{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2919623"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2919623","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"The role of macrophages in Medication Related Osteonecrosis of the Jaws. An immunohistochemical study","abstract":"H Φαρμακοεπαγώμενη Οστεονέκρωση των Γνάθων-ΦΟΝΓ είναι μια δυσμενής επίπτωση της μακροχρόνιας χόρηγησης αντιοστεολυτικών, κυρίως διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Παρόλο που έχει αναφερθεί πως τα μακροφάγα είναι ένας σημαντικός μεσολαβητής της ΦΟΝΓ, ο λεπτομερής πιθανός μηχανισμός της παραμένει ασαφής. Ο κύριος σκοπός αυτής της μελέτης ήταν να διερευνηθεί η σχέση μεταξύ της αναλογίας Μ1/Μ2 μακροφάγων και της εξέλιξης της νόσου σε ασθενείς με Οστεονέκρωση λόγω λήψης διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Το υλικό της μελέτης περιλαμβάνει ιστούς από τριάντα (30) περιπτώσεις ασθενών της Κλινικής Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής της Οδοντιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών που εμφανίζουν διαφορετικά κλινικά στάδια (Ι-ΙΙΙ) ΦΟΝΓ. Ως ομάδες ελέγχου (control group) χρησιμοποιήθηκαν μονιμοποιημένοι μαλακοί ιστοί ούλων, προερχόμενα από ασθενείς που λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα αλλά δεν έχουν εμφανίσει ΦΟΝΓ και ασθενείς που δε λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα. Για την ταυτοποίηση Μ1 και Μ2 μακροφάγων πραγματοποιήθηκαν διπλές χρώσεις ανοσοφθορισμού CD68/iNOS και CD68/CD206 αντίστοιχα. Κάθε τομή εκτιμηθηκε ως προς την ένταση της χρώσης με τη χρήση ειδικού λογισμικού (Image J, NIH) σε υπολογιστή και ύστερα από την εφαρμογή συγκεκριμένων φίλτρων (threshold) για κάθε αντίσωμα. Για τις εναπομένουσες κυτοκίνες (IL6, IL10), επιλέχθηκε η περιοχή ενδιαφέροντος, εφαρμόστηκαν ειδικά φίλτρα και υπολογίστηκε η συνολική έκφραση τους. Η ανάλυση πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια του στατιστικού λογισμικού SPSS . Η ανάλυση μας έδειξε ότι υπήρξε μια στατιστικά σημαντική αύξηση σε CD68+/iNOS+ M1 πληθυσμό μακροφάγων (p <0.001) και στο ποσοστό M1/M2 (p <0.001) ανάμεσα στα διάφορα στάδια ΦΟΝΓ και στις ομάδες ελέγχου. Βρήκαμε στατιστικά υψηλότερη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων και αυξημένο Μ1/Μ2 ποσοστό σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε Στάδια 2 και 3 σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου που λαμβαναν ή όχι αντιοστεολυτική θεραπεία. (p <0.05 για όλες τις κατά ζεύγη συγκρίσεις). Τα αποτελέσματα μας έδειξαν ότι η πυκνότητα Μ1 και Μ2 μακροφάγων ήταν στατιστικά σημαντικά υψηλότερη σε ασθενείς που λάμβαναν διφωσφονικά σε σύγκριση με αυτούς που λάμβαναν δενοσουμάμπη (p = 0.005, p = 0.002 αντιστοίχως). Παρατηρήσαμε επίσης μια σημαντική αύξηση στην έκφραση της IL-6 σε ασθενείς με ΦΟΝΓ με προχωρημένα στάδια 2 και 3 όπως και σημαντικά υψηλή έκφραση IL-10 σε ασθενείς με στάδιο 1 ΦΟΝΓ σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου. (p <0.05 για όλες τις συγκρίσεις κατά ζεύγη. Συνοψίζοντας, η μελέτη μας αποκαλύπτει το ρόλο της αναλογίας των μακροφάγων σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε προχωρημένα στάδια. Καταλήγουμε ότι η αυξημένη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων, το αυξημένο ποσοστό M1/M2 όπως και η αυξημένη έκφραση IL-6 σε μαλακούς ιστούς γύρω από οστεονεκρωτικές περιοχές σχετίζονται με προχωρημένα στάδια ΦΟΝΓ.","abstract_html":"H Φαρμακοεπαγώμενη Οστεονέκρωση των Γνάθων-ΦΟΝΓ είναι μια δυσμενής επίπτωση της μακροχρόνιας χόρηγησης αντιοστεολυτικών, κυρίως διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Παρόλο που έχει αναφερθεί πως τα μακροφάγα είναι ένας σημαντικός μεσολαβητής της ΦΟΝΓ, ο λεπτομερής πιθανός μηχανισμός της παραμένει ασαφής. Ο κύριος σκοπός αυτής της μελέτης ήταν να διερευνηθεί η σχέση μεταξύ της αναλογίας Μ1/Μ2 μακροφάγων και της εξέλιξης της νόσου σε ασθενείς με Οστεονέκρωση λόγω λήψης διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Το υλικό της μελέτης περιλαμβάνει ιστούς από τριάντα (30) περιπτώσεις ασθενών της Κλινικής Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής της Οδοντιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών που εμφανίζουν διαφορετικά κλινικά στάδια (Ι-ΙΙΙ) ΦΟΝΓ. Ως ομάδες ελέγχου (control group) χρησιμοποιήθηκαν μονιμοποιημένοι μαλακοί ιστοί ούλων, προερχόμενα από ασθενείς που λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα αλλά δεν έχουν εμφανίσει ΦΟΝΓ και ασθενείς που δε λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα. Για την ταυτοποίηση Μ1 και Μ2 μακροφάγων πραγματοποιήθηκαν διπλές χρώσεις ανοσοφθορισμού CD68/iNOS και CD68/CD206 αντίστοιχα. Κάθε τομή εκτιμηθηκε ως προς την ένταση της χρώσης με τη χρήση ειδικού λογισμικού (Image J, NIH) σε υπολογιστή και ύστερα από την εφαρμογή συγκεκριμένων φίλτρων (threshold) για κάθε αντίσωμα. Για τις εναπομένουσες κυτοκίνες (IL6, IL10), επιλέχθηκε η περιοχή ενδιαφέροντος, εφαρμόστηκαν ειδικά φίλτρα και υπολογίστηκε η συνολική έκφραση τους. Η ανάλυση πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια του στατιστικού λογισμικού SPSS . Η ανάλυση μας έδειξε ότι υπήρξε μια στατιστικά σημαντική αύξηση σε CD68+/iNOS+ M1 πληθυσμό μακροφάγων (p &lt;0.001) και στο ποσοστό M1/M2 (p &lt;0.001) ανάμεσα στα διάφορα στάδια ΦΟΝΓ και στις ομάδες ελέγχου. Βρήκαμε στατιστικά υψηλότερη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων και αυξημένο Μ1/Μ2 ποσοστό σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε Στάδια 2 και 3 σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου που λαμβαναν ή όχι αντιοστεολυτική θεραπεία. (p &lt;0.05 για όλες τις κατά ζεύγη συγκρίσεις). Τα αποτελέσματα μας έδειξαν ότι η πυκνότητα Μ1 και Μ2 μακροφάγων ήταν στατιστικά σημαντικά υψηλότερη σε ασθενείς που λάμβαναν διφωσφονικά σε σύγκριση με αυτούς που λάμβαναν δενοσουμάμπη (p = 0.005, p = 0.002 αντιστοίχως). Παρατηρήσαμε επίσης μια σημαντική αύξηση στην έκφραση της IL-6 σε ασθενείς με ΦΟΝΓ με προχωρημένα στάδια 2 και 3 όπως και σημαντικά υψηλή έκφραση IL-10 σε ασθενείς με στάδιο 1 ΦΟΝΓ σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου. (p &lt;0.05 για όλες τις συγκρίσεις κατά ζεύγη. Συνοψίζοντας, η μελέτη μας αποκαλύπτει το ρόλο της αναλογίας των μακροφάγων σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε προχωρημένα στάδια. Καταλήγουμε ότι η αυξημένη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων, το αυξημένο ποσοστό M1/M2 όπως και η αυξημένη έκφραση IL-6 σε μαλακούς ιστούς γύρω από οστεονεκρωτικές περιοχές σχετίζονται με προχωρημένα στάδια ΦΟΝΓ.","abstract_has_math":false,"creators":["Πασχαλίδη Πολυτίμη","Paschalidi Polytimi"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2020,"date_issued":"2020","date_published":"2020","updated_at":"2026-11-19T05:39:10Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2919623"],"render_values":[{"text":"uoadl:2919623","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2919623","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2919623","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2919623","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Πασχαλίδη Πολυτίμη","Paschalidi Polytimi"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2020"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2919623","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2919623"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["H Φαρμακοεπαγώμενη Οστεονέκρωση των Γνάθων-ΦΟΝΓ είναι μια δυσμενής επίπτωση της μακροχρόνιας χόρηγησης αντιοστεολυτικών, κυρίως διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Παρόλο που έχει αναφερθεί πως τα μακροφάγα είναι ένας σημαντικός μεσολαβητής της ΦΟΝΓ, ο λεπτομερής πιθανός μηχανισμός της παραμένει ασαφής. Ο κύριος σκοπός αυτής της μελέτης ήταν να διερευνηθεί η σχέση μεταξύ της αναλογίας Μ1/Μ2 μακροφάγων και της εξέλιξης της νόσου σε ασθενείς με Οστεονέκρωση λόγω