{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3074471"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3074471","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η προστασία διατηρητέων κτηρίων και μνημείων στην ελληνική έννομη τάξη: νομικό πλαίσιο και εφαρμογή στην πράξη","abstract":"Η παρούσα εργασία σκοπό έχει να περιγράψει το θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στην Ελλάδα για την προστασία των κτηρίων που χαρακτηρίζονται ως διατηρητέα και ως νεώτερα μνημεία, εξαιτίας του ιδιαίτερου ιστορικού, μνημειακού, μορφολογικού, αισθητικού και πολιτιστικού χαρακτήρα τους. Ποίο είναι αυτό το στοιχείο που τα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα και τα κάνει άξια ιδιαίτερης προσοχής και μέριμνας; Ποια είναι η διοικητική διαδικασία που ακολουθείται για τον χαρακτηρισμό τους; Ποιες είναι οι υποχρεώσεις των ιδιοκτητών ανάλογων ακινήτων; Τέλος, τι προβλήματα δημιουργούνται στην εφαρμογή του νομικού πλαισίου προστασίας τους, κυρίως για τους ιδιοκτήτες και δευτερευόντως για τα ίδια τα κτήρια; Όλα τα παραπάνω παρουσιάζονται στο πρώτο μέρος. Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζεται ως περιπτωσιολογική μελέτη, το τέως βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Αρχικά, για λόγους εξοικείωσης, αποσαφηνίζονται και περιγράφονται οι έννοιες του πολιτιστικού περιβάλλοντος και οι διακρίσεις του. Σε αυτό συμβάλλουν τόσο η εγχώρια νομολογία, όσο και τα διεθνή κείμενα. Στο δεύτερο κεφάλαιο επιχειρείται η απεικόνιση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από τα διεθνή και ευρωπαϊκά κείμενα. Ως εκ τούτου παρουσιάζονται οι σημαντικότερες συμβάσεις, με χρονολογική σειρά, που συνέβαλαν στην οριοθέτηση του πεδίου «πολιτιστική κληρονομιά» και οργάνωσαν τις δράσεις για την επιτυχή προστασία της. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζεται το νομικό πλαίσιο της Ελλάδας για την προστασία των διατηρητέων κτηρίων και των μνημείων. Περιγράφονται οι αρμόδιοι φορείς κήρυξης τους καθώς και τα θεσμικά τους «εργαλεία» και επιχειρείται η σύγκριση των δύο βασικών νομοθετημάτων . Στο τέταρτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις των κυρίων ή νομέων και τα προβλήματα που παρουσιάζονται στην πράξη. Τα κίνητρα που τυχόν απολαμβάνουν για τη διατήρηση των διατηρητέων κτηρίων και των νεωτέρων μνημείων. Ποιοι αποζημιωτικοί μηχανισμοί υπάρχουν και ποια είναι τα πρακτικά προβλήματα. Η εργασία καταλήγει σε συμπεράσματα που αφορούν την επάρκεια ή όχι του θεσμικού πλαισίου και της πρακτικής του εφαρμογής και παρουσιάζει προτάσεις με γνώμονα την ολοκληρωμένη προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, σε λειτουργική εναρμόνιση με τις σύγχρονες ανάγκες και πρακτικές. Το δεύτερο μέρος έχει ως θέμα το πρώην βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Μέσω της εξιστόρησης του παρελθόντος του και των «περιπετειών» που πέρασε έως τη μεταβίβαση του στο ελληνικό Δημόσιο, επιχειρείται μια προσέγγιση του μέλλοντος του, μέσω προτάσεων για τη βιώσιμη αξιοποίησή του και την παράλληλη προστασία του.","abstract_html":"Η παρούσα εργασία σκοπό έχει να περιγράψει το θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στην Ελλάδα για την προστασία των κτηρίων που χαρακτηρίζονται ως διατηρητέα και ως νεώτερα μνημεία, εξαιτίας του ιδιαίτερου ιστορικού, μνημειακού, μορφολογικού, αισθητικού και πολιτιστικού χαρακτήρα τους. Ποίο είναι αυτό το στοιχείο που τα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα και τα κάνει άξια ιδιαίτερης προσοχής και μέριμνας; Ποια είναι η διοικητική διαδικασία που ακολουθείται για τον χαρακτηρισμό τους; Ποιες είναι οι υποχρεώσεις των ιδιοκτητών ανάλογων ακινήτων; Τέλος, τι προβλήματα δημιουργούνται στην εφαρμογή του νομικού πλαισίου προστασίας τους, κυρίως για τους ιδιοκτήτες και δευτερευόντως για τα ίδια τα κτήρια; Όλα τα παραπάνω παρουσιάζονται στο πρώτο μέρος. Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζεται ως περιπτωσιολογική μελέτη, το τέως βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Αρχικά, για λόγους εξοικείωσης, αποσαφηνίζονται και περιγράφονται οι έννοιες του πολιτιστικού περιβάλλοντος και οι διακρίσεις του. Σε αυτό συμβάλλουν τόσο η εγχώρια νομολογία, όσο και τα διεθνή κείμενα. Στο δεύτερο κεφάλαιο επιχειρείται η απεικόνιση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από τα διεθνή και ευρωπαϊκά κείμενα. Ως εκ τούτου παρουσιάζονται οι σημαντικότερες συμβάσεις, με χρονολογική σειρά, που συνέβαλαν στην οριοθέτηση του πεδίου «πολιτιστική κληρονομιά» και οργάνωσαν τις δράσεις για την επιτυχή προστασία της. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζεται το νομικό πλαίσιο της Ελλάδας για την προστασία των διατηρητέων κτηρίων και των μνημείων. Περιγράφονται οι αρμόδιοι φορείς κήρυξης τους καθώς και τα θεσμικά τους «εργαλεία» και επιχειρείται η σύγκριση των δύο βασικών νομοθετημάτων . Στο τέταρτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις των κυρίων ή νομέων και τα προβλήματα που παρουσιάζονται στην πράξη. Τα κίνητρα που τυχόν απολαμβάνουν για τη διατήρηση των διατηρητέων κτηρίων και των νεωτέρων μνημείων. Ποιοι αποζημιωτικοί μηχανισμοί υπάρχουν και ποια είναι τα πρακτικά προβλήματα. Η εργασία καταλήγει σε συμπεράσματα που αφορούν την επάρκεια ή όχι του θεσμικού πλαισίου και της πρακτικής του εφαρμογής και παρουσιάζει προτάσεις με γνώμονα την ολοκληρωμένη προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, σε λειτουργική εναρμόνιση με τις σύγχρονες ανάγκες και πρακτικές. Το δεύτερο μέρος έχει ως θέμα το πρώην βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Μέσω της εξιστόρησης του παρελθόντος του και των «περιπετειών» που πέρασε έως τη μεταβίβαση του στο ελληνικό Δημόσιο, επιχειρείται μια προσέγγιση του μέλλοντος του, μέσω προτάσεων για τη βιώσιμη αξιοποίησή του και την παράλληλη προστασία του.","abstract_has_math":false,"creators":["Ζιώγας Νικόλαος","Ziogas Nikolaos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2022,"date_issued":"2022","date_published":"2022","updated_at":"2026-11-19T05:45:24Z","subjects":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3074471"],"render_values":[{"text":"uoadl:3074471","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3074471","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3074471","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3074471","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Ζιώγας Νικόλαος","Ziogas Nikolaos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2022"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3074471","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3074471"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα εργασία σκοπό έχει να περιγράψει το θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στην Ελλάδα για την προστασία των κτηρίων που χαρακτηρίζονται ως διατηρητέα και ως νεώτερα μνημεία, εξαιτίας του ιδιαίτερου ιστορικού, μνημειακού, μορφολογικού, αισθητικού και πολιτιστικού χαρακτήρα τους. Ποίο είναι αυτό το στοιχείο που τα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα και τα κάνει άξια ιδιαίτερης προσοχής και μέριμνας; Ποια είναι η διοικητική διαδικασία που ακολουθείται για τον χαρακτηρισμό τους; Ποιες είναι οι υποχρεώσεις των ιδιοκτητών ανάλογων ακινήτων; Τέλος, τι προβλήματα δημιουργούνται στην εφαρμογή του νομικού πλαισίου προστασίας τους, κυρίως για τους ιδιοκτήτες και δευτερευόντως για τα ίδια τα κτήρια; Όλα τα παραπάνω παρουσιάζονται στο πρώτο μέρος. Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζεται ως περιπτωσιολογική μελέτη, το τέως βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Αρχικά, για λόγους εξοικείωσης, αποσαφηνίζονται και περιγράφονται οι έννοιες του πολιτιστικού περιβάλλοντος και οι διακρίσεις του. Σε αυτό συμβάλλουν τόσο η εγχώρια νομολογία, όσο και τα διεθνή κείμενα. Στο δεύτερο κεφάλαιο επιχειρείται η απεικόνιση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από τα διεθνή και ευρωπαϊκά κείμενα. Ως εκ τούτου παρουσιάζονται οι σημαντικότερες συμβάσεις, με χρονολογική σειρά, που συνέβαλαν στην οριοθέτηση του πεδίου «πολιτιστική κληρονομιά» και οργάνωσαν τις δράσεις για την επιτυχή προστασία της. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζεται το νομικό πλαίσιο της Ελλάδας για την προστασία των διατηρητέων κτηρίων και των μνημείων. Περιγράφονται οι αρμόδιοι φορείς κήρυξης τους καθώς και τα θεσμικά τους «εργαλεία» και επιχειρείται η σύγκριση των δύο βασικών νομοθετημάτων . Στο τέταρτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις των κυρίων ή νομέων και τα προβλήματα που παρουσιάζονται στην πράξη. Τα κίνητρα που τυχόν απολαμβάνουν για τη διατήρηση των διατηρητέων κτηρίων και των νεωτέρων μνημείων. Ποιοι αποζημιωτικοί μηχανισμοί υπάρχουν και ποια είναι τα πρακτικά προβλήματα. Η εργασία καταλήγει σε συμπεράσματα που αφορούν την επάρκεια ή όχι του θεσμικού πλαισίου και της πρακτικής