{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3268500"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3268500","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Το ιστορικό πλαίσιο της διάκρισης ανάμεσα σε εξήγηση και κατανόηση. Η θεωρία του Dilthey για τις Geisteswissenschaften και την οριοθέτησή τους σε σχέση με τις φυσικές επιστήμες.","abstract":"Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση της θεωρίας του Γερμανού φιλοσόφου Wilhelm Dilthey (1833-1911) για τις λεγόμενες «επιστήμες του πνεύματος» (νομικές, πολιτικές, ιστορικές και φιλολογικές επιστήμες, ψυχολογία, ανθρωπολογία, αισθητική και ιστορία της τέχνης). Στο πρώτο μέρος της εργασίας, παρουσιάζονται τα πνευματικά ρεύματα του 19ου αιώνα (ιστορικισμός, ερμηνευτική, θετικισμός) που αποτέλεσαν τις πηγές και τα σημεία αναφοράς της ντιλταϊκής «κριτικής του ιστορικού Λόγου», ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ιστορικιστικό πρόγραμμα θεμελίωσης της ιστορίας ως επιστήμης και στη συνύφανσή του με την ερμηνευτική παράδοση. Στο δεύτερο μέρος, με βάση συζήτησης τρία κύρια σχετικά έργα του Dilthey, την Εισαγωγή στις επιστήμες του πνεύματος (1883), τις Ιδέες για μια περιγραφική και αναλυτική ψυχολογία (1894) και τη Δόμηση του ιστορικού κόσμου στις επιστήμες του πνεύματος (1910), εξετάζονται οι βασικές μεταθεωρητικές αρχές του ντιλταϊκού προγράμματος καθώς και ο τρόπος διαπλοκής ιστορικής έκθεσης και γνωσιοθεωρητικής δικαιολόγησης κατά τη θεμελίωση της ενότητας και της αυτονομίας των πνευματικών επιστημών. Παράλληλα, μέσω της αντιπαραβολής της προς τις έννοιες της εξήγησης, της αφαίρεσης και της υπόθεσης, αναδεικνύεται το διττό περιεχόμενο, ψυχολογικό και ερμηνευτικό, που προσλαμβάνει η έννοια της κατανόησης στο ντιλταϊκό έργο και αποσαφηνίζεται ο ρόλος της ως κριτηρίου της διαίρεσης πνευματικών και φυσικών επιστημών. Τέλος, διατυπώνεται η θέση ότι η ιστορικιστική παράδοση παρέχει το πλαίσιο για την πληρέστερη σύλληψη της συνέχειας που παρουσιάζει η σκέψη του Dilthey αναφορικά με τα θεμέλια των πνευματικών επιστημών.","abstract_html":"Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση της θεωρίας του Γερμανού φιλοσόφου Wilhelm Dilthey (1833-1911) για τις λεγόμενες «επιστήμες του πνεύματος» (νομικές, πολιτικές, ιστορικές και φιλολογικές επιστήμες, ψυχολογία, ανθρωπολογία, αισθητική και ιστορία της τέχνης). Στο πρώτο μέρος της εργασίας, παρουσιάζονται τα πνευματικά ρεύματα του 19ου αιώνα (ιστορικισμός, ερμηνευτική, θετικισμός) που αποτέλεσαν τις πηγές και τα σημεία αναφοράς της ντιλταϊκής «κριτικής του ιστορικού Λόγου», ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ιστορικιστικό πρόγραμμα θεμελίωσης της ιστορίας ως επιστήμης και στη συνύφανσή του με την ερμηνευτική παράδοση. Στο δεύτερο μέρος, με βάση συζήτησης τρία κύρια σχετικά έργα του Dilthey, την Εισαγωγή στις επιστήμες του πνεύματος (1883), τις Ιδέες για μια περιγραφική και αναλυτική ψυχολογία (1894) και τη Δόμηση του ιστορικού κόσμου στις επιστήμες του πνεύματος (1910), εξετάζονται οι βασικές μεταθεωρητικές αρχές του ντιλταϊκού προγράμματος καθώς και ο τρόπος διαπλοκής ιστορικής έκθεσης και γνωσιοθεωρητικής δικαιολόγησης κατά τη θεμελίωση της ενότητας και της αυτονομίας των πνευματικών επιστημών. Παράλληλα, μέσω της αντιπαραβολής της προς τις έννοιες της εξήγησης, της αφαίρεσης και της υπόθεσης, αναδεικνύεται το διττό περιεχόμενο, ψυχολογικό και ερμηνευτικό, που προσλαμβάνει η έννοια της κατανόησης στο ντιλταϊκό έργο και αποσαφηνίζεται ο ρόλος της ως κριτηρίου της διαίρεσης πνευματικών και φυσικών επιστημών. Τέλος, διατυπώνεται η θέση ότι η ιστορικιστική παράδοση παρέχει το πλαίσιο για την πληρέστερη σύλληψη της συνέχειας που παρουσιάζει η σκέψη του Dilthey αναφορικά με τα θεμέλια των πνευματικών επιστημών.","abstract_has_math":false,"creators":["Σορολής Νικόλαος","Sorolis