{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3198155"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3198155","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Θεραπεία μέσω τέχνης στην ανακουφιστική φροντίδα","abstract":"ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η θεραπεία μέσω τέχνης είναι η διεπιστημονική μείξη της ψυχοθεραπείας και των εικαστικών τεχνών και αποτελεί ολοένα και πιο δημοφιλή μορφή υποστηρικτικής μη φαρμακευτικής θεραπευτικής προσέγγισης σε άτομα που χρήζουν ανακουφιστικής φροντίδας. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι η αξιολόγηση των επιδράσεων της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα (οργανικά και ψυχολογικά) που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: Πραγματοποιήθηκε εκτεταμένη συστηματική αναζήτηση από τον Σεπτέμβριο του 2021 έως το Φεβρουάριο του 2022 στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Sciencedirect και Google Scholar χρησιμοποιώντας ως λέξεις κλειδιά: θεραπεία μέσω τέχνης και φροντίδα καρκίνου (art therapy AND cancer care), θεραπεία μέσω τέχνης και ανακουφιστική φροντίδα ή υποστηρικτική φροντίδα (art therapy AND palliative care OR supportive care), παρεμβάσεις εικαστικών τεχνών και ευεξία ή συμπτώματα ή ποιότητα ζωής και καρκίνος (visual arts intervention AND well-being AND symptoms AND quality of life AND cancer). Τα κριτήρια εισόδου των ερευνών ήταν: μελέτες που ερευνούν την επίδραση της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο, μελέτες που αφορούν στο χρονικό διάστημα 2012-2022, μελέτες που αφορούν σε ενήλικες ασθενείς με καρκίνο, ανεξαρτήτως τύπου καρκίνου, σταδίου νόσου και σταδίου θεραπειών, μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις αφορούν αποκλειστικά στη θεραπεία μέσω εικαστικών τεχνών, ανεξαρτήτως τεχνικής και μέσων που χρησιμοποιήθηκαν στις παρεμβάσεις και μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν από ειδικευμένο άτομο στη θεραπεία μέσω τέχνης. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Στην ανασκόπηση χρησιμοποιήθηκαν 20 έρευνες, εκ των οποίων 6 είναι μεικτές και 14 πειραματικές (οιονεί πειραματικές, τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές και μη τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές). Τα αποτελέσματα της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης, υποδεικνύουν ότι η θεραπεία μέσω τέχνης, μπορεί να επιφέρει σημαντική βελτίωση στην ολική ευεξία (οργανική, ψυχική, κοινωνική, πνευματική) των ασθενών με καρκίνο, στην ενίσχυση της ποιότητας ζωής τους, καθώς και στην ελάττωση των συμπτωμάτων δυσφορίας, άγχους, κατάθλιψης, πόνου και κόπωσης. Οι εβδομαδιαίες ομαδικές συνεδρίες διάρκειας μίας ώρας, φαίνεται να αποτελούν την πιο κατάλληλη και αποτελεσματική μορφή θεραπείας μέσω τέχνης. Αντίστοιχα, η ζωγραφική φαίνεται να είναι η πιο εύκολα εφαρμόσιμη και κατάλληλη τεχνική για ασθενείς ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου θεραπείας/νόσου, που παράλληλα είναι αρκετά ευέλικτη σε σχέση με το χώρο που μπορεί να πραγματοποιηθεί. Οι συμπεριλαμβανόμενες μελέτες καλύπτουν μεγάλο μέρος του ανεπτυγμένου κόσμου, υποστηρίζοντας ότι η θεραπεία μέσω τέχνης είναι καλά αποδεκτή σε διάφορες κουλτούρες. Τέλος, δεν μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα για την μέγιστη αποτελεσματικότητά της θεραπείας μέσω τέχνης σε σχέση με τα στάδια θεραπειών/νόσου, για τη διάρκεια των θεραπευτικών αποτελεσμάτων, καθώς και τον αριθμό των συνεδριών λόγω της μεγάλης ανομοιογένειας μεταξύ των ερευνών. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η θεραπεία μέσω τέχνης φαίνεται να είναι εύκολα εφαρμόσιμη και πολύ βοηθητική μορφή υποστηρικτικής φροντίδας υγείας σε ασθενείς με καρκίνο ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου της νόσου και των θεραπειών. Όμως, περεταίρω μελέτη χρειάζεται για τον ακριβή καθορισμό των επιδράσεων και της αποτελεσματικότητας της θεραπείας μέσω τέχνης σε ασθενείς με καρκίνο, ιδιαίτερα ποιοτικού τύπου.","abstract_html":"ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η θεραπεία μέσω τέχνης είναι η διεπιστημονική μείξη της ψυχοθεραπείας και των εικαστικών τεχνών και αποτελεί ολοένα και πιο δημοφιλή μορφή υποστηρικτικής μη φαρμακευτικής θεραπευτικής προσέγγισης σε άτομα που χρήζουν ανακουφιστικής φροντίδας. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι η αξιολόγηση των επιδράσεων της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα (οργανικά και ψυχολογικά) που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: Πραγματοποιήθηκε εκτεταμένη συστηματική αναζήτηση από τον Σεπτέμβριο του 2021 έως το Φεβρουάριο του 2022 στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Sciencedirect και Google Scholar χρησιμοποιώντας ως λέξεις κλειδιά: θεραπεία μέσω τέχνης και φροντίδα καρκίνου (art therapy AND cancer care), θεραπεία μέσω τέχνης και ανακουφιστική φροντίδα ή υποστηρικτική φροντίδα (art therapy AND palliative care OR supportive care), παρεμβάσεις εικαστικών τεχνών και ευεξία ή συμπτώματα ή ποιότητα ζωής και καρκίνος (visual arts intervention AND well-being AND symptoms AND quality of life AND cancer). Τα κριτήρια εισόδου των ερευνών ήταν: μελέτες που ερευνούν την επίδραση της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο, μελέτες που αφορούν στο χρονικό διάστημα 2012-2022, μελέτες που αφορούν σε ενήλικες ασθενείς με καρκίνο, ανεξαρτήτως τύπου καρκίνου, σταδίου νόσου και σταδίου θεραπειών, μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις αφορούν αποκλειστικά στη θεραπεία μέσω εικαστικών τεχνών, ανεξαρτήτως τεχνικής και μέσων που χρησιμοποιήθηκαν στις παρεμβάσεις και μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν από ειδικευμένο άτομο στη θεραπεία μέσω τέχνης. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Στην ανασκόπηση χρησιμοποιήθηκαν 20 έρευνες, εκ των οποίων 6 είναι μεικτές και 14 πειραματικές (οιονεί πειραματικές, τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές και μη τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές). Τα αποτελέσματα της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης, υποδεικνύουν ότι η θεραπεία μέσω τέχνης, μπορεί να επιφέρει σημαντική βελτίωση στην ολική ευεξία (οργανική, ψυχική, κοινωνική, πνευματική) των ασθενών με καρκίνο, στην ενίσχυση της ποιότητας ζωής τους, καθώς και στην ελάττωση των συμπτωμάτων δυσφορίας, άγχους, κατάθλιψης, πόνου και κόπωσης. Οι εβδομαδιαίες ομαδικές συνεδρίες διάρκειας μίας ώρας, φαίνεται να αποτελούν την πιο κατάλληλη και αποτελεσματική μορφή θεραπείας μέσω τέχνης. Αντίστοιχα, η ζωγραφική φαίνεται να είναι η πιο εύκολα εφαρμόσιμη και κατάλληλη τεχνική για ασθενείς ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου θεραπείας/νόσου, που παράλληλα είναι αρκετά ευέλικτη σε σχέση με το χώρο που μπορεί να πραγματοποιηθεί. Οι συμπεριλαμβανόμενες μελέτες καλύπτουν μεγάλο μέρος του ανεπτυγμένου κόσμου, υποστηρίζοντας ότι η θεραπεία μέσω τέχνης είναι καλά αποδεκτή σε διάφορες κουλτούρες. Τέλος, δεν μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα για την μέγιστη αποτελεσματικότητά της θεραπείας μέσω τέχνης σε σχέση με τα στάδια θεραπειών/νόσου, για τη διάρκεια των θεραπευτικών αποτελεσμάτων, καθώς και τον αριθμό των συνεδριών λόγω της μεγάλης ανομοιογένειας μεταξύ των ερευνών. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η θεραπεία μέσω τέχνης φαίνεται να είναι εύκολα εφαρμόσιμη και πολύ βοηθητική μορφή υποστηρικτικής φροντίδας υγείας σε ασθενείς με καρκίνο ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου της νόσου και των θεραπειών. Όμως, περεταίρω μελέτη χρειάζεται για τον ακριβή καθορισμό των επιδράσεων και της αποτελεσματικότητας της θεραπείας μέσω τέχνης σε ασθενείς με καρκίνο, ιδιαίτερα ποιοτικού τύπου.","abstract_has_math":false,"creators":["Γράψας Κωνσταντίνος","Grapsas Konstantinos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2022,"date_issued":"2022","date_published":"2022","updated_at":"2026-11-19T05:45:39Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3198155"],"render_values":[{"text":"uoadl:3198155","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3198155","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3198155","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3198155","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Γράψας Κωνσταντίνος","Grapsas Konstantinos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2022"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3198155","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3198155"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η θεραπεία μέσω τέχνης είναι η διεπιστημονική μείξη της ψυχοθεραπείας και των εικαστικών τεχνών και αποτελεί ολοένα και πιο δημοφιλή μορφή υποστηρικτικής μη φαρμακευτικής θεραπευτικής προσέγγισης σε άτομα που χρήζουν ανακουφιστικής φροντίδας. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι η αξιολόγηση των επιδράσεων της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα (οργανικά και ψυχολογικά) που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: Πραγματοποιήθηκε εκτεταμένη συστηματική αναζήτηση από τον Σεπτέμβριο του 2021 έως το Φεβρουάριο του 2022 στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Sciencedirect και Google Scholar χρησιμοποιώντας ως λέξεις κλειδιά: θεραπεία μέσω τέχνης και φροντίδα καρκίνου (art therapy AND cancer care), θεραπεία μέσω τέχνης και ανακουφιστική φροντίδα ή υποστηρικτική φροντίδα (art therapy AND palliative care OR supportive care), παρεμβάσεις εικαστικών τεχνών και ευεξία ή συμπτώματα ή ποιότητα ζωής και καρκίνος (visual arts intervention AND well-being AND symptoms AND quality of life AND cancer). Τα κριτήρια εισόδου των ερευνών ήταν: μελέτες που ερευνούν την επίδραση της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο, μελέτες που αφορούν στο χρονικό διάστημα 2012-2022, μελέτες που αφορούν σε ενήλικες ασθενείς με καρκίνο, ανεξαρτήτως τύπου καρκίνου, σταδίου νόσου και σταδίου θεραπειών, μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις αφορούν αποκλειστικά στη θεραπεία μέσω εικαστικών τεχνών, ανεξαρτήτως τεχνικής και μέσων που χρησιμοποιήθηκαν στις παρεμβάσεις και μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν από ειδικευμένο άτομο στη θεραπεία μέσω τέχνης. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Στην ανασκόπηση χρησιμοποιήθηκαν 20 έρευνες, εκ των οποίων 6 είναι μεικτές και 14 πειραματικές (οιονεί πειραματικές, τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές και μη τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές). Τα αποτελέσματα της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης, υποδεικνύουν ότι η θεραπεία μέσω τέχνης, μπορεί να επιφέρει σημαντική βελτίωση στην ολική ευεξία (οργανική, ψυχική, κοινωνική, πνευματική) των ασθενών με καρκίνο, στην ενίσχυση της ποιότητας ζωής τους, καθώς και στην ελάττωση των συμπτωμάτων δυσφορίας, άγχους, κατάθλιψης, πόνου και κόπωσης. Οι εβδομαδιαίες ομαδικές συνεδρίες διάρκειας μίας ώρας, φαίνεται να αποτελούν την πιο κατάλληλη και αποτελεσματική