{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2956236"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2956236","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ποιότητα ζωής και ανθεκτικότητα οικογενειών με παιδί στο φάσμα του αυτισμού","abstract":"Υπόβαθρο: H Διαταραχή Φάσματος του Αυτισμού (ΔΦΑ) είναι μια σοβαρή νευροαναπτυξιακή διαταραχή, η οποία χαρακτηρίζεται από ελλείμματα στην κοινωνική επικοινωνία και αλληλεπίδραση, καθώς και από επαναλαμβανόμενα στερεοτυπικά πρότυπα συμπεριφορών, ενδιαφερόντων και δραστηριοτήτων. Τα τελευταία χρόνια η ποιότητα οικογενειακής ζωής και η ανθεκτικότητα των οικογενειών με παιδί με ΔΦΑ αποτελεί αντικείμενο ερευνητικού εδιαφέροντος, ωστόσο μέχρι σήμερα υπάρχουν λίγες σχετικές μελέτες στην Ελλάδα. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη είχε ως στόχο να διερευνήσει, χρησιμοποιώντας μία προσέγγιση που αναγνωρίζει το ανομοιόμορφο προφίλ των παιδιών με ΔΦΑ, (α) την ποιότητα της οικογενειακής ζωής και τη συσχέτισή της με το φύλο, την ηλικία του παιδιού και τη συννοσηρότητα με νοητική καθυστέρηση, (β) τη σχέση μεταξύ της ποιότητας της οικογενειακής ζωής και της οικογενειακής ανθεκτικότητας, (γ) τις παραμέτρους των γονέων και των παιδιών που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα της οικογενειακής ζωής, και (δ) τους προβλεπτικούς παράγοντες που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Μέθοδος: Στην έρευνα συμμετείχαν 83 γονείς παιδιών, ηλικίας 6-17 ετών, με διάγνωση ΔΦΑ που, είτε παρακολουθούνται στο Εξωτερικό Παιδοψυχιατρικό Ιατρείο της Β΄ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΠΓΝ «Αττικόν», είτε παρακολουθούν θεραπευτικά προγράμματα σε Κέντρα παροχής θεραπειών ειδικής αγωγής (π.χ. λογοθεραπεία, εργοθεραπεία, ειδική διαπαιδαγώγηση, συμβουλευτική γονέων κ.λπ.), που εδρεύουν στο Νομό Αττικής. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να συμπληρώσουν ένα σύντομο ερωτηματολόγιο δημογραφικών στοιχείων του παιδιού και της οικογένειας, καθώς επίσης και μία σειρά ερωτηματολογίων που εστίαζαν στην αξιολόγηση συμπεριφοράς του παιδιού (ABC-Community), την οικογενειακή ανθεκτικότητα (FRAS), την ποιότητα ζωής της οικογένειας (FQOL), καθώς επίσης και στην ψυχική τους υγεία (GHQ-28) και το αντιλαμβανόμενο στρες (PSS-14). Αποτελέσματα: Το φύλο και η ηλικία του παιδιού δεν σχετίζονται με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής. Γονείς παιδιών με ΔΦΑ και νοητική καθυστέρηση είναι σημαντικά λιγότερο ικανοποιημένοι από την ποιότητα οικογενειακής τους ζωής συγκριτικά με τους γονείς παιδιών με ΔΦΑ χωρίς νοητική καθυστέρηση (p<0,01). Η κλίμακα ποιότητας οικογενειακής ζωής σχετίζεται σημαντικά και θετικά με την κλίμακα οικογενειακής ανθεκτικότητας (rs=0,647, p<0,001). Πιο συγκεκριμένα, η υποκλίμακα οικογενειακής επικοινωνίας και επίλυσης προβλημάτων της κλίμακας FRAS έχει μέτριας ισχύος συσχέτιση με την υποκλίμακα Οικογενειακή Αλληλεπίδραση της κλίμακας FQOL (rs=0,62 και rs=0,52, p<0,001), Υποστήριξη (rs=0,51, p<0,001), Φυσική/Υλική Ευημερία (rs=0,50, p<0,001) και Συναισθηματική Ευημερία (rs=0,43, p<0,001). Το αντιλαμβανόμενο γονεϊκό στρες έχει μέτριας ισχύος και αρνητικής κατεύθυνσης συσχέτιση με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής (rs=-0,448, p<0,01) και με την ψυχική υγεία των γονέων (rs=0,511, p<0,01). Η ανάλυση βηματικής πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι δύο παράγοντες υπολογίζονται για το 44,9% της διακύμανσης των βαθμολογιών της ποιότητας της οικογενειακής ζωής (R²=0,49, F(2,81)=33,94, p<0,001), με υψηλότερα επίπεδα οικογενειακής ανθεκτικότητας (β=0,57, p<0,001) και χαμηλότερα επίπεδα γονικού αντιλαμβανόμενου στρες (β=-0,22, p<0,01) να σχετίζονται σημαντικά με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Συμπεράσματα: Παρά τις σημαντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι γονείς παιδιών με ΔΦΑ, ο ισχυρότερος προβλεπτικός παράγοντας της οικογενειακής ποιότητας ζωής είναι αυτός της οικογενειακής ανθεκτικότητας. Το εύρημα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κλινική πρακτική και θεραπευτική παρέμβαση που οφείλει να μην εστιάζει αποκλειστικά στην δυσλειτουργία.","abstract_html":"Υπόβαθρο: H Διαταραχή Φάσματος του Αυτισμού (ΔΦΑ) είναι μια σοβαρή νευροαναπτυξιακή διαταραχή, η οποία χαρακτηρίζεται από ελλείμματα στην κοινωνική επικοινωνία και αλληλεπίδραση, καθώς και από επαναλαμβανόμενα στερεοτυπικά πρότυπα συμπεριφορών, ενδιαφερόντων και δραστηριοτήτων. Τα τελευταία χρόνια η ποιότητα οικογενειακής ζωής και η ανθεκτικότητα των οικογενειών με παιδί με ΔΦΑ αποτελεί αντικείμενο ερευνητικού εδιαφέροντος, ωστόσο μέχρι σήμερα υπάρχουν λίγες σχετικές μελέτες στην Ελλάδα. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη είχε ως στόχο να διερευνήσει, χρησιμοποιώντας μία προσέγγιση που αναγνωρίζει το ανομοιόμορφο προφίλ των παιδιών με ΔΦΑ, (α) την ποιότητα της οικογενειακής ζωής και τη συσχέτισή της με το φύλο, την ηλικία του παιδιού και τη συννοσηρότητα με νοητική καθυστέρηση, (β) τη σχέση μεταξύ της ποιότητας της οικογενειακής ζωής και της οικογενειακής ανθεκτικότητας, (γ) τις παραμέτρους των γονέων και των παιδιών που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα της οικογενειακής ζωής, και (δ) τους προβλεπτικούς παράγοντες που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Μέθοδος: Στην έρευνα συμμετείχαν 83 γονείς παιδιών, ηλικίας 6-17 ετών, με διάγνωση ΔΦΑ που, είτε παρακολουθούνται στο Εξωτερικό Παιδοψυχιατρικό Ιατρείο της Β΄ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΠΓΝ «Αττικόν», είτε παρακολουθούν θεραπευτικά προγράμματα σε Κέντρα παροχής θεραπειών ειδικής αγωγής (π.χ. λογοθεραπεία, εργοθεραπεία, ειδική διαπαιδαγώγηση, συμβουλευτική γονέων κ.λπ.), που εδρεύουν στο Νομό Αττικής. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να συμπληρώσουν ένα σύντομο ερωτηματολόγιο δημογραφικών στοιχείων του παιδιού και της οικογένειας, καθώς επίσης και μία σειρά ερωτηματολογίων που εστίαζαν στην αξιολόγηση συμπεριφοράς του παιδιού (ABC-Community), την οικογενειακή ανθεκτικότητα (FRAS), την ποιότητα ζωής της οικογένειας (FQOL), καθώς επίσης και στην ψυχική τους υγεία (GHQ-28) και το αντιλαμβανόμενο στρες (PSS-14). Αποτελέσματα: Το φύλο και η ηλικία του παιδιού δεν σχετίζονται με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής. Γονείς παιδιών με ΔΦΑ και νοητική καθυστέρηση είναι σημαντικά λιγότερο ικανοποιημένοι από την ποιότητα οικογενειακής τους ζωής συγκριτικά με τους γονείς παιδιών με ΔΦΑ χωρίς νοητική καθυστέρηση (p&lt;0,01). Η κλίμακα ποιότητας οικογενειακής ζωής σχετίζεται σημαντικά και θετικά με την κλίμακα οικογενειακής ανθεκτικότητας (rs=0,647, p&lt;0,001). Πιο συγκεκριμένα, η υποκλίμακα οικογενειακής επικοινωνίας