{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3315505"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3315505","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"«Μελέτη TCF4 πολυμορφισμών στην ενδοθηλιακή δυστροφία κερατοειδούς του Fuchs»","abstract":"ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Η ενδοθηλιακή δυστροφία του κερατοειδούς του Fuchs (Fuchs endothelial corneal dystrophy, FECD) αποτελεί μία κληρονομική, αμφοτερόπλευρη και προοδευτικά εξελισσόμενη διαταραχή του ενδοθηλίου του κερατοειδούς. Χαρακτηρίζεται από την απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων, το σχηματισμό εστιακών εναποθέσεων που ονομάζονται guttae, την πάχυνση της μεμβράνης Descemet, ενώ στο τελικό στάδιο εμφανίζεται ανάπτυξη οιδήματος στον κερατοειδή και σχηματισμός επιθηλιακών φυσαλίδων (bullae) με συνέπεια τη σημαντική μείωση της οπτικής οξύτητας, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε τύφλωση. Σε προχωρημένο στάδιο, η μόνη αποτελεσματική θεραπεία προς το παρόν, είναι η μεταμόσχευση κερατοειδούς. Συνήθως ακολουθεί έναν αυτοσωμικό κυρίαρχο τύπο κληρονομικότητας με ατελή διεισδυτικότητα και γυναικεία υπεροχή. Υπάρχουν δύο μορφές της νόσου FECD που σχετίζονται με την ηλικία, η πρώιμη και εξαιρετικά σπάνια μορφή και η όψιμη, πιο συχνή, μορφή που εκδηλώνεται μετά τα 40 έτη και μπορεί να εμφανίζεται ως σποραδική ή οικογενής. Αναφορικά με την όψιμης μορφής FECD, ένας πολυμορφισμός (rs613872) καθώς και μια τρινουκλεοτιδική επανάληψη σε ιντρονικές περιοχές του γονιδίου του μεταγραφικού παράγοντα TCF4, φαίνεται να αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο για την εμφάνιση του νοσήματος. Μέθοδοι: Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, ως παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση της ασθένειας FECD, σε δείγματα 36 Ελλήνων ασθενών FECD (Krachmer ≥2) και 58 υγιών μαρτύρων, από τους οποίους απομονώθηκε DNA από περιφερικό αίμα, έπειτα από οφθαλμολογική εξέταση και έγγραφη συγκατάθεσή τους. Εφαρμόστηκαν in house STR και Triplet Repeat-PCR μέθοδοι και επακολούθησε ανάλυση των θραυσμάτων τους στο γενετικό αναλυτή SeqStudio (Thermo ABI). Μετά από STR-PCR η εκτίμηση των τριπλετών έγινε με ηλεκτροφόρηση σε πήκτωμα αγαρόζης 4% υψηλής διαχωριστικής ικανότητας και με ανάλυση του μεγέθους των αλληλίων ενώ επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια με το μέτρημα των κορυφών τριπλετών του TP-PCR. Ώς παθολογική επέκταση ορίζονται οι τριπλέτες >40, με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία. Για την επαλήθευση της μεθόδου χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος DNA sequencing. Επιπλέον, ολοκληρώθηκε η μελέτη της γονοτύπησης του πολυμορφισμού rs613872 στο τρίτο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, που είχε ξεκινήσει σε προηγούμενη μελέτη στο εργαστήριο, με τη χρήση real-time PCR μεθόδου, σε συνδυασμό με ανάλυση καμπυλών τήξης στην πλατφόρμα LightCycler (Roche). Τέλος, πραγματοποιήθηκε στατιστική επεξεργασία των παραπάνω αποτελεσμάτων με τα λογισμικά προγράμματα SPSS και SNPStats. Αποτελέσματα-Συμπεράσματα: Αναπτύχθηκε αξιόπιστη μεθοδολογία για την ανίχνευση της επέκταση της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4. Η μέθοδος επαληθεύτηκε με τη μέθοδο DNA sequencing σε επιλεγμένα δείγματα. Συγκεκριμένα, επιβεβαιώθηκε σε ένα δείγμα η παρουσία ομοζυγωτίας χωρίς παθολογική επέκταση, σε άλλο η παρουσία δύο αλλήλια με μικρή διαφορά μεγέθους μεταξύ τους χωρίς παθολογική επέκταση καθώς και σε ένα άλλο η παρουσία ενός αλληλίου Χ με παθολογική επέκταση. Παρατηρήθηκε σημαντική συσχέτιση της ύπαρξης παθολογικής επέκτασης του τρινουκλεοτιδίου CTG με το νόσημα. Συγκεκριμένα, 20 από τα 36 δείγματα των ασθενών Fuchs (ποσοστό 56%) βρέθηκε να έχουν τουλάχιστον ένα αλλήλιο με επέκταση, συγκριτικά με τα δείγματα ελέγχου των υγιών με ποσοστό μόλις 3% [odds ratio= 20,69 (95% C.I.