{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2967935"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2967935","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Μελέτη σύγκρισης της ινσουλίνης, των αναλόγων ινκρετίνης (GLP-1RA), των αναστολέων του συνμεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2i), και του συνδυασμού GLP-1RA+SGLT2i σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ.","abstract":"Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) είναι ένα σύνδρομο ετερογενές και πολυπαραγοντικό. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) ορίζεται ως μια χρόνια μεταβολική ασθένεια, η οποία χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στην κυκλοφορία, τα οποία μακροπρόθεσμα και συσσωρευτικά επιφέρουν πληθώρα μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπτώσεων, επιδρώντας σε ποικίλα οργανικά συστήματα τα οποία περιλαμβάνουν την καρδιά, το ενδοθήλιο, τους οφθαλμούς, τους νεφρούς και το νευρικό σύστημα. Η χρόνια έκθεση σε αυξημένα επίπεδα γλυκόζης έχει ως αποτέλεσμα την παρεμποδισμένη έκκριση ινσουλίνης από τα β-κύτταρα των παγκρεατικών νησιδίων, την ανάπτυξη αντίστασης στην ινσουλίνη από τους περιφερικούς ιστούς, τη μειωμένη χρήση της γλυκόζης από τους περιφερικούς ιστούς, καθώς επίσης και τη διαταραγμένη ηπατική παραγωγή γλυκόζης. Όλα τα παραπάνω συντελούν στην εγκατάσταση μιας χρόνιας μικρού βαθμού φλεγμονής, η οποία μακροπρόθεσμα και προοδευτικά, συντελεί στην εγκατάσταση των μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπλοκών του σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ (ΣΔΙΙ), μεταξύ των οποίων και τα πολύ σοβαρά καρδιαγγειακά νοσήματα και η διαβητική νεφροπάθεια. Η φλεγμονή, επιδρά στις επιπλοκές του ΣΔΙΙ, κυρίως συντελώντας στην εγκατάσταση οξειδωτικού στρες, εξαιτίας της διαταραχής της ισορροπίας μεταξύ παραγωγής και σάρωσης των δραστικών μορφών οξυγόνου (ROS). Οι ROS σχηματίζονται ως παραπροϊόντα του μεταβολισμού. Η κύρια πηγή παραγωγής ROS είναι η διαφυγή ηλεκτρονίων από την μιτοχονδριακή αναπνευστική αλυσίδα και η επακόλουθη μεταφορά τους στο μοριακό οξυγόνο που οδηγεί στο σχηματισμό ρίζας υπεροξειδικού ανιόντος (O2•-), το οποίο μέσω ποικίλων μηχανισμών επάγει σηματοδοτικούς καταρράκτες παραγωγής ROS που οδηγούν στην αυξημένη οξείδωση πρωτεϊνών, υδατανθράκων και λιπιδίων, όπως τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (PUFA), με αποτέλεσμα την εγκατάσταση οξειδωτικού στρες. Τα παραπάνω αποτελούν πιθανούς μηχανισμούς εγκατάστασης της λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης που χαρακτηρίζουν τον ΣΔΙΙ. Στους σημαντικότερους δείκτες λιπιδικής υπεροξείδωσης περιλαμβάνονται η 4-υδροξυ-2-νονενάλη (HNE), η μηλονική διαλδεΰδη (MDA) και άλλα παράγωγα όπως τα F2-ισοπροστάνια. Σημαντικό δείκτη πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης αποτελούν τα πρωτεϊνικά καρβονύλια. Στην παρούσα εργασία μελετάται η επίδραση της χορήγησης βασικής ινσουλίνης, αναλόγων ινκρετινών GLP-1, αναστολέων του συν-μεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2is) και ο συνδυασμός των τελευταίων, σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με ΣΔΙΙ. Πιο συγκεκριμένα, 291 ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, που βρίσκονταν υπο αγωγή με μετφορμίνη, τυχαιοποιήθηκαν ώστε να λαμβάνουν βασική ινσουλίνη glargine, το ανάλογο GLP-1 μακράς δράσης λιραγλουτίδη, τους αναστολείς SGLT-2 εμπαγλιφλοζίνη και δαπαγλιφλοζίνη, και τον συνδυασμό λιραγλουτίδη και εμπαγλιφλοζίνη, ως συμπληρωματική θεραπεία. Για τον σκοπό αυτό συλλέχθηκαν δείγματα αίματος στη