{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3336133"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3336133","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Το μονοπάτι της ιντερλευκίνης-6 στη νόσο COVID-19","abstract":"Η πανδημία της COVID-19 λοίμωξης αποτέλεσε την προηγούμενη τριετία μία πρωτοφανή για τα δεδομένα των τελευταίων δεκαετιών δοκιμασία σε επίπεδο θνητότητας και νοσηρότητας, έχοντας προσβάλει σχεδόν πλέον το σύνολο ενός επίνοσου παγκόσμιου πληθυσμού, με ένα κόστος περισσότερων των 6,947,192 ανθρώπινων ζωών ως τον Ιούνιο του 2023. Η παθοφυσιολογία του ιού περιλαμβάνει πολυεπίπεδους μηχανισμούς αφοπλισμού των αμυντικών συστημάτων της μη ειδικής ανοσίας, κυρίως αυτού των ιντερφερονών, που αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο στην αντιμετώπιση των ιογενών λοιμώξεων εν γένει. Η καθυστέρηση αυτή ή η μείωση της επιστράτευσης τους οδηγεί τους προδιατεθειμένους γενετικά ή λόγω συννοσηροτήτων ασθενείς αρχικά σε άκρατο κυτταρικό πολλαπλασιασμό. Παράλληλα ο ιός ενεργοποιεί και ο ίδιος προφλεγμονώδεις οδούς, όπως αυτή του NF-κΒ, απαραίτητες για τον πολλαπλασιασμό του. Το αποτέλεσμα του συνδυασμού αυτού αποτελεί μια έντονη ενεργοποίηση και δυσρύθμιση της μη ειδικής ανοσίας με στόχο κατά βάση τον πνεύμονα, με παράλληλη παρουσία μιας κατεσταλμένης και αναποτελεσματικής Τ κυτταρικής ανοσίας. Χαρακτηριστική είναι η συμμετοχή άωρης μυελοποίησης, ενεργοποιημένων μακροφάγων με παθολογική αντιγονοπαρουσιαστική ικανότητα, δυσλειτουργικών κυττάρων φυσικών φονέων με επηρεασμένη κυτταρολυτική ικανότητα, επαγωγή ανοσοθρόμβωσης και σημαντικών ποσοτήτων προφλεγμονωδών κυτταροκινών, μεταξύ των οποίων προεξάρχοντα ρόλο διαδραματίζει η ιντερλευκίνη 6 (IL-6). Η συγκεκριμένη κυτταροκίνη, με κύρια σηματοδοτική οδό αυτή των JAK/STAT3, αποτελεί ένα πλειοτροπικό μόριο με πολλαπλές ιδιότητες, τόσο προφλεγμονώδεις όσο και αντιφλεγμονώδεις, που επάγει τη σύνθεση των πρωτεϊνών οξείας φάσης, τη θρόμβωση, την ευόδωση της προφλεγμονώδους ειδικής ανοσίας μέσω της αύξησης του λόγου Th17/Treg και της ενίσχυσης των Th1, Th2, B κυττάρων και πλασμαβλαστών, συμμετέχει στη λύση της φλεγμονής και την επούλωση, στο μεταβολισμό και την αιμοποίηση. Διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα όπως αυτοάνοσα ή κακοήθειες ή σε οξείες φλεγμονοπάθειες όπως το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών και οξείες ιογενείς λοιμώξεις, στις οποίες φαίνεται να διαδραματίζει προστατευτικό ρόλο. Στην COVID-19 μπορεί να αγγίξει τιμές ως και δεκάδες φορές τη θεωρούμενη ως ανώτερη φυσιολογική τιμή των 5 pg/ml, παραγόμενη κυρίως από επιθηλιακά πνευμονοκύτταρα και λιγότερο από μακροφάγα μονοκυτταρικής προέλευσης που επιστρατεύονται στον πνεύμονα, ενώ αποτελεί έναν από τους πλέον αξιόπιστους ανεξάρτητους βιοδείκτες βαρύτητας και θνητότητας της νόσου. Παθοφυσιολογικά φαίνεται ότι οδηγεί σε CD3+ λεμφοπενία, καταστολή της αντιγονοπαρουσίασης από τα μακροφάγα και επιστράτευση ανοσοκατασταλτικών άωρων μυελικών μορφών, ενεργοποίηση του ενδοθηλίου και ένα θετικό κύκλο φλεγμονώδους ανάδρασης, με βάση τα περιορισμένα διαθέσιμα πειραματικά δεδομένα. Παράλληλα η ομοιότητα του προφίλ των κυτταροκινών μεταξύ της λοίμωξης από SARS-CoV-2 και υπερφλεγμονωδών συνδρόμων όπως η βαριά σήψη, τις τιμές των οποίων ωστόσο δεν αγγίζουν στο περιφερικό αίμα, αλλά περισσότερο στον πνεύμονα, οδήγησε σε τυχαιοποιημένη και μη κλινική δοκιμή φαρμάκων που αναστέλλουν τον υποδοχέα της IL-6, όπως η τοσιλιζουμάμπη και η σαριλουμάμπη, στην COVID-19. Τα αποτελέσματα είναι ως τώρα κατώτερα των προσδοκιών, με μείωση της θνητότητας της τάξης του 10% συνολικά, μικρό θεραπευτικό παράθυρο, ανάγκη συγχορήγησης με γλυκοκορτικοειδή και απουσία ως τώρα βιοδείκτη που προβλέπει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα, παρότι δεν υπήρξε ένδειξη αυξημένων ανεπιθύμητων