{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2923525"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2923525","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Φυλογενετική ανάλυση αταβιστικών γονιδίων που σχετίζονται με διάφορες μορφές καρκίνου.","abstract":"Ο καρκίνος και τα φαινόμενα που ομοιάζουν με καρκίνο έχουν παρατηρηθεί σχεδόν σε όλα τα είδη που χαρακτηρίζονται είτε από κλωνική είτε από συναθροιστική πολυκυτταρικότητα. Για την ακρίβεια, κάθε ένα από τα χαρακτηριστικά του καρκίνου αποτελεί παραβίαση των αρχών της συνεργασίας των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Ο καρκίνος αποτελεί μια αποδιοργάνωση των πολύπλοκων μοριακών και κυτταρικών μηχανισμών, που έχουν εξελιχθεί για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο μέσω της επιβολής περιορισμών στην κυτταρική ανάπτυξη, με απώτερο αποτέλεσμα την εμφάνιση ενός πρωτόγονου κυτταρικού φαινοτύπου που μοιάζει με μονοκύτταρη μορφή ζωής. Κατά την καρκινογένεση, τα κύτταρα ακολουθούν μια πορεία αντίστροφης εξέλιξης διαταράσσοντας τον συντονισμό διεργασιών πολυκυτταρικής και μονοκυτταρικής προέλευσης και βασίζονται κυρίως στις δεύτερες. Αυτό επιτυγχάνεται διαταράσσοντας ορισμένα γονίδια που συνδέουν τα δύο υποδίκτυα που συγκροτούν το ανθρώπινο δίκτυο γονιδίων, το ένα μονοκυτταρικής και το άλλο πολυκυτταρικής προέλευσης, με το δεύτερο να έχει δομηθεί επί του πρώτου μετά από εκατομμύρια χρόνια εξέλιξης για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Αυτό το φαινόμενο αμοιβαίου αποκλεισμού προκύπτει μέσω της διατάραξης ορισμένων γονιδίων που εμφανίζουν μεγάλο αριθμό αλληλεπιδράσεων και συνδέουν μεταξύ τους τα δύο υποδίκτυα. Συνεπώς, τα καρκινικά κύτταρα συμπεριφέρονται ως πρωτόγονοι μονοκύτταροι οργανισμοί των οποίων οι λειτουργίες και τα χαρακτηριστικά βρίσκονται κωδικοποιημένα εντός των γονιδίων ενός υγιούς κυττάρου και λίγες μόνο αλλαγές είναι αρκετές για να φέρουν στην επιφάνεια αυτό το ζωντανό απολίθωμα, που βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα σε κάθε κύτταρο. Ουσιαστικά, ο καρκίνος αποτελεί μια αταβιστική κατάσταση σε κυτταρικό επίπεδο παρά σε επίπεδο οργανισμού. Στην παρούσα μελέτη, εξερευνήσαμε ορισμένα γονίδια που έχουν ήδη αποδειχθεί ότι εμφανίζουν μεγάλης έκτασης διάσπαση των αλληλεπιδράσεών τους σε πολλές μορφές καρκίνου και συνεισφέρουν στο φαινόμενο του αμοιβαίου αποκλεισμού. Κάθε γονίδιο έχει συσχετιστεί με πολλές μορφές καρκίνου σε διαφορετικούς ιστούς και θεωρούνται δείκτες ή στόχοι φαρμάκων για αυτές τις μορφές καρκίνου. Πιο συγκεκριμένα, όλα αυτά τα γονίδια έχουν συσχετιστεί με το πιο επικίνδυνο χαρακτηριστικό του καρκίνου, τη δημιουργία μεταστάσεων. Επίσης, κάθε γονίδιο συμμετέχει σε τουλάχιστον ένα μονοπάτι ή κυτταρική διεργασία που έχει συσχετιστεί με τον καρκίνο. Κατά συνέπεια, εφόσον οι απαρχές του καρκίνου θεωρείται ότι βρίσκονται στην αρχική μεταβατική φάση από την μονοκυτταρική στην πολυκυτταρική μορφή ζωής, πολύ πριν την εμφάνιση των πολύπλοκων Μεταζώων, διεξήγαμε φυλογενετική ανάλυση των προαναφερθέντων γονιδίων ακολουθώντας την εξελικτική γραμμή του ανθρώπου. Ορισμένα από αυτά τα γονίδια είναι παρόντα αποκλειστικά στα Μετάζωα, ενώ άλλα εμφανίζονται μόνο στους Ευκαρυώτες και κάποια άλλα πρωτοεμφανίστηκαν στον καθολικό κοινό πρόγονο των Ευκαρυωτών, των Προκαρυωτών και των Αρχαίων. Επομένως, τα γονίδια που παίζουν καίριο ρόλο στην καρκινογένεση και στη μετάσταση έχουν βαθιές εξελικτικές ρίζες αφού εμφανίστηκαν πολύ πριν την εμφάνιση των ανθρώπων, ενώ κάποια από αυτά μπορούν να