{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3222190"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3222190","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Εξελίξεις στην επιστήμη της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία","abstract":"Εισαγωγή H Φαρμακοεπαγρύπνηση αποτελεί την επιστήμη και τις ενέργειες που αποσκοπούν στην ανίχνευση, αξιολόγηση, κατανόηση και πρόληψη των ανεπιθύμητων ενεργειών ή άλλων πιθανολογούμενων προβλημάτων που σχετίζονται με εγκεκριμένα φάρμακα/εμβόλια. Η εξέλιξη της φαρμακοεπαγρύπνησης προέκυψε μέσω προβλημάτων, συζητήσεων και «σκανδάλων» που εμφανίστηκαν τον 19ο αιώνα, μερικά από τα οποία οδήγησαν σε θέσπιση νομοθεσίας για την προστασία των ασθενών ενώ ενίσχυσαν και τις απαιτήσεις σχετικά με την ασφάλεια. Η υπόθεση της θαλιδομίδης στις αρχές του ‘60 πυροδότησε τις πρώτες νομοθετικές ρυθμίσεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης που ολοκληρώθηκαν με τη θεσμοθέτηση των Ευρωπαϊκών Κανονισμών και τη δημοσίευση των Οδηγιών Καλής Πρακτικής Φαρμακοεπαγρύπνησης. Σκοπός της εργασίας Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να παραθέσει όλες τις εξελίξεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία, να αναλύσει όλες τις πτυχές της επιστήμης αυτής, να ασχοληθεί με ζητήματα που δεν έχουν ακόμα επιλυθεί και να θέσει τις βάσεις για το μέλλον της Φαρμακοεπαγρύπνησης. Μέθοδοι Η παρούσα εργασία χρησιμοποίησε την μέθοδο Vancouver ως βιβλιογραφική μέθοδο για την παράθεση της βιβλιογραφίας με την βοήθεια του εργαλείου Mendeley Reference Manager έκδοση 2.70.0. Η αναζήτηση των άρθρων που χρησιμοποιήθηκαν έγινε στους ιστότοπους του PubMed, του Google Scholar, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), του Οργανισμού Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής (FDA), της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως της Ελλάδας αλλά και του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων. Χρησιμοποιήθηκαν λέξεις κλειδιά, με κυριότερους τους όρους «φαρμακοεπαγρύπνηση», «νομοθεσία», «Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων», «Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής», «κορονοϊός» αλλά και άλλοι ορισμοί. Τα αποτελέσματα κατέδειξαν 800 άρθρα, από τα οποία χρησιμοποιήθηκαν τα 84 για τους σκοπούς της εργασίας. Τα υπόλοιπα άρθρα απορρίφθηκαν λόγω μη συνάφειας με το αντικείμενο και τον σκοπό αυτής της εργασίας. Αποτελέσματα Η ανάλυση του περιεχομένου αλλά και των εξελίξεων των διεργασιών των Οδηγιών Καλής Πρακτικής για τη Φαρμακοεπαγρύπνηση, η κριτική ανάλυση βασικών προβλημάτων που χρονίζουν αλλά και η αλληλεπίδραση των διαφορετικών σημείων και ατόμων που συμμετέχουν ενεργά στον τομέα αυτό οδηγεί στην καλύτερη κατανόηση της επιστήμης αυτής. Συμπεράσματα Συμπερασματικά, τονίζεται ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης με την κατάλληλη εκπαίδευση του προσωπικού ίσως αποτελέσουν τα εργαλεία για την επίλυση των χρόνιων προβλημάτων στον τομέα αυτό και συμβάλλουν στην περαιτέρω εξέλιξη της επιστήμης της Φαρμακοεπαγρύπνησης.","abstract_html":"Εισαγωγή H Φαρμακοεπαγρύπνηση αποτελεί την επιστήμη και τις ενέργειες που αποσκοπούν στην ανίχνευση, αξιολόγηση, κατανόηση και πρόληψη των ανεπιθύμητων ενεργειών ή άλλων πιθανολογούμενων προβλημάτων που σχετίζονται με εγκεκριμένα φάρμακα/εμβόλια. Η εξέλιξη της φαρμακοεπαγρύπνησης προέκυψε μέσω προβλημάτων, συζητήσεων και «σκανδάλων» που εμφανίστηκαν τον 19ο αιώνα, μερικά από τα οποία οδήγησαν σε θέσπιση νομοθεσίας για την προστασία των ασθενών ενώ ενίσχυσαν και τις απαιτήσεις σχετικά με την ασφάλεια. Η υπόθεση της θαλιδομίδης στις αρχές του ‘60 πυροδότησε τις πρώτες νομοθετικές ρυθμίσεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης που ολοκληρώθηκαν με τη θεσμοθέτηση των Ευρωπαϊκών Κανονισμών και τη δημοσίευση των Οδηγιών Καλής Πρακτικής Φαρμακοεπαγρύπνησης. Σκοπός της εργασίας Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να παραθέσει όλες τις εξελίξεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία, να αναλύσει όλες τις πτυχές της επιστήμης αυτής, να ασχοληθεί με ζητήματα που δεν έχουν ακόμα επιλυθεί και να θέσει τις βάσεις για το μέλλον της Φαρμακοεπαγρύπνησης. Μέθοδοι Η παρούσα εργασία χρησιμοποίησε την μέθοδο Vancouver ως βιβλιογραφική μέθοδο για την παράθεση της βιβλιογραφίας με την βοήθεια του εργαλείου Mendeley Reference Manager έκδοση 2.70.0. Η αναζήτηση των