γραμμή βάσης, στους 4 και στους 12 μήνες θεραπείας και αξιολογήθηκαν τα επίπεδα της μηλονικής διαλδεΰδης (MDA) και των πρωτεϊνικών καρβονυλίων (PCs) ως δείκτες λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν πως στους 4 μήνες θεραπείας κανένας από τους GLP-1RA, SGLT-2is ή η συνδυαστική θεραπεία, δεν κατάφερε να επιφέρει στατιστικά σημαντική μεταβολή των επιπέδων της MDA ή των PCs συγκριτικά με την ινσουλίνη. Στους 12 μήνες θεραπείας επιτεύχθηκε στατιστικά σημαντική μείωση των επιπέδων πλάσματος της MDA μετά τη χορήγηση της συνδυαστικής θεραπείας GLP-1RA+SGLT2i , συγκριτικά με την ινσουλίνη. Τα παραπάνω υποδεικνύουν την υπεροχή της συνδυαστικής θεραπείας με GLP-1RA+ SGLT2i ως προς την αντιοξειδωτική δράση σε ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, υπογραμμίζοντας την συνεργιστική επίδραση των υπογλυκαιμικών παραγόντων.","abstract_html":"Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) είναι ένα σύνδρομο ετερογενές και πολυπαραγοντικό. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) ορίζεται ως μια χρόνια μεταβολική ασθένεια, η οποία χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στην κυκλοφορία, τα οποία μακροπρόθεσμα και συσσωρευτικά επιφέρουν πληθώρα μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπτώσεων, επιδρώντας σε ποικίλα οργανικά συστήματα τα οποία περιλαμβάνουν την καρδιά, το ενδοθήλιο, τους οφθαλμούς, τους νεφρούς και το νευρικό σύστημα. Η χρόνια έκθεση σε αυξημένα επίπεδα γλυκόζης έχει ως αποτέλεσμα την παρεμποδισμένη έκκριση ινσουλίνης από τα β-κύτταρα των παγκρεατικών νησιδίων, την ανάπτυξη αντίστασης στην ινσουλίνη από τους περιφερικούς ιστούς, τη μειωμένη χρήση της γλυκόζης από τους περιφερικούς ιστούς, καθώς επίσης και τη διαταραγμένη ηπατική παραγωγή γλυκόζης. Όλα τα παραπάνω συντελούν στην εγκατάσταση μιας χρόνιας μικρού βαθμού φλεγμονής, η οποία μακροπρόθεσμα και προοδευτικά, συντελεί στην εγκατάσταση των μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπλοκών του σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ (ΣΔΙΙ), μεταξύ των οποίων και τα πολύ σοβαρά καρδιαγγειακά νοσήματα και η διαβητική νεφροπάθεια. Η φλεγμονή, επιδρά στις επιπλοκές του ΣΔΙΙ, κυρίως συντελώντας στην εγκατάσταση οξειδωτικού στρες, εξαιτίας της διαταραχής της ισορροπίας μεταξύ παραγωγής και σάρωσης των δραστικών μορφών οξυγόνου (ROS). Οι ROS σχηματίζονται ως παραπροϊόντα του μεταβολισμού. Η κύρια πηγή παραγωγής ROS είναι η διαφυγή ηλεκτρονίων από την μιτοχονδριακή αναπνευστική αλυσίδα και η επακόλουθη μεταφορά τους στο μοριακό οξυγόνο που οδηγεί στο σχηματισμό ρίζας υπεροξειδικού ανιόντος (O2•-), το οποίο μέσω ποικίλων μηχανισμών επάγει σηματοδοτικούς καταρράκτες παραγωγής ROS που οδηγούν στην αυξημένη οξείδωση πρωτεϊνών, υδατανθράκων και λιπιδίων, όπως τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (PUFA), με αποτέλεσμα την εγκατάσταση οξειδωτικού στρες. Τα παραπάνω αποτελούν πιθανούς μηχανισμούς εγκατάστασης της λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης που χαρακτηρίζουν τον ΣΔΙΙ. Στους σημαντικότερους δείκτες λιπιδικής υπεροξείδωσης περιλαμβάνονται η 4-υδροξυ-2-νονενάλη (HNE), η μηλονική διαλδεΰδη (MDA) και άλλα παράγωγα όπως τα F2-ισοπροστάνια. Σημαντικό δείκτη πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης αποτελούν τα πρωτεϊνικά καρβονύλια. Στην παρούσα εργασία μελετάται η επίδραση της χορήγησης βασικής ινσουλίνης, αναλόγων ινκρετινών GLP-1, αναστολέων του συν-μεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2is) και ο συνδυασμός των τελευταίων, σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με