και επίλυσης προβλημάτων της κλίμακας FRAS έχει μέτριας ισχύος συσχέτιση με την υποκλίμακα Οικογενειακή Αλληλεπίδραση της κλίμακας FQOL (rs=0,62 και rs=0,52, p&lt;0,001), Υποστήριξη (rs=0,51, p&lt;0,001), Φυσική/Υλική Ευημερία (rs=0,50, p&lt;0,001) και Συναισθηματική Ευημερία (rs=0,43, p&lt;0,001). Το αντιλαμβανόμενο γονεϊκό στρες έχει μέτριας ισχύος και αρνητικής κατεύθυνσης συσχέτιση με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής (rs=-0,448, p&lt;0,01) και με την ψυχική υγεία των γονέων (rs=0,511, p&lt;0,01). Η ανάλυση βηματικής πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι δύο παράγοντες υπολογίζονται για το 44,9% της διακύμανσης των βαθμολογιών της ποιότητας της οικογενειακής ζωής (R²=0,49, F(2,81)=33,94, p&lt;0,001), με υψηλότερα επίπεδα οικογενειακής ανθεκτικότητας (β=0,57, p&lt;0,001) και χαμηλότερα επίπεδα γονικού αντιλαμβανόμενου στρες (β=-0,22, p&lt;0,01) να σχετίζονται σημαντικά με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Συμπεράσματα: Παρά τις σημαντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι γονείς παιδιών με ΔΦΑ, ο ισχυρότερος προβλεπτικός παράγοντας της οικογενειακής ποιότητας ζωής είναι αυτός της οικογενειακής ανθεκτικότητας. Το εύρημα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κλινική πρακτική και θεραπευτική παρέμβαση που οφείλει να μην εστιάζει αποκλειστικά στην δυσλειτουργία.","abstract_has_math":false,"creators":["Πιστικού Mαρία","Pistikou Maria"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2021,"date_issued":"2021","date_published":"2021","updated_at":"2026-11-19T05:43:25Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2956236"],"render_values":[{"text":"uoadl:2956236","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2956236","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2956236","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2956236","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Πιστικού Mαρία","Pistikou Maria"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2021"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2956236","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2956236"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Υπόβαθρο: H Διαταραχή Φάσματος του Αυτισμού (ΔΦΑ) είναι μια σοβαρή νευροαναπτυξιακή διαταραχή, η οποία χαρακτηρίζεται από ελλείμματα στην κοινωνική επικοινωνία και αλληλεπίδραση, καθώς και από επαναλαμβανόμενα στερεοτυπικά πρότυπα συμπεριφορών, ενδιαφερόντων και δραστηριοτήτων. Τα τελευταία χρόνια η ποιότητα οικογενειακής ζωής και η ανθεκτικότητα των οικογενειών με παιδί με ΔΦΑ αποτελεί αντικείμενο ερευνητικού εδιαφέροντος, ωστόσο μέχρι σήμερα υπάρχουν λίγες σχετικές μελέτες στην Ελλάδα. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη είχε ως στόχο να διερευνήσει, χρησιμοποιώντας μία προσέγγιση που αναγνωρίζει το ανομοιόμορφο προφίλ των παιδιών με ΔΦΑ, (α) την ποιότητα της οικογενειακής ζωής και τη συσχέτισή της με το φύλο, την ηλικία του παιδιού και τη συννοσηρότητα με νοητική καθυστέρηση, (β) τη σχέση μεταξύ της ποιότητας της οικογενειακής ζωής και της οικογενειακής ανθεκτικότητας, (γ) τις παραμέτρους των γονέων και των παιδιών που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα της οικογενειακής ζωής, και (δ) τους προβλεπτικούς παράγοντες που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Μέθοδος: Στην έρευνα συμμετείχαν 83 γονείς παιδιών, ηλικίας 6-17 ετών, με διάγνωση ΔΦΑ που, είτε παρακολουθούνται στο Εξωτερικό Παιδοψυχιατρικό Ιατρείο της Β΄ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΠΓΝ «Αττικόν», είτε παρακολουθούν θεραπευτικά προγράμματα σε Κέντρα παροχής θεραπειών ειδικής αγωγής (π.