ενεργειών. Έτσι, και με δεδομένη την πρότερη θέση της ιντερλευκίνης 1 (IL-1) στον καταρράκτη της φλεγμονής και τον ρόλο του φλεγμονοσώματος στην COVID-19, μελετήσαμε προοπτικά και μη τυχαιοποιημένα στην κλινική μελέτη SAVE (NCT04357366, αριθμός EudraCT 2020-001466-11) την αποτελεσματικότητα της πρώιμης και στοχευμένης χρήσης του ανακίνρα (αναστολέα του υποδοχέα της IL-1) σε δόσεις 100mg υποδόρια καθημερινά για 10 ημέρες σε συνδυασμό με συνήθη ιατρική φροντίδα σε νοσηλευόμενους ασθενείς με ακτινολογικά ορισμένη πνευμονία και επίπεδα του διαλυτού urokinase-type plasminogen activator receptor (suPAR) ≥ 6 μg/l έναντι εξομοιωμένης ομάδας συνήθους φροντίδας. Πρωτογενές καταληκτικό σημείο αποτέλεσε η επίπτωση της Σοβαρής Αναπνευστικής Ανεπάρκειας (ΣΑΑ), οριζόμενη ως pO2/FiO2 <150 με ανάγκη για μηχανικό επεμβατικό ή μη αερισμό ως την ημέρα 14 ή ο θάνατος πριν την ημέρα 14. Παράλληλα, λόγω χρονικής επικάλυψης της μελέτης με την τυχαιοποιημένη SAVE-MORE κατά την περίοδο Δεκεμβρίου 2020 ως Μάρτιο 2021, έγινε διερευνητική σύγκριση μεταξύ της ομάδας θεραπείας με ανακίνρα και συνήθους φροντίδας της SAVE και της ομάδας λήψης εικονικού φαρμάκου και συνήθους φροντίδας της SAVE-MORE κατά την ίδια χρονική περίοδο. Τα δημογραφικά τους χαρακτηριστικά δεν διέφεραν. Μετά από συγκριτική ανάλυση παλινδρόμησης κατά Cox των δυο ομάδων, η θεραπεία με ανακίνρα αποτέλεσε ανεξάρτητο παράγοντα προστασίας από την ανάπτυξη ΣΑΑ (Προσαρμοσμένος Λόγος Επικινδυνότητας: 0.38, 95% όρια αξιοπιστίας 0.16-0.88, p=0.025).","abstract_html":"Η πανδημία της COVID-19 λοίμωξης αποτέλεσε την προηγούμενη τριετία μία πρωτοφανή για τα δεδομένα των τελευταίων δεκαετιών δοκιμασία σε επίπεδο θνητότητας και νοσηρότητας, έχοντας προσβάλει σχεδόν πλέον το σύνολο ενός επίνοσου παγκόσμιου πληθυσμού, με ένα κόστος περισσότερων των 6,947,192 ανθρώπινων ζωών ως τον Ιούνιο του 2023. Η παθοφυσιολογία του ιού περιλαμβάνει πολυεπίπεδους μηχανισμούς αφοπλισμού των αμυντικών συστημάτων της μη ειδικής ανοσίας, κυρίως αυτού των ιντερφερονών, που αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο στην αντιμετώπιση των ιογενών λοιμώξεων εν γένει. Η καθυστέρηση αυτή ή η μείωση της επιστράτευσης τους οδηγεί τους προδιατεθειμένους γενετικά ή λόγω συννοσηροτήτων ασθενείς αρχικά σε άκρατο κυτταρικό πολλαπλασιασμό. Παράλληλα ο ιός ενεργοποιεί και ο ίδιος προφλεγμονώδεις οδούς, όπως αυτή του NF-κΒ, απαραίτητες για τον πολλαπλασιασμό του. Το αποτέλεσμα του συνδυασμού αυτού αποτελεί μια έντονη ενεργοποίηση και δυσρύθμιση της μη ειδικής ανοσίας με στόχο κατά βάση τον πνεύμονα, με παράλληλη παρουσία μιας κατεσταλμένης και αναποτελεσματικής Τ κυτταρικής ανοσίας. Χαρακτηριστική είναι η συμμετοχή άωρης μυελοποίησης, ενεργοποιημένων μακροφάγων με παθολογική αντιγονοπαρουσιαστική ικανότητα, δυσλειτουργικών κυττάρων φυσικών φονέων με επηρεασμένη κυτταρολυτική ικανότητα, επαγωγή ανοσοθρόμβωσης και σημαντικών ποσοτήτων προφλεγμονωδών κυτταροκινών, μεταξύ των οποίων προεξάρχοντα ρόλο διαδραματίζει η ιντερλευκίνη 6 (IL-6). Η συγκεκριμένη κυτταροκίνη, με κύρια σηματοδοτική οδό αυτή των JAK/STAT3, αποτελεί ένα πλειοτροπικό μόριο με πολλαπλές ιδιότητες, τόσο προφλεγμονώδεις όσο και αντιφλεγμονώδεις, που επάγει τη σύνθεση των πρωτεϊνών οξείας φάσης, τη θρόμβωση, την ευόδωση της προφλεγμονώδους ειδικής ανοσίας μέσω της αύξησης του λόγου Th17/Treg και της ενίσχυσης των Th1, Th2, B κυττάρων και πλασμαβλαστών, συμμετέχει στη λύση της φλεγμονής και την επούλωση, στο μεταβολισμό και την αιμοποίηση. Διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα όπως αυτοάνοσα ή κακοήθειες ή σε οξείες φλεγμονοπάθειες όπως το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών και οξείες ιογενείς λοιμώξεις, στις οποίες φαίνεται να διαδραματίζει προστατευτικό ρόλο. Στην COVID-19 μπορεί να αγγίξει τιμές ως και δεκάδες φορές τη θεωρούμενη