{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3388556"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3388556","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στους ηλικιωμένους","abstract":"Εισαγωγή: Η συνταξιοδότηση, ως μια σημαντική μετάβαση στη ζωή που χαρακτηρίζεται από αλλαγές σε κοινωνικό, οικονομικό και ψυχολογικό επίπεδο, σχετίζεται με πολλούς παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη ψυχοπαθολογίας στη μετέπειτα ζωή. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αυτοί οι παράγοντες κινδύνου επιδρούν στην υγεία και την ευημερία των ηλικιωμένων αναμένεται να αναδείξει ευκαιρίες για προαγωγή της ψυχικής υγείας κατά τη διάρκεια αυτής της μετάβασης. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας συστηματικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης ήταν να συνοψίσει τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στην ψυχική υγεία, την ικανοποίηση από τη ζωή, το αίσθημα μοναξιάς και τις αλλαγές στα κοινωνικά δίκτυα, καθώς και περιγράψει την επίδραση των διαμεσολαβητικών παραγόντων κατά την μετάβαση στη συνταξιοδότηση. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε βιβλιογραφική αναζήτηση στη βάση δεδομένων Scopus. Το σύνολο των μελετών αποτελείται από 19 αναδρομικές μελέτες κοόρτης, 3 προοπτικές μελέτες κοόρτης και 1 συγχρονική μελέτη. Αποτελέσματα: Τόσο η μη οικειοθελής όσο και η πρόωρη συνταξιοδότηση σχετίστηκαν με μεγαλύτερο κίνδυνο αναφοράς μείζονος κατάθλιψης και χειρότερης αντιληπτής υγείας, ενώ η θετική στάση για τη γήρανση σχετίστηκε με αυξημένη συμμετοχή σε δραστηριότητες αναψυχής μετά τη συνταξιοδότηση. Άλλοι παράγοντες κινδύνου για την εκδήλωση καταθλιπτικών συμπτωμάτων ήταν οι κακές εργασιακές συνθήκες και η παροχή συζυγικής φροντίδας. Τέλος, το κοινωνικό υποστηρικτικό δίκτυο αποτέλεσε προστατευτικό παράγοντα, καθώς σχετίστηκε με καλύτερη σωματική υγεία και μικρότερο αίσθημα μοναξιάς. Συμπεράσματα: Υπήρξαν ενδείξεις πως η πρόωρη και η μη οικειοθελής συνταξιοδότηση αποτελούν παράγοντες κινδύνου για την ψυχική υγεία, ωστόσο τα αποτελέσματα δεν μπόρεσαν να υποστηρίξουν πως μια ενδεχόμενη παράταση του εργασιακού βίου πέραν της συνήθους ηλικίας συνταξιοδότησης θα ήταν ωφέλιμη. Εν κατακλείδι, προτείνεται οι συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις να προσαρμόζονται με γνώμονα τις επιμέρους συνθήκες όπως τη χώρα, τους τομείς απασχόλησης, τις ανάγκες και τις προτιμήσεις του πληθυσμού.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η συνταξιοδότηση, ως μια σημαντική μετάβαση στη ζωή που χαρακτηρίζεται από αλλαγές σε κοινωνικό, οικονομικό και ψυχολογικό επίπεδο, σχετίζεται με πολλούς παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη ψυχοπαθολογίας στη μετέπειτα ζωή. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αυτοί οι παράγοντες κινδύνου επιδρούν στην υγεία και την ευημερία των ηλικιωμένων αναμένεται να αναδείξει ευκαιρίες για προαγωγή της ψυχικής υγείας κατά τη διάρκεια αυτής της μετάβασης. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας συστηματικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης ήταν να συνοψίσει τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στην ψυχική υγεία, την ικανοποίηση από τη ζωή, το αίσθημα μοναξιάς και τις αλλαγές στα κοινωνικά δίκτυα, καθώς και περιγράψει την επίδραση των διαμεσολαβητικών παραγόντων κατά την μετάβαση στη συνταξιοδότηση. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε βιβλιογραφική αναζήτηση στη βάση δεδομένων Scopus. Το σύνολο των μελετών αποτελείται από 19 αναδρομικές μελέτες κοόρτης, 3 προοπτικές μελέτες κοόρτης και 1 συγχρονική μελέτη. Αποτελέσματα: Τόσο η μη οικειοθελής όσο και η πρόωρη συνταξιοδότηση σχετίστηκαν με μεγαλύτερο κίνδυνο αναφοράς μείζονος κατάθλιψης και χειρότερης αντιληπτής υγείας, ενώ η θετική στάση για τη γήρανση σχετίστηκε με αυξημένη συμμετοχή σε δραστηριότητες αναψυχής μετά τη συνταξιοδότηση. Άλλοι παράγοντες κινδύνου για την εκδήλωση καταθλιπτικών συμπτωμάτων ήταν οι κακές εργασιακές συνθήκες και η παροχή συζυγικής φροντίδας. Τέλος, το κοινωνικό υποστηρικτικό δίκτυο αποτέλεσε προστατευτικό παράγοντα, καθώς σχετίστηκε με καλύτερη σωματική υγεία και μικρότερο αίσθημα μοναξιάς. Συμπεράσματα: Υπήρξαν ενδείξεις πως η πρόωρη και η μη οικειοθελής συνταξιοδότηση αποτελούν παράγοντες κινδύνου για την ψυχική υγεία, ωστόσο τα αποτελέσματα δεν μπόρεσαν να υποστηρίξουν πως μια ενδεχόμενη παράταση του εργασιακού βίου πέραν της συνήθους ηλικίας συνταξιοδότησης θα ήταν ωφέλιμη. Εν κατακλείδι, προτείνεται οι συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις να προσαρμόζονται με γνώμονα τις επιμέρους συνθήκες όπως τη χώρα, τους