λήψης διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Το υλικό της μελέτης περιλαμβάνει ιστούς από τριάντα (30) περιπτώσεις ασθενών της Κλινικής Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής της Οδοντιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών που εμφανίζουν διαφορετικά κλινικά στάδια (Ι-ΙΙΙ) ΦΟΝΓ. Ως ομάδες ελέγχου (control group) χρησιμοποιήθηκαν μονιμοποιημένοι μαλακοί ιστοί ούλων, προερχόμενα από ασθενείς που λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα αλλά δεν έχουν εμφανίσει ΦΟΝΓ και ασθενείς που δε λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα. Για την ταυτοποίηση Μ1 και Μ2 μακροφάγων πραγματοποιήθηκαν διπλές χρώσεις ανοσοφθορισμού CD68/iNOS και CD68/CD206 αντίστοιχα. Κάθε τομή εκτιμηθηκε ως προς την ένταση της χρώσης με τη χρήση ειδικού λογισμικού (Image J, NIH) σε υπολογιστή και ύστερα από την εφαρμογή συγκεκριμένων φίλτρων (threshold) για κάθε αντίσωμα. Για τις εναπομένουσες κυτοκίνες (IL6, IL10), επιλέχθηκε η περιοχή ενδιαφέροντος, εφαρμόστηκαν ειδικά φίλτρα και υπολογίστηκε η συνολική έκφραση τους. Η ανάλυση πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια του στατιστικού λογισμικού SPSS . Η ανάλυση μας έδειξε ότι υπήρξε μια στατιστικά σημαντική αύξηση σε CD68+/iNOS+ M1 πληθυσμό μακροφάγων (p <0.001) και στο ποσοστό M1/M2 (p <0.001) ανάμεσα στα διάφορα στάδια ΦΟΝΓ και στις ομάδες ελέγχου. Βρήκαμε στατιστικά υψηλότερη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων και αυξημένο Μ1/Μ2 ποσοστό σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε Στάδια 2 και 3 σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου που λαμβαναν ή όχι αντιοστεολυτική θεραπεία. (p <0.05 για όλες τις κατά ζεύγη συγκρίσεις). Τα αποτελέσματα μας έδειξαν ότι η πυκνότητα Μ1 και Μ2 μακροφάγων ήταν στατιστικά σημαντικά υψηλότερη σε ασθενείς που λάμβαναν διφωσφονικά σε σύγκριση με αυτούς που λάμβαναν δενοσουμάμπη (p = 0.005, p = 0.002 αντιστοίχως). Παρατηρήσαμε επίσης μια σημαντική αύξηση στην έκφραση της IL-6 σε ασθενείς με ΦΟΝΓ με προχωρημένα στάδια 2 και 3 όπως και σημαντικά υψηλή έκφραση IL-10 σε ασθενείς με στάδιο 1 ΦΟΝΓ σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου. (p <0.05 για όλες τις συγκρίσεις κατά ζεύγη. Συνοψίζοντας, η μελέτη μας αποκαλύπτει το ρόλο της αναλογίας των μακροφάγων σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε προχωρημένα στάδια. Καταλήγουμε ότι η αυξημένη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων, το αυξημένο ποσοστό M1/M2 όπως και η αυξημένη έκφραση IL-6 σε μαλακούς ιστούς γύρω από οστεονεκρωτικές περιοχές σχετίζονται με προχωρημένα στάδια ΦΟΝΓ.","Medication-related osteonecrosis of the jaw (MRONJ) is an adverse side effect of long-term administration of antiresorptives, mainly bisphosphonates and denosumab. Although macrophage polarization has been reported to be an important mediator of MRONJ, the detailed potential mechanism of MRONJ remains unclear. The main aim of this study was to investigate the link between M1 and M2 macrophage polarization and disease progression in patients with bisphosphonate-related osteonecrosis of the jaw (BRONJ) and denosumab-related osteonecrosis of the jaw (DRONJ). The study material comprised mucosal tissues near osteonecrotic areas of 30 MRONJ patients with stage I-III, obtained at the Department of Oral and Maxillofacial Surgery of Dental School, National and Kapodistrian University of Athens (NKUoA), Greece. As controls, inflamed mucosal tissues from participants without MRONJ who received either bisphosphonates or denosumab and participants who did not received antiresorptive therapy were used. For M1 and M2 macrophage identification, double CD68/iNOS and CD68/CD206 immunofluorescence staining were performed respectively. Each slide was evaluated for the intension of staining with specific software (Image J, NIH) in computer and after the use of specific filters (threshold) for each