= 5,39-79,50)]. Υπολογίστηκε αναφορικά με την εκτίμηση των τριπλετών πως μεταξύ των μεθόδων STR και TP-PCR υπάρχει πολύ καλή συσχέτιση (rho=0,84). Επιπλέον, με την ολοκλήρωση της μελέτης της γονοτύπησης σε νέα δείγματα παρατηρήθηκε αύξηση της παρουσίας του αλληλίου κινδύνου G του TCF4 σε 40%, σε σύγκριση με το ποσοστό 17% στα υγιή δείγματα ελέγχου [odds ratio=3,59 (95% C.I.= 1,68-7,69]. Συνολικά ένα ποσοστό 19,4% των ασθενών διαθέτει ένα εύρος 3-4 παθολογικών αλληλίων στους δύο γενετικούς τόπους του TCF4 γονίδιου, ενώ το 38,9% κατέχει 2 παθολογικά αλλήλια και ανήκει σε μια «γκρίζα ζώνη» όπου η εμφάνιση ή μη της ασθένειας μπορεί να εξαρτάται από το εάν οι αλλαγές είναι cis ή trans στους δύο γενετικούς τόπους. Συμπεραίνουμε ότι το TCF4 γονίδιο συνδέεται ισχυρά και στατιστικά σημαντικά με την όψιμης έναρξης μορφή της FECD στον ελληνικό πληθυσμό. Το υπόλοιπο ποσοστό κληρονομικότητας, εφόσον αποτελεί ολιγογονιδιακό νόσημα, θα μπορούσε να αποδοθεί σε άλλα γονίδια, όπως π.χ τα ZEB1, AGBL1, SLC4A11, LOXHD1, τα οποία αξίζουν περαιτέρω μελέτη στο μέλλον.","abstract_html":"ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Η ενδοθηλιακή δυστροφία του κερατοειδούς του Fuchs (Fuchs endothelial corneal dystrophy, FECD) αποτελεί μία κληρονομική, αμφοτερόπλευρη και προοδευτικά εξελισσόμενη διαταραχή του ενδοθηλίου του κερατοειδούς. Χαρακτηρίζεται από την απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων, το σχηματισμό εστιακών εναποθέσεων που ονομάζονται guttae, την πάχυνση της μεμβράνης Descemet, ενώ στο τελικό στάδιο εμφανίζεται ανάπτυξη οιδήματος στον κερατοειδή και σχηματισμός επιθηλιακών φυσαλίδων (bullae) με συνέπεια τη σημαντική μείωση της οπτικής οξύτητας, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε τύφλωση. Σε προχωρημένο στάδιο, η μόνη αποτελεσματική θεραπεία προς το παρόν, είναι η μεταμόσχευση κερατοειδούς. Συνήθως ακολουθεί έναν αυτοσωμικό κυρίαρχο τύπο κληρονομικότητας με ατελή διεισδυτικότητα και γυναικεία υπεροχή. Υπάρχουν δύο μορφές της νόσου FECD που σχετίζονται με την ηλικία, η πρώιμη και εξαιρετικά σπάνια μορφή και η όψιμη, πιο συχνή, μορφή που εκδηλώνεται μετά τα 40 έτη και μπορεί να εμφανίζεται ως σποραδική ή οικογενής. Αναφορικά με την όψιμης μορφής FECD, ένας πολυμορφισμός (rs613872) καθώς και μια τρινουκλεοτιδική επανάληψη σε ιντρονικές περιοχές του γονιδίου του μεταγραφικού παράγοντα TCF4, φαίνεται να αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο για την εμφάνιση του νοσήματος. Μέθοδοι: Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, ως παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση της ασθένειας FECD, σε δείγματα 36 Ελλήνων ασθενών FECD (Krachmer ≥2) και 58 υγιών μαρτύρων, από τους οποίους απομονώθηκε DNA από περιφερικό αίμα, έπειτα από οφθαλμολογική εξέταση και έγγραφη συγκατάθεσή τους. Εφαρμόστηκαν in house STR και Triplet Repeat-PCR μέθοδοι και επακολούθησε ανάλυση των θραυσμάτων τους στο γενετικό αναλυτή SeqStudio (Thermo ABI). Μετά από STR-PCR η εκτίμηση των τριπλετών έγινε με ηλεκτροφόρηση σε πήκτωμα αγαρόζης 4% υψηλής διαχωριστικής ικανότητας και με ανάλυση του μεγέθους των αλληλίων ενώ επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια με το μέτρημα των κορυφών τριπλετών του TP-PCR. Ώς παθολογική επέκταση ορίζονται οι τριπλέτες &gt;40, με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία. Για την επαλήθευση της μεθόδου χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος DNA sequencing. Επιπλέον, ολοκληρώθηκε η μελέτη της γονοτύπησης του πολυμορφισμού rs613872 στο τρίτο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, που είχε ξεκινήσει σε προηγούμενη μελέτη στο εργαστήριο, με τη χρήση real-time PCR μεθόδου, σε συνδυασμό με ανάλυση καμπυλών τήξης στην πλατφόρμα LightCycler (Roche). Τέλος, πραγματοποιήθηκε στατιστική επεξεργασία των παραπάνω αποτελεσμάτων με τα λογισμικά προγράμματα SPSS και SNPStats. Αποτελέσματα-Συμπεράσματα: Αναπτύχθηκε αξιόπιστη μεθοδολογία για την ανίχνευση της επέκταση της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4. Η μέθοδος επαληθεύτηκε με τη μέθοδο DNA sequencing σε επιλεγμένα δείγματα. Συγκεκριμένα, επιβεβαιώθηκε σε ένα δείγμα η παρουσία ομοζυγωτίας χωρίς παθολογική επέκταση, σε άλλο η παρουσία δύο αλλήλια με μικρή διαφορά μεγέθους μεταξύ τους χωρίς παθολογική επέκταση καθώς και σε ένα άλλο η παρουσία ενός αλληλίου Χ με παθολογική επέκταση. Παρατηρήθηκε σημαντική συσχέτιση της ύπαρξης παθολογικής επέκτασης του τρινουκλεοτιδίου CTG με το νόσημα. Συγκεκριμένα, 20 από τα 36 δείγματα των ασθενών Fuchs (ποσοστό 56%) βρέθηκε να έχουν τουλάχιστον ένα αλλήλιο με επέκταση, συγκριτικά με τα δείγματα ελέγχου των υγιών με ποσοστό μόλις 3% [odds ratio= 20,69 (95% C.I.= 5,39-79,50)]. Υπολογίστηκε αναφορικά με την εκτίμηση των τριπλετών πως μεταξύ των μεθόδων STR και TP-PCR υπάρχει πολύ καλή συσχέτιση (rho=0,84). Επιπλέον, με την ολοκλήρωση της μελέτης της γονοτύπησης σε νέα δείγματα παρατηρήθηκε αύξηση της παρουσίας του αλληλίου κινδύνου G του TCF4 σε 40%, σε σύγκριση με το ποσοστό 17% στα υγιή δείγματα ελέγχου [odds ratio=3,59 (95% C.I.= 1,68-7,69]. Συνολικά ένα ποσοστό 19,4% των ασθενών διαθέτει ένα εύρος 3-4 παθολογικών αλληλίων στους δύο γενετικούς τόπους του TCF4 γονίδιου, ενώ το 38,9% κατέχει 2 παθολογικά αλλήλια και ανήκει σε μια «γκρίζα ζώνη» όπου η εμφάνιση ή μη της ασθένειας μπορεί να εξαρτάται από το εάν οι αλλαγές είναι cis ή trans στους δύο γενετικούς τόπους. Συμπεραίνουμε ότι το TCF4 γονίδιο συνδέεται ισχυρά και στατιστικά σημαντικά με την όψιμης έναρξης μορφή της FECD στον ελληνικό πληθυσμό. Το υπόλοιπο ποσοστό κληρονομικότητας, εφόσον αποτελεί ολιγογονιδιακό νόσημα, θα μπορούσε να αποδοθεί σε άλλα γονίδια, όπως π.χ τα ZEB1, AGBL1, SLC4A11, LOXHD1, τα οποία αξίζουν περαιτέρω μελέτη στο μέλλον.","abstract_has_math":false,"creators":["Πετρή Ναταλία","Petri Natalia"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2023,"date_issued":"2023","date_published":"2023","updated_at":"2026-11-19T06:21:56Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek","English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3315505"],"render_values":[{"text":"uoadl:3315505","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3315505","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3315505","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3315505","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Πετρή Ναταλία","Petri Natalia"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2023"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek","English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3315505","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3315505"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Η ενδοθηλιακή δυστροφία του κερατοειδούς του Fuchs (Fuchs endothelial corneal dystrophy, FECD) αποτελεί μία κληρονομική, αμφοτερόπλευρη και προοδευτικά εξελισσόμενη διαταραχή του