άρθρων που χρησιμοποιήθηκαν έγινε στους ιστότοπους του PubMed, του Google Scholar, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), του Οργανισμού Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής (FDA), της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως της Ελλάδας αλλά και του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων. Χρησιμοποιήθηκαν λέξεις κλειδιά, με κυριότερους τους όρους «φαρμακοεπαγρύπνηση», «νομοθεσία», «Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων», «Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής», «κορονοϊός» αλλά και άλλοι ορισμοί. Τα αποτελέσματα κατέδειξαν 800 άρθρα, από τα οποία χρησιμοποιήθηκαν τα 84 για τους σκοπούς της εργασίας. Τα υπόλοιπα άρθρα απορρίφθηκαν λόγω μη συνάφειας με το αντικείμενο και τον σκοπό αυτής της εργασίας. Αποτελέσματα Η ανάλυση του περιεχομένου αλλά και των εξελίξεων των διεργασιών των Οδηγιών Καλής Πρακτικής για τη Φαρμακοεπαγρύπνηση, η κριτική ανάλυση βασικών προβλημάτων που χρονίζουν αλλά και η αλληλεπίδραση των διαφορετικών σημείων και ατόμων που συμμετέχουν ενεργά στον τομέα αυτό οδηγεί στην καλύτερη κατανόηση της επιστήμης αυτής. Συμπεράσματα Συμπερασματικά, τονίζεται ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης με την κατάλληλη εκπαίδευση του προσωπικού ίσως αποτελέσουν τα εργαλεία για την επίλυση των χρόνιων προβλημάτων στον τομέα αυτό και συμβάλλουν στην περαιτέρω εξέλιξη της επιστήμης της Φαρμακοεπαγρύπνησης.","abstract_has_math":false,"creators":["Καραφωτιά Μαρία-Βάσια","Karafotia Maria-Vasia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2022,"date_issued":"2022","date_published":"2022","updated_at":"2026-11-19T05:47:11Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3222190"],"render_values":[{"text":"uoadl:3222190","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3222190","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3222190","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3222190","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Καραφωτιά Μαρία-Βάσια","Karafotia Maria-Vasia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2022"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3222190","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3222190"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή H Φαρμακοεπαγρύπνηση αποτελεί την επιστήμη και τις ενέργειες που αποσκοπούν στην ανίχνευση, αξιολόγηση, κατανόηση και πρόληψη των ανεπιθύμητων ενεργειών ή άλλων πιθανολογούμενων προβλημάτων που σχετίζονται με εγκεκριμένα φάρμακα/εμβόλια. Η εξέλιξη της φαρμακοεπαγρύπνησης προέκυψε μέσω προβλημάτων, συζητήσεων και «σκανδάλων» που εμφανίστηκαν τον 19ο αιώνα, μερικά από τα οποία οδήγησαν σε θέσπιση νομοθεσίας για την προστασία των ασθενών ενώ ενίσχυσαν και τις απαιτήσεις σχετικά με την ασφάλεια. Η υπόθεση της θαλιδομίδης στις αρχές του ‘60 πυροδότησε τις πρώτες νομοθετικές ρυθμίσεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης που ολοκληρώθηκαν με τη θεσμοθέτηση των Ευρωπαϊκών Κανονισμών και τη δημοσίευση των Οδηγιών Καλής Πρακτικής Φαρμακοεπαγρύπνησης. Σκοπός της εργασίας Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να παραθέσει όλες τις εξελίξεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία, να αναλύσει όλες τις πτυχές της επιστήμης αυτής, να ασχοληθεί με ζητήματα που δεν έχουν ακόμα επιλυθεί και να θέσει τις βάσεις για το μέλλον της Φαρμακοεπαγρύπνησης. Μέθοδοι Η παρούσα εργασία χρησιμοποίησε την μέθοδο Vancouver ως βιβλιογραφική μέθοδο για την παράθεση της βιβλιογραφίας με την βοήθεια του εργαλείου Mendeley Reference Manager έκδοση 2.70.0. Η αναζήτηση των άρθρων που χρησιμοποιήθηκαν έγινε στους ιστότοπους του PubMed, του Google Scholar, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), του Οργανισμού Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής (FDA), της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως της Ελλάδας αλλά και του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων. Χρησιμοποιήθηκαν λέξεις κλειδιά, με κυριότερους τους όρους «φαρμακοεπαγρύπνηση», «νομοθεσία», «Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων», «Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής», «κορονοϊός» αλλά και άλλοι ορισμοί. Τα αποτελέσματα κατέδειξαν 800 άρθρα, από τα οποία χρησιμοποιήθηκαν τα 84 για τους σκοπούς της εργασίας. Τα υπόλοιπα άρθρα απορρίφθηκαν λόγω μη συνάφειας