antibody. For the remaining secreted cytokines (IL6, IL10), the region of interest was selected, a minimal and maximal threshold were set and total expression was calculated. Statistical analysis was performed using the SPSS. Our analysis showed that there was a statistically significant increase in CD68+/iNOS+ M1 macrophage density (p <0.001) and M1/M2 ratio (p <0.001) between the different MRONJ stages and controls. We found a statistically significant higher M1 macrophage density and increased M1/M2 ratio in MRONJ patients with stages 2 and 3 compared to controls receiving antiresorptive therapy and controls not receiving antiresorptive therapy (p <0.05 for all pairwise comparisons). Our results showed that M1 and M2 macrophage density were statistically significant higher in patients receiving bisphosphonates compared to those receiving denosumab (p = 0.005, p = 0.002 respectively). We observed a significant increase in expression of IL-6 in MRONJ patients with advanced stages 2 and 3 as well as a significant higher IL-10 expression in MRONJ patients with stage 1 compared to controls (p <0.05 for all pairwise comparisons). In conclusion, our study reveals the role of macrophage polarization in MRONJ patients with advanced disease. We demonstrate that a higher density of M1 macrophages and increased M1/M2 ratio as well as enhanced expression of IL-6 in mucosal tissues surrounding necrotic bone are associated with advanced stage in both BRONJ and DRONJ patients."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["The role of macrophages in Medication Related Osteonecrosis of the Jaws. An immunohistochemical study"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Πασχαλίδη Πολυτίμη","Paschalidi Polytimi"],"dc:date":["2020"],"dc:description":["H Φαρμακοεπαγώμενη Οστεονέκρωση των Γνάθων-ΦΟΝΓ είναι μια δυσμενής επίπτωση της μακροχρόνιας χόρηγησης αντιοστεολυτικών, κυρίως διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Παρόλο που έχει αναφερθεί πως τα μακροφάγα είναι ένας σημαντικός μεσολαβητής της ΦΟΝΓ, ο λεπτομερής πιθανός μηχανισμός της παραμένει ασαφής. Ο κύριος σκοπός αυτής της μελέτης ήταν να διερευνηθεί η σχέση μεταξύ της αναλογίας Μ1/Μ2 μακροφάγων και της εξέλιξης της νόσου σε ασθενείς με Οστεονέκρωση λόγω λήψης διφωσφονικών και δενοσουμάμπης. Το υλικό της μελέτης περιλαμβάνει ιστούς από τριάντα (30) περιπτώσεις ασθενών της Κλινικής Στοματικής και Γναθοπροσωπικής Χειρουργικής της Οδοντιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών που εμφανίζουν διαφορετικά κλινικά στάδια (Ι-ΙΙΙ) ΦΟΝΓ. Ως ομάδες ελέγχου (control group) χρησιμοποιήθηκαν μονιμοποιημένοι μαλακοί ιστοί ούλων, προερχόμενα από ασθενείς που λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα αλλά δεν έχουν εμφανίσει ΦΟΝΓ και ασθενείς που δε λαμβάνουν αντιοστεολυτικά φάρμακα. Για την ταυτοποίηση Μ1 και Μ2 μακροφάγων πραγματοποιήθηκαν διπλές χρώσεις ανοσοφθορισμού CD68/iNOS και CD68/CD206 αντίστοιχα. Κάθε τομή εκτιμηθηκε ως προς την ένταση της χρώσης με τη χρήση ειδικού λογισμικού (Image J, NIH) σε υπολογιστή και ύστερα από την εφαρμογή συγκεκριμένων φίλτρων (threshold) για κάθε αντίσωμα. Για τις εναπομένουσες κυτοκίνες (IL6, IL10), επιλέχθηκε η περιοχή ενδιαφέροντος, εφαρμόστηκαν ειδικά φίλτρα και υπολογίστηκε η συνολική έκφραση τους. Η ανάλυση πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια του στατιστικού λογισμικού SPSS . Η ανάλυση μας έδειξε ότι υπήρξε μια στατιστικά σημαντική αύξηση σε CD68+/iNOS+ M1 πληθυσμό μακροφάγων (p <0.001) και στο ποσοστό M1/M2 (p <0.001) ανάμεσα στα διάφορα στάδια ΦΟΝΓ και στις ομάδες ελέγχου. Βρήκαμε στατιστικά υψηλότερη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων και αυξημένο Μ1/Μ2 ποσοστό σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε Στάδια 2 και 3 σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου που λαμβαναν ή όχι αντιοστεολυτική θεραπεία. (p <0.05 για όλες τις κατά ζεύγη συγκρίσεις). Τα