{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3256298"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3256298","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΓΟΝΙΔΙΟΥ PIK3CA ΣΕ ΚΥΚΛΟΦΟΡΟΥΝΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟ ctDNA ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ NSCLC ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΜΕ OSIMERTINIB","abstract":"Το Osimertinib είναι ένας αναστολέας τυροσινικής κινάσης (TKI) 3ης γενιάς, που χορηγείται ως θεραπεία στους ασθενείς με Μη-Μικροκυτταρικό Καρκίνο του Πνεύμονα (NSCLC), οι οποίοι φέρουν μεταλλάξεις του EGFR. Αν και αποτελεί αποτελεσματικότερη θεραπευτική επιλογή από τους ΤΚΙs προηγούμενης γενιάς, η εμφάνιση αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib είναι αναπόφευκτη. Η Υγρή Βιοψία αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για τη μοριακή διάγνωση του NSCLC, αλλά και για την παρακολούθηση της θεραπείας και την έγκαιρη διάγνωση της εξέλιξης της νόσου, σε διάφορους τύπους καρκίνου. Συγκεκριμένα, η ανίχνευση μεταλλάξεων σε γονίδια-στόχους μπορεί να συμβάλλει στην επιλογή κατάλληλης θεραπευτικής προσέγγισης. Στόχος της παρούσας εργασίας, ήταν η ανίχνευση μεταλλάξεων του γονιδίου PIK3CA, που αποτελεί συχνό μηχανισμό αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib, με συνδυασμό μίας αλληλοειδικής-PCR και Ανάλυσης Καμπυλών Τήξης. Η ανάλυση έγινε σε δείγματα cfDNA και αντίστοιχα CTCs, από το αίμα 48 ασθενών με NSCLC, που συλλέχθηκαν σε δύο φάσεις: α) πριν την έναρξη θεραπείας με osimertinib (baseline) και β) κατά την εξέλιξη της νόσου (PD). Τα αποτελέσματα ανέδειξαν την ετερογένεια του όγκου, καθώς ανιχνεύθηκαν 16 μεταλλάξεις του PIK3CA σε 12 ασθενείς, σε διαφορετικά ποσοστά ( 9/16 H1047R, 3/16 E545K, 4/16 E542K), στα δείγματα cfDNA που απομονώθηκαν από το πλάσμα των ασθενών, ενώ καμία μετάλλαξη δεν ανιχνεύθηκε στα δείγματα CTCs. Η ανίχνευση των PIK3CA μεταλλάξεων, σε συμφωνία με τη βιβλιογραφία, υποδεικνύει την πιθανή συσχέτισή τους με την ανάπτυξη αντίστασης, ωστόσο είναι αναγκαία η διεξαγωγή εκτενέστερων μελετών σε μεγαλύτερους πληθυσμούς ασθενών, για την αξιολόγηση της κλινικής τους σημασίας. Παράλληλα, συγκρίθηκαν 2 διαφορετικοί μέθοδοι απομόνωσης cfDNA από το πλάσμα των ασθενών, τα εμπορικά διαθέσιμα κιτ: cobas® cfDNA Sample Preparation Kit και QIAamp CNA Kit. Μόνο το QIAamp kit πέτυχε την απομόνωση επαρκούς ποσότητας cfDNA, για την ανίχνευση των μεταλλάξεων με το πρωτόκολλο που χρησιμοποιήθηκε στην παρούσα εργασία. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ακόμα μία φορά τη σημασία της αξιολόγησης και καθιέρωσης εγκεκριμένων και πρότυπων διαδικασιών, τόσο σε προ-αναλυτικό, όσο και σε αναλυτικό επίπεδο, για την ενσωμάτωση των αναλύσεων υγρής βιοψίας στην κλινική πρακτική.","abstract_html":"Το Osimertinib είναι ένας αναστολέας τυροσινικής κινάσης (TKI) 3ης γενιάς, που χορηγείται ως θεραπεία στους ασθενείς με Μη-Μικροκυτταρικό Καρκίνο του Πνεύμονα (NSCLC), οι οποίοι φέρουν μεταλλάξεις του EGFR. Αν και αποτελεί αποτελεσματικότερη θεραπευτική επιλογή από τους ΤΚΙs προηγούμενης γενιάς, η εμφάνιση αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib είναι αναπόφευκτη. Η Υγρή Βιοψία αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για τη μοριακή διάγνωση του NSCLC, αλλά και για την παρακολούθηση της θεραπείας και την έγκαιρη διάγνωση της εξέλιξης της νόσου, σε διάφορους τύπους καρκίνου. Συγκεκριμένα, η ανίχνευση μεταλλάξεων σε γονίδια-στόχους μπορεί να συμβάλλει στην επιλογή κατάλληλης θεραπευτικής προσέγγισης. Στόχος της παρούσας εργασίας, ήταν η ανίχνευση μεταλλάξεων του γονιδίου PIK3CA, που αποτελεί συχνό μηχανισμό αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib, με συνδυασμό μίας αλληλοειδικής-PCR και Ανάλυσης Καμπυλών Τήξης. Η ανάλυση έγινε σε δείγματα cfDNA και αντίστοιχα CTCs, από το αίμα 48 ασθενών με NSCLC, που συλλέχθηκαν σε δύο φάσεις: α) πριν την έναρξη θεραπείας