{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3390381"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3390381","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών του Aleksandr Nikolayevich Afanasyef (1855—1863) και μια απόπειρα μετάφρασης ενός αντιπροσωπευτικού μέρους της συλλογής στα ελληνικά.","abstract":"O Aleksandr Nikolayevich Afanasyev είναι μεταξύ άλλων ένας από τους σημαντικότερους συλλογείς λαογραφικού υλικού στην Ευρώπη του 19ου αιώνα. Ενδιαφέρθηκε από πολύ νωρίς για τις παραδόσεις, τα παραμύθια, τους μύθους και κάθε άλλο είδος της λαϊκής ρωσικής προφορικής δημιουργίας. Σταδιακά ξεκίνησε να εκδίδει το υλικό που συνέλεγε από χωριά και μικρές πόλεις από την Ρωσία, την Ουκρανία και την Λευκορωσία της τότε Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Παρά το πολυσχιδές αυτό έργο του, έχει μείνει γνωστός κυρίως για τη συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών, την οποία και εξέδωσε σε οκτώ διαφορετικές εκδόσεις το διάστημα 1855—1863. Στην Ελλάδα το έργο του είναι σχεδόν άγνωστο. Εξαίρεση αποτελούν ορισμένες μεταφράσεις – αποδόσεις κάποιων από τα παραμύθια του, κυρίως σε παιδικές εκδόσεις. Η παρούσα εργασία έχει ένα διττό στόχο: α) θα επιχειρήσει να παρουσιάσει τον αυτόν τον συλλογέα παραμυθιών και το έργο του στο πλαίσιο των κοινωνικών και πνευματικών ζυμώσεων γύρω από τον λαϊκό πολιτισμό στα μέσα του 19ου αι. και β) να παρουσιάσει μια μετάφραση ενός ενδεικτικού μέρους της συλλογής του από τα ρωσικά στα ελληνικά με έμφαση στα επιμέρους αφηγηματικά είδη, τα παραμυθιακά θέματα και μοτίβα σε μια συγκριτική προοπτική. Σε αυτό το πλαίσιο, ένας βασικός στόχος της παρούσας εργασίας είναι να θέσει, μέσα από το συγκεκριμένο παράδειγμα, τα θεωρητικά μεταφραστικά ζητήματα των αλλόγλωσσων λαϊκών παραμυθιών προς τα ελληνικά, δίνοντας έμφαση στο είδος των κειμένων και φυσικά στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Τα τελευταία μάλιστα θα μας βοηθήσουν να εντοπίσουμε τα ρεάλια1, δηλαδή εκείνες τις λέξεις ή και τις εκφράσεις που καθιστούν τη μετάφραση τέτοιων κειμένων δυσεπίλυτη. Καταλήξαμε στη μετάφραση, για πρώτη φορά, δέκα λαϊκών παραμυθιών από τη συλλογή αυτή του Afanasyev, όχι τυχαία επιλεγμένα αλλά ώστε να αντιπροσωπεύουν ποικίλα αφηγηματικά – παραμυθιακά είδη (μαγικά παραμύθια, μύθους ζώων, νουβέλες, θρησκευτικά παραμύθια κ.ά), με βάση το διεθνές σύστημα κατάταξης των παραμυθιών ATU. Η μετάφραση συνοδεύεται από λαογραφικά σχόλια.","abstract_html":"O Aleksandr Nikolayevich Afanasyev είναι μεταξύ άλλων ένας από τους σημαντικότερους συλλογείς λαογραφικού υλικού στην Ευρώπη του 19ου αιώνα. Ενδιαφέρθηκε από πολύ νωρίς για τις παραδόσεις, τα παραμύθια, τους μύθους και κάθε άλλο είδος της λαϊκής ρωσικής προφορικής δημιουργίας. Σταδιακά ξεκίνησε να εκδίδει το υλικό που συνέλεγε από χωριά και μικρές πόλεις από την Ρωσία, την Ουκρανία και την Λευκορωσία της τότε Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Παρά το πολυσχιδές αυτό έργο του, έχει μείνει γνωστός κυρίως για τη συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών, την οποία και εξέδωσε σε οκτώ διαφορετικές εκδόσεις το διάστημα 1855—1863. Στην Ελλάδα το έργο του είναι σχεδόν άγνωστο. Εξαίρεση αποτελούν ορισμένες μεταφράσεις – αποδόσεις κάποιων από τα παραμύθια του, κυρίως σε παιδικές εκδόσεις. Η παρούσα εργασία έχει ένα διττό στόχο: α) θα επιχειρήσει να παρουσιάσει τον αυτόν τον συλλογέα παραμυθιών και το έργο του στο πλαίσιο των κοινωνικών και πνευματικών ζυμώσεων γύρω από τον λαϊκό πολιτισμό στα μέσα του 19ου αι. και β) να παρουσιάσει μια μετάφραση ενός ενδεικτικού μέρους της συλλογής του από