αποτελέσματα μας έδειξαν ότι η πυκνότητα Μ1 και Μ2 μακροφάγων ήταν στατιστικά σημαντικά υψηλότερη σε ασθενείς που λάμβαναν διφωσφονικά σε σύγκριση με αυτούς που λάμβαναν δενοσουμάμπη (p = 0.005, p = 0.002 αντιστοίχως). Παρατηρήσαμε επίσης μια σημαντική αύξηση στην έκφραση της IL-6 σε ασθενείς με ΦΟΝΓ με προχωρημένα στάδια 2 και 3 όπως και σημαντικά υψηλή έκφραση IL-10 σε ασθενείς με στάδιο 1 ΦΟΝΓ σε σύγκριση με τις ομάδες ελέγχου. (p <0.05 για όλες τις συγκρίσεις κατά ζεύγη. Συνοψίζοντας, η μελέτη μας αποκαλύπτει το ρόλο της αναλογίας των μακροφάγων σε ασθενείς με ΦΟΝΓ σε προχωρημένα στάδια. Καταλήγουμε ότι η αυξημένη πυκνότητα Μ1 μακροφάγων, το αυξημένο ποσοστό M1/M2 όπως και η αυξημένη έκφραση IL-6 σε μαλακούς ιστούς γύρω από οστεονεκρωτικές περιοχές σχετίζονται με προχωρημένα στάδια ΦΟΝΓ.","Medication-related osteonecrosis of the jaw (MRONJ) is an adverse side effect of long-term administration of antiresorptives, mainly bisphosphonates and denosumab. Although macrophage polarization has been reported to be an important mediator of MRONJ, the detailed potential mechanism of MRONJ remains unclear. The main aim of this study was to investigate the link between M1 and M2 macrophage polarization and disease progression in patients with bisphosphonate-related osteonecrosis of the jaw (BRONJ) and denosumab-related osteonecrosis of the jaw (DRONJ). The study material comprised mucosal tissues near osteonecrotic areas of 30 MRONJ patients with stage I-III, obtained at the Department of Oral and Maxillofacial Surgery of Dental School, National and Kapodistrian University of Athens (NKUoA), Greece. As controls, inflamed mucosal tissues from participants without MRONJ who received either bisphosphonates or denosumab and participants who did not received antiresorptive therapy were used. For M1 and M2 macrophage identification, double CD68/iNOS and CD68/CD206 immunofluorescence staining were performed respectively. Each slide was evaluated for the intension of staining with specific software (Image J, NIH) in computer and after the use of specific filters (threshold) for each antibody. For the remaining secreted cytokines (IL6, IL10), the region of interest was selected, a minimal and maximal threshold were set and total expression was calculated. Statistical analysis was performed using the SPSS. Our analysis showed that there was a statistically significant increase in CD68+/iNOS+ M1 macrophage density (p <0.001) and M1/M2 ratio (p <0.001) between the different MRONJ stages and controls. We found a statistically significant higher M1 macrophage density and increased M1/M2 ratio in MRONJ patients with stages 2 and 3 compared to controls receiving antiresorptive therapy and controls not receiving antiresorptive therapy (p <0.05 for all pairwise comparisons). Our results showed that M1 and M2 macrophage density were statistically significant higher in patients receiving bisphosphonates compared to those receiving denosumab (p = 0.005, p = 0.002 respectively). We observed a significant increase in expression of IL-6 in MRONJ patients with advanced stages 2 and 3 as well as a significant higher IL-10 expression in MRONJ patients with stage 1 compared to controls (p <0.05 for all pairwise comparisons). In conclusion, our study reveals the role of macrophage polarization in MRONJ patients with advanced disease. We demonstrate that a higher density of M1 macrophages and increased M1/M2 ratio as well as enhanced expression of IL-6 in mucosal tissues surrounding necrotic bone are associated with advanced stage in both BRONJ and DRONJ patients."],"dc:identifier":["uoadl:2919623","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2919623"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["The role of macrophages in Medication Related Osteonecrosis of the Jaws. An immunohistochemical study"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:39:10Z"}