{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3400257"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3400257","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από COVID-19 (long COVID)","abstract":"Εισαγωγή: Τα αποτελέσματα των ερευνών της διεθνούς βιβλιογραφίας ανέδειξαν όχι μόνο τη βαρύτητα της νόσησης από τον ιό Sars – Cov – 2 κατά την οξεία φάση, αλλά και μία άλλη διάσταση που περιλαμβάνει τις μακροχρόνιες επιπτώσεις της νόσησης. Δεν είναι ξεκάθαρο ποια είναι αυτά τα συμπτώματα, πόσο επίμονα είναι και ποια η διάρκειά τους. Το σύνδρομο αυτό είναι πλέον γνωστό με το όνομα «long covid». Καθώς τα κρούσματα του ιού παραμένουν στον πληθυσμό σε μεγάλο αριθμό, το σύνδρομο αποτελεί ιδιαίτερο πρόβλημα για τα συστήματα υγείας ανά τον κόσμο. Προκαλεί πληθώρα συμπτωμάτων κυρίως στο αναπνευστικό και το νευρολογικό σύστημα του ανθρώπινου οργανισμού. Έτσι η αντιμετώπισή του απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς με συνδυασμό θεραπείας των συμπτωμάτων και ολιστικής φροντίδας των ασθενών. Σκοπός - Μέθοδος: Η συγκεκριμένη συστηματική ανασκόπηση είχε σκοπό να αναλύσει τα αποτελέσματα που υπάρχουν στη διεθνή βιβλιογραφία αναφορικά με τις μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από Covid – 19. Έγινε αναζήτηση της βιβλιογραφίας με συγκεκριμένες λέξεις - κλειδιά στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Cinahl, WHO - Covid, Embase για έρευνες σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα που δημοσιεύτηκαν από 1η Ιανουαρίου 2020 έως 31 Δεκεμβρίου 2023. Η διαδικασία ελέγχου της βιβλιογραφίας με σκοπό την εξαγωγή του τελικού αποτελέσματος της βιβλιογραφικής ανασκόπησης έγινε με τη μέθοδο PRISMA. Αποτελέσματα: Από τις 909 έρευνες που προέκυψαν από την αναζήτηση για περεταίρω αξιολόγηση, οι 15 πληρούσαν τα απαραίτητα κριτήρια για να συμπεριληφθούν στην ανασκόπηση. Σε αυτές τις μελέτες εξετάστηκαν συνολικά 12.945 ασθενείς και το διάστημα παρακολούθησης κυμαινόταν από 3 έως 12 μήνες. Εμφανίστηκαν συμπτώματα του καρδιοαναπνευστικού, του νευρολογικού και άλλων συστημάτων του ανθρώπινου οργανισμού καθώς και συμπτώματα ψυχικής υγείας. Τα κύρια συμπτώματα που περιλαμβάνονται σε αυτές τις κατηγορίες αποτελούν η κόπωση ή γενικότερη αδυναμία, η δύσπνοια, η μυαλγία και η αρθραλγία, οι διαταραχές του ύπνου και οι διαταραχές της συγκέντρωσης. Συμπεράσματα: Ένας αριθμός ασθενών που νόσησαν από covid – 19 θα συνεχίζει να υφίσταται συμπτώματα της ασθένειας ή θα εμφανίσει νέα, αρκετό καιρό μετά την οξεία φάση της νόσησης. Ενώ μπορούμε να αναγνωρίσουμε αυτά τα συμπτώματα που υποδεικνύουν στο σύνδρομο «long covid», υπάρχει περιορισμένη γνώση αναφορικά με την παθοφυσιολογία του συνδρόμου και την αντιμετώπισή του. Είναι επιτακτική ανάγκη, η δημιουργία στρατηγικών για την υποστήριξη των ασθενών σε πολλά επίπεδα","abstract_html":"Εισαγωγή: Τα αποτελέσματα των ερευνών της διεθνούς βιβλιογραφίας ανέδειξαν όχι μόνο τη βαρύτητα της νόσησης από τον ιό Sars – Cov – 2 κατά την οξεία φάση, αλλά και μία άλλη διάσταση που περιλαμβάνει τις μακροχρόνιες επιπτώσεις της νόσησης. Δεν είναι ξεκάθαρο ποια είναι αυτά τα συμπτώματα, πόσο επίμονα είναι και ποια η διάρκειά τους. Το σύνδρομο αυτό είναι πλέον γνωστό με το όνομα «long covid». Καθώς τα κρούσματα του ιού παραμένουν στον πληθυσμό σε μεγάλο αριθμό, το σύνδρομο αποτελεί ιδιαίτερο πρόβλημα για τα συστήματα υγείας ανά τον κόσμο. Προκαλεί πληθώρα συμπτωμάτων κυρίως στο αναπνευστικό και το νευρολογικό σύστημα του ανθρώπινου οργανισμού. Έτσι η αντιμετώπισή του απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς με συνδυασμό θεραπείας των συμπτωμάτων και ολιστικής φροντίδας των ασθενών. Σκοπός - Μέθοδος: Η συγκεκριμένη συστηματική ανασκόπηση είχε σκοπό να αναλύσει τα αποτελέσματα που υπάρχουν στη διεθνή βιβλιογραφία αναφορικά με τις μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από Covid – 19. Έγινε αναζήτηση της βιβλιογραφίας με συγκεκριμένες λέξεις - κλειδιά στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Cinahl, WHO - Covid, Embase για έρευνες σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα που δημοσιεύτηκαν από 1η Ιανουαρίου 2020 έως 31 Δεκεμβρίου 2023. Η