τα ρωσικά στα ελληνικά με έμφαση στα επιμέρους αφηγηματικά είδη, τα παραμυθιακά θέματα και μοτίβα σε μια συγκριτική προοπτική. Σε αυτό το πλαίσιο, ένας βασικός στόχος της παρούσας εργασίας είναι να θέσει, μέσα από το συγκεκριμένο παράδειγμα, τα θεωρητικά μεταφραστικά ζητήματα των αλλόγλωσσων λαϊκών παραμυθιών προς τα ελληνικά, δίνοντας έμφαση στο είδος των κειμένων και φυσικά στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Τα τελευταία μάλιστα θα μας βοηθήσουν να εντοπίσουμε τα ρεάλια1, δηλαδή εκείνες τις λέξεις ή και τις εκφράσεις που καθιστούν τη μετάφραση τέτοιων κειμένων δυσεπίλυτη. Καταλήξαμε στη μετάφραση, για πρώτη φορά, δέκα λαϊκών παραμυθιών από τη συλλογή αυτή του Afanasyev, όχι τυχαία επιλεγμένα αλλά ώστε να αντιπροσωπεύουν ποικίλα αφηγηματικά – παραμυθιακά είδη (μαγικά παραμύθια, μύθους ζώων, νουβέλες, θρησκευτικά παραμύθια κ.ά), με βάση το διεθνές σύστημα κατάταξης των παραμυθιών ATU. Η μετάφραση συνοδεύεται από λαογραφικά σχόλια.","abstract_has_math":false,"creators":["Χόντου Νικολέττα","Chondou Nikoletta"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:28:19Z","subjects":["Γεωγραφία - Ανθρωπολογία – Λαογραφία","Geography - Anthropology - Folklore"],"languages":["Ελληνικά","Ρωσικά","Greek","English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3390381"],"render_values":[{"text":"uoadl:3390381","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3390381","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3390381","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3390381","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Χόντου Νικολέττα","Chondou Nikoletta"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Γεωγραφία - Ανθρωπολογία – Λαογραφία","Geography - Anthropology - Folklore"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Ρωσικά","Greek","English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3390381","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3390381"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["O Aleksandr Nikolayevich Afanasyev είναι μεταξύ άλλων ένας από τους σημαντικότερους συλλογείς λαογραφικού υλικού στην Ευρώπη του 19ου αιώνα. Ενδιαφέρθηκε από πολύ νωρίς για τις παραδόσεις, τα παραμύθια, τους μύθους και κάθε άλλο είδος της λαϊκής ρωσικής προφορικής δημιουργίας. Σταδιακά ξεκίνησε να εκδίδει το υλικό που συνέλεγε από χωριά και μικρές πόλεις από την Ρωσία, την Ουκρανία και την Λευκορωσία της τότε Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Παρά το πολυσχιδές αυτό έργο του, έχει μείνει γνωστός κυρίως για τη συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών, την οποία και εξέδωσε σε οκτώ διαφορετικές εκδόσεις το διάστημα 1855—1863. Στην Ελλάδα το έργο του είναι σχεδόν άγνωστο. Εξαίρεση αποτελούν ορισμένες μεταφράσεις – αποδόσεις κάποιων από τα παραμύθια του, κυρίως σε παιδικές εκδόσεις. Η παρούσα εργασία έχει ένα διττό στόχο: α) θα επιχειρήσει να παρουσιάσει τον αυτόν τον συλλογέα παραμυθιών και το έργο του στο πλαίσιο των κοινωνικών και πνευματικών ζυμώσεων γύρω από τον λαϊκό πολιτισμό στα μέσα του 19ου αι. και β) να παρουσιάσει μια μετάφραση ενός ενδεικτικού μέρους της συλλογής του από τα ρωσικά στα ελληνικά με έμφαση στα επιμέρους αφηγηματικά είδη, τα παραμυθιακά θέματα και μοτίβα σε μια συγκριτική προοπτική. Σε αυτό το πλαίσιο, ένας βασικός στόχος της παρούσας εργασίας είναι να θέσει, μέσα από το συγκεκριμένο παράδειγμα, τα θεωρητικά μεταφραστικά ζητήματα των αλλόγλωσσων λαϊκών παραμυθιών προς τα ελληνικά, δίνοντας έμφαση στο είδος των κειμένων και φυσικά στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Τα τελευταία μάλιστα θα μας βοηθήσουν να εντοπίσουμε τα ρεάλια1, δηλαδή εκείνες τις λέξεις ή και τις εκφράσεις που καθιστούν τη μετάφραση τέτοιων κειμένων δυσεπίλυτη. Καταλήξαμε στη μετάφραση, για πρώτη φορά, δέκα λαϊκών παραμυθιών από τη συλλογή αυτή του Afanasyev, όχι τυχαία επιλεγμένα αλλά ώστε να αντιπροσωπεύουν ποικίλα αφηγηματικά – παραμυθιακά είδη (μαγικά παραμύθια, μύθους ζώων, νουβέλες, θρησκευτικά παραμύθια κ.