ενδοθηλίου του κερατοειδούς. Χαρακτηρίζεται από την απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων, το σχηματισμό εστιακών εναποθέσεων που ονομάζονται guttae, την πάχυνση της μεμβράνης Descemet, ενώ στο τελικό στάδιο εμφανίζεται ανάπτυξη οιδήματος στον κερατοειδή και σχηματισμός επιθηλιακών φυσαλίδων (bullae) με συνέπεια τη σημαντική μείωση της οπτικής οξύτητας, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε τύφλωση. Σε προχωρημένο στάδιο, η μόνη αποτελεσματική θεραπεία προς το παρόν, είναι η μεταμόσχευση κερατοειδούς. Συνήθως ακολουθεί έναν αυτοσωμικό κυρίαρχο τύπο κληρονομικότητας με ατελή διεισδυτικότητα και γυναικεία υπεροχή. Υπάρχουν δύο μορφές της νόσου FECD που σχετίζονται με την ηλικία, η πρώιμη και εξαιρετικά σπάνια μορφή και η όψιμη, πιο συχνή, μορφή που εκδηλώνεται μετά τα 40 έτη και μπορεί να εμφανίζεται ως σποραδική ή οικογενής. Αναφορικά με την όψιμης μορφής FECD, ένας πολυμορφισμός (rs613872) καθώς και μια τρινουκλεοτιδική επανάληψη σε ιντρονικές περιοχές του γονιδίου του μεταγραφικού παράγοντα TCF4, φαίνεται να αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο για την εμφάνιση του νοσήματος. Μέθοδοι: Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, ως παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση της ασθένειας FECD, σε δείγματα 36 Ελλήνων ασθενών FECD (Krachmer ≥2) και 58 υγιών μαρτύρων, από τους οποίους απομονώθηκε DNA από περιφερικό αίμα, έπειτα από οφθαλμολογική εξέταση και έγγραφη συγκατάθεσή τους. Εφαρμόστηκαν in house STR και Triplet Repeat-PCR μέθοδοι και επακολούθησε ανάλυση των θραυσμάτων τους στο γενετικό αναλυτή SeqStudio (Thermo ABI). Μετά από STR-PCR η εκτίμηση των τριπλετών έγινε με ηλεκτροφόρηση σε πήκτωμα αγαρόζης 4% υψηλής διαχωριστικής ικανότητας και με ανάλυση του μεγέθους των αλληλίων ενώ επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια με το μέτρημα των κορυφών τριπλετών του TP-PCR. Ώς παθολογική επέκταση ορίζονται οι τριπλέτες >40, με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία. Για την επαλήθευση της μεθόδου χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος DNA sequencing. Επιπλέον, ολοκληρώθηκε η μελέτη της γονοτύπησης του πολυμορφισμού rs613872 στο τρίτο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, που είχε ξεκινήσει σε προηγούμενη μελέτη στο εργαστήριο, με τη χρήση real-time PCR μεθόδου, σε συνδυασμό με ανάλυση καμπυλών τήξης στην πλατφόρμα LightCycler (Roche). Τέλος, πραγματοποιήθηκε στατιστική επεξεργασία των παραπάνω αποτελεσμάτων με τα λογισμικά προγράμματα SPSS και SNPStats. Αποτελέσματα-Συμπεράσματα: Αναπτύχθηκε αξιόπιστη μεθοδολογία για την ανίχνευση της επέκταση της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4. Η μέθοδος επαληθεύτηκε με τη μέθοδο DNA sequencing σε επιλεγμένα δείγματα. Συγκεκριμένα, επιβεβαιώθηκε σε ένα δείγμα η παρουσία ομοζυγωτίας χωρίς παθολογική επέκταση, σε άλλο η παρουσία δύο αλλήλια με μικρή διαφορά μεγέθους μεταξύ τους χωρίς παθολογική επέκταση καθώς και σε ένα άλλο η παρουσία ενός αλληλίου Χ με παθολογική επέκταση. Παρατηρήθηκε σημαντική συσχέτιση της ύπαρξης παθολογικής επέκτασης του τρινουκλεοτιδίου CTG με το νόσημα. Συγκεκριμένα, 20 από τα 36 δείγματα των ασθενών Fuchs (ποσοστό 56%) βρέθηκε να έχουν τουλάχιστον ένα αλλήλιο με επέκταση, συγκριτικά με τα δείγματα ελέγχου των υγιών με ποσοστό μόλις 3% [odds ratio= 20,69 (95% C.I.= 5,39-79,50)]. Υπολογίστηκε αναφορικά με την εκτίμηση των τριπλετών πως μεταξύ των μεθόδων STR και TP-PCR υπάρχει πολύ καλή συσχέτιση (rho=0,84). Επιπλέον, με την ολοκλήρωση της μελέτης της γονοτύπησης σε νέα δείγματα παρατηρήθηκε αύξηση της παρουσίας του αλληλίου κινδύνου G του TCF4 σε 40%, σε σύγκριση με το ποσοστό 17% στα υγιή δείγματα ελέγχου [odds ratio=3,59 (95% C.I.