τομείς απασχόλησης, τις ανάγκες και τις προτιμήσεις του πληθυσμού.","abstract_has_math":false,"creators":["Κιτσάκη Μαρία","Kitsaki Maria"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:27:51Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3388556"],"render_values":[{"text":"uoadl:3388556","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3388556","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3388556","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3388556","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Κιτσάκη Μαρία","Kitsaki Maria"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3388556","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3388556"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η συνταξιοδότηση, ως μια σημαντική μετάβαση στη ζωή που χαρακτηρίζεται από αλλαγές σε κοινωνικό, οικονομικό και ψυχολογικό επίπεδο, σχετίζεται με πολλούς παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη ψυχοπαθολογίας στη μετέπειτα ζωή. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αυτοί οι παράγοντες κινδύνου επιδρούν στην υγεία και την ευημερία των ηλικιωμένων αναμένεται να αναδείξει ευκαιρίες για προαγωγή της ψυχικής υγείας κατά τη διάρκεια αυτής της μετάβασης. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας συστηματικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης ήταν να συνοψίσει τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στην ψυχική υγεία, την ικανοποίηση από τη ζωή, το αίσθημα μοναξιάς και τις αλλαγές στα κοινωνικά δίκτυα, καθώς και περιγράψει την επίδραση των διαμεσολαβητικών παραγόντων κατά την μετάβαση στη συνταξιοδότηση. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε βιβλιογραφική αναζήτηση στη βάση δεδομένων Scopus. Το σύνολο των μελετών αποτελείται από 19 αναδρομικές μελέτες κοόρτης, 3 προοπτικές μελέτες κοόρτης και 1 συγχρονική μελέτη. Αποτελέσματα: Τόσο η μη οικειοθελής όσο και η πρόωρη συνταξιοδότηση σχετίστηκαν με μεγαλύτερο κίνδυνο αναφοράς μείζονος κατάθλιψης και χειρότερης αντιληπτής υγείας, ενώ η θετική στάση για τη γήρανση σχετίστηκε με αυξημένη συμμετοχή σε δραστηριότητες αναψυχής μετά τη συνταξιοδότηση. Άλλοι παράγοντες κινδύνου για την εκδήλωση καταθλιπτικών συμπτωμάτων ήταν οι κακές εργασιακές συνθήκες και η παροχή συζυγικής φροντίδας. Τέλος, το κοινωνικό υποστηρικτικό δίκτυο αποτέλεσε προστατευτικό παράγοντα, καθώς σχετίστηκε με καλύτερη σωματική υγεία και μικρότερο αίσθημα μοναξιάς. Συμπεράσματα: Υπήρξαν ενδείξεις πως η πρόωρη και η μη οικειοθελής συνταξιοδότηση αποτελούν παράγοντες κινδύνου για την ψυχική υγεία, ωστόσο τα αποτελέσματα δεν μπόρεσαν να υποστηρίξουν πως μια ενδεχόμενη παράταση του εργασιακού βίου πέραν της συνήθους ηλικίας συνταξιοδότησης θα ήταν ωφέλιμη. Εν κατακλείδι, προτείνεται οι συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις να προσαρμόζονται με γνώμονα τις επιμέρους συνθήκες όπως τη χώρα, τους τομείς απασχόλησης, τις ανάγκες και τις προτιμήσεις του πληθυσμού.","Introduction - Background: Retirement, as an important transition in life which is characterized by changes at the social, economic and psychological level, is associated with many factors that can contribute to the development of psychopathology in later life. Understanding how these risk factors impact health and well-being of older adults is expected to highlight opportunities to promote mental health during this transition. Aim: The purpose of this systematic literature review was to summarize the available evidence on the effects of retirement on mental health, life satisfaction, loneliness, and changes in social networks, as well as the effect of mediating factors on the transition to retirement. Methodology: A literature search was conducted in Scopus database. The total consisted of 19 retrospective cohort studies, 3 prospective cohort studies and 1 cross-sectional study. Results: Both involuntary and early retirement were associated with greater risk of reporting major depression and worse perceived health, while positive attitudes toward aging were associated with increased participation in leisure activities after retirement. Other risk factors for developing depressive symptoms were poor working conditions and spousal caregiving. Finally, the social support network was a protective factor, as it was related to better physical health and less loneliness. Conclusions: Evidence indicated that early and involuntary retirement are possible risk factors for mental health, however the results couldn’t support that an extension of working life beyond the legal retirement age would be beneficial. In conclusion, it is suggested that pension reforms should be adapted according to circumstances such as country, sector of employment, needs and preferences of the population."