χ. λογοθεραπεία, εργοθεραπεία, ειδική διαπαιδαγώγηση, συμβουλευτική γονέων κ.λπ.), που εδρεύουν στο Νομό Αττικής. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να συμπληρώσουν ένα σύντομο ερωτηματολόγιο δημογραφικών στοιχείων του παιδιού και της οικογένειας, καθώς επίσης και μία σειρά ερωτηματολογίων που εστίαζαν στην αξιολόγηση συμπεριφοράς του παιδιού (ABC-Community), την οικογενειακή ανθεκτικότητα (FRAS), την ποιότητα ζωής της οικογένειας (FQOL), καθώς επίσης και στην ψυχική τους υγεία (GHQ-28) και το αντιλαμβανόμενο στρες (PSS-14). Αποτελέσματα: Το φύλο και η ηλικία του παιδιού δεν σχετίζονται με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής. Γονείς παιδιών με ΔΦΑ και νοητική καθυστέρηση είναι σημαντικά λιγότερο ικανοποιημένοι από την ποιότητα οικογενειακής τους ζωής συγκριτικά με τους γονείς παιδιών με ΔΦΑ χωρίς νοητική καθυστέρηση (p<0,01). Η κλίμακα ποιότητας οικογενειακής ζωής σχετίζεται σημαντικά και θετικά με την κλίμακα οικογενειακής ανθεκτικότητας (rs=0,647, p<0,001). Πιο συγκεκριμένα, η υποκλίμακα οικογενειακής επικοινωνίας και επίλυσης προβλημάτων της κλίμακας FRAS έχει μέτριας ισχύος συσχέτιση με την υποκλίμακα Οικογενειακή Αλληλεπίδραση της κλίμακας FQOL (rs=0,62 και rs=0,52, p<0,001), Υποστήριξη (rs=0,51, p<0,001), Φυσική/Υλική Ευημερία (rs=0,50, p<0,001) και Συναισθηματική Ευημερία (rs=0,43, p<0,001). Το αντιλαμβανόμενο γονεϊκό στρες έχει μέτριας ισχύος και αρνητικής κατεύθυνσης συσχέτιση με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής (rs=-0,448, p<0,01) και με την ψυχική υγεία των γονέων (rs=0,511, p<0,01). Η ανάλυση βηματικής πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι δύο παράγοντες υπολογίζονται για το 44,9% της διακύμανσης των βαθμολογιών της ποιότητας της οικογενειακής ζωής (R²=0,49, F(2,81)=33,94, p<0,001), με υψηλότερα επίπεδα οικογενειακής ανθεκτικότητας (β=0,57, p<0,001) και χαμηλότερα επίπεδα γονικού αντιλαμβανόμενου στρες (β=-0,22, p<0,01) να σχετίζονται σημαντικά με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Συμπεράσματα: Παρά τις σημαντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι γονείς παιδιών με ΔΦΑ, ο ισχυρότερος προβλεπτικός παράγοντας της οικογενειακής ποιότητας ζωής είναι αυτός της οικογενειακής ανθεκτικότητας. Το εύρημα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κλινική πρακτική και θεραπευτική παρέμβαση που οφείλει να μην εστιάζει αποκλειστικά στην δυσλειτουργία.","Background: In the last few years, the family quality of life and the resilience of families with children with ASD has been a subject of an an increased research interest , however there are few relevant studies in Greece. Aims: The present study aims to examine, using an approach that acknowledges uneven profile of the ASD child population: (1) the quality of family life (FQOL) satisfaction, and its association with child’s sex, age and co-morbidity with intellectual disability, (2) the relationship between FQOL satisfaction and family resilience (FRAS), (3) parental and child factors associated with