ά), με βάση το διεθνές σύστημα κατάταξης των παραμυθιών ATU. Η μετάφραση συνοδεύεται από λαογραφικά σχόλια.","Aleksandr Nikolayevich Afanasyev is one of the most important collectors of folklore material in Europe in the 19th century. He was interested from a very young age in traditions, fairy tales, myths and every other kind of folk Russian oral creation. Gradually he began to publish the material he collected from villages and small towns from Russia, Ukraine and Belarus of the Russian Empire. Despite his varied work, he is best known for his collection of Russian folk tales, which he published in eight different editions between 1855 and 1863. In Greece his work is almost unknown. There are of course some translations that have been made throughout the years, for example some of his fairy tales, mainly in children's editions. The present paper has two main objectives: a) it will attempt to present this collector and his work in the context of the social and intellectual ferments surrounding popular culture in the middle of the 19th century and b) to present a translation of an indicative part of his collection from Russian into Greek with an emphasis on individual narrative genres, fairy tale themes and motifs in a comparative perspective. In this context, another key objective of this paper is to express the theoretical translation issues of foreign folk tales into Greek, emphasizing the type of the texts and of course their particular characteristics. The latter will in fact help us to identify those words or expressions that make the translation of such texts intractable. We ended up translating, for the first time, ten folk tales from this collection of Afanasyev, not chosen randomly but to represent a variety of narrative-fairytale genres (magical tales, animal fables, novellas, religious tales, etc.), based on the international ATU fairy tale ranking system. The translation is accompanied by folklore comments."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών του Aleksandr Nikolayevich Afanasyef (1855—1863) και μια απόπειρα μετάφρασης ενός αντιπροσωπευτικού μέρους της συλλογής στα ελληνικά."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Χόντου Νικολέττα","Chondou Nikoletta"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["O Aleksandr Nikolayevich Afanasyev είναι μεταξύ άλλων ένας από τους σημαντικότερους συλλογείς λαογραφικού υλικού στην Ευρώπη του 19ου αιώνα. Ενδιαφέρθηκε από πολύ νωρίς για τις παραδόσεις, τα παραμύθια, τους μύθους και κάθε άλλο είδος της λαϊκής ρωσικής προφορικής δημιουργίας. Σταδιακά ξεκίνησε να εκδίδει το υλικό που συνέλεγε από χωριά και μικρές πόλεις από την Ρωσία, την Ουκρανία και την Λευκορωσία της τότε Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Παρά το πολυσχιδές αυτό έργο του, έχει μείνει γνωστός κυρίως για τη συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών, την οποία και εξέδωσε σε οκτώ διαφορετικές εκδόσεις το διάστημα 1855—1863. Στην Ελλάδα το έργο του είναι σχεδόν άγνωστο. Εξαίρεση αποτελούν ορισμένες μεταφράσεις – αποδόσεις κάποιων από τα παραμύθια του, κυρίως σε παιδικές εκδόσεις. Η παρούσα εργασία έχει ένα διττό στόχο: α) θα επιχειρήσει να παρουσιάσει τον αυτόν τον συλλογέα παραμυθιών και το έργο του στο πλαίσιο των κοινωνικών και πνευματικών ζυμώσεων γύρω από τον λαϊκό πολιτισμό στα μέσα του 19ου αι. και β) να παρουσιάσει μια μετάφραση ενός ενδεικτικού μέρους της συλλογής του από τα ρωσικά στα ελληνικά με έμφαση στα επιμέρους αφηγηματικά είδη, τα παραμυθιακά θέματα και μοτίβα σε μια συγκριτική προοπτική. Σε αυτό το πλαίσιο, ένας βασικός στόχος της παρούσας εργασίας είναι να θέσει, μέσα από το συγκεκριμένο παράδειγμα, τα θεωρητικά μεταφραστικά ζητήματα των αλλόγλωσσων λαϊκών παραμυθιών προς τα ελληνικά, δίνοντας έμφαση στο είδος των κειμένων και φυσικά στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους. Τα τελευταία μάλιστα θα μας βοηθήσουν να εντοπίσουμε τα ρεάλια1, δηλαδή εκείνες τις λέξεις ή και τις εκφράσεις που καθιστούν τη μετάφραση τέτοιων κειμένων δυσεπίλυτη. Καταλήξαμε στη μετάφραση, για πρώτη φορά, δέκα λαϊκών παραμυθιών από τη συλλογή αυτή του Afanasyev, όχι τυχαία επιλεγμένα αλλά ώστε να αντιπροσωπεύουν ποικίλα αφηγηματικά – παραμυθιακά είδη (μαγικά παραμύθια, μύθους ζώων, νουβέλες, θρησκευτικά παραμύθια κ.ά), με βάση το διεθνές σύστημα κατάταξης των παραμυθιών ATU. Η μετάφραση συνοδεύεται από λαογραφικά σχόλια.","Aleksandr Nikolayevich Afanasyev is one of the most important collectors of folklore material in Europe in the 19th century. He was interested from a very young age in traditions, fairy tales, myths and every other kind of folk Russian oral creation. Gradually he began to publish the material he collected from villages and small towns from Russia, Ukraine and Belarus of the Russian Empire. Despite his varied work, he is best known for his collection of Russian folk tales, which he published in eight different editions between 1855 and 1863. In Greece his work is almost unknown. There are of course some translations that have been made throughout the years, for example some of his fairy tales, mainly in children's editions. The present paper has two main objectives: a) it will attempt to present this collector and his work in the context of the social and intellectual ferments surrounding popular culture in the middle of the 19th century and b) to present a translation of an indicative part of his collection from Russian into Greek with an emphasis on individual narrative genres, fairy tale themes and motifs in a comparative perspective. In this context, another key objective of this paper is to express the theoretical translation issues of foreign folk tales into Greek, emphasizing the type of the texts and of course their particular characteristics. The latter will in fact help us to identify those words or expressions that make the translation of such texts intractable. We ended up translating, for the first time, ten folk tales from this collection of Afanasyev, not chosen randomly but to represent a variety of narrative-fairytale genres (magical tales, animal fables, novellas, religious tales, etc.), based on the international ATU fairy tale ranking system. The translation is accompanied by folklore comments."],"dc:identifier":["uoadl:3390381","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3390381"],"dc:language":["Ελληνικά","Ρωσικά","Greek","English"],"dc:subject":["Γεωγραφία - Ανθρωπολογία – Λαογραφία","Geography - Anthropology - Folklore"],"dc:title":["Η συλλογή ρωσικών λαϊκών παραμυθιών του Aleksandr Nikolayevich Afanasyef (1855—1863) και μια απόπειρα μετάφρασης ενός αντιπροσωπευτικού μέρους της συλλογής στα ελληνικά."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:28:19Z"}