μορφή θεραπείας μέσω τέχνης. Αντίστοιχα, η ζωγραφική φαίνεται να είναι η πιο εύκολα εφαρμόσιμη και κατάλληλη τεχνική για ασθενείς ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου θεραπείας/νόσου, που παράλληλα είναι αρκετά ευέλικτη σε σχέση με το χώρο που μπορεί να πραγματοποιηθεί. Οι συμπεριλαμβανόμενες μελέτες καλύπτουν μεγάλο μέρος του ανεπτυγμένου κόσμου, υποστηρίζοντας ότι η θεραπεία μέσω τέχνης είναι καλά αποδεκτή σε διάφορες κουλτούρες. Τέλος, δεν μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα για την μέγιστη αποτελεσματικότητά της θεραπείας μέσω τέχνης σε σχέση με τα στάδια θεραπειών/νόσου, για τη διάρκεια των θεραπευτικών αποτελεσμάτων, καθώς και τον αριθμό των συνεδριών λόγω της μεγάλης ανομοιογένειας μεταξύ των ερευνών. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η θεραπεία μέσω τέχνης φαίνεται να είναι εύκολα εφαρμόσιμη και πολύ βοηθητική μορφή υποστηρικτικής φροντίδας υγείας σε ασθενείς με καρκίνο ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου της νόσου και των θεραπειών. Όμως, περεταίρω μελέτη χρειάζεται για τον ακριβή καθορισμό των επιδράσεων και της αποτελεσματικότητας της θεραπείας μέσω τέχνης σε ασθενείς με καρκίνο, ιδιαίτερα ποιοτικού τύπου.","INTRODUCTION: Art therapy is the interdisciplinary mix of psychotherapy and the visual arts, which is becoming more and more popular amongst the supportive and non-pharmacological therapeutic approaches for patients needing palliative care. PURPOSE: This review will attempt to clarify and evaluate the effects of art therapy on the well-being, quality of life and the symptoms (physical and psychological) of cancer patients. METHODOLOGY: A thorough search was conducted from September 2021 to February 2022 in the databases Pubmed, Sciencedirect and Google Scholar, using the key words: art therapy AND cancer care, art therapy AND palliative care OR supportive care, visual arts intervention AND well-being OR symptoms OR quality of life AND cancer. The inclusion criteria for the studies were: studies that research the effect of art therapy on the well-being, the quality of life and the symptoms experienced by cancer patients, studies published from 2012 to 2022, studies that include adult patients with cancer, regardless of cancer type, stage of illness and stage of treatment, studies that solely focus on visual arts interventions, regardless of techniques and materials used and studies that the interventions were held by professional art therapists. RESULTS: Twenty studies were included in the review, 6 of which were mixed method and 14 were experimental studies (quasi experimental, randomized controlled trials, non-randomized controlled trials). The results of this review, suggest that art therapy can significantly improve the total well-being (physical, psychological, social, spiritual) of cancer patients, as well as enhance their quality of life and alleviate symptoms of distress, anxiety, depression, pain and fatigue. Weekly group sessions lasting a single hour, appear to be the most suitable and effective form of art therapy. Painting appears to be the most easily applicable and effective technique in art therapy, regardless of patient diagnosis, age and stage of illness and the treatment, as well as very flexible concerning the environment it can be performed. The included studies are across the world, supporting that art therapy is well received in multiple cultures. Lastly, no conclusion can be drawn concerning the maximum effect of art therapy in regards to stage of treatment/illness, as well as the number of sessions, due to the high heterogeneity amongst the studies. CONCLUSION: Art therapy appears to be a feasible and very helpful form of supportive care for cancer patients, regardless of their diagnoses and stage of illness and the therapies. However, more research is required to determine the specific effects of art therapy in cancer patients, especially qualitative studies."