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στους ηλικιωμένους"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Κιτσάκη Μαρία","Kitsaki Maria"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η συνταξιοδότηση, ως μια σημαντική μετάβαση στη ζωή που χαρακτηρίζεται από αλλαγές σε κοινωνικό, οικονομικό και ψυχολογικό επίπεδο, σχετίζεται με πολλούς παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη ψυχοπαθολογίας στη μετέπειτα ζωή. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αυτοί οι παράγοντες κινδύνου επιδρούν στην υγεία και την ευημερία των ηλικιωμένων αναμένεται να αναδείξει ευκαιρίες για προαγωγή της ψυχικής υγείας κατά τη διάρκεια αυτής της μετάβασης. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας συστηματικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης ήταν να συνοψίσει τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στην ψυχική υγεία, την ικανοποίηση από τη ζωή, το αίσθημα μοναξιάς και τις αλλαγές στα κοινωνικά δίκτυα, καθώς και περιγράψει την επίδραση των διαμεσολαβητικών παραγόντων κατά την μετάβαση στη συνταξιοδότηση. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε βιβλιογραφική αναζήτηση στη βάση δεδομένων Scopus. Το σύνολο των μελετών αποτελείται από 19 αναδρομικές μελέτες κοόρτης, 3 προοπτικές μελέτες κοόρτης και 1 συγχρονική μελέτη. Αποτελέσματα: Τόσο η μη οικειοθελής όσο και η πρόωρη συνταξιοδότηση σχετίστηκαν με μεγαλύτερο κίνδυνο αναφοράς μείζονος κατάθλιψης και χειρότερης αντιληπτής υγείας, ενώ η θετική στάση για τη γήρανση σχετίστηκε με αυξημένη συμμετοχή σε δραστηριότητες αναψυχής μετά τη συνταξιοδότηση. Άλλοι παράγοντες κινδύνου για την εκδήλωση καταθλιπτικών συμπτωμάτων ήταν οι κακές εργασιακές συνθήκες και η παροχή συζυγικής φροντίδας. Τέλος, το κοινωνικό υποστηρικτικό δίκτυο αποτέλεσε προστατευτικό παράγοντα, καθώς σχετίστηκε με καλύτερη σωματική υγεία και μικρότερο αίσθημα μοναξιάς. Συμπεράσματα: Υπήρξαν ενδείξεις πως η πρόωρη και η μη οικειοθελής συνταξιοδότηση αποτελούν παράγοντες κινδύνου για την ψυχική υγεία, ωστόσο τα αποτελέσματα δεν μπόρεσαν να υποστηρίξουν πως μια ενδεχόμενη παράταση του εργασιακού βίου πέραν της συνήθους ηλικίας συνταξιοδότησης θα ήταν ωφέλιμη. Εν κατακλείδι, προτείνεται οι συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις να προσαρμόζονται με γνώμονα τις επιμέρους συνθήκες όπως τη χώρα, τους τομείς απασχόλησης, τις ανάγκες και τις προτιμήσεις του πληθυσμού.","Introduction - Background: Retirement, as an important transition in life which is characterized by changes at the social, economic and psychological level, is associated with many factors that can contribute to the development of psychopathology in later life. Understanding how these risk factors impact health and well-being of older adults is expected to highlight opportunities to promote mental health during this transition. Aim: The purpose of this systematic literature review was to summarize the available evidence on the effects of retirement on mental health, life satisfaction, loneliness, and changes in social networks, as well as the effect of mediating factors on the transition to retirement. Methodology: A literature search was conducted in Scopus database. The total consisted of 19 retrospective cohort studies, 3 prospective cohort studies and 1 cross-sectional study. Results: Both involuntary and early retirement were associated with greater risk of reporting major depression and worse perceived health, while positive attitudes toward aging were associated with increased participation in leisure activities after retirement. Other risk factors for developing depressive symptoms were poor working conditions and spousal caregiving. Finally, the social support network was a protective factor, as it was related to better physical health and less loneliness. Conclusions: Evidence indicated that early and involuntary retirement are possible risk factors for mental health, however the results couldn’t support that an extension of working life beyond the legal retirement age would be beneficial. In conclusion, it is suggested that pension reforms should be adapted according to circumstances such as country, sector of employment, needs and preferences of the population."],"dc:identifier":["uoadl:3388556","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3388556"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις της συνταξιοδότησης στους ηλικιωμένους"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:27:51Z"}