{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2963690"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2963690","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Θεραπευτική αντιμετώπιση οστεoνέκρωσης των γνάθων μετά από ακτινοβόληση: συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας","abstract":"Εισαγωγή: Η οστεοακτινονέκρωση των γνάθων (ΟΑΓ) θεωρείται ως μία από τις πιο βλαβερές επιπλοκές που προκαλεί η ακτινοθεραπεία στην περιοχή της κεφαλής και του τραχήλου. Η αντιμετώπισή της αποτελεί μία κλινική πρόκληση μιας και δεν έχει πλήρως διευθετηθεί ως αποτέλεσμα μη καθολικά αποδεκτών αλγορίθμων ή κατευθυντήριων οδηγιών θεραπείας. Σκοπός: Ο σκοπός αυτής της μελέτης ήταν η συστηματική ανασκόπηση όλων των κλινικών δοκιμών για τη θεραπεία της ΟΑΓ τα τελευταία 15 χρόνια. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις ενδείξεις, είτε για συντηρητικές θεραπείες είτε για χειρουργικές επεμβάσεις, σχετικές με την εξέλιξη της νόσου, προκειμένου να αποσαφηνιστεί η καταλληλότερη μέθοδος διαχείρισης που αποδίδει τα καλύτερα αποτελέσματα για τα διάφορα στάδια της ΟΑΓ. Υλικά και Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε ηλεκτρονική αναζήτηση στις μηχανές PubMed, Scopus και ScienceDirect με κριτήρια ένταξης τις κλινικές μελέτες σε ανθρώπους, που περιείχαν ομάδες με πάνω 5 ασθενείς, που είχαν διαγνωστεί με τη νόσο και υπεβλήθηκαν σε διάφορες θεραπευτικές μεθόδους. Αποτελέσματα: Τριάντα ένα άρθρα επιλέχθηκαν για αξιολόγηση σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης. Τα εφαρμοζόμενα συστήματα σταδιοποίησης της ΟΑΓ σε αυτές τις μελέτες ήταν ετερογενή. Η πλειοψηφία των δημοσιεύσεων ήταν αναδρομικές και περιλαμβάναν περιγραφικά δεδομένα σχετικά με την εμπειρία ενός ιδρύματος σε μια σειρά περιπτώσεων ΟΑΓ. Οι ελεύθεροι αγγειούμενοι κρημνοί για την επανορθωτική θεραπεία σε προχωρημένα στάδια της νόσου απέδωσαν υψηλά ποσοστά επιβίωσης (πάνω από 90%). Σε γενικές γραμμές, η φαρμακευτική θεραπεία ως ενιαία μέθοδος δεν αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική για τα προχωρημένα στάδια της νόσου, όσον αφορά την πλήρη επούλωση, ενώ τα αποτελέσματά της δεν έχουν αξιολογηθεί ακόμη μακροπρόθεσμα. Συμπεράσματα: Οι συντηρητικές μέθοδοι θεραπείας είναι κυρίως αποτελεσματικές σε ηπιότερα στάδια ΟΑΓ, ενώ η αποτελεσματικότητα του συνδυασμού πεντοξιφυλλίνης, βιταμίνης Ε και κλοδρονάτης στη θεραπεία του ORN φαίνεται ενθαρρυντική παρά την έλλειψη ικανοποιητικού αριθμού τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων μελετών. Η απευθείας επιλογή της ενδεδειγμένης χειρουργικής προσέγγισης, σε κατάλληλες περιπτώσεις, μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του συνολικού κόστους θεραπείας και του ψυχοκοινωνικού στρες του ασθενούς.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η οστεοακτινονέκρωση των γνάθων (ΟΑΓ) θεωρείται ως μία από τις πιο βλαβερές επιπλοκές που προκαλεί η ακτινοθεραπεία στην περιοχή της κεφαλής και του τραχήλου. Η αντιμετώπισή της αποτελεί μία κλινική πρόκληση μιας και δεν έχει πλήρως διευθετηθεί ως αποτέλεσμα μη καθολικά αποδεκτών αλγορίθμων ή κατευθυντήριων οδηγιών θεραπείας. Σκοπός: Ο σκοπός αυτής της μελέτης ήταν η συστηματική ανασκόπηση όλων των κλινικών δοκιμών για τη θεραπεία της ΟΑΓ τα τελευταία 15 χρόνια. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις ενδείξεις, είτε για συντηρητικές θεραπείες είτε για χειρουργικές επεμβάσεις, σχετικές με την εξέλιξη της νόσου, προκειμένου να αποσαφηνιστεί η καταλληλότερη μέθοδος διαχείρισης που αποδίδει τα καλύτερα αποτελέσματα για τα διάφορα στάδια της ΟΑΓ. Υλικά και Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε ηλεκτρονική αναζήτηση στις μηχανές PubMed, Scopus και ScienceDirect με κριτήρια ένταξης τις κλινικές μελέτες σε ανθρώπους, που περιείχαν ομάδες με πάνω 5 ασθενείς, που είχαν διαγνωστεί με τη νόσο και υπεβλήθηκαν σε διάφορες θεραπευτικές