ως ανώτερη φυσιολογική τιμή των 5 pg/ml, παραγόμενη κυρίως από επιθηλιακά πνευμονοκύτταρα και λιγότερο από μακροφάγα μονοκυτταρικής προέλευσης που επιστρατεύονται στον πνεύμονα, ενώ αποτελεί έναν από τους πλέον αξιόπιστους ανεξάρτητους βιοδείκτες βαρύτητας και θνητότητας της νόσου. Παθοφυσιολογικά φαίνεται ότι οδηγεί σε CD3+ λεμφοπενία, καταστολή της αντιγονοπαρουσίασης από τα μακροφάγα και επιστράτευση ανοσοκατασταλτικών άωρων μυελικών μορφών, ενεργοποίηση του ενδοθηλίου και ένα θετικό κύκλο φλεγμονώδους ανάδρασης, με βάση τα περιορισμένα διαθέσιμα πειραματικά δεδομένα. Παράλληλα η ομοιότητα του προφίλ των κυτταροκινών μεταξύ της λοίμωξης από SARS-CoV-2 και υπερφλεγμονωδών συνδρόμων όπως η βαριά σήψη, τις τιμές των οποίων ωστόσο δεν αγγίζουν στο περιφερικό αίμα, αλλά περισσότερο στον πνεύμονα, οδήγησε σε τυχαιοποιημένη και μη κλινική δοκιμή φαρμάκων που αναστέλλουν τον υποδοχέα της IL-6, όπως η τοσιλιζουμάμπη και η σαριλουμάμπη, στην COVID-19. Τα αποτελέσματα είναι ως τώρα κατώτερα των προσδοκιών, με μείωση της θνητότητας της τάξης του 10% συνολικά, μικρό θεραπευτικό παράθυρο, ανάγκη συγχορήγησης με γλυκοκορτικοειδή και απουσία ως τώρα βιοδείκτη που προβλέπει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα, παρότι δεν υπήρξε ένδειξη αυξημένων ανεπιθύμητων ενεργειών. Έτσι, και με δεδομένη την πρότερη θέση της ιντερλευκίνης 1 (IL-1) στον καταρράκτη της φλεγμονής και τον ρόλο του φλεγμονοσώματος στην COVID-19, μελετήσαμε προοπτικά και μη τυχαιοποιημένα στην κλινική μελέτη SAVE (NCT04357366, αριθμός EudraCT 2020-001466-11) την αποτελεσματικότητα της πρώιμης και στοχευμένης χρήσης του ανακίνρα (αναστολέα του υποδοχέα της IL-1) σε δόσεις 100mg υποδόρια καθημερινά για 10 ημέρες σε συνδυασμό με συνήθη ιατρική φροντίδα σε νοσηλευόμενους ασθενείς με ακτινολογικά ορισμένη πνευμονία και επίπεδα του διαλυτού urokinase-type plasminogen activator receptor (suPAR) ≥ 6 μg/l έναντι εξομοιωμένης ομάδας συνήθους φροντίδας. Πρωτογενές καταληκτικό σημείο αποτέλεσε η επίπτωση της Σοβαρής Αναπνευστικής Ανεπάρκειας (ΣΑΑ), οριζόμενη ως pO2/FiO2 &lt;150 με ανάγκη για μηχανικό επεμβατικό ή μη αερισμό ως την ημέρα 14 ή ο θάνατος πριν την ημέρα 14. Παράλληλα, λόγω χρονικής επικάλυψης της μελέτης με την τυχαιοποιημένη SAVE-MORE κατά την περίοδο Δεκεμβρίου 2020 ως Μάρτιο 2021, έγινε διερευνητική σύγκριση μεταξύ της ομάδας θεραπείας με ανακίνρα και συνήθους φροντίδας της SAVE και της ομάδας λήψης εικονικού φαρμάκου και συνήθους φροντίδας της SAVE-MORE κατά την ίδια χρονική περίοδο. Τα δημογραφικά τους χαρακτηριστικά δεν διέφεραν. Μετά από συγκριτική ανάλυση παλινδρόμησης κατά Cox των δυο ομάδων, η θεραπεία με ανακίνρα αποτέλεσε ανεξάρτητο παράγοντα προστασίας από την ανάπτυξη ΣΑΑ (Προσαρμοσμένος Λόγος Επικινδυνότητας: 0.38, 95% όρια αξιοπιστίας 0.16-0.88, p=0.025).","abstract_has_math":false,"creators":["Χατζής Σταμάτιος","Chatzis Stamatios"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2023,"date_issued":"2023","date_published":"2023","updated_at":"2026-11-19T06:22:53Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3336133"],"render_values":[{"text":"uoadl:3336133","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3336133","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3336133","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3336133","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Χατζής Σταμάτιος","Chatzis Stamatios"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2023"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3336133","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3336133"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η πανδημία της COVID-19 λοίμωξης αποτέλεσε την προηγούμενη τριετία μία πρωτοφανή για τα δεδομένα των τελευταίων δεκαετιών δοκιμασία σε επίπεδο θνητότητας και νοσηρότητας, έχοντας προσβάλει σχεδόν πλέον το σύνολο ενός επίνοσου παγκόσμιου πληθυσμού, με ένα κόστος περισσότερων των 6,947,192 ανθρώπινων ζωών ως τον Ιούνιο του 2023. Η παθοφυσιολογία του ιού περιλαμβάνει πολυεπίπεδους μηχανισμούς αφοπλισμού των αμυντικών συστημάτων της μη ειδικής ανοσίας, κυρίως αυτού των ιντερφερονών, που αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο στην αντιμετώπιση των ιογενών λοιμώξεων εν γένει. Η καθυστέρηση αυτή ή η μείωση της επιστράτευσης τους οδηγεί τους προδιατεθειμένους γενετικά ή λόγω συννοσηροτήτων ασθενείς αρχικά σε άκρατο κυτταρικό πολλαπλασιασμό. Παράλληλα ο ιός ενεργοποιεί και ο ίδιος προφλεγμονώδεις οδούς, όπως αυτή του NF-κΒ, απαραίτητες για τον πολλαπλασιασμό του. Το αποτέλεσμα του συνδυασμού αυτού αποτελεί μια έντονη ενεργοποίηση και δυσρύθμιση της μη ειδικής ανοσίας με στόχο κατά βάση τον πνεύμονα, με παράλληλη παρουσία μιας κατεσταλμένης και αναποτελεσματικής Τ κυτταρικής ανοσίας. Χαρακτηριστική είναι η συμμετοχή άωρης μυελοποίησης, ενεργοποιημένων μακροφάγων με παθολογική αντιγονοπαρουσιαστική ικανότητα, δυσλειτουργικών κυττάρων φυσικών φονέων με επηρεασμένη κυτταρολυτική ικανότητα, επαγωγή ανοσοθρόμβωσης και σημαντικών ποσοτήτων προφλεγμονωδών κυτταροκινών, μεταξύ των οποίων προεξάρχοντα ρόλο διαδραματίζει η ιντερλευκίνη 6 (IL-6). Η συγκεκριμένη κυτταροκίνη, με κύρια σηματοδοτική οδό αυτή των JAK/STAT3, αποτελεί ένα πλειοτροπικό μόριο με πολλαπλές ιδιότητες, τόσο προφλεγμονώδεις όσο και αντιφλεγμονώδεις, που επάγει τη σύνθεση των πρωτεϊνών οξείας φάσης, τη θρόμβωση, την ευόδωση της προφλεγμονώδους ειδικής ανοσίας μέσω της αύξησης του λόγου Th17/Treg και της ενίσχυσης των Th1, Th2, B κυττάρων και πλασμαβλαστών, συμμετέχει στη λύση της φλεγμονής και την επούλωση, στο μεταβολισμό και την αιμοποίηση. Διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα όπως αυτοάνοσα ή κακοήθειες ή σε οξείες φλεγμονοπάθειες όπως το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών και οξείες ιογενείς λοιμώξεις, στις οποίες φαίνεται να διαδραματίζει προστατευτικό ρόλο. Στην COVID-19 μπορεί να αγγίξει τιμές ως και δεκάδες φορές τη θεωρούμενη ως ανώτερη φυσιολογική τιμή των 5 pg/ml, παραγόμενη κυρίως από επιθηλιακά πνευμονοκύτταρα και λιγότερο από μακροφάγα μονοκυτταρικής προέλευσης που επιστρατεύονται στον πνεύμονα, ενώ αποτελεί έναν από τους πλέον αξιόπιστους ανεξάρτητους βιοδείκτες βαρύτητας και θνητότητας της νόσου. Παθοφυσιολογικά φαίνεται ότι οδηγεί σε CD3+ λεμφοπενία, καταστολή της αντιγονοπαρουσίασης από τα μακροφάγα και επιστράτευση ανοσοκατασταλτικών άωρων μυελικών μορφών, ενεργοποίηση του ενδοθηλίου και ένα θετικό κύκλο φλεγμονώδους ανάδρασης, με βάση τα περιορισμένα διαθέσιμα πειραματικά δεδομένα. Παράλληλα η ομοιότητα του προφίλ των κυτταροκινών μεταξύ της λοίμωξης από SARS-CoV-2 και υπερφλεγμονωδών συνδρόμων όπως η βαριά σήψη, τις τιμές των οποίων ωστόσο δεν αγγίζουν στο περιφερικό αίμα, αλλά περισσότερο στον πνεύμονα, οδήγησε σε τυχαιοποιημένη και μη κλινική δοκιμή φαρμάκων που αναστέλλουν τον υποδοχέα της IL-6, όπως η τοσιλιζουμάμπη και η σαριλουμάμπη, στην COVID-19. Τα αποτελέσματα είναι ως τώρα κατώτερα των προσδοκιών, με μείωση της θνητότητας της τάξης του 10% συνολικά, μικρό θεραπευτικό παράθυρο, ανάγκη συγχορήγησης με γλυκοκορτικοειδή και απουσία ως τώρα βιοδείκτη που προβλέπει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα, παρότι δεν υπήρξε ένδειξη αυξημένων ανεπιθύμητων ενεργειών. Έτσι, και με δεδομένη την πρότερη θέση της ιντερλευκίνης 1 (IL-1) στον καταρράκτη της φλεγμονής και τον ρόλο του φλεγμονοσώματος στην COVID-19, μελετήσαμε προοπτικά και μη τυχαιοποιημένα στην κλινική μελέτη SAVE (NCT04357366, αριθμός EudraCT 2020-001466-11) την αποτελεσματικότητα της πρώιμης και στοχευμένης χρήσης του ανακίνρα (αναστολέα του υποδοχέα της IL-1) σε δόσεις 100mg υποδόρια καθημερινά για 10 