατεί μία ιεραρχική σχέση ανάμεσα στις εκπαιδευτικούς η οποία δεν επιτρέπει την ουσιαστική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας και την ενίσχυση της ένταξης όλων των μαθητών και ειδικότερα των μαθητών του τμήματος ένταξης. Η εφαρμογή της συνδιδασκαλίας σε αυτό το πλαίσιο αποδεικνύεται ότι δεν πληροί τις βασικές προϋποθέσεις, όπως ορίζονται από το θεωρητικό πλαίσιο και τη σχετική βιβλιογραφία, σύμφωνα με τις οποίες η συνδιδασκαλία συμβάλει στην ένταξη των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Αλλαγές στη νομοθεσία, στο εκπαιδευτικό σύστημα και στον τρόπο εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών παρουσιάζονται να είναι απαραίτητες.","The present study examines the views of general and special education teachers on co-teaching in early childhood education. In addition, co-teaching practices applied by teachers are being explored in the light of inclusive education. The parity in teachers’ roles and common decisions on all matters which are related to co-teaching and on all forms that are being developed, are key factors that contribute to the inclusion of all students, especially students of the inclusive classroom in the general classroom. Although it has been considered as a possible inclusive practice, often co-teaching in its application turns out to be defined differently losing in this way, the prospect of the inclusive character that initially is considered to have. Therefore, the aim of the research is to investigate in depth co-teaching in the light of inclusive education, issues arising during development, but also the attitude of education policy towards co-teaching and how it affects the educational practice. Inclusive education, co-teaching approaches, differentiated instruction, the definition of special and general education teachers’ role in inclusion and in co-teaching, the educational policy on co-teaching and previous research on co-teaching, were the starting point for this study. This qualitative research was developed in a kindergarten with an inclusive classroom. The general teacher and the special teacher of the inclusive classroom participated in this research. The data collected, came from the use and combination of a variety of research tools with the purpose of connect the meanings that teachers give to their practice and the way they act in real situations. Therefore, the semi-structured first-cycle interview, short interviews, observation, diary and semi-structured second-cycle interview were used in this research. Corresponding interview guides were created for the needs of each interview cycle and short interviews. In addition, an observation protocol was developed for the purposes of observation, which was formulated after the trial records of co-teaching in the diary. The method chosen to interpret the findings is thematic content analysis. One of the main findings of the research is the vague meaning of inclusive education on the basis of which co-teaching is approached as a mechanism for supporting specific students. As far as educational policy is concerned, teachers’ knowledge is proving general and fragmentary. The main factor that seems to influence the practice of co-teaching is the confused perception of the terms “differentiation”, “inclusion” and “co-teaching”. This perception leads to an uneven distribution of roles and responsibilities between the special and general education teacher, where most of the time the general education teacher assumes the primary responsibility for the content, the overall preparation of instruction and the evaluation of the educational work and the students’ progress and the special education teacher assists the students of the inclusive classroom or other students who are perceived by teachers as needing extra support. The lack of systematic planning and organization of co-teaching seemed to be one of the main obstacles to the quality development of co-teaching during its implementation. In addition, fixed-term teacher employment contracts, inadequate staffing of the school unit, ambiguity in the institutional texts, and inadequate teachers’ education regarding co-teaching are some of the issues that appear to affect the effectiveness of co-teaching. In conclusion, there is a hierarchical relationship between teachers that does not allow for the substantial development of co-teaching and for the enhancement of all students’ inclusion and in particular of disable students’ inclusion. The application of co-teaching in this context does not meet the basic requirements as defined by the theoretical framework and the literature, according to which co-teaching contribute to students’ inclusion in the general classroom. Changes in legislation, in the education system and in the way teachers are educated are necessary."