με το αντικείμενο και τον σκοπό αυτής της εργασίας. Αποτελέσματα Η ανάλυση του περιεχομένου αλλά και των εξελίξεων των διεργασιών των Οδηγιών Καλής Πρακτικής για τη Φαρμακοεπαγρύπνηση, η κριτική ανάλυση βασικών προβλημάτων που χρονίζουν αλλά και η αλληλεπίδραση των διαφορετικών σημείων και ατόμων που συμμετέχουν ενεργά στον τομέα αυτό οδηγεί στην καλύτερη κατανόηση της επιστήμης αυτής. Συμπεράσματα Συμπερασματικά, τονίζεται ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης με την κατάλληλη εκπαίδευση του προσωπικού ίσως αποτελέσουν τα εργαλεία για την επίλυση των χρόνιων προβλημάτων στον τομέα αυτό και συμβάλλουν στην περαιτέρω εξέλιξη της επιστήμης της Φαρμακοεπαγρύπνησης.","Introduction Pharmacovigilance is the science and activities relating to the detection, assessment, understanding and prevention of adverse effects or any other authorized medicines/vaccines related problems. The evolution of pharmacovigilance emerged through problems, debates and \"scandals\" that appeared in the 19th century, some of which led to legislation in order to protect patients whilst reinforcing the demands about safety. The thalidomide case in the early ‘60s sparked the first pharmacovigilance legislation that was completed with the enactment of the European Regulations and the publication of Good Pharmacovigilance Practices. Objectives The purpose of this paper is to list all the latest evolutions in the field of Pharmacovigilance in the last decade, to analyze all aspects of this science, to address issues that have not yet been resolved and to lay the foundations for the future of Pharmacovigilance. Methods The present thesis used the Vancouver method as a bibliographic method for citing the literature using the Mendeley Reference Manager tool, version 2.70.0. The articles used were researched on the websites of PubMed, Google Scholar, the European Commission, the European Medicines Agency (EMA), the Food and Drug Administration of America (FDA), the Greek Official Government Gazette and the National Organization for Medicines. Keywords were used, with the main terms \"pharmacovigilance\", \"legislation\", \"European Medicines Agency\", \"Food and Drug Administration of America\", \"coronavirus\" and other definitions. The results listed 800 articles, of which 84 were used for the purposes of the paper. The remaining articles were discarded due to no correlation with the subject matter and the purpose of this dissertation. Results The analysis of the content and the developments of the processes of the Good Pharmacovigilance Practices, the critical analysis of the main problems that linger and the interaction of different points and the people that actively participate in this field leads to a better understanding of this science. Conclusion In conclusion, it is emphasized that the evolution of technology and artificial intelligence with the appropriate training of staff, may be the tools to solve chronic problems in this area and contribute to the further development of the science of Pharmacovigilance."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Εξελίξεις στην επιστήμη της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Καραφωτιά Μαρία-Βάσια","Karafotia Maria-Vasia"],"dc:date":["2022"],"dc:description":["Εισαγωγή H Φαρμακοεπαγρύπνηση αποτελεί την επιστήμη και τις ενέργειες που αποσκοπούν στην ανίχνευση, αξιολόγηση, κατανόηση και πρόληψη των ανεπιθύμητων ενεργειών ή άλλων πιθανολογούμενων προβλημάτων που σχετίζονται με εγκεκριμένα φάρμακα/εμβόλια. Η εξέλιξη της φαρμακοεπαγρύπνησης προέκυψε μέσω προβλημάτων, συζητήσεων και «σκανδάλων» που εμφανίστηκαν τον 19ο αιώνα, μερικά από τα οποία οδήγησαν σε θέσπιση νομοθεσίας για την προστασία των ασθενών ενώ ενίσχυσαν και τις απαιτήσεις σχετικά με την ασφάλεια. Η υπόθεση της θαλιδομίδης στις αρχές του ‘60 πυροδότησε τις πρώτες νομοθετικές ρυθμίσεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης που ολοκληρώθηκαν με τη θεσμοθέτηση των Ευρωπαϊκών Κανονισμών και τη δημοσίευση των Οδηγιών Καλής Πρακτικής Φαρμακοεπαγρύπνησης. Σκοπός της εργασίας Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να παραθέσει όλες τις εξελίξεις στον τομέα της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία, να αναλύσει όλες τις πτυχές της επιστήμης αυτής, να ασχοληθεί με ζητήματα που δεν έχουν ακόμα επιλυθεί και να θέσει τις βάσεις