μεθόδους. Αποτελέσματα: Τριάντα ένα άρθρα επιλέχθηκαν για αξιολόγηση σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης. Τα εφαρμοζόμενα συστήματα σταδιοποίησης της ΟΑΓ σε αυτές τις μελέτες ήταν ετερογενή. Η πλειοψηφία των δημοσιεύσεων ήταν αναδρομικές και περιλαμβάναν περιγραφικά δεδομένα σχετικά με την εμπειρία ενός ιδρύματος σε μια σειρά περιπτώσεων ΟΑΓ. Οι ελεύθεροι αγγειούμενοι κρημνοί για την επανορθωτική θεραπεία σε προχωρημένα στάδια της νόσου απέδωσαν υψηλά ποσοστά επιβίωσης (πάνω από 90%). Σε γενικές γραμμές, η φαρμακευτική θεραπεία ως ενιαία μέθοδος δεν αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική για τα προχωρημένα στάδια της νόσου, όσον αφορά την πλήρη επούλωση, ενώ τα αποτελέσματά της δεν έχουν αξιολογηθεί ακόμη μακροπρόθεσμα. Συμπεράσματα: Οι συντηρητικές μέθοδοι θεραπείας είναι κυρίως αποτελεσματικές σε ηπιότερα στάδια ΟΑΓ, ενώ η αποτελεσματικότητα του συνδυασμού πεντοξιφυλλίνης, βιταμίνης Ε και κλοδρονάτης στη θεραπεία του ORN φαίνεται ενθαρρυντική παρά την έλλειψη ικανοποιητικού αριθμού τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων μελετών. Η απευθείας επιλογή της ενδεδειγμένης χειρουργικής προσέγγισης, σε κατάλληλες περιπτώσεις, μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του συνολικού κόστους θεραπείας και του ψυχοκοινωνικού στρες του ασθενούς.","abstract_has_math":false,"creators":["Παπαδιόχος Ιωάννης","Papadiochos Ioannis"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2021,"date_issued":"2021","date_published":"2021","updated_at":"2026-11-19T05:43:59Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2963690"],"render_values":[{"text":"uoadl:2963690","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2963690","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2963690","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2963690","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Παπαδιόχος Ιωάννης","Papadiochos Ioannis"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2021"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2963690","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2963690"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η οστεοακτινονέκρωση των γνάθων (ΟΑΓ) θεωρείται ως μία από τις πιο βλαβερές επιπλοκές που προκαλεί η ακτινοθεραπεία στην περιοχή της κεφαλής και του τραχήλου. Η αντιμετώπισή της αποτελεί μία κλινική πρόκληση μιας και δεν έχει πλήρως διευθετηθεί ως αποτέλεσμα μη καθολικά αποδεκτών αλγορίθμων ή κατευθυντήριων οδηγιών θεραπείας. Σκοπός: Ο σκοπός αυτής της μελέτης ήταν η συστηματική ανασκόπηση όλων των κλινικών δοκιμών για τη θεραπεία της ΟΑΓ τα τελευταία 15 χρόνια. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις ενδείξεις, είτε για συντηρητικές θεραπείες είτε για χειρουργικές επεμβάσεις, σχετικές με την εξέλιξη της νόσου, προκειμένου να αποσαφηνιστεί η καταλληλότερη μέθοδος διαχείρισης που αποδίδει τα καλύτερα αποτελέσματα για τα διάφορα στάδια της ΟΑΓ. Υλικά και Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε ηλεκτρονική αναζήτηση στις μηχανές PubMed, Scopus και ScienceDirect με κριτήρια ένταξης τις κλινικές μελέτες σε ανθρώπους, που περιείχαν ομάδες με πάνω 5 ασθενείς, που είχαν διαγνωστεί με τη νόσο και υπεβλήθηκαν σε διάφορες θεραπευτικές μεθόδους. Αποτελέσματα: Τριάντα ένα άρθρα επιλέχθηκαν για αξιολόγηση σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης. Τα εφαρμοζόμενα συστήματα σταδιοποίησης της ΟΑΓ σε αυτές τις μελέτες ήταν ετερογενή. Η πλειοψηφία των δημοσιεύσεων ήταν αναδρομικές και περιλαμβάναν περιγραφικά δεδομένα σχετικά με την εμπειρία ενός ιδρύματος σε μια σειρά περιπτώσεων ΟΑΓ. Οι ελεύθεροι αγγειούμενοι κρημνοί για την επανορθωτική θεραπεία σε προχωρημένα στάδια της νόσου απέδωσαν υψηλά ποσοστά επιβίωσης (πάνω από 90%). Σε γενικές γραμμές, η φαρμακευτική θεραπεία ως ενιαία μέθοδος δεν αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική για τα προχωρημένα στάδια της νόσου, όσον αφορά την πλήρη επούλωση, ενώ τα αποτελέσματά της δεν έχουν αξιολογηθεί ακόμη μακροπρόθεσμα. Συμπεράσματα: Οι συντηρητικές μέθοδοι θεραπείας είναι κυρίως αποτελεσματικές σε ηπιότερα στάδια ΟΑΓ, ενώ η αποτελεσματικότητα του συνδυασμού πεντοξιφυλλίνης, βιταμίνης Ε και κλοδρονάτης στη θεραπεία του ORN φαίνεται ενθαρρυντική παρά την έλλειψη ικανοποιητικού αριθμού τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων μελετών. Η απευθείας επιλογή της ενδεδειγμένης χειρουργικής προσέγγισης, σε κατάλληλες περιπτώσεις, μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του συνολικού κόστους θεραπείας και του ψυχοκοινωνικού στρες του ασθενούς.","Introduction: Osteoradionecrosis of the jaws (ORNJ) is perceived as one of the most baneful complications caused by radiation therapy in the head and neck region. It represents a challenging clinical problem that has not been resolved as a result of non-broadly accepted treatment algorithms or guidelines. Aim: The aim of this study was to systematically review all clinical trials on ORNJ treatment over the last 15 years. Special focus was placed on the indications for either conservative treatments or surgery in relation to disease progression, in order to identify the most suitable modality that yielded the best results for the different stages of ORNJ. Materials and Methods: An electronic search of PubMed, Scopus, and ScienceDirect was performed and human clinical studies which contained isolated groups of more than 5 patients diagnosed with ORN and subjected to various therapeutic modalities, are met inclusion criteria. Results: Thirty-one articles were selected for review according to inclusion criteria; the applied staging systems of ORN disease in these studies were heterogeneous. The majority of publications were retrospective and case series studies involving descriptive data on a single institution’s experience with a series of ORN management. Free flaps for reconstruction of ORN were applied in advanced stages of disease with high rates of survival (>90%). In general, medication therapy as a single modality was not found highly effective for advanced stages of disease in terms of complete healing, while its associated outcomes have not been long-term assessed yet. Conclusions: Conservative treatment modalities are mainly effective in lower grades of ORN, whereas the efficacy of combination of pentoxifylline, vitamin E, and clodronate in the treatment of ORN is encouraging despite the lack of prospective randomized controlled trials. Proceeding directly to a surgical approach, in appropriate cases, may result in decrease of total cost and patient’s psychosocial stress."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Θεραπευτική αντιμετώπιση οστεoνέκρωσης των γνάθων μετά από ακτινοβόληση: συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Παπαδιόχος Ιωάννης","Papadiochos Ioannis"],"dc:date":["2021"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η οστεοακτινονέκρωση των γνάθων (ΟΑΓ) θεωρείται ως μία από τις πιο βλαβερές επιπλοκές που προκαλεί η ακτινοθεραπεία στην περιοχή της κεφαλής και του τραχήλου. Η αντιμετώπισή της αποτελεί μία κλινική πρόκληση μιας και δεν έχει πλήρως διευθετηθεί ως αποτέλεσμα μη καθολικά αποδεκτών αλγορίθμων ή κατευθυντήριων οδηγιών θεραπείας. Σκοπός: Ο σκοπός αυτής της μελέτης ήταν η συστηματική ανασκόπηση όλων των κλινικών δοκιμών για τη θεραπεία της ΟΑΓ τα τελευταία 15 χρόνια. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις ενδείξεις, είτε για συντηρητικές θεραπείες είτε για χειρουργικές επεμβάσεις, σχετικές με την εξέλιξη της νόσου, προκειμένου να αποσαφηνιστεί η καταλληλότερη μέθοδος διαχείρισης που αποδίδει τα καλύτερα αποτελέσματα για τα διάφορα στάδια της ΟΑΓ. Υλικά και Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε ηλεκτρονική αναζήτηση στις μηχανές PubMed, Scopus και ScienceDirect με κριτήρια ένταξης τις κλινικές μελέτες σε ανθρώπους, που περιείχαν ομάδες με πάνω 5 ασθενείς, που είχαν διαγνωστεί με τη νόσο και υπεβλήθηκαν σε διάφορες θεραπευτικές μεθόδους. Αποτελέσματα: Τριάντα ένα άρθρα επιλέχθηκαν για αξιολόγηση σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης. Τα εφαρμοζόμενα συστήματα σταδιοποίησης της ΟΑΓ σε αυτές τις μελέτες ήταν ετερογενή. Η πλειοψηφία των δημοσιεύσεων ήταν αναδρομικές και περιλαμβάναν περιγραφικά δεδομένα σχετικά με την εμπειρία ενός ιδρύματος σε μια σειρά περιπτώσεων ΟΑΓ. Οι ελεύθεροι αγγειούμενοι κρημνοί για την επανορθωτική θεραπεία σε προχωρημένα στάδια της νόσου απέδωσαν υψηλά ποσοστά επιβίωσης (πάνω από 90%). Σε γενικές γραμμές, η φαρμακευτική θεραπεία ως ενιαία μέθοδος δεν αποδείχθηκε ιδιαίτερα αποτελεσματική για τα προχωρημένα στάδια της νόσου, όσον αφορά την πλήρη επούλωση, ενώ τα αποτελέσματά της δεν έχουν αξιολογηθεί ακόμη μακροπρόθεσμα. Συμπεράσματα: Οι συντηρητικές μέθοδοι θεραπείας είναι κυρίως αποτελεσματικές σε ηπιότερα στάδια ΟΑΓ, ενώ η αποτελεσματικότητα του συνδυασμού πεντοξιφυλλίνης, βιταμίνης Ε και κλοδρονάτης στη θεραπεία του ORN φαίνεται ενθαρρυντική παρά την έλλειψη ικανοποιητικού αριθμού τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων μελετών. Η απευθείας επιλογή της ενδεδειγμένης χειρουργικής προσέγγισης, σε κατάλληλες περιπτώσεις, μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του συνολικού κόστους θεραπείας και του ψυχοκοινωνικού στρες του ασθενούς.","Introduction: Osteoradionecrosis of the jaws (ORNJ) is perceived as one of the most baneful complications caused by radiation therapy in the head and neck region. It represents a challenging clinical problem that has not been resolved as a result of non-broadly accepted treatment algorithms or guidelines. Aim: The aim of this study was to systematically review all clinical trials on ORNJ treatment over the last 15 years. Special focus was placed on the indications for either conservative treatments or surgery in relation to disease progression, in order to identify the most suitable modality that yielded the best results for the different stages of ORNJ. Materials and Methods: An electronic search of PubMed, Scopus, and ScienceDirect was performed and human clinical studies which contained isolated groups of more than 5 patients diagnosed with ORN and subjected to various therapeutic modalities, are met inclusion criteria. Results: Thirty-one articles were selected for review according to inclusion criteria; the applied staging systems of ORN disease in these studies were heterogeneous. The majority of publications were retrospective and case series studies involving descriptive data on a single institution’s experience with a series of ORN management. Free flaps for reconstruction of ORN were applied in advanced stages of disease with high rates of survival (>90%). In general, medication therapy as a single modality was not found highly effective for advanced stages of disease in terms of complete healing, while its associated outcomes have not been long-term assessed yet. Conclusions: Conservative treatment modalities are mainly effective in lower grades of ORN, whereas the efficacy of combination of pentoxifylline, vitamin E, and clodronate in the treatment of ORN is encouraging despite the lack of prospective randomized controlled trials. Proceeding directly to a surgical approach, in appropriate cases, may result in decrease of total cost and patient’s psychosocial stress."],"dc:identifier":["uoadl:2963690","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2963690"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Θεραπευτική αντιμετώπιση οστεoνέκρωσης των γνάθων μετά από ακτινοβόληση: συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:43:59Z"}