= 1,68-7,69]. Συνολικά ένα ποσοστό 19,4% των ασθενών διαθέτει ένα εύρος 3-4 παθολογικών αλληλίων στους δύο γενετικούς τόπους του TCF4 γονίδιου, ενώ το 38,9% κατέχει 2 παθολογικά αλλήλια και ανήκει σε μια «γκρίζα ζώνη» όπου η εμφάνιση ή μη της ασθένειας μπορεί να εξαρτάται από το εάν οι αλλαγές είναι cis ή trans στους δύο γενετικούς τόπους. Συμπεραίνουμε ότι το TCF4 γονίδιο συνδέεται ισχυρά και στατιστικά σημαντικά με την όψιμης έναρξης μορφή της FECD στον ελληνικό πληθυσμό. Το υπόλοιπο ποσοστό κληρονομικότητας, εφόσον αποτελεί ολιγογονιδιακό νόσημα, θα μπορούσε να αποδοθεί σε άλλα γονίδια, όπως π.χ τα ZEB1, AGBL1, SLC4A11, LOXHD1, τα οποία αξίζουν περαιτέρω μελέτη στο μέλλον.","ABSTRACT Introduction: Fuchs endothelial corneal dystrophy (FECD) is an inherited, bilateral and progressive disorder of the corneal endothelium. FECD is characterized by the loss of endothelial cells, the deposition of extracellular material called guttae, the thickening of Descemet's membrane, while in the final stage, the development of edema in the cornea and the formation of epithelial bubbles (bullae) occur, resulting in a significant reduction in visual acuity, which can can even lead to blindness. At an advanced stage, the only effective treatment at present, iscorneal transplantation. FECD usually follows an autosomal dominant pattern of inheritance with incomplete penetrance and female predominance. There are two age-related forms of the FECD disease, the early and extremely rare form and the late, more common form that usually occurs after the age of 40 years and can be either sporadic or familial. Regarding the late-onset FECD, a polymorphism (rs613872) and a trinucleotide repeat in intronic regions of the TCF4 transcription factor, appear to increase the risk of developing the disease significantly. Methods: The purpose of the present research was to study the trinucleotide repeat (CTG) in the second intron of the TCF4 gene, as a risk factor for the occurrence of FECD disease, in a sample of 36 Greek FECD patients (Krahmer ≥2) and 58 healthy controls, from whom DNA was isolated from peripheral blood, after an ophthalmological examination and their informed signed consent. For this purpose, STR and Triplet Repeat-PCR protocols were applied, followed by fragment analysis in an ABI SeqStudio genetic analyzer. Estimation of triplets was done by high-resolution 4% agarose gel electrophoresis and allele sizing analysis after STR-PCR and confirmed by TP-PCR triplet peak counting. Pathological expansion is defined as triplets >40, based on literature. DNA sequencing was used to verify the method. In addition, the genotyping study of the rs613872 polymorphism in the third intron of the TCF4 gene, which had been initiated in a previous study in the laboratory was completed, using real-time PCR and melting curve analysis in the LightCycler platform (Roche). Finally, statistical analysis of the results was carried out with SPSS and SNPStats software packages. Results-Conclusions: A reliable methodology was developed to detect the expansion of the trinucleotide repeat (CTG) in the third intron of the TCF4 gene. The method was verified by DNA sequencing in selected samples. In particular, the presence of homozygosity was confirmed in a sample without pathological expansion, the presence of an X allele with pathological expansion as well as the presence of two alleles with a short difference in size between them without pathological expansion. A significant association of the presence of the CTG trinucleotide expansion with the disease was observed. Specifically, 20 out of 36 Fuchs patients (56%) were detected with at least one allele with expansion, compared to only 3% of healthy controls [odds ratio= 20.69 (95% C.I.