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Θεραπεία μέσω τέχνης στην ανακουφιστική φροντίδα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Γράψας Κωνσταντίνος","Grapsas Konstantinos"],"dc:date":["2022"],"dc:description":["ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η θεραπεία μέσω τέχνης είναι η διεπιστημονική μείξη της ψυχοθεραπείας και των εικαστικών τεχνών και αποτελεί ολοένα και πιο δημοφιλή μορφή υποστηρικτικής μη φαρμακευτικής θεραπευτικής προσέγγισης σε άτομα που χρήζουν ανακουφιστικής φροντίδας. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι η αξιολόγηση των επιδράσεων της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα (οργανικά και ψυχολογικά) που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: Πραγματοποιήθηκε εκτεταμένη συστηματική αναζήτηση από τον Σεπτέμβριο του 2021 έως το Φεβρουάριο του 2022 στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Sciencedirect και Google Scholar χρησιμοποιώντας ως λέξεις κλειδιά: θεραπεία μέσω τέχνης και φροντίδα καρκίνου (art therapy AND cancer care), θεραπεία μέσω τέχνης και ανακουφιστική φροντίδα ή υποστηρικτική φροντίδα (art therapy AND palliative care OR supportive care), παρεμβάσεις εικαστικών τεχνών και ευεξία ή συμπτώματα ή ποιότητα ζωής και καρκίνος (visual arts intervention AND well-being AND symptoms AND quality of life AND cancer). Τα κριτήρια εισόδου των ερευνών ήταν: μελέτες που ερευνούν την επίδραση της θεραπείας μέσω τέχνης στην ευεξία, στην ποιότητα ζωής και στα συμπτώματα που βιώνουν ασθενείς με καρκίνο, μελέτες που αφορούν στο χρονικό διάστημα 2012-2022, μελέτες που αφορούν σε ενήλικες ασθενείς με καρκίνο, ανεξαρτήτως τύπου καρκίνου, σταδίου νόσου και σταδίου θεραπειών, μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις αφορούν αποκλειστικά στη θεραπεία μέσω εικαστικών τεχνών, ανεξαρτήτως τεχνικής και μέσων που χρησιμοποιήθηκαν στις παρεμβάσεις και μελέτες των οποίων οι παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν από ειδικευμένο άτομο στη θεραπεία μέσω τέχνης. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ: Στην ανασκόπηση χρησιμοποιήθηκαν 20 έρευνες, εκ των οποίων 6 είναι μεικτές και 14 πειραματικές (οιονεί πειραματικές, τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές και μη τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες κλινικές δοκιμές). Τα αποτελέσματα της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης, υποδεικνύουν ότι η θεραπεία μέσω τέχνης, μπορεί να επιφέρει σημαντική βελτίωση στην ολική ευεξία (οργανική, ψυχική, κοινωνική, πνευματική) των ασθενών με καρκίνο, στην ενίσχυση της ποιότητας ζωής τους, καθώς και στην ελάττωση των συμπτωμάτων δυσφορίας, άγχους, κατάθλιψης, πόνου και κόπωσης. Οι εβδομαδιαίες ομαδικές συνεδρίες διάρκειας μίας ώρας, φαίνεται να αποτελούν την πιο κατάλληλη και αποτελεσματική μορφή θεραπείας μέσω τέχνης. Αντίστοιχα, η ζωγραφική φαίνεται να είναι η πιο εύκολα εφαρμόσιμη και κατάλληλη τεχνική για ασθενείς ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου θεραπείας/νόσου, που παράλληλα είναι αρκετά ευέλικτη σε σχέση με το χώρο που μπορεί να πραγματοποιηθεί. Οι συμπεριλαμβανόμενες μελέτες καλύπτουν μεγάλο μέρος του ανεπτυγμένου κόσμου, υποστηρίζοντας ότι η θεραπεία μέσω τέχνης είναι καλά αποδεκτή σε διάφορες κουλτούρες. Τέλος, δεν μπορεί να εξαχθεί συμπέρασμα για την μέγιστη αποτελεσματικότητά της θεραπείας μέσω τέχνης σε σχέση με τα στάδια θεραπειών/νόσου, για τη διάρκεια των θεραπευτικών αποτελεσμάτων, καθώς και τον αριθμό των συνεδριών λόγω της μεγάλης ανομοιογένειας μεταξύ των ερευνών. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η θεραπεία μέσω τέχνης φαίνεται να είναι εύκολα εφαρμόσιμη και πολύ βοηθητική μορφή υποστηρικτικής φροντίδας υγείας σε ασθενείς με καρκίνο ανεξαρτήτως διάγνωσης, ηλικίας και σταδίου της νόσου και των θεραπειών. Όμως, περεταίρω μελέτη χρειάζεται για τον ακριβή καθορισμό των επιδράσεων και της αποτελεσματικότητας της θεραπείας μέσω τέχνης σε ασθενείς με καρκίνο, ιδιαίτερα ποιοτικού τύπου.","INTRODUCTION: Art therapy is the interdisciplinary mix of psychotherapy and the visual arts, which is becoming more and more popular amongst the supportive and non-pharmacological therapeutic approaches for patients needing palliative care. PURPOSE: This review will attempt to clarify and evaluate the effects of art therapy on the well-being, quality of life and the symptoms (physical and psychological) of cancer patients. METHODOLOGY: A thorough search was conducted from September 2021 to February 2022 in the databases Pubmed, Sciencedirect and Google Scholar, using the key words: art therapy AND cancer care, art therapy AND palliative care OR supportive care, visual arts intervention AND well-being OR symptoms OR quality of life AND cancer. The inclusion criteria for the studies were: studies that research the effect of art therapy on the well-being, the quality of life and the symptoms experienced by cancer patients, studies published from 2012 to 2022, studies that include adult patients with cancer, regardless of cancer type, stage of illness and stage of treatment, studies that solely focus on visual arts interventions, regardless of techniques and materials used and studies that the interventions were held by professional art therapists. RESULTS: Twenty studies were included in the review, 6 of which were mixed method and 14 were experimental studies (quasi experimental, randomized controlled trials, non-randomized controlled trials). The results of this review, suggest that art therapy can significantly improve the total well-being (physical, psychological, social, spiritual) of cancer patients, as well as enhance their quality of life and alleviate symptoms of distress, anxiety, depression, pain and fatigue. Weekly group sessions lasting a single hour, appear to be the most suitable and effective form of art therapy. Painting appears to be the most easily applicable and effective technique in art therapy, regardless of patient diagnosis, age and stage of illness and the treatment, as well as very flexible concerning the environment it can be performed. The included studies are across the world, supporting that art therapy is well received in multiple cultures. Lastly, no conclusion can be drawn concerning the maximum effect of art therapy in regards to stage of treatment/illness, as well as the number of sessions, due to the high heterogeneity amongst the studies. CONCLUSION: Art therapy appears to be a feasible and very helpful form of supportive care for cancer patients, regardless of their diagnoses and stage of illness and the therapies. However, more research is required to determine the specific effects of art therapy in cancer patients, especially qualitative studies."],"dc:identifier":["uoadl:3198155","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3198155"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Θεραπεία μέσω τέχνης στην ανακουφιστική φροντίδα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:45:39Z"}