Nikolaos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2023,"date_issued":"2023","date_published":"2023","updated_at":"2026-11-19T06:21:23Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3268500"],"render_values":[{"text":"uoadl:3268500","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3268500","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3268500","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3268500","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Σορολής Νικόλαος","Sorolis Nikolaos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2023"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3268500","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3268500"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση της θεωρίας του Γερμανού φιλοσόφου Wilhelm Dilthey (1833-1911) για τις λεγόμενες «επιστήμες του πνεύματος» (νομικές, πολιτικές, ιστορικές και φιλολογικές επιστήμες, ψυχολογία, ανθρωπολογία, αισθητική και ιστορία της τέχνης). Στο πρώτο μέρος της εργασίας, παρουσιάζονται τα πνευματικά ρεύματα του 19ου αιώνα (ιστορικισμός, ερμηνευτική, θετικισμός) που αποτέλεσαν τις πηγές και τα σημεία αναφοράς της ντιλταϊκής «κριτικής του ιστορικού Λόγου», ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ιστορικιστικό πρόγραμμα θεμελίωσης της ιστορίας ως επιστήμης και στη συνύφανσή του με την ερμηνευτική παράδοση. Στο δεύτερο μέρος, με βάση συζήτησης τρία κύρια σχετικά έργα του Dilthey, την Εισαγωγή στις επιστήμες του πνεύματος (1883), τις Ιδέες για μια περιγραφική και αναλυτική ψυχολογία (1894) και τη Δόμηση του ιστορικού κόσμου στις επιστήμες του πνεύματος (1910), εξετάζονται οι βασικές μεταθεωρητικές αρχές του ντιλταϊκού προγράμματος καθώς και ο τρόπος διαπλοκής ιστορικής έκθεσης και γνωσιοθεωρητικής δικαιολόγησης κατά τη θεμελίωση της ενότητας και της αυτονομίας των πνευματικών επιστημών. Παράλληλα, μέσω της αντιπαραβολής της προς τις έννοιες της εξήγησης, της αφαίρεσης και της υπόθεσης, αναδεικνύεται το διττό περιεχόμενο, ψυχολογικό και ερμηνευτικό, που προσλαμβάνει η έννοια της κατανόησης στο ντιλταϊκό έργο και αποσαφηνίζεται ο ρόλος της ως κριτηρίου της διαίρεσης πνευματικών και φυσικών επιστημών. Τέλος, διατυπώνεται η θέση ότι η ιστορικιστική παράδοση παρέχει το πλαίσιο για την πληρέστερη σύλληψη της συνέχειας που παρουσιάζει η σκέψη του Dilthey αναφορικά με τα θεμέλια των πνευματικών επιστημών.","In this MA thesis, I study Wilhelm Dilthey’s (1833-1911) philosophy of the Geisteswissenschaften (i.e., history, jurisprudence, social and political sciences, humanities, psychology, anthropology, aesthetic theory and art history), in light of its 19th century intellectual background. First, I offer an account of the major 19th century intellectual currents (historicism, hermeneutics, positivism) that seem to have shaped Dilthey’s ‘Critique of Historical Reason’, with special regard to the historicist project of making history into a science through the use of hermeneutical considerations and methodologies. Then, I concentrate on Dilthey’s three main related woks, Introduction to the Human Sciences (1883), Ideas Concerning a Descriptive and Analytic Psychology (1894), and The Formation of the Historical World in the Human Sciences (1910), and I examine the way historical and genetic accounts intertwine with epistemological and psychological reflections in the context of Dilthey’s foundational project. Paying attention to its distinction from the concepts of explanation, abstraction, and hypothesis, I also examine the key role of understanding as the basis for the division between the human and the natural sciences, and I further highlight its twofold conceptualization (psychological and interpretive) in Dilthey’s work. Finally, I suggest that it is the historicist tradition that provides the proper framework for grasping the essential unity of Dilthey’s philosophical thought regarding the foundations of the human sciences."