=5.39-79.50)]. It was shown that there is a very good correlation between the estimation of triplets by either STR or TP-PCR methods (rho=0.84). Furthermore, expanding the genotyping study to new samples showed an increase in the presence of the TCF4 risk allele G to 40%, compared to 17% in healthy controls [odds ratio=3.59 (95% C.I.=1.68-7.69)]. A total of 19.4% of patients possessed a range of 3-4 pathological alleles in the two genetic loci of the TCF4 gene, while 38.9% possess 2 pathological alleles, and belong to a \"grey zone\". The appearance or not of the disease, might depend on whether the alterations are located cis or trans at the two genetic loci of TCF4. We conclude that the TCF4 gene is strongly and statistically significantly associated with the late-onset form of FECD in the Greek population. As FECD is an oligogenic disease the missing heritability could be attributed to other genes such as ZEB1, AGBL1, SLC4A11, LOXHD1 that deserve further attention in the future."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["«Μελέτη TCF4 πολυμορφισμών στην ενδοθηλιακή δυστροφία κερατοειδούς του Fuchs»"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Πετρή Ναταλία","Petri Natalia"],"dc:date":["2023"],"dc:description":["ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Η ενδοθηλιακή δυστροφία του κερατοειδούς του Fuchs (Fuchs endothelial corneal dystrophy, FECD) αποτελεί μία κληρονομική, αμφοτερόπλευρη και προοδευτικά εξελισσόμενη διαταραχή του ενδοθηλίου του κερατοειδούς. Χαρακτηρίζεται από την απώλεια ενδοθηλιακών κυττάρων, το σχηματισμό εστιακών εναποθέσεων που ονομάζονται guttae, την πάχυνση της μεμβράνης Descemet, ενώ στο τελικό στάδιο εμφανίζεται ανάπτυξη οιδήματος στον κερατοειδή και σχηματισμός επιθηλιακών φυσαλίδων (bullae) με συνέπεια τη σημαντική μείωση της οπτικής οξύτητας, η οποία μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε τύφλωση. Σε προχωρημένο στάδιο, η μόνη αποτελεσματική θεραπεία προς το παρόν, είναι η μεταμόσχευση κερατοειδούς. Συνήθως ακολουθεί έναν αυτοσωμικό κυρίαρχο τύπο κληρονομικότητας με ατελή διεισδυτικότητα και γυναικεία υπεροχή. Υπάρχουν δύο μορφές της νόσου FECD που σχετίζονται με την ηλικία, η πρώιμη και εξαιρετικά σπάνια μορφή και η όψιμη, πιο συχνή, μορφή που εκδηλώνεται μετά τα 40 έτη και μπορεί να εμφανίζεται ως σποραδική ή οικογενής. Αναφορικά με την όψιμης μορφής FECD, ένας πολυμορφισμός (rs613872) καθώς και μια τρινουκλεοτιδική επανάληψη σε ιντρονικές περιοχές του γονιδίου του μεταγραφικού παράγοντα TCF4, φαίνεται να αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο για την εμφάνιση του νοσήματος. Μέθοδοι: Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η μελέτη της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, ως παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση της ασθένειας FECD, σε δείγματα 36 Ελλήνων ασθενών FECD (Krachmer ≥2) και 58 υγιών μαρτύρων, από τους οποίους απομονώθηκε DNA από περιφερικό αίμα, έπειτα από οφθαλμολογική εξέταση και έγγραφη συγκατάθεσή τους. Εφαρμόστηκαν in house STR και Triplet Repeat-PCR μέθοδοι και επακολούθησε ανάλυση των θραυσμάτων τους στο γενετικό αναλυτή SeqStudio (Thermo ABI). Μετά από STR-PCR η εκτίμηση των τριπλετών έγινε με ηλεκτροφόρηση