{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3396863"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3396863","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Προσήλωση στη μεσογειακή διατροφή και θετική ανίχνευση προ-ευπάθειας και ευπάθειας στον ελληνικό πληθυσμό: 20ετής παρακολούθηση στη μελέτη ΑΤΤΙΚΗ (2002-2022)","abstract":"Εισαγωγή: Η Μεσογειακή Διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο υγιεινά πρότυπα διατροφής και έχει αναγνωριστεί ως αποτελεσματικό μέσο για την προαγωγή της δημόσιας υγείας. Η ευπάθεια (frailty) χαρακτηρίζεται από λειτουργική έκπτωση και αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης δυσμενών επιπτώσεων για την υγεία των ηλικιωμένων, ενώ θεωρείται ότι σχετίζεται με τη θρέψη και μπορεί να προληφθεί και να αναστραφεί. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να εξετάσει τη σχέση μεταξύ της προσήλωσης στην Μεσογειακή Διατροφή και του θετικού προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια και προ-ευπάθεια. Μέθοδος: Χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα από την προοπτικη επιδημιολογική μελέτη ΑΤΤΙΚΗ, που διενεργήθηκε το 2001-2002 με την 10ετή (2011-2012) και 20ετή επαναξιολόγηση των συμμετεχόντων (2022). Συνολικά, στην παρούσα ανάλυση, συμπεριλήφθηκαν 238 άτομα από την κοινότητα ηλικίας άνω των 55 ετών. Η συμμόρφωση στην Μεσογειακή Διατροφή εκτιμήθηκε στην αρχή και κατά τη 10ετή επαναξιολόγηση βάσει του MedDietScore, μέσω ενός τυποποιημένου ερωτηματολογίου συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων. Για τον προσυμπτωματικό έλεγχο της ευπάθειας κατά την 20ετή επανεκτίμηση χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα ευπάθειας FRAIL scale. Το MedDietScore χρησιμοποιήθηκε είτε ως συνεχής μεταβλητή είτε ως δυαδική μεταβλητή: χαμηλή ή υψηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Αποτελέσματα: Η μέση τιμή του MedDietScore ήταν 25.7±5.8 αρχικά και 25.4±5.5 στην 10ετή επανεκτίμηση, που υποδηλώνει χαμηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Τα άτομα με υψηλότερη προσήλωση ήταν γυναίκες, μικρότερης ηλικίας και με χαμηλά επίπεδα δείκτη μάζας σώματος. Βάσει της κλίμακας FRAIL ανευρέθησαν 104 (43,7%) προ-ευπαθείς και 11 (4,6%) ευπαθείς συμμετέχοντες, με το “αίσθημα κόπωσης” να είναι η συχνότερη παράμετρος. Η προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή είχε στατιστικά σημαντική αντίστροφη συσχέτιση με την εμφάνιση ευπάθειας και προ-ευπάθειας μόνο για τις γυναίκες (p=0.002). Επιπρόσθετα, αυξάνοντας τη διαγνωστική ευαισθησία της κλίμακας FRAIL, η μακροπρόθεσμη προσήλωση στο μεσογειακό πρότυπο διατροφής κατά τα 20 έτη παρακολούθησης στην μελέτη ΑΤΤΙΚΗ αναδείχθηκε να έχει ένα προστατευτικό ρόλο ως προς τα αποτελέσματα του προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια (p<0.001). Συμπεράσματα: Περαιτέρω μελέτες παρέμβασης απαιτούνται για να επιβεβαιώσουν ότι η συμμορφωση με το πρότυπο της Μεσογειακής Διατροφής μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην πρόληψη του συνδρόμου της ευπάθειας και της προ-ευπάθειας.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η Μεσογειακή Διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο υγιεινά πρότυπα διατροφής και έχει αναγνωριστεί ως αποτελεσματικό μέσο για την προαγωγή της δημόσιας υγείας. Η ευπάθεια (frailty) χαρακτηρίζεται από λειτουργική έκπτωση και αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης δυσμενών επιπτώσεων για την υγεία των ηλικιωμένων, ενώ θεωρείται ότι σχετίζεται με τη θρέψη και μπορεί να προληφθεί και να αναστραφεί. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να εξετάσει τη σχέση μεταξύ της προσήλωσης στην Μεσογειακή Διατροφή και του θετικού προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια και προ-ευπάθεια. Μέθοδος: Χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα από την προοπτικη επιδημιολογική μελέτη ΑΤΤΙΚΗ, που διενεργήθηκε το 2001-2002 με την 10ετή (2011-2012) και 20ετή επαναξιολόγηση των συμμετεχόντων (2022). Συνολικά, στην παρούσα ανάλυση, συμπεριλήφθηκαν 238 άτομα από την κοινότητα ηλικίας άνω των 55 ετών. Η συμμόρφωση στην Μεσογειακή Διατροφή εκτιμήθηκε στην αρχή και κατά τη 10ετή επαναξιολόγηση βάσει