ΣΔΙΙ. Πιο συγκεκριμένα, 291 ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, που βρίσκονταν υπο αγωγή με μετφορμίνη, τυχαιοποιήθηκαν ώστε να λαμβάνουν βασική ινσουλίνη glargine, το ανάλογο GLP-1 μακράς δράσης λιραγλουτίδη, τους αναστολείς SGLT-2 εμπαγλιφλοζίνη και δαπαγλιφλοζίνη, και τον συνδυασμό λιραγλουτίδη και εμπαγλιφλοζίνη, ως συμπληρωματική θεραπεία. Για τον σκοπό αυτό συλλέχθηκαν δείγματα αίματος στη γραμμή βάσης, στους 4 και στους 12 μήνες θεραπείας και αξιολογήθηκαν τα επίπεδα της μηλονικής διαλδεΰδης (MDA) και των πρωτεϊνικών καρβονυλίων (PCs) ως δείκτες λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν πως στους 4 μήνες θεραπείας κανένας από τους GLP-1RA, SGLT-2is ή η συνδυαστική θεραπεία, δεν κατάφερε να επιφέρει στατιστικά σημαντική μεταβολή των επιπέδων της MDA ή των PCs συγκριτικά με την ινσουλίνη. Στους 12 μήνες θεραπείας επιτεύχθηκε στατιστικά σημαντική μείωση των επιπέδων πλάσματος της MDA μετά τη χορήγηση της συνδυαστικής θεραπείας GLP-1RA+SGLT2i , συγκριτικά με την ινσουλίνη. Τα παραπάνω υποδεικνύουν την υπεροχή της συνδυαστικής θεραπείας με GLP-1RA+ SGLT2i ως προς την αντιοξειδωτική δράση σε ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, υπογραμμίζοντας την συνεργιστική επίδραση των υπογλυκαιμικών παραγόντων.","abstract_has_math":false,"creators":["Χανιά Χριστίνα","Chania Christina"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2021,"date_issued":"2021","date_published":"2021","updated_at":"2026-11-19T05:44:24Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2967935"],"render_values":[{"text":"uoadl:2967935","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2967935","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2967935","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2967935","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Χανιά Χριστίνα","Chania Christina"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2021"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2967935","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2967935"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) είναι ένα σύνδρομο ετερογενές και πολυπαραγοντικό. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) ορίζεται ως μια χρόνια μεταβολική ασθένεια, η οποία χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στην κυκλοφορία, τα οποία μακροπρόθεσμα και συσσωρευτικά επιφέρουν πληθώρα μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπτώσεων, επιδρώντας σε ποικίλα οργανικά συστήματα τα οποία περιλαμβάνουν την καρδιά, το ενδοθήλιο, τους οφθαλμούς, τους νεφρούς και το νευρικό σύστημα. Η χρόνια έκθεση σε αυξημένα επίπεδα γλυκόζης έχει ως αποτέλεσμα την παρεμποδισμένη έκκριση ινσουλίνης από τα β-κύτταρα των παγκρεατικών νησιδίων, την ανάπτυξη αντίστασης στην ινσουλίνη από τους περιφερικούς ιστούς, τη μειωμένη χρήση της γλυκόζης από τους περιφερικούς ιστούς, καθώς επίσης και τη διαταραγμένη ηπατική παραγωγή γλυκόζης. Όλα τα παραπάνω συντελούν στην εγκατάσταση μιας χρόνιας μικρού βαθμού φλεγμονής, η οποία μακροπρόθεσμα και προοδευτικά, συντελεί στην εγκατάσταση των μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπλοκών του σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ (ΣΔΙΙ), μεταξύ των οποίων και τα πολύ σοβαρά καρδιαγγειακά νοσήματα και η διαβητική νεφροπάθεια. Η φλεγμονή, επιδρά στις επιπλοκές του ΣΔΙΙ, κυρίως συντελώντας στην εγκατάσταση οξειδωτικού στρες, εξαιτίας της διαταραχής της ισορροπίας μεταξύ παραγωγής και σάρωσης των δραστικών μορφών οξυγόνου (ROS). Οι ROS σχηματίζονται ως