σε πήκτωμα αγαρόζης 4% υψηλής διαχωριστικής ικανότητας και με ανάλυση του μεγέθους των αλληλίων ενώ επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια με το μέτρημα των κορυφών τριπλετών του TP-PCR. Ώς παθολογική επέκταση ορίζονται οι τριπλέτες >40, με βάση τη διεθνή βιβλιογραφία. Για την επαλήθευση της μεθόδου χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος DNA sequencing. Επιπλέον, ολοκληρώθηκε η μελέτη της γονοτύπησης του πολυμορφισμού rs613872 στο τρίτο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4, που είχε ξεκινήσει σε προηγούμενη μελέτη στο εργαστήριο, με τη χρήση real-time PCR μεθόδου, σε συνδυασμό με ανάλυση καμπυλών τήξης στην πλατφόρμα LightCycler (Roche). Τέλος, πραγματοποιήθηκε στατιστική επεξεργασία των παραπάνω αποτελεσμάτων με τα λογισμικά προγράμματα SPSS και SNPStats. Αποτελέσματα-Συμπεράσματα: Αναπτύχθηκε αξιόπιστη μεθοδολογία για την ανίχνευση της επέκταση της τρινουκλεοτιδικής επανάληψης (CTG) στο δεύτερο ιντρόνιο του γονιδίου TCF4. Η μέθοδος επαληθεύτηκε με τη μέθοδο DNA sequencing σε επιλεγμένα δείγματα. Συγκεκριμένα, επιβεβαιώθηκε σε ένα δείγμα η παρουσία ομοζυγωτίας χωρίς παθολογική επέκταση, σε άλλο η παρουσία δύο αλλήλια με μικρή διαφορά μεγέθους μεταξύ τους χωρίς παθολογική επέκταση καθώς και σε ένα άλλο η παρουσία ενός αλληλίου Χ με παθολογική επέκταση. Παρατηρήθηκε σημαντική συσχέτιση της ύπαρξης παθολογικής επέκτασης του τρινουκλεοτιδίου CTG με το νόσημα. Συγκεκριμένα, 20 από τα 36 δείγματα των ασθενών Fuchs (ποσοστό 56%) βρέθηκε να έχουν τουλάχιστον ένα αλλήλιο με επέκταση, συγκριτικά με τα δείγματα ελέγχου των υγιών με ποσοστό μόλις 3% [odds ratio= 20,69 (95% C.I.= 5,39-79,50)]. Υπολογίστηκε αναφορικά με την εκτίμηση των τριπλετών πως μεταξύ των μεθόδων STR και TP-PCR υπάρχει πολύ καλή συσχέτιση (rho=0,84). Επιπλέον, με την ολοκλήρωση της μελέτης της γονοτύπησης σε νέα δείγματα παρατηρήθηκε αύξηση της παρουσίας του αλληλίου κινδύνου G του TCF4 σε 40%, σε σύγκριση με το ποσοστό 17% στα υγιή δείγματα ελέγχου [odds ratio=3,59 (95% C.I.= 1,68-7,69]. Συνολικά ένα ποσοστό 19,4% των ασθενών διαθέτει ένα εύρος 3-4 παθολογικών αλληλίων στους δύο γενετικούς τόπους του TCF4 γονίδιου, ενώ το 38,9% κατέχει 2 παθολογικά αλλήλια και ανήκει σε μια «γκρίζα ζώνη» όπου η εμφάνιση ή μη της ασθένειας μπορεί να εξαρτάται από το εάν οι αλλαγές είναι cis ή trans στους δύο γενετικούς τόπους. Συμπεραίνουμε ότι το TCF4 γονίδιο συνδέεται ισχυρά και στατιστικά σημαντικά με την όψιμης έναρξης μορφή της FECD στον ελληνικό πληθυσμό. Το υπόλοιπο ποσοστό κληρονομικότητας, εφόσον αποτελεί ολιγογονιδιακό νόσημα, θα μπορούσε να αποδοθεί σε άλλα γονίδια, όπως π.χ τα ZEB1, AGBL1, SLC4A11, LOXHD1, τα οποία αξίζουν περαιτέρω μελέτη στο μέλλον.","ABSTRACT Introduction: Fuchs endothelial corneal dystrophy (FECD) is an inherited, bilateral and progressive disorder of the corneal endothelium. FECD is characterized by the loss of endothelial cells, the deposition of extracellular material called guttae, the thickening of Descemet's membrane, while in the final stage, the development of edema in the cornea and the formation of epithelial bubbles (bullae) occur, resulting in a significant reduction in visual acuity, which can can even lead to blindness. At an advanced stage, the only effective treatment at present, iscorneal transplantation. FECD usually follows an autosomal dominant pattern of inheritance with incomplete penetrance and female predominance. There are two age-related forms of the FECD disease, the early and extremely rare form and the late, more common form that usually occurs