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η συνδιδασκαλία στο πλαίσιο της ενταξιακής προσχολικής εκπαίδευσης: διερεύνηση των απόψεων και των πρακτικών εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Φωτοπούλου Αδαμαντία-Ελένη","Fotopoulou Adamantia-Eleni"],"dc:date":["2019"],"dc:description":["Στην παρούσα έρευνα εξετάζονται οι απόψεις των εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης για τη συνδιδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση. Επιπλέον, διερευνώνται οι πρακτικές συνδιδασκαλίας που εφαρμόζονται από τις εκπαιδευτικούς υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης. Ο ισότιμος ρόλος των εκπαιδευτικών και οι κοινές αποφάσεις σε όλα τα θέματα που αφορούν τη συνδιδασκαλία και σε όλες τις μορφές που αναπτύσσονται, αποτελούν βασικούς παράγοντες που συμβάλλουν στην ένταξη όλων των μαθητών και ιδιαίτερα των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Παρόλο που έχει θεωρηθεί ως μια εφικτή ενταξιακή πρακτική, συχνά αποδεικνύεται πως η συνδιδασκαλία κατά την εφαρμογή της καταλήγει να ορίζεται με διαφορετικό τρόπο χάνοντας έτσι, την προοπτική του ενταξιακού χαρακτήρα που αρχικά θεωρείται ότι έχει. Σκοπός λοιπόν, της έρευνας είναι η διερεύνηση σε βάθος της συνδιδασκαλίας υπό το πρίσμα της ενταξιακής εκπαίδευσης, των ζητημάτων που προκύπτουν κατά την ανάπτυξή της, αλλά και της στάσης της εκπαιδευτικής πολιτικής απέναντι στη συνδιδασκαλία και πώς αυτή επηρεάζει την εκπαιδευτική πρακτική. Η ενταξιακή εκπαίδευση, οι μορφές της συνδιδασκαλίας, η διαφοροποιημένη προσέγγιση της διδασκαλίας, ο προσδιορισμός του ρόλου των ειδικών και γενικών εκπαιδευτικών στο πλαίσιο της ένταξης και της συνδιδασκαλίας, η εκπαιδευτική πολιτική αναφορικά με τη συνδιδασκαλία και οι προηγούμενες έρευνες σε σχέση με τη συνδιδασκαλία αποτέλεσαν σημείο εκκίνησης αυτής της μελέτης. Η συγκεκριμένη ποιοτική έρευνα αναπτύχθηκε στο πλαίσιο ενός νηπιαγωγείου με τμήμα ένταξης. Στην έρευνα συμμετείχε η γενική εκπαιδευτικός και η ειδική εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης. Τα δεδομένα που συλλέχθηκαν, προέκυψαν μέσα από τη χρήση και τον συνδυασμό ποικίλων ερευνητικών εργαλείων με στόχο τη σύνδεση των νοημάτων που δίνουν οι εκπαιδευτικοί στην πρακτική τους και τον τρόπου που δρουν σε πραγματικές συνθήκες. Συνεπώς, χρησιμοποιήθηκε η ημιδομημένη συνέντευξη πρώτου κύκλου, οι σύντομες συνεντεύξεις, η παρατήρηση, το ημερολόγιο και η ημιδομημένη συνέντευξη δεύτερου κύκλου. Για τις ανάγκες κάθε κύκλου συνεντεύξεων και των σύντομων συνεντεύξεων δημιουργήθηκαν αντίστοιχοι οδηγοί συνέντευξης. Επιπλέον, για τις ανάγκες της παρατήρησης δημιουργήθηκε ένα πρωτόκολλο παρατήρησης, το οποίο διαμορφώθηκε μετά από τις δοκιμαστικές καταγραφές συνδιδασκαλίας στο ημερολόγιο. Η μέθοδος που επιλέχθηκε για την ερμηνεία των ευρημάτων είναι η θεματική ανάλυση περιεχομένου. Ένα από τα βασικά ευρήματα της έρευνας η ασαφής νοηματοδότηση της ενταξιακής εκπαίδευσης βάσει της οποίας η συνδιδασκαλία προσεγγίζεται ως μηχανισμός υποστήριξης συγκεκριμένων μαθητών. Ως προς την εκπαιδευτική πολιτική, η γνώση των εκπαιδευτικών αποδεικνύεται γενική και αποσπασματική. Ο κυριότερος παράγοντας που φαίνεται να επηρεάζει την πρακτική αποδεικνύεται η συγκεχυμένη αντίληψη των όρων «διαφοροποίηση», «ένταξη» και «συνδιδασκαλία». Αυτή η αντίληψη οδηγεί σε μία άνιση κατανομή των ρόλων και των αρμοδιοτήτων μεταξύ του ειδικού και του γενικού εκπαιδευτικού, όπου τις περισσότερες φορές η γενικός εκπαιδευτικός αναλαμβάνει την κύρια ευθύνη για το περιεχόμενο, τη συνολική προετοιμασία της διδασκαλίας και την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου και των μαθητών και η εκπαιδευτικός του τμήματος ένταξης λειτουργεί βοηθητικά προς τους μαθητές του τμήματος ένταξης ή άλλους μαθητές που θεωρείται από τις εκπαιδευτικούς ότι χρειάζονται επιπλέον υποστήριξη. Η έλλειψη συστηματικού σχεδιασμού και οργάνωσης της συνδιδασκαλίας φάνηκε να είναι ένα από τα βασικά εμπόδια για την ποιοτική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας κατά την υλοποίησή της. Επιπλέον, η εργασιακή σύμβαση ορισμένου χρόνου της ειδικής εκπαιδευτικού, η ελλιπής στελέχωση της σχολικής μονάδας, η ασάφεια των θεσμικών κειμένων και η ανεπαρκής εκπαίδευση των εκπαιδευτικών αναφορικά με τη συνδιδασκαλία, είναι μερικά ζητήματα που παρουσιάζονται να επιδρούν στην αποτελεσματικότητα της συνδιδασκαλίας. Συμπερασματικά, επικρατεί μία ιεραρχική σχέση ανάμεσα στις εκπαιδευτικούς η οποία δεν επιτρέπει την ουσιαστική ανάπτυξη της συνδιδασκαλίας και την ενίσχυση της ένταξης όλων των μαθητών και ειδικότερα των μαθητών του τμήματος ένταξης. Η εφαρμογή της συνδιδασκαλίας σε αυτό το πλαίσιο αποδεικνύεται ότι δεν πληροί τις βασικές προϋποθέσεις, όπως ορίζονται από το θεωρητικό πλαίσιο και τη σχετική βιβλιογραφία, σύμφωνα με τις οποίες η συνδιδασκαλία