εντοπιστούν πίσω στην εμφάνιση της ζωής αυτής καθαυτής δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Αυτά τα ευρήματα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις θεραπευτικές στρατηγικές, καθώς ορισμένα γονίδια και τα προϊόντα τους όπως και οι διεργασίες και τα μονοπάτια στα οποία συμμετέχουν, μπορούν να θεωρηθούν πανκαρκινικοί δείκτες και στόχοι φαρμάκων για μια μεγάλη ποικιλία μορφών καρκίνου. Γενικά, η εφαρμογή εξελικτικών αρχών και αναλύσεων στον τομέα της συγκριτικής ογκολογίας μπορεί να οδηγήσει στη βαθύτερη κατανόηση του καρκίνου ως ένα φαινόμενο άρρηκτα συνδεδεμένο με την πολυκυτταρικότητα και στην ανακάλυψη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων για την εξάλειψη μιας αρχαιότατης ασθένειας.","abstract_html":"Ο καρκίνος και τα φαινόμενα που ομοιάζουν με καρκίνο έχουν παρατηρηθεί σχεδόν σε όλα τα είδη που χαρακτηρίζονται είτε από κλωνική είτε από συναθροιστική πολυκυτταρικότητα. Για την ακρίβεια, κάθε ένα από τα χαρακτηριστικά του καρκίνου αποτελεί παραβίαση των αρχών της συνεργασίας των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Ο καρκίνος αποτελεί μια αποδιοργάνωση των πολύπλοκων μοριακών και κυτταρικών μηχανισμών, που έχουν εξελιχθεί για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο μέσω της επιβολής περιορισμών στην κυτταρική ανάπτυξη, με απώτερο αποτέλεσμα την εμφάνιση ενός πρωτόγονου κυτταρικού φαινοτύπου που μοιάζει με μονοκύτταρη μορφή ζωής. Κατά την καρκινογένεση, τα κύτταρα ακολουθούν μια πορεία αντίστροφης εξέλιξης διαταράσσοντας τον συντονισμό διεργασιών πολυκυτταρικής και μονοκυτταρικής προέλευσης και βασίζονται κυρίως στις δεύτερες. Αυτό επιτυγχάνεται διαταράσσοντας ορισμένα γονίδια που συνδέουν τα δύο υποδίκτυα που συγκροτούν το ανθρώπινο δίκτυο γονιδίων, το ένα μονοκυτταρικής και το άλλο πολυκυτταρικής προέλευσης, με το δεύτερο να έχει δομηθεί επί του πρώτου μετά από εκατομμύρια χρόνια εξέλιξης για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Αυτό το φαινόμενο αμοιβαίου αποκλεισμού προκύπτει μέσω της διατάραξης ορισμένων γονιδίων που εμφανίζουν μεγάλο αριθμό αλληλεπιδράσεων και συνδέουν μεταξύ τους τα δύο υποδίκτυα. Συνεπώς, τα καρκινικά κύτταρα συμπεριφέρονται ως πρωτόγονοι μονοκύτταροι οργανισμοί των οποίων οι λειτουργίες και τα χαρακτηριστικά βρίσκονται κωδικοποιημένα εντός των γονιδίων ενός υγιούς κυττάρου και λίγες μόνο αλλαγές είναι αρκετές για να φέρουν στην επιφάνεια αυτό το ζωντανό απολίθωμα, που βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα σε κάθε κύτταρο. Ουσιαστικά, ο καρκίνος αποτελεί μια αταβιστική κατάσταση σε κυτταρικό επίπεδο παρά σε επίπεδο οργανισμού. Στην παρούσα μελέτη, εξερευνήσαμε ορισμένα γονίδια που έχουν ήδη αποδειχθεί ότι εμφανίζουν μεγάλης έκτασης διάσπαση των αλληλεπιδράσεών τους σε πολλές μορφές καρκίνου και συνεισφέρουν στο φαινόμενο του αμοιβαίου αποκλεισμού. Κάθε γονίδιο έχει συσχετιστεί με πολλές μορφές καρκίνου σε διαφορετικούς ιστούς και θεωρούνται δείκτες ή στόχοι φαρμάκων για αυτές τις μορφές καρκίνου. Πιο συγκεκριμένα, όλα αυτά τα γονίδια έχουν συσχετιστεί με το πιο επικίνδυνο χαρακτηριστικό του καρκίνου, τη δημιουργία μεταστάσεων. Επίσης, κάθε γονίδιο συμμετέχει σε τουλάχιστον ένα μονοπάτι ή κυτταρική διεργασία που έχει συσχετιστεί με τον καρκίνο. Κατά συνέπεια, εφόσον οι απαρχές του καρκίνου θεωρείται ότι βρίσκονται στην αρχική μεταβατική φάση από την μονοκυτταρική στην πολυκυτταρική μορφή ζωής, πολύ πριν την εμφάνιση των πολύπλοκων Μεταζώων, διεξήγαμε φυλογενετική ανάλυση των προαναφερθέντων