after the age of 40 years and can be either sporadic or familial. Regarding the late-onset FECD, a polymorphism (rs613872) and a trinucleotide repeat in intronic regions of the TCF4 transcription factor, appear to increase the risk of developing the disease significantly. Methods: The purpose of the present research was to study the trinucleotide repeat (CTG) in the second intron of the TCF4 gene, as a risk factor for the occurrence of FECD disease, in a sample of 36 Greek FECD patients (Krahmer ≥2) and 58 healthy controls, from whom DNA was isolated from peripheral blood, after an ophthalmological examination and their informed signed consent. For this purpose, STR and Triplet Repeat-PCR protocols were applied, followed by fragment analysis in an ABI SeqStudio genetic analyzer. Estimation of triplets was done by high-resolution 4% agarose gel electrophoresis and allele sizing analysis after STR-PCR and confirmed by TP-PCR triplet peak counting. Pathological expansion is defined as triplets >40, based on literature. DNA sequencing was used to verify the method. In addition, the genotyping study of the rs613872 polymorphism in the third intron of the TCF4 gene, which had been initiated in a previous study in the laboratory was completed, using real-time PCR and melting curve analysis in the LightCycler platform (Roche). Finally, statistical analysis of the results was carried out with SPSS and SNPStats software packages. Results-Conclusions: A reliable methodology was developed to detect the expansion of the trinucleotide repeat (CTG) in the third intron of the TCF4 gene. The method was verified by DNA sequencing in selected samples. In particular, the presence of homozygosity was confirmed in a sample without pathological expansion, the presence of an X allele with pathological expansion as well as the presence of two alleles with a short difference in size between them without pathological expansion. A significant association of the presence of the CTG trinucleotide expansion with the disease was observed. Specifically, 20 out of 36 Fuchs patients (56%) were detected with at least one allele with expansion, compared to only 3% of healthy controls [odds ratio= 20.69 (95% C.I.=5.39-79.50)]. It was shown that there is a very good correlation between the estimation of triplets by either STR or TP-PCR methods (rho=0.84). Furthermore, expanding the genotyping study to new samples showed an increase in the presence of the TCF4 risk allele G to 40%, compared to 17% in healthy controls [odds ratio=3.59 (95% C.I.=1.68-7.69)]. A total of 19.4% of patients possessed a range of 3-4 pathological alleles in the two genetic loci of the TCF4 gene, while 38.9% possess 2 pathological alleles, and belong to a \"grey zone\". The appearance or not of the disease, might depend on whether the alterations are located cis or trans at the two genetic loci of TCF4. We conclude that the TCF4 gene is strongly and statistically significantly associated with the late-onset form of FECD in the Greek population. As FECD is an oligogenic disease the missing heritability could be attributed to other genes such as ZEB1, AGBL1, SLC4A11, LOXHD1 that deserve further attention in the future."],"dc:identifier":["uoadl:3315505","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3315505"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek","English"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["«Μελέτη TCF4 πολυμορφισμών στην ενδοθηλιακή δυστροφία κερατοειδούς του Fuchs»"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:21:56Z"}