FQOL satisfaction, and (4) the factors that significantly predict the FQOL satisfaction. Method: The study sample comprised eighty three (N=83) parents of children with diagnosis of ASD, between ages of 6 and 17 years, who either attend the Outpatient Child Psychiatric Clinic of the 2nd Psychiatric Department of the University General Hospital “Attikon”, or were enrolled in treatment intervention programs Centers, within Attica region, providing all range of therapies (i.e. speech and language therapy, occupational therapy, special education, parental counseling, etc.). Participants were asked to complete a brief questionnaire about child and family demographic characteristics, as well as a battery of questionnaires concerning the child’s behavior (ABC-Community), the family resilience assessment scale (FRAS), the family quality of life (FQOL) satisfaction scale, participant’s mental health (GHQ-28) and perceived stress (PSS-14). Results: Child sex and age group were not associated with FQOL. Parents of children with ASD and intellectual disability were significantly less satisfied with FQOL as compared to those with children with ASD without intellectual disability (p<0.01). The FQOL satisfaction was significantly and positively related to FRAS (rs= 0.647, p<0.001). More specifically, the FRAS Family Communication and Problem Solving subscales showed a moderate correlation with the Family Interaction subscale of the FQOL (rs=0.62 and rs=0.52, p<0.001), a moderate correlation with FQOL subscales of Family Interaction (rs=0.52, p<0.001), Disability-Related Support (rs=0.51, p<0.001), Physical-Material Well-Being (rs=0.50, p<0.001) and Emotional Well-Being (rs=0.43, p<0.001). Perceived parental stress had a moderate negative correlation with FQOL (rs=-0.448, p<0.01) and parental well-being (rs=0.511, p<0.01). The stepwise multiple regression analysis showed that two factors accounted for 44.9% of the variance of FQOL satisfaction scores (R²=0.49, F(2.81)=33.94, p<0.001), with higher levels of family resilience (β=0.57, p<0.001) and lower levels of perceived parental stress (β=-0.22, p<0.01) to be significantly associated with greater FOQL satisfaction. Conclusions: Despite the significant challenges that parents of children with ASD face, family resilience is the strongest predictor of family quality of life. This finding is of particular importance for clinical practice and therapeutic intervention that should not focus solely on dysfunction."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ποιότητα ζωής και ανθεκτικότητα οικογενειών με παιδί στο φάσμα του αυτισμού"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Πιστικού Mαρία","Pistikou Maria"],"dc:date":["2021"],"dc:description":["Υπόβαθρο: H Διαταραχή Φάσματος του Αυτισμού (ΔΦΑ) είναι μια σοβαρή νευροαναπτυξιακή διαταραχή, η οποία χαρακτηρίζεται από ελλείμματα στην κοινωνική επικοινωνία και αλληλεπίδραση, καθώς και από επαναλαμβανόμενα στερεοτυπικά πρότυπα συμπεριφορών, ενδιαφερόντων και δραστηριοτήτων. Τα τελευταία χρόνια η ποιότητα οικογενειακής ζωής και η ανθεκτικότητα των οικογενειών με παιδί με ΔΦΑ αποτελεί αντικείμενο ερευνητικού εδιαφέροντος, ωστόσο μέχρι σήμερα υπάρχουν λίγες σχετικές μελέτες στην Ελλάδα. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη είχε ως στόχο να διερευνήσει, χρησιμοποιώντας μία προσέγγιση που αναγνωρίζει το ανομοιόμορφο προφίλ των παιδιών με ΔΦΑ, (α) την ποιότητα της οικογενειακής ζωής και τη συσχέτισή της με το φύλο, την ηλικία του παιδιού και τη συννοσηρότητα με νοητική καθυστέρηση, (β) τη σχέση μεταξύ της ποιότητας της οικογενειακής ζωής και της οικογενειακής ανθεκτικότητας, (γ) τις παραμέτρους των γονέων και των παιδιών που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα της οικογενειακής ζωής, και (δ) τους προβλεπτικούς παράγοντες που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Μέθοδος: Στην έρευνα συμμετείχαν 83 γονείς παιδιών, ηλικίας 6-17 ετών, με διάγνωση ΔΦΑ που, είτε παρακολουθούνται στο Εξωτερικό Παιδοψυχιατρικό Ιατρείο της Β΄ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΠΓΝ «Αττικόν», είτε παρακολουθούν θεραπευτικά προγράμματα σε Κέντρα παροχής θεραπειών ειδικής αγωγής (π.χ. λογοθεραπεία, εργοθεραπεία, ειδική διαπαιδαγώγηση, συμβουλευτική γονέων κ.λπ.), που εδρεύουν στο Νομό Αττικής. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να συμπληρώσουν ένα σύντομο ερωτηματολόγιο δημογραφικών στοιχείων του παιδιού και της οικογένειας, καθώς επίσης και μία σειρά ερωτηματολογίων που εστίαζαν στην αξιολόγηση συμπεριφοράς του παιδιού (ABC-Community), την οικογενειακή ανθεκτικότητα (FRAS), την ποιότητα ζωής της οικογένειας (FQOL), καθώς επίσης και στην ψυχική τους υγεία (GHQ-28) και το αντιλαμβανόμενο στρες (PSS-14). Αποτελέσματα: Το φύλο και η ηλικία του παιδιού δεν σχετίζονται με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής. Γονείς παιδιών με ΔΦΑ και νοητική καθυστέρηση είναι σημαντικά λιγότερο ικανοποιημένοι από την ποιότητα οικογενειακής τους ζωής συγκριτικά με τους γονείς παιδιών με ΔΦΑ χωρίς νοητική καθυστέρηση (p<0,01). Η κλίμακα ποιότητας οικογενειακής ζωής σχετίζεται σημαντικά και θετικά με την κλίμακα οικογενειακής ανθεκτικότητας (rs=0,647, p<0,001). Πιο συγκεκριμένα, η υποκλίμακα οικογενειακής επικοινωνίας και επίλυσης προβλημάτων της κλίμακας FRAS έχει μέτριας ισχύος συσχέτιση με την υποκλίμακα Οικογενειακή Αλληλεπίδραση της κλίμακας FQOL (rs=0,62 και rs=0,52, p<0,001), Υποστήριξη (rs=0,51, p<0,001), Φυσική/Υλική Ευημερία (rs=0,50, p<0,001) και Συναισθηματική Ευημερία (rs=0,43, p<0,001). Το αντιλαμβανόμενο γονεϊκό στρες έχει μέτριας ισχύος και αρνητικής κατεύθυνσης συσχέτιση με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής (rs=-0,448, p<0,01) και με την ψυχική υγεία των γονέων (rs=0,511, p<0,01). Η ανάλυση βηματικής πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι δύο παράγοντες υπολογίζονται για το 44,9% της διακύμανσης των βαθμολογιών της ποιότητας της οικογενειακής ζωής (R²=0,49, F(2,81)=33,94, p<0,001), με υψηλότερα επίπεδα οικογενειακής ανθεκτικότητας (β=0,57, p<0,001) και χαμηλότερα επίπεδα γονικού αντιλαμβανόμενου στρες (β=-0,22, p<0,01) να σχετίζονται σημαντικά με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Συμπεράσματα: Παρά τις σημαντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι γονείς παιδιών με ΔΦΑ, ο ισχυρότερος προβλεπτικός παράγοντας της οικογενειακής ποιότητας ζωής είναι αυτός της οικογενειακής ανθεκτικότητας. Το εύρημα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κλινική πρακτική και θεραπευτική παρέμβαση που οφείλει να μην εστιάζει αποκλειστικά στην δυσλειτουργία.","Background: In the last few years, the family quality of