με osimertinib (baseline) και β) κατά την εξέλιξη της νόσου (PD). Τα αποτελέσματα ανέδειξαν την ετερογένεια του όγκου, καθώς ανιχνεύθηκαν 16 μεταλλάξεις του PIK3CA σε 12 ασθενείς, σε διαφορετικά ποσοστά ( 9/16 H1047R, 3/16 E545K, 4/16 E542K), στα δείγματα cfDNA που απομονώθηκαν από το πλάσμα των ασθενών, ενώ καμία μετάλλαξη δεν ανιχνεύθηκε στα δείγματα CTCs. Η ανίχνευση των PIK3CA μεταλλάξεων, σε συμφωνία με τη βιβλιογραφία, υποδεικνύει την πιθανή συσχέτισή τους με την ανάπτυξη αντίστασης, ωστόσο είναι αναγκαία η διεξαγωγή εκτενέστερων μελετών σε μεγαλύτερους πληθυσμούς ασθενών, για την αξιολόγηση της κλινικής τους σημασίας. Παράλληλα, συγκρίθηκαν 2 διαφορετικοί μέθοδοι απομόνωσης cfDNA από το πλάσμα των ασθενών, τα εμπορικά διαθέσιμα κιτ: cobas® cfDNA Sample Preparation Kit και QIAamp CNA Kit. Μόνο το QIAamp kit πέτυχε την απομόνωση επαρκούς ποσότητας cfDNA, για την ανίχνευση των μεταλλάξεων με το πρωτόκολλο που χρησιμοποιήθηκε στην παρούσα εργασία. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ακόμα μία φορά τη σημασία της αξιολόγησης και καθιέρωσης εγκεκριμένων και πρότυπων διαδικασιών, τόσο σε προ-αναλυτικό, όσο και σε αναλυτικό επίπεδο, για την ενσωμάτωση των αναλύσεων υγρής βιοψίας στην κλινική πρακτική.","abstract_has_math":false,"creators":["Μάρρας Θεόδωρος","Marras Theodoros"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2022,"date_issued":"2022","date_published":"2022","updated_at":"2026-11-19T06:20:31Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3256298"],"render_values":[{"text":"uoadl:3256298","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3256298","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3256298","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3256298","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μάρρας Θεόδωρος","Marras Theodoros"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2022"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3256298","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3256298"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Το Osimertinib είναι ένας αναστολέας τυροσινικής κινάσης (TKI) 3ης γενιάς, που χορηγείται ως θεραπεία στους ασθενείς με Μη-Μικροκυτταρικό Καρκίνο του Πνεύμονα (NSCLC), οι οποίοι φέρουν μεταλλάξεις του EGFR. Αν και αποτελεί αποτελεσματικότερη θεραπευτική επιλογή από τους ΤΚΙs προηγούμενης γενιάς, η εμφάνιση αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib είναι αναπόφευκτη. Η Υγρή Βιοψία αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για τη μοριακή διάγνωση του NSCLC, αλλά και για την παρακολούθηση της θεραπείας και την έγκαιρη διάγνωση της εξέλιξης της νόσου, σε διάφορους τύπους καρκίνου. Συγκεκριμένα, η ανίχνευση μεταλλάξεων σε γονίδια-στόχους μπορεί να συμβάλλει στην επιλογή κατάλληλης θεραπευτικής προσέγγισης. Στόχος της παρούσας εργασίας, ήταν η ανίχνευση μεταλλάξεων του γονιδίου PIK3CA, που αποτελεί συχνό μηχανισμό αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib, με συνδυασμό μίας αλληλοειδικής-PCR και Ανάλυσης Καμπυλών Τήξης. Η ανάλυση έγινε σε δείγματα cfDNA και αντίστοιχα CTCs, από το αίμα 48 ασθενών με NSCLC, που συλλέχθηκαν σε δύο φάσεις: α) πριν την έναρξη θεραπείας με osimertinib (baseline) και β) κατά την εξέλιξη της νόσου (PD). Τα αποτελέσματα ανέδειξαν την ετερογένεια του όγκου, καθώς ανιχνεύθηκαν 16 μεταλλάξεις του PIK3CA σε 12 ασθενείς, σε διαφορετικά ποσοστά ( 9/16 H1047R, 3/16 E545K, 4/16 E542K), στα δείγματα cfDNA που απομονώθηκαν από το πλάσμα των ασθενών, ενώ καμία μετάλλαξη δεν ανιχνεύθηκε στα δείγματα CTCs. Η ανίχνευση των PIK3CA μεταλλάξεων, σε συμφωνία με τη βιβλιογραφία, υποδεικνύει την πιθανή συσχέτισή τους με την ανάπτυξη αντίστασης, ωστόσο είναι αναγκαία η διεξαγωγή εκτενέστερων μελετών σε μεγαλύτερους πληθυσμούς ασθενών, για την αξιολόγηση της κλινικής τους σημασίας. Παράλληλα, συγκρίθηκαν 2 διαφορετικοί μέθοδοι απομόνωσης cfDNA από το πλάσμα των ασθενών, τα εμπορικά διαθέσιμα κιτ: cobas® cfDNA Sample Preparation Kit και QIAamp CNA Kit. Μόνο το QIAamp kit πέτυχε την απομόνωση επαρκούς ποσότητας cfDNA, για την ανίχνευση των μεταλλάξεων με το πρωτόκολλο που χρησιμοποιήθηκε στην παρούσα εργασία. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ακόμα μία φορά τη σημασία της αξιολόγησης και καθιέρωσης εγκεκριμένων και πρότυπων διαδικασιών, τόσο σε προ-αναλυτικό, όσο και σε αναλυτικό επίπεδο, για την ενσωμάτωση των αναλύσεων υγρής βιοψίας στην κλινική πρακτική.","Osimertinib is a 3rd generation Tyrosine-Kinase Inhibitor (TKI), used for the treatment of EGFR mutant Non-Small Lung Cancer (NSCLC) patients. Although osimertinib constitutes a more effective treatment option compared to previous generation TKIs, resistance to therapy is inevitable. Liquid Biopsy is a useful tool for the molecular diagnosis of NSCLC, as well as treatment monitoring and early detection of disease progression, in many cancer types. In particular, detection of mutations in target-genes can aid in appropriate therapeutic approach decision making. The main goal of this study was the detection of PIK3CA mutations, considered as a frequent resistance mechanism in osimertinib treatment, by using a combination of allele-specific PCR and Melting Curve Analysis. For the analysis of cfDNA and paired CTCs samples, peripheral blood of 48 NSCLC patient was collected at two timepoints: a) before osimertinib treatment initiation (baseline) and b) at progression of disease (PD). Analysis results highlighted the tumor heterogeneity, as 16 PIK3CA mutations were detected in plasma cfDNA samples of 12 patients (9/16 H1047R, 3/16 E545K, 4/16 E542K), but no mutation was detected in CTCs samples. Detection of PIK3CA mutations, as expected according to the literature, showed that there is a potential relation with resistance mechanisms; however it is necessary to conduct larger scale clinical trials to evaluate their clinical significance. At the same time, a direct comparison of two different cfDNA extraction commercial kits, from blood plasma of patients, was performed between the cobas® cfDNA Sample Preparation Kit and QIAamp CNA Kit. QIAamp kit was the only to achieve a sufficient yield of extracted cfDNA, for the detection of PIK3CA mutations, using the protocol of this study. The comparison results indicate once again the importance of evaluating and establishing, approved and standardized procedures, in the pre-analytical as well as the analytical phase, before the integration of liquid biopsy tests in clinical practice."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΓΟΝΙΔΙΟΥ PIK3CA ΣΕ ΚΥΚΛΟΦΟΡΟΥΝΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟ ctDNA ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ NSCLC ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΜΕ OSIMERTINIB"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μάρρας Θεόδωρος","Marras Theodoros"],"dc:date":["2022"],"dc:description":["Το Osimertinib είναι ένας αναστολέας τυροσινικής κινάσης (TKI) 3ης γενιάς, που χορηγείται ως θεραπεία στους ασθενείς με Μη-Μικροκυτταρικό Καρκίνο του Πνεύμονα (NSCLC), οι οποίοι φέρουν μεταλλάξεις του EGFR. Αν και αποτελεί αποτελεσματικότερη θεραπευτική επιλογή από τους ΤΚΙs προηγούμενης γενιάς, η εμφάνιση αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib είναι αναπόφευκτη. Η Υγρή Βιοψία αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για τη μοριακή διάγνωση του NSCLC, αλλά και για την παρακολούθηση της θεραπείας και την έγκαιρη διάγνωση της εξέλιξης της νόσου, σε διάφορους τύπους καρκίνου. Συγκεκριμένα, η ανίχνευση μεταλλάξεων σε γονίδια-στόχους μπορεί να συμβάλλει στην επιλογή κατάλληλης θεραπευτικής προσέγγισης. Στόχος της παρούσας εργασίας, ήταν η ανίχνευση μεταλλάξεων του γονιδίου PIK3CA, που αποτελεί συχνό μηχανισμό αντίστασης στη θεραπεία με osimertinib, με συνδυασμό μίας αλληλοειδικής-PCR