γονιδίων ακολουθώντας την εξελικτική γραμμή του ανθρώπου. Ορισμένα από αυτά τα γονίδια είναι παρόντα αποκλειστικά στα Μετάζωα, ενώ άλλα εμφανίζονται μόνο στους Ευκαρυώτες και κάποια άλλα πρωτοεμφανίστηκαν στον καθολικό κοινό πρόγονο των Ευκαρυωτών, των Προκαρυωτών και των Αρχαίων. Επομένως, τα γονίδια που παίζουν καίριο ρόλο στην καρκινογένεση και στη μετάσταση έχουν βαθιές εξελικτικές ρίζες αφού εμφανίστηκαν πολύ πριν την εμφάνιση των ανθρώπων, ενώ κάποια από αυτά μπορούν να εντοπιστούν πίσω στην εμφάνιση της ζωής αυτής καθαυτής δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Αυτά τα ευρήματα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις θεραπευτικές στρατηγικές, καθώς ορισμένα γονίδια και τα προϊόντα τους όπως και οι διεργασίες και τα μονοπάτια στα οποία συμμετέχουν, μπορούν να θεωρηθούν πανκαρκινικοί δείκτες και στόχοι φαρμάκων για μια μεγάλη ποικιλία μορφών καρκίνου. Γενικά, η εφαρμογή εξελικτικών αρχών και αναλύσεων στον τομέα της συγκριτικής ογκολογίας μπορεί να οδηγήσει στη βαθύτερη κατανόηση του καρκίνου ως ένα φαινόμενο άρρηκτα συνδεδεμένο με την πολυκυτταρικότητα και στην ανακάλυψη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων για την εξάλειψη μιας αρχαιότατης ασθένειας.","abstract_has_math":false,"creators":["Λουκά Αικατερίνη","Louka Aikaterini"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2020,"date_issued":"2020","date_published":"2020","updated_at":"2026-11-19T05:39:59Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek","English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2923525"],"render_values":[{"text":"uoadl:2923525","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2923525","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2923525","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2923525","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Λουκά Αικατερίνη","Louka Aikaterini"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2020"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek","English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2923525","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2923525"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ο καρκίνος και τα φαινόμενα που ομοιάζουν με καρκίνο έχουν παρατηρηθεί σχεδόν σε όλα τα είδη που χαρακτηρίζονται είτε από κλωνική είτε από συναθροιστική πολυκυτταρικότητα. Για την ακρίβεια, κάθε ένα από τα χαρακτηριστικά του καρκίνου αποτελεί παραβίαση των αρχών της συνεργασίας των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Ο καρκίνος αποτελεί μια αποδιοργάνωση των πολύπλοκων μοριακών και κυτταρικών μηχανισμών, που έχουν εξελιχθεί για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο μέσω της επιβολής περιορισμών στην κυτταρική ανάπτυξη, με απώτερο αποτέλεσμα την εμφάνιση ενός πρωτόγονου κυτταρικού φαινοτύπου που μοιάζει με μονοκύτταρη μορφή ζωής. Κατά την καρκινογένεση, τα κύτταρα ακολουθούν μια πορεία αντίστροφης εξέλιξης διαταράσσοντας τον συντονισμό διεργασιών πολυκυτταρικής και μονοκυτταρικής προέλευσης και βασίζονται κυρίως στις δεύτερες. Αυτό επιτυγχάνεται διαταράσσοντας ορισμένα γονίδια που συνδέουν τα δύο υποδίκτυα που συγκροτούν το ανθρώπινο δίκτυο γονιδίων, το ένα μονοκυτταρικής και το άλλο πολυκυτταρικής προέλευσης, με το δεύτερο να έχει δομηθεί επί του πρώτου μετά από εκατομμύρια χρόνια εξέλιξης για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Αυτό το φαινόμενο αμοιβαίου αποκλεισμού προκύπτει μέσω της διατάραξης ορισμένων γονιδίων που εμφανίζουν