ημέρες σε συνδυασμό με συνήθη ιατρική φροντίδα σε νοσηλευόμενους ασθενείς με ακτινολογικά ορισμένη πνευμονία και επίπεδα του διαλυτού urokinase-type plasminogen activator receptor (suPAR) ≥ 6 μg/l έναντι εξομοιωμένης ομάδας συνήθους φροντίδας. Πρωτογενές καταληκτικό σημείο αποτέλεσε η επίπτωση της Σοβαρής Αναπνευστικής Ανεπάρκειας (ΣΑΑ), οριζόμενη ως pO2/FiO2 <150 με ανάγκη για μηχανικό επεμβατικό ή μη αερισμό ως την ημέρα 14 ή ο θάνατος πριν την ημέρα 14. Παράλληλα, λόγω χρονικής επικάλυψης της μελέτης με την τυχαιοποιημένη SAVE-MORE κατά την περίοδο Δεκεμβρίου 2020 ως Μάρτιο 2021, έγινε διερευνητική σύγκριση μεταξύ της ομάδας θεραπείας με ανακίνρα και συνήθους φροντίδας της SAVE και της ομάδας λήψης εικονικού φαρμάκου και συνήθους φροντίδας της SAVE-MORE κατά την ίδια χρονική περίοδο. Τα δημογραφικά τους χαρακτηριστικά δεν διέφεραν. Μετά από συγκριτική ανάλυση παλινδρόμησης κατά Cox των δυο ομάδων, η θεραπεία με ανακίνρα αποτέλεσε ανεξάρτητο παράγοντα προστασίας από την ανάπτυξη ΣΑΑ (Προσαρμοσμένος Λόγος Επικινδυνότητας: 0.38, 95% όρια αξιοπιστίας 0.16-0.88, p=0.025).","The global COVID-19 pandemic has been an unprecedented global challenge in terms of morbidity and mortality, spanning the last 3 years and having infected almost the whole of a global non-immune population, with a cost of over 6,947,192 human lives as of June 2023. Its pathogenesis involves intricate mechanisms of innate immunity evasion, mainly the interferon system, that comprises the bulwark of viral defense in humans. The observed delay or reduction in interferon induction by SARS-CoV-2 can lead to unopposed viral dissemination in genetically at risk patients or patients with comorbidities. Proinflammatory pathways, such as the NF-κΒ main pathway, are also virally induced and seem obligatory for its replication. These combined actions lead to intense mainly lung-centric innate immune activation and dysregulation, with concomitant T cellular immunity depression and components of emergent myelopoiesis, macrophage activation and dysfunction with an impaired antigen-presenting capacity, dysfunctional NK cells with impaired cytolytic activity, intensive immunothrombosis and elevated levels of proinflammatory cytokines, most important among which is interleukin-6 (IL-6). This pleiotropic cytokine, with a signal transduction pathway that mainly involves JAK/STAT3, exerts both proinflammatory and anti-inflammatory actions, induces acute-phase reactant production by the liver, promotes thrombosis, proinflammatory adaptive immunity activation via regulating the Th17/Treg balance and Th1, Th2, B cell and plasmablast survival facilitation, inflammation resolution, metabolism and hematopoiesis. It has a role in chronic inflammatory diseases in autoimmunity or neoplasia or in acute inflammatory disorders like the cytokine release syndrome and acute viral infectious diseases, in some of which it has a proven protective role. Its values in COVID-19 can reach tens of times a value of 5 pg/ml, considered the upper limit of normal, with it being produced mainly by epithelial pneumocytes and less by lung monocyte-derived macrophages. It also constitutes an independent reliable severity and mortality biomarker. It has been experimentally proven that it relates to CD3+ lymphopenia, antigen presentation reduction and myeloid-derived suppressor cell generation, endothelial activation and a positive feedback inflammatory loop, according to the few experimental data available. The cytokine profile similarity between SARS-CoV-2 infection and other hyper-inflammatory syndromes like severe sepsis, although levels are decidedly less in patients’ peripheral blood, but raised in the lung microenvironment, led to observational and randomized clinical trials of IL-6 receptor inhibiting antibodies, like