παραπροϊόντα του μεταβολισμού. Η κύρια πηγή παραγωγής ROS είναι η διαφυγή ηλεκτρονίων από την μιτοχονδριακή αναπνευστική αλυσίδα και η επακόλουθη μεταφορά τους στο μοριακό οξυγόνο που οδηγεί στο σχηματισμό ρίζας υπεροξειδικού ανιόντος (O2•-), το οποίο μέσω ποικίλων μηχανισμών επάγει σηματοδοτικούς καταρράκτες παραγωγής ROS που οδηγούν στην αυξημένη οξείδωση πρωτεϊνών, υδατανθράκων και λιπιδίων, όπως τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (PUFA), με αποτέλεσμα την εγκατάσταση οξειδωτικού στρες. Τα παραπάνω αποτελούν πιθανούς μηχανισμούς εγκατάστασης της λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης που χαρακτηρίζουν τον ΣΔΙΙ. Στους σημαντικότερους δείκτες λιπιδικής υπεροξείδωσης περιλαμβάνονται η 4-υδροξυ-2-νονενάλη (HNE), η μηλονική διαλδεΰδη (MDA) και άλλα παράγωγα όπως τα F2-ισοπροστάνια. Σημαντικό δείκτη πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης αποτελούν τα πρωτεϊνικά καρβονύλια. Στην παρούσα εργασία μελετάται η επίδραση της χορήγησης βασικής ινσουλίνης, αναλόγων ινκρετινών GLP-1, αναστολέων του συν-μεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2is) και ο συνδυασμός των τελευταίων, σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με ΣΔΙΙ. Πιο συγκεκριμένα, 291 ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, που βρίσκονταν υπο αγωγή με μετφορμίνη, τυχαιοποιήθηκαν ώστε να λαμβάνουν βασική ινσουλίνη glargine, το ανάλογο GLP-1 μακράς δράσης λιραγλουτίδη, τους αναστολείς SGLT-2 εμπαγλιφλοζίνη και δαπαγλιφλοζίνη, και τον συνδυασμό λιραγλουτίδη και εμπαγλιφλοζίνη, ως συμπληρωματική θεραπεία. Για τον σκοπό αυτό συλλέχθηκαν δείγματα αίματος στη γραμμή βάσης, στους 4 και στους 12 μήνες θεραπείας και αξιολογήθηκαν τα επίπεδα της μηλονικής διαλδεΰδης (MDA) και των πρωτεϊνικών καρβονυλίων (PCs) ως δείκτες λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν πως στους 4 μήνες θεραπείας κανένας από τους GLP-1RA, SGLT-2is ή η συνδυαστική θεραπεία, δεν κατάφερε να επιφέρει στατιστικά σημαντική μεταβολή των επιπέδων της MDA ή των PCs συγκριτικά με την ινσουλίνη. Στους 12 μήνες θεραπείας επιτεύχθηκε στατιστικά σημαντική μείωση των επιπέδων πλάσματος της MDA μετά τη χορήγηση της συνδυαστικής θεραπείας GLP-1RA+SGLT2i , συγκριτικά με την ινσουλίνη. Τα παραπάνω υποδεικνύουν την υπεροχή της συνδυαστικής θεραπείας με GLP-1RA+ SGLT2i ως προς την αντιοξειδωτική δράση σε ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, υπογραμμίζοντας την συνεργιστική επίδραση των υπογλυκαιμικών παραγόντων.","Diabetes mellitus is an heterogeneous and multifactorial syndrome. According to the World Health Organization (WHO) it is defined as a chronic metabolic disease, characterized by increased levels of circulating glucose, which in the long term and cumulatively results in a plethora of microvascular and macrovascular effects, affecting a variety of organic systems which include the heart, endothelium, eyes, kidneys and nervous system. Chronic exposure to elevated glucose levels results in inhibited insulin secretion by pancreatic islet beta cells, the development of insulin resistance by peripheral tissues, reduced glucose utilization by peripheral tissues, as well as impaired hepatic glucose production, leading to type II diabetes mellitus (T2DM). Consequently, T2DM is associated with chronic low-grade inflammation, which in the long term and progressively contributes to the installation of microvascular and macrovascular complications of T2DM, such as cardiovascular disease and diabetic nephropathy. The inflammation affects the complications