μεγάλο αριθμό αλληλεπιδράσεων και συνδέουν μεταξύ τους τα δύο υποδίκτυα. Συνεπώς, τα καρκινικά κύτταρα συμπεριφέρονται ως πρωτόγονοι μονοκύτταροι οργανισμοί των οποίων οι λειτουργίες και τα χαρακτηριστικά βρίσκονται κωδικοποιημένα εντός των γονιδίων ενός υγιούς κυττάρου και λίγες μόνο αλλαγές είναι αρκετές για να φέρουν στην επιφάνεια αυτό το ζωντανό απολίθωμα, που βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα σε κάθε κύτταρο. Ουσιαστικά, ο καρκίνος αποτελεί μια αταβιστική κατάσταση σε κυτταρικό επίπεδο παρά σε επίπεδο οργανισμού. Στην παρούσα μελέτη, εξερευνήσαμε ορισμένα γονίδια που έχουν ήδη αποδειχθεί ότι εμφανίζουν μεγάλης έκτασης διάσπαση των αλληλεπιδράσεών τους σε πολλές μορφές καρκίνου και συνεισφέρουν στο φαινόμενο του αμοιβαίου αποκλεισμού. Κάθε γονίδιο έχει συσχετιστεί με πολλές μορφές καρκίνου σε διαφορετικούς ιστούς και θεωρούνται δείκτες ή στόχοι φαρμάκων για αυτές τις μορφές καρκίνου. Πιο συγκεκριμένα, όλα αυτά τα γονίδια έχουν συσχετιστεί με το πιο επικίνδυνο χαρακτηριστικό του καρκίνου, τη δημιουργία μεταστάσεων. Επίσης, κάθε γονίδιο συμμετέχει σε τουλάχιστον ένα μονοπάτι ή κυτταρική διεργασία που έχει συσχετιστεί με τον καρκίνο. Κατά συνέπεια, εφόσον οι απαρχές του καρκίνου θεωρείται ότι βρίσκονται στην αρχική μεταβατική φάση από την μονοκυτταρική στην πολυκυτταρική μορφή ζωής, πολύ πριν την εμφάνιση των πολύπλοκων Μεταζώων, διεξήγαμε φυλογενετική ανάλυση των προαναφερθέντων γονιδίων ακολουθώντας την εξελικτική γραμμή του ανθρώπου. Ορισμένα από αυτά τα γονίδια είναι παρόντα αποκλειστικά στα Μετάζωα, ενώ άλλα εμφανίζονται μόνο στους Ευκαρυώτες και κάποια άλλα πρωτοεμφανίστηκαν στον καθολικό κοινό πρόγονο των Ευκαρυωτών, των Προκαρυωτών και των Αρχαίων. Επομένως, τα γονίδια που παίζουν καίριο ρόλο στην καρκινογένεση και στη μετάσταση έχουν βαθιές εξελικτικές ρίζες αφού εμφανίστηκαν πολύ πριν την εμφάνιση των ανθρώπων, ενώ κάποια από αυτά μπορούν να εντοπιστούν πίσω στην εμφάνιση της ζωής αυτής καθαυτής δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Αυτά τα ευρήματα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις θεραπευτικές στρατηγικές, καθώς ορισμένα γονίδια και τα προϊόντα τους όπως και οι διεργασίες και τα μονοπάτια στα οποία συμμετέχουν, μπορούν να θεωρηθούν πανκαρκινικοί δείκτες και στόχοι φαρμάκων για μια μεγάλη ποικιλία μορφών καρκίνου. Γενικά, η εφαρμογή εξελικτικών αρχών και αναλύσεων στον τομέα της συγκριτικής ογκολογίας μπορεί να οδηγήσει στη βαθύτερη κατανόηση του καρκίνου ως ένα φαινόμενο άρρηκτα συνδεδεμένο με την πολυκυτταρικότητα και στην ανακάλυψη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων για την εξάλειψη μιας αρχαιότατης ασθένειας.","Cancer and cancel-like phenomena have been observed in almost all species that exhibit either clonal or aggregative multicellularity. In fact, each one of the hallmarks of cancer is a direct violation of the principles of multicellular cooperation. Cancer represents a disruption of the complex molecular and cellular mechanisms, which enable multicellular cooperation by imposing constraints on cell growth and the result is a more primitive cellular phenotype resembling a unicellular life form. During carcinogenesis, cells follow a path of reverse evolution by disrupting the coordination of multicellular and unicellular processes and depending heavily on the latter. This is achieved by disrupting certain genes that connect the two subnetworks of the human genes network, one of unicellular origin and the other of multicellular