tocilizumab and sarilumab in COVID-19. Results have been mixed, with an approximate 10% mortality reduction in total, small therapeutic window, glucocorticoid dependency of its action and absence of a biomarker guided targeted use strategy. Adverse effects have not been increased in randomized trials. Given interleukin-1’s (IL-1) position upstream of that of IL-6 in inflammatory signaling and an emerging role of the inflammasome in COVID-19, we studied in a prospective non-randomized trial, SAVE (NCT04357366, EudraCT number 2020-001466-11), the efficacy of early and targeted use of anakinra, an IL-1 receptor inhibitor, in a dose of 100mg per day subcutaneously for 10 days, in combination with Standard of Care (SoC) in hospitalized patients with radiographically defined pneumonia and soluble urokinase-type plasminogen activator receptor (suPAR) levels of 6 ≥ μg/l. Primary efficacy endpoint was the incidence of Serious Respiratory Failure, defined as pO2/FiO2 <150 with concomitant mechanical or non-invasive ventilation until day 14 or death before day 14. Because of a temporal overlap between SAVE and the pivotal randomized trial of SAVE-MORE, between the months of December 2020 and March 2021, an exploratory comparison between anakinra and SoC treated patients in the former and the placebo and SoC group in the latter was conducted. Their demographics were not different. After applying a forward conditional Cox regression analysis of the two groups, anakinra treatment was shown to independently reduce SRF incidence (HRadj: 0.38, 95%CI 0.16-0.88, p=0.025)."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Το μονοπάτι της ιντερλευκίνης-6 στη νόσο COVID-19"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Χατζής Σταμάτιος","Chatzis Stamatios"],"dc:date":["2023"],"dc:description":["Η πανδημία της COVID-19 λοίμωξης αποτέλεσε την προηγούμενη τριετία μία πρωτοφανή για τα δεδομένα των τελευταίων δεκαετιών δοκιμασία σε επίπεδο θνητότητας και νοσηρότητας, έχοντας προσβάλει σχεδόν πλέον το σύνολο ενός επίνοσου παγκόσμιου πληθυσμού, με ένα κόστος περισσότερων των 6,947,192 ανθρώπινων ζωών ως τον Ιούνιο του 2023. Η παθοφυσιολογία του ιού περιλαμβάνει πολυεπίπεδους μηχανισμούς αφοπλισμού των αμυντικών συστημάτων της μη ειδικής ανοσίας, κυρίως αυτού των ιντερφερονών, που αποτελούν ακρογωνιαίο λίθο στην αντιμετώπιση των ιογενών λοιμώξεων εν γένει. Η καθυστέρηση αυτή ή η μείωση της επιστράτευσης τους οδηγεί τους προδιατεθειμένους γενετικά ή λόγω συννοσηροτήτων ασθενείς αρχικά σε άκρατο κυτταρικό πολλαπλασιασμό. Παράλληλα ο ιός ενεργοποιεί και ο ίδιος προφλεγμονώδεις οδούς, όπως αυτή του NF-κΒ, απαραίτητες για τον πολλαπλασιασμό του. Το αποτέλεσμα του συνδυασμού αυτού αποτελεί μια έντονη ενεργοποίηση και δυσρύθμιση της μη ειδικής ανοσίας με στόχο κατά βάση τον πνεύμονα, με παράλληλη παρουσία μιας κατεσταλμένης και αναποτελεσματικής Τ κυτταρικής ανοσίας. Χαρακτηριστική είναι η συμμετοχή άωρης μυελοποίησης, ενεργοποιημένων μακροφάγων με παθολογική αντιγονοπαρουσιαστική ικανότητα, δυσλειτουργικών κυττάρων φυσικών φονέων με επηρεασμένη κυτταρολυτική ικανότητα, επαγωγή ανοσοθρόμβωσης και σημαντικών ποσοτήτων προφλεγμονωδών κυτταροκινών, μεταξύ των οποίων προεξάρχοντα ρόλο διαδραματίζει η ιντερλευκίνη 6 (IL-6). Η συγκεκριμένη κυτταροκίνη, με κύρια σηματοδοτική οδό αυτή των JAK/STAT3, αποτελεί ένα πλειοτροπικό μόριο με πολλαπλές ιδιότητες, τόσο προφλεγμονώδεις όσο και αντιφλεγμονώδεις, που επάγει τη σύνθεση των πρωτεϊνών οξείας φάσης, τη θρόμβωση, την ευόδωση της προφλεγμονώδους ειδικής ανοσίας μέσω της αύξησης του λόγου Th17/Treg και της ενίσχυσης των Th1, Th2, B κυττάρων και πλασμαβλαστών, συμμετέχει στη λύση της φλεγμονής και την επούλωση, στο μεταβολισμό και την αιμοποίηση. Διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα όπως αυτοάνοσα