of T2DM, mainly contributing to the installation of oxidative stress, due to the disturbance of the balance between production and inhibition of reactive oxygen species (ROS). ROS are formed as byproducts of metabolism. The main source of ROS production is electrons from the mitochondrial respiratory chain and their subsequent transfer to molecular oxygen leading to the formation of superoxide anion (O2•-), which through a variety of mechanisms induces signaling cascades, producing ROS, leading to increased oxidation of proteins, carbohydrates and lipids, such as polyunsaturated fatty acids (PUFA), resulting in the installation of oxidative stress. The above are possible mechanisms for the establishment of lipid and protein peroxidation that characterize T2DM. The most important indicators of lipid peroxidation include 4-hydroxy-2-nonenal (HNE), malondialdehyde (MDA) and other derivatives such as F2-isoprostanes. An important biomarker of protein peroxidation are the protein carbonyls. The purpose of the present study is to examine the effect of insulin, Glucagon Like Peptide-1 (GLP-1) analogs, sodium glucose co-transporter 2 (SGLT2is) inhibitors and the combination of GLP-1 analogs and SGLT2 inhibitors, on biomarkers of oxidative stress in patients with T2DM. More specifically, 291 patients with T2DM, at high or very high cardiovascular risk, were randomized to receive basal insulin glargine, the long-acting GLP-1 analog liraglutide, the SGLT2 inhibitors empagliflozine and dapagliflozine, and the combination of liraglutide and empagliflozine, as add-on therapy to metformin. Blood samples were collected at baseline, 4 and 12 months and levels of malondialdehyde (MDA) and protein carbonyls (PCs) were evaluated as biomarkers of lipid and protein peroxidation, respectively. Οur results suggest that at 4 months of treatment with GLP-1RA, SGLT2is or combination therapy achieved no statistically significant change in MDA or PCs levels compared to insulin. At 12 months of treatment a statistically significant decrease in MDA plasma levels was achieved after the administration of GLP-1RA+SGLT2i combination therapy compared to insulin.This suggests that combination therapy with GLP-1RA+SGLT2i is superior in antioxidant efficacy in patients with T2DM, of high or very high cardiovascular risk, underlining the synergistic effect of these hypoglycaemic agents."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Μελέτη σύγκρισης της ινσουλίνης, των αναλόγων ινκρετίνης (GLP-1RA), των αναστολέων του συνμεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2i), και του συνδυασμού GLP-1RA+SGLT2i σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Χανιά Χριστίνα","Chania Christina"],"dc:date":["2021"],"dc:description":["Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) είναι ένα σύνδρομο ετερογενές και πολυπαραγοντικό. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) ορίζεται ως μια χρόνια μεταβολική ασθένεια, η οποία χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στην κυκλοφορία, τα οποία μακροπρόθεσμα και συσσωρευτικά επιφέρουν πληθώρα μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπτώσεων, επιδρώντας σε ποικίλα οργανικά συστήματα τα οποία περιλαμβάνουν την καρδιά, το ενδοθήλιο, τους οφθαλμούς, τους νεφρούς και το νευρικό σύστημα. Η χρόνια έκθεση σε αυξημένα επίπεδα γλυκόζης έχει ως αποτέλεσμα την παρεμποδισμένη έκκριση ινσουλίνης από τα β-κύτταρα των παγκρεατικών νησιδίων, την ανάπτυξη αντίστασης στην ινσουλίνη από τους περιφερικούς ιστούς, τη μειωμένη χρήση της