origin with the latter having been built upon the first one through years of evolution to enable multicellular cooperation. This phenomenon of mutual exclusivity occurs through the disruption of certain hub genes which connect the two subnetworks. Thus, cancer cells behave as primitive unicellular organisms whose functions and characteristics are encoded within the genes of the healthy cell and just a few changes are enough to bring this living fossil that lies dormant within every cell to the surface. According to the atavistic model of cancer, cancer cells display some unicellular behavior. In the present study, we investigated certain genes which have previously been proven to exhibit highly disrupted interactions in many types of cancer and contribute to the phenomenon of mutual exclusivity. Each gene has been associated with multiple types of cancer in different tissues and are considered as biomarkers or drug targets for these types of cancer. More precisely, all those genes are associated with cancer’s most dangerous characteristic, the formation of metastasis. Furthermore, each gene participates in at least one of the paths and cellular processes which are associated with cancer. Consequentially, since the origin of cancer is believed to be found in the early transitional phase from unicellular to early multicellular life forms, long before the emergence of complex Metazoans, we conducted phylogenetic analysis of the aforementioned genes by following the lineage of humans. Certain of those genes were present solely in Metazoans while others were present solely on Eukaryotes and some have occurred in a catholic common ancestor of Eukaryotes, Prokaryotes and Archaea. Therefore, the genes that play a crucial role in carcinogenesis and metastasis have deep evolutionary roots, since they appeared long before the emergence of Metazoa and some of them can be traced back to the emergence of life itself billions of years ago. Those findings have important implications on therapeutic strategies, since certain genes and their products as well as the functions and paths in which they participate, can be considered as pancancer biomarkers and drug targets for a wide variety of cancer types. In general, the application of evolutionary principles and analysis in the field of comparative oncology can lead to a deeper understanding of cancer as a phenomenon that is inextricably linked with multicellularity and provide novel therapeutic approaches for the cure of an ancient disease."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Φυλογενετική ανάλυση αταβιστικών γονιδίων που σχετίζονται με διάφορες μορφές καρκίνου."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Λουκά Αικατερίνη","Louka Aikaterini"],"dc:date":["2020"],"dc:description":["Ο καρκίνος και τα φαινόμενα που ομοιάζουν με καρκίνο έχουν παρατηρηθεί σχεδόν σε όλα τα είδη που χαρακτηρίζονται είτε από κλωνική είτε από συναθροιστική πολυκυτταρικότητα. Για την ακρίβεια, κάθε ένα από τα χαρακτηριστικά του καρκίνου αποτελεί παραβίαση των αρχών της συνεργασίας των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Ο καρκίνος αποτελεί μια αποδιοργάνωση των πολύπλοκων μοριακών και κυτταρικών μηχανισμών, που έχουν εξελιχθεί για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο μέσω της επιβολής περιορισμών στην κυτταρική ανάπτυξη, με απώτερο αποτέλεσμα την εμφάνιση ενός πρωτόγονου κυτταρικού φαινοτύπου που μοιάζει με μονοκύτταρη μορφή ζωής. Κατά την καρκινογένεση, τα