ή κακοήθειες ή σε οξείες φλεγμονοπάθειες όπως το σύνδρομο απελευθέρωσης κυτταροκινών και οξείες ιογενείς λοιμώξεις, στις οποίες φαίνεται να διαδραματίζει προστατευτικό ρόλο. Στην COVID-19 μπορεί να αγγίξει τιμές ως και δεκάδες φορές τη θεωρούμενη ως ανώτερη φυσιολογική τιμή των 5 pg/ml, παραγόμενη κυρίως από επιθηλιακά πνευμονοκύτταρα και λιγότερο από μακροφάγα μονοκυτταρικής προέλευσης που επιστρατεύονται στον πνεύμονα, ενώ αποτελεί έναν από τους πλέον αξιόπιστους ανεξάρτητους βιοδείκτες βαρύτητας και θνητότητας της νόσου. Παθοφυσιολογικά φαίνεται ότι οδηγεί σε CD3+ λεμφοπενία, καταστολή της αντιγονοπαρουσίασης από τα μακροφάγα και επιστράτευση ανοσοκατασταλτικών άωρων μυελικών μορφών, ενεργοποίηση του ενδοθηλίου και ένα θετικό κύκλο φλεγμονώδους ανάδρασης, με βάση τα περιορισμένα διαθέσιμα πειραματικά δεδομένα. Παράλληλα η ομοιότητα του προφίλ των κυτταροκινών μεταξύ της λοίμωξης από SARS-CoV-2 και υπερφλεγμονωδών συνδρόμων όπως η βαριά σήψη, τις τιμές των οποίων ωστόσο δεν αγγίζουν στο περιφερικό αίμα, αλλά περισσότερο στον πνεύμονα, οδήγησε σε τυχαιοποιημένη και μη κλινική δοκιμή φαρμάκων που αναστέλλουν τον υποδοχέα της IL-6, όπως η τοσιλιζουμάμπη και η σαριλουμάμπη, στην COVID-19. Τα αποτελέσματα είναι ως τώρα κατώτερα των προσδοκιών, με μείωση της θνητότητας της τάξης του 10% συνολικά, μικρό θεραπευτικό παράθυρο, ανάγκη συγχορήγησης με γλυκοκορτικοειδή και απουσία ως τώρα βιοδείκτη που προβλέπει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα, παρότι δεν υπήρξε ένδειξη αυξημένων ανεπιθύμητων ενεργειών. Έτσι, και με δεδομένη την πρότερη θέση της ιντερλευκίνης 1 (IL-1) στον καταρράκτη της φλεγμονής και τον ρόλο του φλεγμονοσώματος στην COVID-19, μελετήσαμε προοπτικά και μη τυχαιοποιημένα στην κλινική μελέτη SAVE (NCT04357366, αριθμός EudraCT 2020-001466-11) την αποτελεσματικότητα της πρώιμης και στοχευμένης χρήσης του ανακίνρα (αναστολέα του υποδοχέα της IL-1) σε δόσεις 100mg υποδόρια καθημερινά για 10 ημέρες σε συνδυασμό με συνήθη ιατρική φροντίδα σε νοσηλευόμενους ασθενείς με ακτινολογικά ορισμένη πνευμονία και επίπεδα του διαλυτού urokinase-type plasminogen activator receptor (suPAR) ≥ 6 μg/l έναντι εξομοιωμένης ομάδας συνήθους φροντίδας. Πρωτογενές καταληκτικό σημείο αποτέλεσε η επίπτωση της Σοβαρής Αναπνευστικής Ανεπάρκειας (ΣΑΑ), οριζόμενη ως pO2/FiO2 <150 με ανάγκη για μηχανικό επεμβατικό ή μη αερισμό ως την ημέρα 14 ή ο θάνατος πριν την ημέρα 14. Παράλληλα, λόγω χρονικής επικάλυψης της μελέτης με την τυχαιοποιημένη SAVE-MORE κατά την περίοδο Δεκεμβρίου 2020 ως Μάρτιο 2021, έγινε διερευνητική σύγκριση μεταξύ της ομάδας θεραπείας με ανακίνρα και συνήθους φροντίδας της SAVE και της ομάδας λήψης εικονικού φαρμάκου και συνήθους φροντίδας της SAVE-MORE κατά την ίδια χρονική περίοδο. Τα δημογραφικά τους χαρακτηριστικά δεν διέφεραν. Μετά από συγκριτική ανάλυση παλινδρόμησης κατά Cox των δυο ομάδων, η θεραπεία με ανακίνρα αποτέλεσε ανεξάρτητο παράγοντα προστασίας από την ανάπτυξη ΣΑΑ (Προσαρμοσμένος Λόγος Επικινδυνότητας: 0.38, 95% όρια αξιοπιστίας 0.16-0.88, p=0.025).","The global COVID-19 pandemic has been an unprecedented global challenge in terms of morbidity and mortality, spanning the last 3 years and having infected almost the whole of a global non-immune population, with a cost of over 6,947,192 human lives as of June 2023. Its pathogenesis involves intricate mechanisms of innate immunity evasion, mainly the interferon system, that comprises the bulwark of viral defense in humans. The observed delay or reduction in interferon induction by SARS-CoV-2 can lead to unopposed viral dissemination in genetically at risk patients or patients with comorbidities. Proinflammatory pathways, such as the NF-κΒ main pathway, are also virally induced and seem obligatory for its replication. These combined actions lead to intense