γλυκόζης από τους περιφερικούς ιστούς, καθώς επίσης και τη διαταραγμένη ηπατική παραγωγή γλυκόζης. Όλα τα παραπάνω συντελούν στην εγκατάσταση μιας χρόνιας μικρού βαθμού φλεγμονής, η οποία μακροπρόθεσμα και προοδευτικά, συντελεί στην εγκατάσταση των μικροαγγειακών και μακροαγγειακών επιπλοκών του σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ (ΣΔΙΙ), μεταξύ των οποίων και τα πολύ σοβαρά καρδιαγγειακά νοσήματα και η διαβητική νεφροπάθεια. Η φλεγμονή, επιδρά στις επιπλοκές του ΣΔΙΙ, κυρίως συντελώντας στην εγκατάσταση οξειδωτικού στρες, εξαιτίας της διαταραχής της ισορροπίας μεταξύ παραγωγής και σάρωσης των δραστικών μορφών οξυγόνου (ROS). Οι ROS σχηματίζονται ως παραπροϊόντα του μεταβολισμού. Η κύρια πηγή παραγωγής ROS είναι η διαφυγή ηλεκτρονίων από την μιτοχονδριακή αναπνευστική αλυσίδα και η επακόλουθη μεταφορά τους στο μοριακό οξυγόνο που οδηγεί στο σχηματισμό ρίζας υπεροξειδικού ανιόντος (O2•-), το οποίο μέσω ποικίλων μηχανισμών επάγει σηματοδοτικούς καταρράκτες παραγωγής ROS που οδηγούν στην αυξημένη οξείδωση πρωτεϊνών, υδατανθράκων και λιπιδίων, όπως τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (PUFA), με αποτέλεσμα την εγκατάσταση οξειδωτικού στρες. Τα παραπάνω αποτελούν πιθανούς μηχανισμούς εγκατάστασης της λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης που χαρακτηρίζουν τον ΣΔΙΙ. Στους σημαντικότερους δείκτες λιπιδικής υπεροξείδωσης περιλαμβάνονται η 4-υδροξυ-2-νονενάλη (HNE), η μηλονική διαλδεΰδη (MDA) και άλλα παράγωγα όπως τα F2-ισοπροστάνια. Σημαντικό δείκτη πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης αποτελούν τα πρωτεϊνικά καρβονύλια. Στην παρούσα εργασία μελετάται η επίδραση της χορήγησης βασικής ινσουλίνης, αναλόγων ινκρετινών GLP-1, αναστολέων του συν-μεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2is) και ο συνδυασμός των τελευταίων, σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με ΣΔΙΙ. Πιο συγκεκριμένα, 291 ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, που βρίσκονταν υπο αγωγή με μετφορμίνη, τυχαιοποιήθηκαν ώστε να λαμβάνουν βασική ινσουλίνη glargine, το ανάλογο GLP-1 μακράς δράσης λιραγλουτίδη, τους αναστολείς SGLT-2 εμπαγλιφλοζίνη και δαπαγλιφλοζίνη, και τον συνδυασμό λιραγλουτίδη και εμπαγλιφλοζίνη, ως συμπληρωματική θεραπεία. Για τον σκοπό αυτό συλλέχθηκαν δείγματα αίματος στη γραμμή βάσης, στους 4 και στους 12 μήνες θεραπείας και αξιολογήθηκαν τα επίπεδα της μηλονικής διαλδεΰδης (MDA) και των πρωτεϊνικών καρβονυλίων (PCs) ως δείκτες λιπιδικής και πρωτεϊνικής υπεροξείδωσης, αντίστοιχα. Τα αποτελέσματά μας έδειξαν πως στους 4 μήνες θεραπείας κανένας από τους GLP-1RA, SGLT-2is ή η συνδυαστική θεραπεία, δεν κατάφερε να επιφέρει στατιστικά σημαντική μεταβολή των επιπέδων της MDA ή των PCs συγκριτικά με την ινσουλίνη. Στους 12 μήνες θεραπείας επιτεύχθηκε στατιστικά σημαντική μείωση των επιπέδων πλάσματος της MDA μετά τη χορήγηση της συνδυαστικής θεραπείας GLP-1RA+SGLT2i , συγκριτικά με την ινσουλίνη. Τα παραπάνω υποδεικνύουν την υπεροχή της συνδυαστικής θεραπείας με GLP-1RA+ SGLT2i ως προς την αντιοξειδωτική δράση σε ασθενείς με ΣΔΙΙ, υψηλού ή πολύ υψηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, υπογραμμίζοντας την συνεργιστική επίδραση των υπογλυκαιμικών παραγόντων.","Diabetes mellitus is an heterogeneous and multifactorial syndrome. According to the World Health Organization (WHO) it is defined as a chronic metabolic disease, characterized by increased levels of circulating glucose, which in the long term and cumulatively results in a plethora of microvascular and macrovascular