του εφαρμογής και παρουσιάζει προτάσεις με γνώμονα την ολοκληρωμένη προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, σε λειτουργική εναρμόνιση με τις σύγχρονες ανάγκες και πρακτικές. Το δεύτερο μέρος έχει ως θέμα το πρώην βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Μέσω της εξιστόρησης του παρελθόντος του και των «περιπετειών» που πέρασε έως τη μεταβίβαση του στο ελληνικό Δημόσιο, επιχειρείται μια προσέγγιση του μέλλοντος του, μέσω προτάσεων για τη βιώσιμη αξιοποίησή του και την παράλληλη προστασία του.","The purpose of this paper is to describe the institutional framework applied in Greece for the protection of buildings that are characterized as protected and newer monuments, due to their special historical, monumental, morphological, aesthetic and cultural character. What is it that distinguishes them from the rest and makes them worthy of special attention and care? What is the administrative procedure followed for their characterization? Which are the obligations of the owners of such properties? Finally, what problems arise in the implementation of the legal framework for their protection, mainly for the owners and secondarily for the buildings themselves? All the above are presented in the first part. The second part presents as a case study, the former royal estate of Tatoi. First, for reasons of familiarity, the concepts of the cultural environment and its distinctions are clarified and described. Both domestic jurisprudence and international texts contribute to this. The second chapter attempts to illustrate the protection of cultural heritage through international and European texts. Therefore, the most important conventions are presented, in chronological order, that contributed to the demarcation of the field of \"cultural heritage\" and organized the actions for its successful protection. The third chapter presents the legal framework of Greece for the protection of listed buildings and monuments. The competent bodies of their proclamation are described as well as their institutional \"tools\" and the comparison of the two basic legislations is attempted. The fourth chapter presents the obligations of the principals or prefectures and the problems presented in practice. The incentives they may enjoy for the preservation of listed buildings and newer monuments. What are the compensation mechanisms and what are the practical problems? The paper concludes on the adequacy or not of the institutional framework and its practical implementation and presents proposals based on the integrated protection of cultural heritage, in functional harmonization with modern needs and practices. The second part deals with the former royal estate of Tatoi. Through the narration of its past and the \"adventures\" that it went through until its transfer to the Greek State, an approach to its future is attempted, through proposals for its sustainable utilization and its parallel protection."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η προστασία διατηρητέων κτηρίων και μνημείων στην ελληνική έννομη τάξη: νομικό πλαίσιο και εφαρμογή στην πράξη"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Ζιώγας Νικόλαος","Ziogas Nikolaos"],"dc:date":["2022"],"dc:description":["Η παρούσα εργασία σκοπό έχει να περιγράψει το θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στην Ελλάδα για την προστασία των κτηρίων που χαρακτηρίζονται ως διατηρητέα και ως νεώτερα μνημεία, εξαιτίας του ιδιαίτερου ιστορικού, μνημειακού, μορφολογικού, αισθητικού και πολιτιστικού χαρακτήρα τους. Ποίο είναι αυτό το στοιχείο που τα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα και τα κάνει άξια ιδιαίτερης προσοχής και μέριμνας; Ποια είναι η διοικητική διαδικασία που ακολουθείται για τον χαρακτηρισμό τους; Ποιες είναι οι υποχρεώσεις των ιδιοκτητών ανάλογων ακινήτων; Τέλος, τι προβλήματα δημιουργούνται στην εφαρμογή του νομικού πλαισίου προστασίας τους, κυρίως για τους ιδιοκτήτες και δευτερευόντως για τα ίδια τα κτήρια; Όλα τα παραπάνω παρουσιάζονται στο πρώτο μέρος. Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζεται ως περιπτωσιολογική μελέτη, το τέως βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Αρχικά, για λόγους εξοικείωσης, αποσαφηνίζονται και περιγράφονται οι έννοιες του πολιτιστικού περιβάλλοντος και οι διακρίσεις του. Σε αυτό συμβάλλουν τόσο η εγχώρια νομολογία, όσο και τα διεθνή κείμενα. Στο δεύτερο κεφάλαιο επιχειρείται η απεικόνιση της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από τα διεθνή και ευρωπαϊκά κείμενα. Ως εκ τούτου παρουσιάζονται οι σημαντικότερες συμβάσεις, με χρονολογική σειρά, που συνέβαλαν στην οριοθέτηση του πεδίου «πολιτιστική κληρονομιά» και οργάνωσαν τις δράσεις για την επιτυχή προστασία της. Στο τρίτο κεφάλαιο παρουσιάζεται το νομικό πλαίσιο της Ελλάδας για την προστασία των διατηρητέων κτηρίων και των μνημείων. Περιγράφονται οι αρμόδιοι φορείς κήρυξης τους καθώς και τα θεσμικά τους «εργαλεία» και επιχειρείται η σύγκριση των δύο βασικών νομοθετημάτων . Στο τέταρτο κεφάλαιο παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις των κυρίων ή νομέων και τα προβλήματα που παρουσιάζονται στην πράξη. Τα κίνητρα που τυχόν απολαμβάνουν για τη διατήρηση των διατηρητέων κτηρίων και των νεωτέρων μνημείων. Ποιοι αποζημιωτικοί μηχανισμοί υπάρχουν και ποια είναι τα πρακτικά προβλήματα. Η εργασία καταλήγει σε συμπεράσματα που αφορούν την επάρκεια ή όχι του θεσμικού πλαισίου και της πρακτικής του εφαρμογής και παρουσιάζει προτάσεις με γνώμονα την ολοκληρωμένη προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, σε λειτουργική εναρμόνιση με τις σύγχρονες ανάγκες και πρακτικές. Το δεύτερο μέρος έχει ως θέμα το πρώην βασιλικό κτήμα Τατοΐου. Μέσω της εξιστόρησης του παρελθόντος του και των «περιπετειών» που πέρασε έως τη μεταβίβαση του στο ελληνικό Δημόσιο, επιχειρείται μια προσέγγιση του μέλλοντος του, μέσω προτάσεων για τη βιώσιμη αξιοποίησή του και την παράλληλη προστασία του.","The purpose of this paper is to describe the institutional framework applied in Greece for the protection of buildings that are characterized as protected and newer monuments, due to their special historical, monumental, morphological, aesthetic and cultural character. What is it that distinguishes them from the rest and makes them worthy of special attention and care? What is the administrative procedure followed for their characterization? Which are the obligations of the owners of such properties? Finally, what problems arise in the implementation of the legal framework for their protection, mainly for the owners and secondarily for the buildings themselves? All the above are presented in the first part. The second part presents as a case study, the former royal estate of Tatoi. First, for reasons of familiarity, the concepts of the cultural environment and its distinctions are clarified and described. Both domestic jurisprudence and international texts contribute to this. The second chapter attempts to illustrate the protection of cultural heritage through international and European texts. Therefore, the most important conventions are presented, in chronological order, that contributed to the demarcation of the field of \"cultural heritage\" and organized the actions for its successful protection. The third chapter presents the legal framework of Greece for the protection of listed buildings and monuments. The competent bodies of their proclamation are described as well as their institutional \"tools\" and the comparison of the two basic legislations is attempted. The fourth chapter presents the obligations of the principals or prefectures and the problems presented in practice. The incentives they may enjoy for the preservation of listed buildings and newer monuments. What are the compensation mechanisms and what are the practical problems? The paper concludes on the adequacy or not of the institutional framework and its practical implementation and presents proposals based on the integrated protection of cultural heritage, in functional harmonization with modern needs and practices. The second part deals with the former royal estate of Tatoi. Through the narration of its past and the \"adventures\" that it went through until its transfer to the Greek State, an approach to its future is attempted, through proposals for its sustainable utilization and its parallel protection."],"dc:identifier":["uoadl:3074471","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3074471"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Κοινωνικές, Πολιτικές και Οικονομικές επιστήμες","Social, Political and Economic sciences"],"dc:title":["Η προστασία διατηρητέων κτηρίων και μνημείων στην ελληνική έννομη τάξη: νομικό πλαίσιο και εφαρμογή στην πράξη"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:45:24Z"}