κύτταρα ακολουθούν μια πορεία αντίστροφης εξέλιξης διαταράσσοντας τον συντονισμό διεργασιών πολυκυτταρικής και μονοκυτταρικής προέλευσης και βασίζονται κυρίως στις δεύτερες. Αυτό επιτυγχάνεται διαταράσσοντας ορισμένα γονίδια που συνδέουν τα δύο υποδίκτυα που συγκροτούν το ανθρώπινο δίκτυο γονιδίων, το ένα μονοκυτταρικής και το άλλο πολυκυτταρικής προέλευσης, με το δεύτερο να έχει δομηθεί επί του πρώτου μετά από εκατομμύρια χρόνια εξέλιξης για να επιτευχθεί η συνεργασία των κυττάρων σε πολυκυτταρικό επίπεδο. Αυτό το φαινόμενο αμοιβαίου αποκλεισμού προκύπτει μέσω της διατάραξης ορισμένων γονιδίων που εμφανίζουν μεγάλο αριθμό αλληλεπιδράσεων και συνδέουν μεταξύ τους τα δύο υποδίκτυα. Συνεπώς, τα καρκινικά κύτταρα συμπεριφέρονται ως πρωτόγονοι μονοκύτταροι οργανισμοί των οποίων οι λειτουργίες και τα χαρακτηριστικά βρίσκονται κωδικοποιημένα εντός των γονιδίων ενός υγιούς κυττάρου και λίγες μόνο αλλαγές είναι αρκετές για να φέρουν στην επιφάνεια αυτό το ζωντανό απολίθωμα, που βρίσκεται σε λανθάνουσα κατάσταση μέσα σε κάθε κύτταρο. Ουσιαστικά, ο καρκίνος αποτελεί μια αταβιστική κατάσταση σε κυτταρικό επίπεδο παρά σε επίπεδο οργανισμού. Στην παρούσα μελέτη, εξερευνήσαμε ορισμένα γονίδια που έχουν ήδη αποδειχθεί ότι εμφανίζουν μεγάλης έκτασης διάσπαση των αλληλεπιδράσεών τους σε πολλές μορφές καρκίνου και συνεισφέρουν στο φαινόμενο του αμοιβαίου αποκλεισμού. Κάθε γονίδιο έχει συσχετιστεί με πολλές μορφές καρκίνου σε διαφορετικούς ιστούς και θεωρούνται δείκτες ή στόχοι φαρμάκων για αυτές τις μορφές καρκίνου. Πιο συγκεκριμένα, όλα αυτά τα γονίδια έχουν συσχετιστεί με το πιο επικίνδυνο χαρακτηριστικό του καρκίνου, τη δημιουργία μεταστάσεων. Επίσης, κάθε γονίδιο συμμετέχει σε τουλάχιστον ένα μονοπάτι ή κυτταρική διεργασία που έχει συσχετιστεί με τον καρκίνο. Κατά συνέπεια, εφόσον οι απαρχές του καρκίνου θεωρείται ότι βρίσκονται στην αρχική μεταβατική φάση από την μονοκυτταρική στην πολυκυτταρική μορφή ζωής, πολύ πριν την εμφάνιση των πολύπλοκων Μεταζώων, διεξήγαμε φυλογενετική ανάλυση των προαναφερθέντων γονιδίων ακολουθώντας την εξελικτική γραμμή του ανθρώπου. Ορισμένα από αυτά τα γονίδια είναι παρόντα αποκλειστικά στα Μετάζωα, ενώ άλλα εμφανίζονται μόνο στους Ευκαρυώτες και κάποια άλλα πρωτοεμφανίστηκαν στον καθολικό κοινό πρόγονο των Ευκαρυωτών, των Προκαρυωτών και των Αρχαίων. Επομένως, τα γονίδια που παίζουν καίριο ρόλο στην καρκινογένεση και στη μετάσταση έχουν βαθιές εξελικτικές ρίζες αφού εμφανίστηκαν πολύ πριν την εμφάνιση των ανθρώπων, ενώ κάποια από αυτά μπορούν να εντοπιστούν πίσω στην εμφάνιση της ζωής αυτής καθαυτής δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Αυτά τα ευρήματα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις θεραπευτικές στρατηγικές, καθώς ορισμένα γονίδια και τα προϊόντα τους όπως και οι διεργασίες και τα μονοπάτια στα οποία συμμετέχουν, μπορούν να θεωρηθούν πανκαρκινικοί δείκτες και στόχοι φαρμάκων για μια μεγάλη ποικιλία μορφών καρκίνου. Γενικά, η εφαρμογή εξελικτικών αρχών και αναλύσεων στον τομέα της συγκριτικής ογκολογίας μπορεί να οδηγήσει στη βαθύτερη κατανόηση του καρκίνου ως ένα φαινόμενο άρρηκτα συνδεδεμένο με την πολυκυτταρικότητα και στην ανακάλυψη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων για την εξάλειψη μιας αρχαιότατης ασθένειας.","Cancer and cancel-like phenomena have been observed in almost all species that exhibit either clonal or aggregative multicellularity. In fact, each one of the hallmarks of cancer is a direct violation of the principles of multicellular