mainly lung-centric innate immune activation and dysregulation, with concomitant T cellular immunity depression and components of emergent myelopoiesis, macrophage activation and dysfunction with an impaired antigen-presenting capacity, dysfunctional NK cells with impaired cytolytic activity, intensive immunothrombosis and elevated levels of proinflammatory cytokines, most important among which is interleukin-6 (IL-6). This pleiotropic cytokine, with a signal transduction pathway that mainly involves JAK/STAT3, exerts both proinflammatory and anti-inflammatory actions, induces acute-phase reactant production by the liver, promotes thrombosis, proinflammatory adaptive immunity activation via regulating the Th17/Treg balance and Th1, Th2, B cell and plasmablast survival facilitation, inflammation resolution, metabolism and hematopoiesis. It has a role in chronic inflammatory diseases in autoimmunity or neoplasia or in acute inflammatory disorders like the cytokine release syndrome and acute viral infectious diseases, in some of which it has a proven protective role. Its values in COVID-19 can reach tens of times a value of 5 pg/ml, considered the upper limit of normal, with it being produced mainly by epithelial pneumocytes and less by lung monocyte-derived macrophages. It also constitutes an independent reliable severity and mortality biomarker. It has been experimentally proven that it relates to CD3+ lymphopenia, antigen presentation reduction and myeloid-derived suppressor cell generation, endothelial activation and a positive feedback inflammatory loop, according to the few experimental data available. The cytokine profile similarity between SARS-CoV-2 infection and other hyper-inflammatory syndromes like severe sepsis, although levels are decidedly less in patients’ peripheral blood, but raised in the lung microenvironment, led to observational and randomized clinical trials of IL-6 receptor inhibiting antibodies, like tocilizumab and sarilumab in COVID-19. Results have been mixed, with an approximate 10% mortality reduction in total, small therapeutic window, glucocorticoid dependency of its action and absence of a biomarker guided targeted use strategy. Adverse effects have not been increased in randomized trials. Given interleukin-1’s (IL-1) position upstream of that of IL-6 in inflammatory signaling and an emerging role of the inflammasome in COVID-19, we studied in a prospective non-randomized trial, SAVE (NCT04357366, EudraCT number 2020-001466-11), the efficacy of early and targeted use of anakinra, an IL-1 receptor inhibitor, in a dose of 100mg per day subcutaneously for 10 days, in combination with Standard of Care (SoC) in hospitalized patients with radiographically defined pneumonia and soluble urokinase-type plasminogen activator receptor (suPAR) levels of 6 ≥ μg/l. Primary efficacy endpoint was the incidence of Serious Respiratory Failure, defined as pO2/FiO2 <150 with concomitant mechanical or non-invasive ventilation until day 14 or death before day 14. Because of a temporal overlap between SAVE and the pivotal randomized trial of SAVE-MORE, between the months of December 2020 and March 2021, an exploratory comparison between anakinra and SoC treated patients in the former and the placebo and SoC group in the latter was conducted. Their demographics were not different. After applying a forward conditional Cox regression analysis of the two groups, anakinra treatment was shown to independently reduce SRF incidence (HRadj: 0.38, 95%CI 0.16-0.88, p=0.025)."],"dc:identifier":["uoadl:3336133","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3336133"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Το μονοπάτι της ιντερλευκίνης-6 στη νόσο COVID-19"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:22:53Z"}