του MedDietScore, μέσω ενός τυποποιημένου ερωτηματολογίου συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων. Για τον προσυμπτωματικό έλεγχο της ευπάθειας κατά την 20ετή επανεκτίμηση χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα ευπάθειας FRAIL scale. Το MedDietScore χρησιμοποιήθηκε είτε ως συνεχής μεταβλητή είτε ως δυαδική μεταβλητή: χαμηλή ή υψηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Αποτελέσματα: Η μέση τιμή του MedDietScore ήταν 25.7±5.8 αρχικά και 25.4±5.5 στην 10ετή επανεκτίμηση, που υποδηλώνει χαμηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Τα άτομα με υψηλότερη προσήλωση ήταν γυναίκες, μικρότερης ηλικίας και με χαμηλά επίπεδα δείκτη μάζας σώματος. Βάσει της κλίμακας FRAIL ανευρέθησαν 104 (43,7%) προ-ευπαθείς και 11 (4,6%) ευπαθείς συμμετέχοντες, με το “αίσθημα κόπωσης” να είναι η συχνότερη παράμετρος. Η προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή είχε στατιστικά σημαντική αντίστροφη συσχέτιση με την εμφάνιση ευπάθειας και προ-ευπάθειας μόνο για τις γυναίκες (p=0.002). Επιπρόσθετα, αυξάνοντας τη διαγνωστική ευαισθησία της κλίμακας FRAIL, η μακροπρόθεσμη προσήλωση στο μεσογειακό πρότυπο διατροφής κατά τα 20 έτη παρακολούθησης στην μελέτη ΑΤΤΙΚΗ αναδείχθηκε να έχει ένα προστατευτικό ρόλο ως προς τα αποτελέσματα του προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια (p&lt;0.001). Συμπεράσματα: Περαιτέρω μελέτες παρέμβασης απαιτούνται για να επιβεβαιώσουν ότι η συμμορφωση με το πρότυπο της Μεσογειακής Διατροφής μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην πρόληψη του συνδρόμου της ευπάθειας και της προ-ευπάθειας.","abstract_has_math":false,"creators":["Δρανδάκη Μαρία","Drandaki Maria"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:29:16Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3396863"],"render_values":[{"text":"uoadl:3396863","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3396863","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3396863","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3396863","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Δρανδάκη Μαρία","Drandaki Maria"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3396863","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3396863"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η Μεσογειακή Διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο υγιεινά πρότυπα διατροφής και έχει αναγνωριστεί ως αποτελεσματικό μέσο για την προαγωγή της δημόσιας υγείας. Η ευπάθεια (frailty) χαρακτηρίζεται από λειτουργική έκπτωση και αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης δυσμενών επιπτώσεων για την υγεία των ηλικιωμένων, ενώ θεωρείται ότι σχετίζεται με τη θρέψη και μπορεί να προληφθεί και να αναστραφεί. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να εξετάσει τη σχέση μεταξύ της προσήλωσης στην Μεσογειακή Διατροφή και του θετικού προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια και προ-ευπάθεια. Μέθοδος: Χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα από την προοπτικη επιδημιολογική μελέτη ΑΤΤΙΚΗ, που διενεργήθηκε το 2001-2002 με την 10ετή (2011-2012) και 20ετή επαναξιολόγηση των συμμετεχόντων (2022). Συνολικά, στην παρούσα ανάλυση, συμπεριλήφθηκαν 238 άτομα από την κοινότητα ηλικίας άνω των 55 ετών. Η συμμόρφωση στην Μεσογειακή Διατροφή εκτιμήθηκε στην αρχή και κατά τη 10ετή επαναξιολόγηση βάσει του MedDietScore, μέσω ενός τυποποιημένου ερωτηματολογίου συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων. Για τον προσυμπτωματικό έλεγχο της ευπάθειας κατά την 20ετή επανεκτίμηση χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα ευπάθειας FRAIL scale. Το MedDietScore χρησιμοποιήθηκε είτε ως συνεχής μεταβλητή είτε ως δυαδική μεταβλητή: χαμηλή ή υψηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Αποτελέσματα: Η μέση τιμή του MedDietScore ήταν 25.7±5.8 αρχικά και 25.4±5.5 στην 10ετή επανεκτίμηση, που υποδηλώνει χαμηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Τα άτομα με υψηλότερη προσήλωση ήταν γυναίκες, μικρότερης ηλικίας και με χαμηλά επίπεδα δείκτη μάζας σώματος. Βάσει της κλίμακας FRAIL ανευρέθησαν 104 (43,7%) προ-ευπαθείς και 11 (4,6%) ευπαθείς