{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:2976179"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:2976179","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η συμβολή του Θεόδωρου Μετοχίτη στα εκκλησιαστικά και θεολογικά ρεύματα του 14ου αιώνα","abstract":"Ἕνας ἀπὸ τοὺς βασικώτερους στόχους τῆς παρούσας ἐργασίας εἶναι ἡ παρουσίαση τοῦ Θεόδωρου Μετοχίτη ὡς μιᾶς ζωντανῆς, ἔξεργης προσωπικότητας πού, ὡς ἐκ τοῦ γεγονότος τῆς ἀνάδειξής του στὰ πλέον ὑψηλᾶ ἀξιώματα τῆς αὐτοκρατορίας, συνδιαμόρφωσε τὶς ἱστορικὲς ἐξελίξεις τῆς ἐποχῆς του. Ἔτσι, θεᾶται ὡς μιὰ μορφὴ πλήρως ἐνταγμένη στὸ εὐρύτερο ἱστορικό, πολιτικό, μορφωτικό-ἐπιστημονικό-λόγιο, ἀλλὰ καὶ στὸ ἐκκλησιαστικὸ πλαίσιο τῶν πρώτων δεκαετιῶν τοῦ 14ου αἰῶνα. Μὲ βάση αὐτά, ἐξετάζεται, ἀφ’ ἑνός, ἡ σημασία ποὺ εἶχε γιὰ τὸν Βυζαντινὸ λόγιο ἡ ἀπὸ μέρους του ἀνάληψη τῆς ἀνακαίνισης τῆς παλαιφάτου Μονῆς τῆς Χώρας στὴν Κωνσταντινούπολη. Ἀφ’ ἑτέρου, διερευνῶνται οἱ ἀπόψεις του για τὴν πατροπαράδοτη πίστη του, τόσο στά, κατὰ σύμβασιν, χαρακτηριζόμενα, θεολογικά του ἔργα, ὅσο στὸ ἔργο του «Ἠθικὸς ἤ περὶ παιδείας», ἀλλὰ καὶ σὲ ἄλλα του ἔργα. Μὲ ἀναφορὰ τὸν Μετοχίτη, διερευνᾶται, ἐπίσης, ἡ στερρότητα τῆς χριστιανικῆς κοσμοαντίληψης καὶ σὲ ἄλλους συγχρόνους του λογίους, πολλοὶ ἐκ τῶν ὁποίων ἦσαν ἐκκλησιαστικοὶ ἄνδρες. Αὐτὴ ἀποκαλύπτει, ἐν τέλει, μιὰ σύγχυση ταυτότητας ποὺ ὅμως, παραδόξως, συμβιώνει μὲ μιὰ παράλληλη συνειδησιακὴ «τακτοποίηση» ὡς πρὸς τὰ θέματα τῆς πίστεως. Τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ Μετοχίτης ὑπῆρξε διδάσκαλος τόσο τοῦ Γρηγορίου Παλαμᾶ ὅσο καὶ τοῦ Νικηφόρου Γρηγορᾶ, ἀποτελεῖ τὴν ἀφορμὴ νὰ ἐκτιμηθῇ τὸ εὔρος τῆς ἐπιρροῆς του στοὺς δύο μαθητές του καὶ συνακόλουθα στὴν ὑπόθεση τῆς ἡσυχαστικῆς διαμάχης γενικώτερα. Ἐπιπρόσθετα, διαλαμβάνεται τὸ κατὰ πόσο ὁ Μετοχίτης «συγγενεύει» μὲ τοὺς λογίους τῆς κατοπινῆς Ἀναγέννησης, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐὰν τελικὰ ὁ ἀέρας τῆς Ἀναγέννησης ἔπνευσε πρῶτα στὴν Ἀνατολή.","abstract_html":"Ἕνας ἀπὸ τοὺς βασικώτερους στόχους τῆς παρούσας ἐργασίας εἶναι ἡ παρουσίαση τοῦ Θεόδωρου Μετοχίτη ὡς μιᾶς ζωντανῆς, ἔξεργης προσωπικότητας πού, ὡς ἐκ τοῦ γεγονότος τῆς ἀνάδειξής του στὰ πλέον ὑψηλᾶ ἀξιώματα τῆς αὐτοκρατορίας, συνδιαμόρφωσε τὶς ἱστορικὲς ἐξελίξεις τῆς ἐποχῆς του. Ἔτσι, θεᾶται ὡς μιὰ μορφὴ πλήρως ἐνταγμένη στὸ εὐρύτερο ἱστορικό, πολιτικό, μορφωτικό-ἐπιστημονικό-λόγιο, ἀλλὰ καὶ στὸ ἐκκλησιαστικὸ πλαίσιο τῶν πρώτων δεκαετιῶν τοῦ 14ου αἰῶνα. Μὲ βάση αὐτά, ἐξετάζεται, ἀφ’ ἑνός, ἡ σημασία ποὺ εἶχε γιὰ τὸν Βυζαντινὸ λόγιο ἡ ἀπὸ μέρους του ἀνάληψη τῆς ἀνακαίνισης τῆς παλαιφάτου Μονῆς τῆς Χώρας στὴν Κωνσταντινούπολη. Ἀφ’ ἑτέρου, διερευνῶνται οἱ ἀπόψεις του για τὴν πατροπαράδοτη πίστη του, τόσο στά, κατὰ σύμβασιν, χαρακτηριζόμενα, θεολογικά του ἔργα, ὅσο στὸ ἔργο του «Ἠθικὸς ἤ περὶ παιδείας», ἀλλὰ καὶ σὲ ἄλλα του ἔργα. Μὲ ἀναφορὰ τὸν Μετοχίτη, διερευνᾶται, ἐπίσης, ἡ στερρότητα τῆς χριστιανικῆς κοσμοαντίληψης καὶ σὲ ἄλλους