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Το ιστορικό πλαίσιο της διάκρισης ανάμεσα σε εξήγηση και κατανόηση. Η θεωρία του Dilthey για τις Geisteswissenschaften και την οριοθέτησή τους σε σχέση με τις φυσικές επιστήμες."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Σορολής Νικόλαος","Sorolis Nikolaos"],"dc:date":["2023"],"dc:description":["Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση της θεωρίας του Γερμανού φιλοσόφου Wilhelm Dilthey (1833-1911) για τις λεγόμενες «επιστήμες του πνεύματος» (νομικές, πολιτικές, ιστορικές και φιλολογικές επιστήμες, ψυχολογία, ανθρωπολογία, αισθητική και ιστορία της τέχνης). Στο πρώτο μέρος της εργασίας, παρουσιάζονται τα πνευματικά ρεύματα του 19ου αιώνα (ιστορικισμός, ερμηνευτική, θετικισμός) που αποτέλεσαν τις πηγές και τα σημεία αναφοράς της ντιλταϊκής «κριτικής του ιστορικού Λόγου», ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ιστορικιστικό πρόγραμμα θεμελίωσης της ιστορίας ως επιστήμης και στη συνύφανσή του με την ερμηνευτική παράδοση. Στο δεύτερο μέρος, με βάση συζήτησης τρία κύρια σχετικά έργα του Dilthey, την Εισαγωγή στις επιστήμες του πνεύματος (1883), τις Ιδέες για μια περιγραφική και αναλυτική ψυχολογία (1894) και τη Δόμηση του ιστορικού κόσμου στις επιστήμες του πνεύματος (1910), εξετάζονται οι βασικές μεταθεωρητικές αρχές του ντιλταϊκού προγράμματος καθώς και ο τρόπος διαπλοκής ιστορικής έκθεσης και γνωσιοθεωρητικής δικαιολόγησης κατά τη θεμελίωση της ενότητας και της αυτονομίας των πνευματικών επιστημών. Παράλληλα, μέσω της αντιπαραβολής της προς τις έννοιες της εξήγησης, της αφαίρεσης και της υπόθεσης, αναδεικνύεται το διττό περιεχόμενο, ψυχολογικό και ερμηνευτικό, που προσλαμβάνει η έννοια της κατανόησης στο ντιλταϊκό έργο και αποσαφηνίζεται ο ρόλος της ως κριτηρίου της διαίρεσης πνευματικών και φυσικών επιστημών. Τέλος, διατυπώνεται η θέση ότι η ιστορικιστική παράδοση παρέχει το πλαίσιο για την πληρέστερη σύλληψη της συνέχειας που παρουσιάζει η σκέψη του Dilthey αναφορικά με τα θεμέλια των πνευματικών επιστημών.","In this MA thesis, I study Wilhelm Dilthey’s (1833-1911) philosophy of the Geisteswissenschaften (i.e., history, jurisprudence, social and political sciences, humanities, psychology, anthropology, aesthetic theory and art history), in light of its 19th century intellectual background. First, I offer an account of the major 19th century intellectual currents (historicism, hermeneutics, positivism) that seem to have shaped Dilthey’s ‘Critique of Historical Reason’, with special regard to the historicist project of making history into a science through the use of hermeneutical considerations and methodologies. Then, I concentrate on Dilthey’s three main related woks, Introduction to the Human Sciences (1883), Ideas Concerning a Descriptive and Analytic Psychology (1894), and The Formation of the Historical World in the Human Sciences (1910), and I examine the way historical and genetic accounts intertwine with epistemological and psychological reflections in the context of Dilthey’s foundational project. Paying attention to its distinction from the concepts of explanation, abstraction, and hypothesis, I also examine the key role of understanding as the basis for the division between the human and the natural sciences, and I further highlight its twofold conceptualization (psychological and interpretive) in Dilthey’s work. Finally, I suggest that it is the historicist tradition that provides the proper framework for grasping the essential unity of Dilthey’s philosophical thought regarding the foundations of the human sciences."],"dc:identifier":["uoadl:3268500","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3268500"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Το ιστορικό πλαίσιο της διάκρισης ανάμεσα σε εξήγηση και κατανόηση. Η θεωρία του Dilthey για τις Geisteswissenschaften και την οριοθέτησή τους σε σχέση με τις φυσικές επιστήμες."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:21:23Z"}