συμμετέχοντες, με το “αίσθημα κόπωσης” να είναι η συχνότερη παράμετρος. Η προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή είχε στατιστικά σημαντική αντίστροφη συσχέτιση με την εμφάνιση ευπάθειας και προ-ευπάθειας μόνο για τις γυναίκες (p=0.002). Επιπρόσθετα, αυξάνοντας τη διαγνωστική ευαισθησία της κλίμακας FRAIL, η μακροπρόθεσμη προσήλωση στο μεσογειακό πρότυπο διατροφής κατά τα 20 έτη παρακολούθησης στην μελέτη ΑΤΤΙΚΗ αναδείχθηκε να έχει ένα προστατευτικό ρόλο ως προς τα αποτελέσματα του προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια (p<0.001). Συμπεράσματα: Περαιτέρω μελέτες παρέμβασης απαιτούνται για να επιβεβαιώσουν ότι η συμμορφωση με το πρότυπο της Μεσογειακής Διατροφής μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην πρόληψη του συνδρόμου της ευπάθειας και της προ-ευπάθειας.","Background: The Mediterranean Diet (MeDi) represents one of the healthiest dietary patterns and has been recognized as an effective tool for improving public health. Frailty is characterized by functional decline and increased risk of adverse health outcomes in the elderly and is considered a preventable and reversible nutrition-associated condition. Objective: The aim of the present study was to examine the relationship between adherence to the MeDi and positive screening of frailty and pre-frailty. Methods: Data were drawn from the prospective epidemiological ATTICA study conducted in 2001-2002, with a 10-year and 20-year follow-up in 2011-2012 and 2022. In total 238 community-dwelling adults aged above 55 years were included in the present analysis. Adherence to MeDi was estimated via Panagiotakos’ MedDietScore, based on a standard food frequency questionnaire at baseline and at the 10-year follow-up. Frailty was evaluated through the self-reported frailty screening tool FRAIL scale at the 20-year follow-up. MedDietScore was treated either as a continuous variable or as a binary variable; low or high adherence to MeDi. Results: Average MedDietScores were found to be 25.7±5.8 at baseline and 25.4±5.5 at the 10-year reassessment, indicating a low adherence to MeDi. Individuals with higher adherence were mainly women, of younger age and with lower BMI values. Screening with the FRAIL scale revealed 104 (43.7%) pre-frail and 11 (4.6%) frail participants, with “Fatigue” being the most prominent component. Adherence to the MeDi was statistically significantly inversely associated with positive frailty and pre-frailty screening only for the women participants (p=0.002). Moreover, after increasing diagnostic test sensitivity of the FRAIL scale, \"long-term\" adherence to the MeDi throughout the 20 years of ATTICA study seems to have a protective role concerning frailty screening (p<0.001). Conclusions: Conformity to the MeDi may play an important role in prevention of pre-frailty and frailty and further intervention studies are needed for confirmation."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Προσήλωση στη μεσογειακή διατροφή και θετική ανίχνευση προ-ευπάθειας και ευπάθειας στον ελληνικό πληθυσμό: 20ετής παρακολούθηση στη μελέτη ΑΤΤΙΚΗ (2002-2022)"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Δρανδάκη Μαρία","Drandaki Maria"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η Μεσογειακή Διατροφή αποτελεί ένα από τα πιο υγιεινά πρότυπα διατροφής και έχει αναγνωριστεί ως αποτελεσματικό μέσο για την προαγωγή της δημόσιας υγείας. Η ευπάθεια (frailty) χαρακτηρίζεται από λειτουργική έκπτωση και αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης δυσμενών επιπτώσεων για την υγεία των ηλικιωμένων, ενώ θεωρείται ότι σχετίζεται με τη θρέψη και μπορεί να προληφθεί και να αναστραφεί. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να εξετάσει τη σχέση μεταξύ της προσήλωσης στην Μεσογειακή Διατροφή και του θετικού προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια και προ-ευπάθεια. Μέθοδος: Χρησιμοποιήθηκαν δεδομένα από την προοπτικη επιδημιολογική μελέτη ΑΤΤΙΚΗ, που διενεργήθηκε το 2001-2002 με την 10ετή (2011-2012) και 20ετή επαναξιολόγηση των συμμετεχόντων (2022). Συνολικά, στην παρούσα ανάλυση, συμπεριλήφθηκαν 238 άτομα από την κοινότητα ηλικίας άνω των 55 ετών. Η συμμόρφωση στην Μεσογειακή Διατροφή εκτιμήθηκε στην αρχή και κατά τη 10ετή επαναξιολόγηση βάσει του MedDietScore, μέσω ενός τυποποιημένου ερωτηματολογίου συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων. Για τον προσυμπτωματικό έλεγχο της ευπάθειας κατά την 20ετή επανεκτίμηση χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα ευπάθειας FRAIL scale. Το MedDietScore χρησιμοποιήθηκε είτε ως συνεχής μεταβλητή είτε ως δυαδική μεταβλητή: χαμηλή ή υψηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Αποτελέσματα: Η μέση τιμή του MedDietScore ήταν 25.7±5.8 αρχικά και 25.4±5.5 στην 10ετή επανεκτίμηση, που υποδηλώνει χαμηλή προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή. Τα άτομα με υψηλότερη προσήλωση ήταν γυναίκες, μικρότερης ηλικίας και με χαμηλά επίπεδα δείκτη μάζας σώματος. Βάσει της κλίμακας FRAIL ανευρέθησαν 104 (43,7%) προ-ευπαθείς και 11 (4,6%) ευπαθείς συμμετέχοντες, με το “αίσθημα κόπωσης” να είναι η συχνότερη παράμετρος. Η προσήλωση στη Μεσογειακή Διατροφή είχε στατιστικά σημαντική αντίστροφη συσχέτιση με την εμφάνιση ευπάθειας και προ-ευπάθειας μόνο για τις γυναίκες (p=0.002). Επιπρόσθετα, αυξάνοντας τη διαγνωστική ευαισθησία της κλίμακας FRAIL, η μακροπρόθεσμη προσήλωση στο μεσογειακό πρότυπο διατροφής κατά τα 20 έτη παρακολούθησης στην μελέτη ΑΤΤΙΚΗ αναδείχθηκε να έχει ένα προστατευτικό ρόλο ως προς τα αποτελέσματα του προσυμπτωματικού ελέγχου για ευπάθεια (p<0.001). Συμπεράσματα: Περαιτέρω μελέτες παρέμβασης απαιτούνται για να επιβεβαιώσουν ότι η συμμορφωση με το πρότυπο της Μεσογειακής Διατροφής μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην πρόληψη του συνδρόμου της ευπάθειας και της προ-ευπάθειας.","Background: The Mediterranean Diet (MeDi) represents one of the healthiest dietary patterns and has been recognized as an effective tool for improving public health. Frailty is characterized by functional decline and increased risk of adverse health outcomes in the elderly and is considered a preventable and reversible nutrition-associated condition. Objective: The aim of the present study was to examine the relationship between adherence to the MeDi and positive screening of frailty and pre-frailty. Methods: Data were drawn from the prospective epidemiological ATTICA study conducted in 2001-2002, with a 10-year and 20-year follow-up in 2011-2012 and 2022. In total 238 community-dwelling adults aged above 55 years were included in the present analysis. Adherence to MeDi was estimated via Panagiotakos’ MedDietScore, based on a standard food frequency questionnaire at baseline and at the 10-year follow-up. Frailty was evaluated through the self-reported frailty screening tool FRAIL scale at the 20-year follow-up. MedDietScore was treated either as a continuous variable or as a binary variable; low or high adherence to MeDi. Results: Average MedDietScores were found to be 25.7±5.8 at baseline and 25.4±5.5 at the 10-year reassessment, indicating a low adherence to MeDi. Individuals with higher adherence were mainly women, of younger age and with lower BMI values. Screening with the FRAIL scale revealed 104 (43.7%) pre-frail and 11 (4.6%) frail participants, with “Fatigue” being the most prominent component. Adherence to the MeDi was statistically significantly inversely associated with positive frailty and pre-frailty screening only for the women participants (p=0.002). Moreover, after increasing diagnostic test sensitivity of the FRAIL scale, \"long-term\" adherence to the MeDi throughout the 20 years of ATTICA study seems to have a protective role concerning frailty screening (p<0.001). Conclusions: Conformity to the MeDi may play an important role in prevention of pre-frailty and frailty and further intervention studies are needed for confirmation."],"dc:identifier":["uoadl:3396863","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3396863"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Προσήλωση στη μεσογειακή διατροφή και θετική ανίχνευση προ-ευπάθειας και ευπάθειας στον ελληνικό πληθυσμό: 20ετής παρακολούθηση στη μελέτη ΑΤΤΙΚΗ (2002-2022)"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:29:16Z"}