συγχρόνους του λογίους, πολλοὶ ἐκ τῶν ὁποίων ἦσαν ἐκκλησιαστικοὶ ἄνδρες. Αὐτὴ ἀποκαλύπτει, ἐν τέλει, μιὰ σύγχυση ταυτότητας ποὺ ὅμως, παραδόξως, συμβιώνει μὲ μιὰ παράλληλη συνειδησιακὴ «τακτοποίηση» ὡς πρὸς τὰ θέματα τῆς πίστεως. Τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ Μετοχίτης ὑπῆρξε διδάσκαλος τόσο τοῦ Γρηγορίου Παλαμᾶ ὅσο καὶ τοῦ Νικηφόρου Γρηγορᾶ, ἀποτελεῖ τὴν ἀφορμὴ νὰ ἐκτιμηθῇ τὸ εὔρος τῆς ἐπιρροῆς του στοὺς δύο μαθητές του καὶ συνακόλουθα στὴν ὑπόθεση τῆς ἡσυχαστικῆς διαμάχης γενικώτερα. Ἐπιπρόσθετα, διαλαμβάνεται τὸ κατὰ πόσο ὁ Μετοχίτης «συγγενεύει» μὲ τοὺς λογίους τῆς κατοπινῆς Ἀναγέννησης, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐὰν τελικὰ ὁ ἀέρας τῆς Ἀναγέννησης ἔπνευσε πρῶτα στὴν Ἀνατολή.","abstract_has_math":false,"creators":["Κρίππας Ηλίας","Krippas Ilias"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2022,"date_issued":"2022","date_published":"2022","updated_at":"2026-11-19T05:45:20Z","subjects":["Θρησκεία","Religion"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2976179"],"render_values":[{"text":"uoadl:2976179","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2976179","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2976179","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A2976179","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Κρίππας Ηλίας","Krippas Ilias"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2022"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θρησκεία","Religion"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:2976179","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2976179"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Ἕνας ἀπὸ τοὺς βασικώτερους στόχους τῆς παρούσας ἐργασίας εἶναι ἡ παρουσίαση τοῦ Θεόδωρου Μετοχίτη ὡς μιᾶς ζωντανῆς, ἔξεργης προσωπικότητας πού, ὡς ἐκ τοῦ γεγονότος τῆς ἀνάδειξής του στὰ πλέον ὑψηλᾶ ἀξιώματα τῆς αὐτοκρατορίας, συνδιαμόρφωσε τὶς ἱστορικὲς ἐξελίξεις τῆς ἐποχῆς του. Ἔτσι, θεᾶται ὡς μιὰ μορφὴ πλήρως ἐνταγμένη στὸ εὐρύτερο ἱστορικό, πολιτικό, μορφωτικό-ἐπιστημονικό-λόγιο, ἀλλὰ καὶ στὸ ἐκκλησιαστικὸ πλαίσιο τῶν πρώτων δεκαετιῶν τοῦ 14ου αἰῶνα. Μὲ βάση αὐτά, ἐξετάζεται, ἀφ’ ἑνός, ἡ σημασία ποὺ εἶχε γιὰ τὸν Βυζαντινὸ λόγιο ἡ ἀπὸ μέρους του ἀνάληψη τῆς ἀνακαίνισης τῆς παλαιφάτου Μονῆς τῆς Χώρας στὴν Κωνσταντινούπολη. Ἀφ’ ἑτέρου, διερευνῶνται οἱ ἀπόψεις του για τὴν πατροπαράδοτη πίστη του, τόσο στά, κατὰ σύμβασιν, χαρακτηριζόμενα, θεολογικά του ἔργα, ὅσο στὸ ἔργο του «Ἠθικὸς ἤ περὶ παιδείας», ἀλλὰ καὶ σὲ ἄλλα του ἔργα. Μὲ ἀναφορὰ τὸν Μετοχίτη, διερευνᾶται, ἐπίσης, ἡ στερρότητα τῆς χριστιανικῆς κοσμοαντίληψης καὶ σὲ ἄλλους συγχρόνους του λογίους, πολλοὶ ἐκ τῶν ὁποίων ἦσαν ἐκκλησιαστικοὶ ἄνδρες. Αὐτὴ ἀποκαλύπτει, ἐν τέλει, μιὰ σύγχυση ταυτότητας ποὺ ὅμως, παραδόξως, συμβιώνει μὲ μιὰ παράλληλη συνειδησιακὴ «τακτοποίηση» ὡς πρὸς τὰ θέματα τῆς πίστεως. Τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ Μετοχίτης ὑπῆρξε διδάσκαλος