cooperation. Cancer represents a disruption of the complex molecular and cellular mechanisms, which enable multicellular cooperation by imposing constraints on cell growth and the result is a more primitive cellular phenotype resembling a unicellular life form. During carcinogenesis, cells follow a path of reverse evolution by disrupting the coordination of multicellular and unicellular processes and depending heavily on the latter. This is achieved by disrupting certain genes that connect the two subnetworks of the human genes network, one of unicellular origin and the other of multicellular origin with the latter having been built upon the first one through years of evolution to enable multicellular cooperation. This phenomenon of mutual exclusivity occurs through the disruption of certain hub genes which connect the two subnetworks. Thus, cancer cells behave as primitive unicellular organisms whose functions and characteristics are encoded within the genes of the healthy cell and just a few changes are enough to bring this living fossil that lies dormant within every cell to the surface. According to the atavistic model of cancer, cancer cells display some unicellular behavior. In the present study, we investigated certain genes which have previously been proven to exhibit highly disrupted interactions in many types of cancer and contribute to the phenomenon of mutual exclusivity. Each gene has been associated with multiple types of cancer in different tissues and are considered as biomarkers or drug targets for these types of cancer. More precisely, all those genes are associated with cancer’s most dangerous characteristic, the formation of metastasis. Furthermore, each gene participates in at least one of the paths and cellular processes which are associated with cancer. Consequentially, since the origin of cancer is believed to be found in the early transitional phase from unicellular to early multicellular life forms, long before the emergence of complex Metazoans, we conducted phylogenetic analysis of the aforementioned genes by following the lineage of humans. Certain of those genes were present solely in Metazoans while others were present solely on Eukaryotes and some have occurred in a catholic common ancestor of Eukaryotes, Prokaryotes and Archaea. Therefore, the genes that play a crucial role in carcinogenesis and metastasis have deep evolutionary roots, since they appeared long before the emergence of Metazoa and some of them can be traced back to the emergence of life itself billions of years ago. Those findings have important implications on therapeutic strategies, since certain genes and their products as well as the functions and paths in which they participate, can be considered as pancancer biomarkers and drug targets for a wide variety of cancer types. In general, the application of evolutionary principles and analysis in the field of comparative oncology can lead to a deeper understanding of cancer as a phenomenon that is inextricably linked with multicellularity and provide novel therapeutic approaches for the cure of an ancient disease."],"dc:identifier":["uoadl:2923525","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2923525"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek","English"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Φυλογενετική ανάλυση αταβιστικών γονιδίων που σχετίζονται με διάφορες μορφές καρκίνου."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:39:59Z"}