για το μέλλον της Φαρμακοεπαγρύπνησης. Μέθοδοι Η παρούσα εργασία χρησιμοποίησε την μέθοδο Vancouver ως βιβλιογραφική μέθοδο για την παράθεση της βιβλιογραφίας με την βοήθεια του εργαλείου Mendeley Reference Manager έκδοση 2.70.0. Η αναζήτηση των άρθρων που χρησιμοποιήθηκαν έγινε στους ιστότοπους του PubMed, του Google Scholar, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), του Οργανισμού Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής (FDA), της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως της Ελλάδας αλλά και του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων. Χρησιμοποιήθηκαν λέξεις κλειδιά, με κυριότερους τους όρους «φαρμακοεπαγρύπνηση», «νομοθεσία», «Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων», «Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων της Αμερικής», «κορονοϊός» αλλά και άλλοι ορισμοί. Τα αποτελέσματα κατέδειξαν 800 άρθρα, από τα οποία χρησιμοποιήθηκαν τα 84 για τους σκοπούς της εργασίας. Τα υπόλοιπα άρθρα απορρίφθηκαν λόγω μη συνάφειας με το αντικείμενο και τον σκοπό αυτής της εργασίας. Αποτελέσματα Η ανάλυση του περιεχομένου αλλά και των εξελίξεων των διεργασιών των Οδηγιών Καλής Πρακτικής για τη Φαρμακοεπαγρύπνηση, η κριτική ανάλυση βασικών προβλημάτων που χρονίζουν αλλά και η αλληλεπίδραση των διαφορετικών σημείων και ατόμων που συμμετέχουν ενεργά στον τομέα αυτό οδηγεί στην καλύτερη κατανόηση της επιστήμης αυτής. Συμπεράσματα Συμπερασματικά, τονίζεται ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης με την κατάλληλη εκπαίδευση του προσωπικού ίσως αποτελέσουν τα εργαλεία για την επίλυση των χρόνιων προβλημάτων στον τομέα αυτό και συμβάλλουν στην περαιτέρω εξέλιξη της επιστήμης της Φαρμακοεπαγρύπνησης.","Introduction Pharmacovigilance is the science and activities relating to the detection, assessment, understanding and prevention of adverse effects or any other authorized medicines/vaccines related problems. The evolution of pharmacovigilance emerged through problems, debates and \"scandals\" that appeared in the 19th century, some of which led to legislation in order to protect patients whilst reinforcing the demands about safety. The thalidomide case in the early ‘60s sparked the first pharmacovigilance legislation that was completed with the enactment of the European Regulations and the publication of Good Pharmacovigilance Practices. Objectives The purpose of this paper is to list all the latest evolutions in the field of Pharmacovigilance in the last decade, to analyze all aspects of this science, to address issues that have not yet been resolved and to lay the foundations for the future of Pharmacovigilance. Methods The present thesis used the Vancouver method as a bibliographic method for citing the literature using the Mendeley Reference Manager tool, version 2.70.0. The articles used were researched on the websites of PubMed, Google Scholar, the European Commission, the European Medicines Agency (EMA), the Food and Drug Administration of America (FDA), the Greek Official Government Gazette and the National Organization for Medicines. Keywords were used, with the main terms \"pharmacovigilance\", \"legislation\", \"European Medicines Agency\", \"Food and Drug Administration of America\", \"coronavirus\" and other definitions. The results listed 800 articles, of which 84 were used for the purposes of the paper. The remaining articles were discarded due to no correlation with the subject matter and the purpose of this dissertation. Results The analysis of the content and the developments of the processes of the Good Pharmacovigilance Practices, the critical analysis of the main problems that linger and the interaction of different points and the people that actively participate in this field leads to a better understanding of this science. Conclusion In conclusion, it is emphasized that the evolution of technology and artificial intelligence with the appropriate training of staff, may be the tools to solve chronic problems in this area and contribute to the further development of the science of Pharmacovigilance."],"dc:identifier":["uoadl:3222190","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3222190"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Εξελίξεις στην επιστήμη της Φαρμακοεπαγρύπνησης την τελευταία δεκαετία"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T05:47:11Z"}