effects, affecting a variety of organic systems which include the heart, endothelium, eyes, kidneys and nervous system. Chronic exposure to elevated glucose levels results in inhibited insulin secretion by pancreatic islet beta cells, the development of insulin resistance by peripheral tissues, reduced glucose utilization by peripheral tissues, as well as impaired hepatic glucose production, leading to type II diabetes mellitus (T2DM). Consequently, T2DM is associated with chronic low-grade inflammation, which in the long term and progressively contributes to the installation of microvascular and macrovascular complications of T2DM, such as cardiovascular disease and diabetic nephropathy. The inflammation affects the complications of T2DM, mainly contributing to the installation of oxidative stress, due to the disturbance of the balance between production and inhibition of reactive oxygen species (ROS). ROS are formed as byproducts of metabolism. The main source of ROS production is electrons from the mitochondrial respiratory chain and their subsequent transfer to molecular oxygen leading to the formation of superoxide anion (O2•-), which through a variety of mechanisms induces signaling cascades, producing ROS, leading to increased oxidation of proteins, carbohydrates and lipids, such as polyunsaturated fatty acids (PUFA), resulting in the installation of oxidative stress. The above are possible mechanisms for the establishment of lipid and protein peroxidation that characterize T2DM. The most important indicators of lipid peroxidation include 4-hydroxy-2-nonenal (HNE), malondialdehyde (MDA) and other derivatives such as F2-isoprostanes. An important biomarker of protein peroxidation are the protein carbonyls. The purpose of the present study is to examine the effect of insulin, Glucagon Like Peptide-1 (GLP-1) analogs, sodium glucose co-transporter 2 (SGLT2is) inhibitors and the combination of GLP-1 analogs and SGLT2 inhibitors, on biomarkers of oxidative stress in patients with T2DM. More specifically, 291 patients with T2DM, at high or very high cardiovascular risk, were randomized to receive basal insulin glargine, the long-acting GLP-1 analog liraglutide, the SGLT2 inhibitors empagliflozine and dapagliflozine, and the combination of liraglutide and empagliflozine, as add-on therapy to metformin. Blood samples were collected at baseline, 4 and 12 months and levels of malondialdehyde (MDA) and protein carbonyls (PCs) were evaluated as biomarkers of lipid and protein peroxidation, respectively. Οur results suggest that at 4 months of treatment with GLP-1RA, SGLT2is or combination therapy achieved no statistically significant change in MDA or PCs levels compared to insulin. At 12 months of treatment a statistically significant decrease in MDA plasma levels was achieved after the administration of GLP-1RA+SGLT2i combination therapy compared to insulin.This suggests that combination therapy with GLP-1RA+SGLT2i is superior in antioxidant efficacy in patients with T2DM, of high or very high cardiovascular risk, underlining the synergistic effect of these hypoglycaemic agents."],"dc:identifier":["uoadl:2967935","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2967935"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Μελέτη σύγκρισης της ινσουλίνης, των αναλόγων ινκρετίνης (GLP-1RA), των αναστολέων του συνμεταφορέα νατρίου-γλυκόζης τύπου 2 (SGLT2i), και του συνδυασμού GLP-1RA+SGLT2i σε δείκτες οξειδωτικού στρες σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:44:24Z"}