τόσο τοῦ Γρηγορίου Παλαμᾶ ὅσο καὶ τοῦ Νικηφόρου Γρηγορᾶ, ἀποτελεῖ τὴν ἀφορμὴ νὰ ἐκτιμηθῇ τὸ εὔρος τῆς ἐπιρροῆς του στοὺς δύο μαθητές του καὶ συνακόλουθα στὴν ὑπόθεση τῆς ἡσυχαστικῆς διαμάχης γενικώτερα. Ἐπιπρόσθετα, διαλαμβάνεται τὸ κατὰ πόσο ὁ Μετοχίτης «συγγενεύει» μὲ τοὺς λογίους τῆς κατοπινῆς Ἀναγέννησης, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐὰν τελικὰ ὁ ἀέρας τῆς Ἀναγέννησης ἔπνευσε πρῶτα στὴν Ἀνατολή.","One of the main aims of this master’s dissertation is the presentation of Theodoros Metochites as a vivid personality, who, as a high official of the Byzantine Empire, had his part in determining the historical process of his era. Accordingly, he is viewed as a figure fully integrated to the wider historical, political, educational-scientific-scholar, as well as, ecclesiastical frame of the first decades of 14th century. In this light, it is examined, on the one hand, the significance that had for the Byzantine scholar, his undertaking of the renovation of the glorious Chora Monastery in Constantinople, while on the other hand, his respects on his traditional Christian faith, as expressed in his, conventionally described, theological works, in his “Ethikos or on education” and in some other of his works. With Metochites as reference, it is also examined the steadiness of the Christian Weltanschauung of other coeval Byzantine scholars, many of whom happened to be clergymen. The results of this examination reveal an identity confusion, on the part of the scholars, which paradoxically coexists with a parallel “settlement” of consciousness in matters of faith. The fact that Metochites was teacher both of Gregory Palamas and of Nicephorus Gregoras, gives the occasion of assessing the width of his influence on both students and concomitantly to the hesychast controversy. Additionally, it is considered to what extent Metochites can be related to the scholars of the coming Renaissance, but also if ultimately Renaissance’s wind blew firstly to the East."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η συμβολή του Θεόδωρου Μετοχίτη στα εκκλησιαστικά και θεολογικά ρεύματα του 14ου αιώνα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Κρίππας Ηλίας","Krippas Ilias"],"dc:date":["2022"],"dc:description":["Ἕνας ἀπὸ τοὺς βασικώτερους στόχους τῆς παρούσας ἐργασίας εἶναι ἡ παρουσίαση τοῦ Θεόδωρου Μετοχίτη ὡς μιᾶς ζωντανῆς, ἔξεργης προσωπικότητας πού, ὡς ἐκ τοῦ γεγονότος τῆς ἀνάδειξής του στὰ πλέον ὑψηλᾶ ἀξιώματα τῆς αὐτοκρατορίας, συνδιαμόρφωσε τὶς ἱστορικὲς ἐξελίξεις τῆς ἐποχῆς του. Ἔτσι, θεᾶται ὡς μιὰ μορφὴ πλήρως ἐνταγμένη στὸ εὐρύτερο ἱστορικό, πολιτικό, μορφωτικό-ἐπιστημονικό-λόγιο, ἀλλὰ καὶ στὸ ἐκκλησιαστικὸ πλαίσιο τῶν πρώτων δεκαετιῶν τοῦ 14ου αἰῶνα. Μὲ βάση αὐτά, ἐξετάζεται, ἀφ’ ἑνός, ἡ σημασία ποὺ εἶχε γιὰ τὸν Βυζαντινὸ λόγιο ἡ ἀπὸ μέρους του ἀνάληψη τῆς ἀνακαίνισης τῆς παλαιφάτου Μονῆς τῆς Χώρας στὴν Κωνσταντινούπολη. Ἀφ’ ἑτέρου, διερευνῶνται οἱ ἀπόψεις του για τὴν πατροπαράδοτη πίστη του, τόσο στά, κατὰ σύμβασιν, χαρακτηριζόμενα, θεολογικά του ἔργα, ὅσο στὸ ἔργο του «Ἠθικὸς ἤ περὶ παιδείας», ἀλλὰ καὶ σὲ ἄλλα του ἔργα. Μὲ ἀναφορὰ τὸν Μετοχίτη, διερευνᾶται, ἐπίσης, ἡ στερρότητα τῆς χριστιανικῆς κοσμοαντίληψης καὶ σὲ ἄλλους συγχρόνους του λογίους, πολλοὶ ἐκ τῶν ὁποίων ἦσαν ἐκκλησιαστικοὶ ἄνδρες. Αὐτὴ ἀποκαλύπτει, ἐν τέλει, μιὰ σύγχυση ταυτότητας ποὺ ὅμως, παραδόξως, συμβιώνει μὲ μιὰ παράλληλη συνειδησιακὴ «τακτοποίηση» ὡς πρὸς τὰ θέματα τῆς πίστεως. Τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ Μετοχίτης ὑπῆρξε διδάσκαλος τόσο τοῦ Γρηγορίου Παλαμᾶ ὅσο καὶ τοῦ Νικηφόρου Γρηγορᾶ, ἀποτελεῖ τὴν ἀφορμὴ νὰ ἐκτιμηθῇ τὸ εὔρος τῆς ἐπιρροῆς του στοὺς δύο μαθητές του καὶ συνακόλουθα στὴν ὑπόθεση τῆς ἡσυχαστικῆς διαμάχης γενικώτερα. Ἐπιπρόσθετα, διαλαμβάνεται τὸ κατὰ πόσο ὁ Μετοχίτης «συγγενεύει» μὲ τοὺς λογίους τῆς κατοπινῆς Ἀναγέννησης, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐὰν τελικὰ ὁ ἀέρας τῆς Ἀναγέννησης ἔπνευσε πρῶτα στὴν Ἀνατολή.","One of the main aims of this master’s dissertation is the presentation of Theodoros Metochites as a vivid personality, who, as a high official of the Byzantine Empire, had his part in determining the historical process of his era. Accordingly, he is viewed as a figure fully integrated to the wider historical, political, educational-scientific-scholar, as well as, ecclesiastical frame of the first decades of 14th century. In this light, it is examined, on the one hand, the significance that had for the Byzantine scholar, his undertaking of the renovation of the glorious Chora Monastery in Constantinople, while on the other hand, his respects on his traditional Christian faith, as expressed in his, conventionally described, theological works, in his “Ethikos or on education” and in some other of his works. With Metochites as reference, it is also examined the steadiness of the Christian Weltanschauung of other coeval Byzantine scholars, many of whom happened to be clergymen. The results of this examination reveal an identity confusion, on the part of the scholars, which paradoxically coexists with a parallel “settlement” of consciousness in matters of faith. The fact that Metochites was teacher both of Gregory Palamas and of Nicephorus Gregoras, gives the occasion of assessing the width of his influence on both students and concomitantly to the hesychast controversy. Additionally, it is considered to what extent Metochites can be related to the scholars of the coming Renaissance, but also if ultimately Renaissance’s wind blew firstly to the East."],"dc:identifier":["uoadl:2976179","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2976179"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θρησκεία","Religion"],"dc:title":["Η συμβολή του Θεόδωρου Μετοχίτη στα εκκλησιαστικά και θεολογικά ρεύματα του 14ου αιώνα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:45:20Z"}