συμβάλει στην ένταξη των μαθητών του τμήματος ένταξης στη γενική τάξη. Αλλαγές στη νομοθεσία, στο εκπαιδευτικό σύστημα και στον τρόπο εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών παρουσιάζονται να είναι απαραίτητες.","The present study examines the views of general and special education teachers on co-teaching in early childhood education. In addition, co-teaching practices applied by teachers are being explored in the light of inclusive education. The parity in teachers’ roles and common decisions on all matters which are related to co-teaching and on all forms that are being developed, are key factors that contribute to the inclusion of all students, especially students of the inclusive classroom in the general classroom. Although it has been considered as a possible inclusive practice, often co-teaching in its application turns out to be defined differently losing in this way, the prospect of the inclusive character that initially is considered to have. Therefore, the aim of the research is to investigate in depth co-teaching in the light of inclusive education, issues arising during development, but also the attitude of education policy towards co-teaching and how it affects the educational practice. Inclusive education, co-teaching approaches, differentiated instruction, the definition of special and general education teachers’ role in inclusion and in co-teaching, the educational policy on co-teaching and previous research on co-teaching, were the starting point for this study. This qualitative research was developed in a kindergarten with an inclusive classroom. The general teacher and the special teacher of the inclusive classroom participated in this research. The data collected, came from the use and combination of a variety of research tools with the purpose of connect the meanings that teachers give to their practice and the way they act in real situations. Therefore, the semi-structured first-cycle interview, short interviews, observation, diary and semi-structured second-cycle interview were used in this research. Corresponding interview guides were created for the needs of each interview cycle and short interviews. In addition, an observation protocol was developed for the purposes of observation, which was formulated after the trial records of co-teaching in the diary. The method chosen to interpret the findings is thematic content analysis. One of the main findings of the research is the vague meaning of inclusive education on the basis of which co-teaching is approached as a mechanism for supporting specific students. As far as educational policy is concerned, teachers’ knowledge is proving general and fragmentary. The main factor that seems to influence the practice of co-teaching is the confused perception of the terms “differentiation”, “inclusion” and “co-teaching”. This perception leads to an uneven distribution of roles and responsibilities between the special and general education teacher, where most of the time the general education teacher assumes the primary responsibility for the content, the overall preparation of instruction and the evaluation of the educational work and the students’ progress and the special education teacher assists the students of the inclusive classroom or other students who are perceived by teachers as needing extra support. The lack of systematic planning and organization of co-teaching seemed to be one of the main obstacles to the quality development of co-teaching during its implementation. In addition, fixed-term teacher employment contracts, inadequate staffing of the school unit, ambiguity in the institutional texts, and inadequate teachers’ education regarding co-teaching are some of the issues that appear to affect the effectiveness of co-teaching. In conclusion, there is a hierarchical relationship between teachers that does not allow for the substantial development of co-teaching and for the enhancement of all students’ inclusion and in particular of disable students’ inclusion. The application of co-teaching in this context does not meet the basic requirements as defined by the theoretical framework and the literature, according to which co-teaching contribute to students’ inclusion in the general classroom. Changes in legislation, in the education system and in the way teachers are educated are necessary."],"dc:identifier":["uoadl:2887999","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2887999"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Εκπαίδευση – Αθλητισμός","Education - Sport science"],"dc:title":["Η συνδιδασκαλία στο πλαίσιο της ενταξιακής προσχολικής εκπαίδευσης: διερεύνηση των απόψεων και των πρακτικών εκπαιδευτικών γενικής και ειδικής εκπαίδευσης"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:36:50Z"}