και Ανάλυσης Καμπυλών Τήξης. Η ανάλυση έγινε σε δείγματα cfDNA και αντίστοιχα CTCs, από το αίμα 48 ασθενών με NSCLC, που συλλέχθηκαν σε δύο φάσεις: α) πριν την έναρξη θεραπείας με osimertinib (baseline) και β) κατά την εξέλιξη της νόσου (PD). Τα αποτελέσματα ανέδειξαν την ετερογένεια του όγκου, καθώς ανιχνεύθηκαν 16 μεταλλάξεις του PIK3CA σε 12 ασθενείς, σε διαφορετικά ποσοστά ( 9/16 H1047R, 3/16 E545K, 4/16 E542K), στα δείγματα cfDNA που απομονώθηκαν από το πλάσμα των ασθενών, ενώ καμία μετάλλαξη δεν ανιχνεύθηκε στα δείγματα CTCs. Η ανίχνευση των PIK3CA μεταλλάξεων, σε συμφωνία με τη βιβλιογραφία, υποδεικνύει την πιθανή συσχέτισή τους με την ανάπτυξη αντίστασης, ωστόσο είναι αναγκαία η διεξαγωγή εκτενέστερων μελετών σε μεγαλύτερους πληθυσμούς ασθενών, για την αξιολόγηση της κλινικής τους σημασίας. Παράλληλα, συγκρίθηκαν 2 διαφορετικοί μέθοδοι απομόνωσης cfDNA από το πλάσμα των ασθενών, τα εμπορικά διαθέσιμα κιτ: cobas® cfDNA Sample Preparation Kit και QIAamp CNA Kit. Μόνο το QIAamp kit πέτυχε την απομόνωση επαρκούς ποσότητας cfDNA, για την ανίχνευση των μεταλλάξεων με το πρωτόκολλο που χρησιμοποιήθηκε στην παρούσα εργασία. Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ακόμα μία φορά τη σημασία της αξιολόγησης και καθιέρωσης εγκεκριμένων και πρότυπων διαδικασιών, τόσο σε προ-αναλυτικό, όσο και σε αναλυτικό επίπεδο, για την ενσωμάτωση των αναλύσεων υγρής βιοψίας στην κλινική πρακτική.","Osimertinib is a 3rd generation Tyrosine-Kinase Inhibitor (TKI), used for the treatment of EGFR mutant Non-Small Lung Cancer (NSCLC) patients. Although osimertinib constitutes a more effective treatment option compared to previous generation TKIs, resistance to therapy is inevitable. Liquid Biopsy is a useful tool for the molecular diagnosis of NSCLC, as well as treatment monitoring and early detection of disease progression, in many cancer types. In particular, detection of mutations in target-genes can aid in appropriate therapeutic approach decision making. The main goal of this study was the detection of PIK3CA mutations, considered as a frequent resistance mechanism in osimertinib treatment, by using a combination of allele-specific PCR and Melting Curve Analysis. For the analysis of cfDNA and paired CTCs samples, peripheral blood of 48 NSCLC patient was collected at two timepoints: a) before osimertinib treatment initiation (baseline) and b) at progression of disease (PD). Analysis results highlighted the tumor heterogeneity, as 16 PIK3CA mutations were detected in plasma cfDNA samples of 12 patients (9/16 H1047R, 3/16 E545K, 4/16 E542K), but no mutation was detected in CTCs samples. Detection of PIK3CA mutations, as expected according to the literature, showed that there is a potential relation with resistance mechanisms; however it is necessary to conduct larger scale clinical trials to evaluate their clinical significance. At the same time, a direct comparison of two different cfDNA extraction commercial kits, from blood plasma of patients, was performed between the cobas® cfDNA Sample Preparation Kit and QIAamp CNA Kit. QIAamp kit was the only to achieve a sufficient yield of extracted cfDNA, for the detection of PIK3CA mutations, using the protocol of this study. The comparison results indicate once again the importance of evaluating and establishing, approved and standardized procedures, in the pre-analytical as well as the analytical phase, before the integration of liquid biopsy tests in clinical practice."],"dc:identifier":["uoadl:3256298","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3256298"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΓΟΝΙΔΙΟΥ PIK3CA ΣΕ ΚΥΚΛΟΦΟΡΟΥΝΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟ ctDNA ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ NSCLC ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΜΕ OSIMERTINIB"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:20:31Z"}