life and the resilience of families with children with ASD has been a subject of an an increased research interest , however there are few relevant studies in Greece. Aims: The present study aims to examine, using an approach that acknowledges uneven profile of the ASD child population: (1) the quality of family life (FQOL) satisfaction, and its association with child’s sex, age and co-morbidity with intellectual disability, (2) the relationship between FQOL satisfaction and family resilience (FRAS), (3) parental and child factors associated with FQOL satisfaction, and (4) the factors that significantly predict the FQOL satisfaction. Method: The study sample comprised eighty three (N=83) parents of children with diagnosis of ASD, between ages of 6 and 17 years, who either attend the Outpatient Child Psychiatric Clinic of the 2nd Psychiatric Department of the University General Hospital “Attikon”, or were enrolled in treatment intervention programs Centers, within Attica region, providing all range of therapies (i.e. speech and language therapy, occupational therapy, special education, parental counseling, etc.). Participants were asked to complete a brief questionnaire about child and family demographic characteristics, as well as a battery of questionnaires concerning the child’s behavior (ABC-Community), the family resilience assessment scale (FRAS), the family quality of life (FQOL) satisfaction scale, participant’s mental health (GHQ-28) and perceived stress (PSS-14). Results: Child sex and age group were not associated with FQOL. Parents of children with ASD and intellectual disability were significantly less satisfied with FQOL as compared to those with children with ASD without intellectual disability (p<0.01). The FQOL satisfaction was significantly and positively related to FRAS (rs= 0.647, p<0.001). More specifically, the FRAS Family Communication and Problem Solving subscales showed a moderate correlation with the Family Interaction subscale of the FQOL (rs=0.62 and rs=0.52, p<0.001), a moderate correlation with FQOL subscales of Family Interaction (rs=0.52, p<0.001), Disability-Related Support (rs=0.51, p<0.001), Physical-Material Well-Being (rs=0.50, p<0.001) and Emotional Well-Being (rs=0.43, p<0.001). Perceived parental stress had a moderate negative correlation with FQOL (rs=-0.448, p<0.01) and parental well-being (rs=0.511, p<0.01). The stepwise multiple regression analysis showed that two factors accounted for 44.9% of the variance of FQOL satisfaction scores (R²=0.49, F(2.81)=33.94, p<0.001), with higher levels of family resilience (β=0.57, p<0.001) and lower levels of perceived parental stress (β=-0.22, p<0.01) to be significantly associated with greater FOQL satisfaction. Conclusions: Despite the significant challenges that parents of children with ASD face, family resilience is the strongest predictor of family quality of life. This finding is of particular importance for clinical practice and therapeutic intervention that should not focus solely on dysfunction."],"dc:identifier":["uoadl:2956236","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2956236"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Ποιότητα ζωής και ανθεκτικότητα οικογενειών με παιδί στο φάσμα του αυτισμού"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:43:25Z"}