διαδικασία ελέγχου της βιβλιογραφίας με σκοπό την εξαγωγή του τελικού αποτελέσματος της βιβλιογραφικής ανασκόπησης έγινε με τη μέθοδο PRISMA. Αποτελέσματα: Από τις 909 έρευνες που προέκυψαν από την αναζήτηση για περεταίρω αξιολόγηση, οι 15 πληρούσαν τα απαραίτητα κριτήρια για να συμπεριληφθούν στην ανασκόπηση. Σε αυτές τις μελέτες εξετάστηκαν συνολικά 12.945 ασθενείς και το διάστημα παρακολούθησης κυμαινόταν από 3 έως 12 μήνες. Εμφανίστηκαν συμπτώματα του καρδιοαναπνευστικού, του νευρολογικού και άλλων συστημάτων του ανθρώπινου οργανισμού καθώς και συμπτώματα ψυχικής υγείας. Τα κύρια συμπτώματα που περιλαμβάνονται σε αυτές τις κατηγορίες αποτελούν η κόπωση ή γενικότερη αδυναμία, η δύσπνοια, η μυαλγία και η αρθραλγία, οι διαταραχές του ύπνου και οι διαταραχές της συγκέντρωσης. Συμπεράσματα: Ένας αριθμός ασθενών που νόσησαν από covid – 19 θα συνεχίζει να υφίσταται συμπτώματα της ασθένειας ή θα εμφανίσει νέα, αρκετό καιρό μετά την οξεία φάση της νόσησης. Ενώ μπορούμε να αναγνωρίσουμε αυτά τα συμπτώματα που υποδεικνύουν στο σύνδρομο «long covid», υπάρχει περιορισμένη γνώση αναφορικά με την παθοφυσιολογία του συνδρόμου και την αντιμετώπισή του. Είναι επιτακτική ανάγκη, η δημιουργία στρατηγικών για την υποστήριξη των ασθενών σε πολλά επίπεδα","abstract_has_math":false,"creators":["Τσιφτσής Νικόλαος","Tsiftsis Nikolaos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:29:37Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3400257"],"render_values":[{"text":"uoadl:3400257","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3400257","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3400257","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3400257","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Τσιφτσής Νικόλαος","Tsiftsis Nikolaos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3400257","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3400257"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Τα αποτελέσματα των ερευνών της διεθνούς βιβλιογραφίας ανέδειξαν όχι μόνο τη βαρύτητα της νόσησης από τον ιό Sars – Cov – 2 κατά την οξεία φάση, αλλά και μία άλλη διάσταση που περιλαμβάνει τις μακροχρόνιες επιπτώσεις της νόσησης. Δεν είναι ξεκάθαρο ποια είναι αυτά τα συμπτώματα, πόσο επίμονα είναι και ποια η διάρκειά τους. Το σύνδρομο αυτό είναι πλέον γνωστό με το όνομα «long covid». Καθώς τα κρούσματα του ιού παραμένουν στον πληθυσμό σε μεγάλο αριθμό, το σύνδρομο αποτελεί ιδιαίτερο πρόβλημα για τα συστήματα υγείας ανά τον κόσμο. Προκαλεί πληθώρα συμπτωμάτων κυρίως στο αναπνευστικό και το νευρολογικό σύστημα του ανθρώπινου οργανισμού. Έτσι η αντιμετώπισή του απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς με συνδυασμό θεραπείας των συμπτωμάτων και ολιστικής φροντίδας των ασθενών. Σκοπός - Μέθοδος: Η συγκεκριμένη συστηματική ανασκόπηση είχε σκοπό να αναλύσει τα αποτελέσματα που υπάρχουν στη διεθνή βιβλιογραφία αναφορικά με τις μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από Covid – 19. Έγινε αναζήτηση της βιβλιογραφίας με συγκεκριμένες λέξεις - κλειδιά στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Cinahl, WHO - Covid, Embase για έρευνες σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα που δημοσιεύτηκαν από 1η Ιανουαρίου 2020 έως 31 Δεκεμβρίου 2023. Η διαδικασία ελέγχου της βιβλιογραφίας με σκοπό την εξαγωγή του τελικού αποτελέσματος της βιβλιογραφικής ανασκόπησης έγινε με τη μέθοδο PRISMA. Αποτελέσματα: Από τις 909 έρευνες που προέκυψαν από την αναζήτηση για περεταίρω αξιολόγηση, οι 15 πληρούσαν τα απαραίτητα κριτήρια για να συμπεριληφθούν στην ανασκόπηση. Σε αυτές τις μελέτες εξετάστηκαν συνολικά 12.945 ασθενείς και το διάστημα παρακολούθησης κυμαινόταν από 3 έως 12 μήνες. Εμφανίστηκαν συμπτώματα του καρδιοαναπνευστικού, του νευρολογικού και άλλων συστημάτων του ανθρώπινου οργανισμού καθώς και συμπτώματα ψυχικής υγείας. Τα κύρια συμπτώματα που περιλαμβάνονται σε αυτές τις κατηγορίες αποτελούν η κόπωση ή γενικότερη αδυναμία, η δύσπνοια, η μυαλγία και η αρθραλγία, οι διαταραχές του ύπνου και οι διαταραχές της συγκέντρωσης. Συμπεράσματα: Ένας αριθμός ασθενών που νόσησαν από covid – 19 θα συνεχίζει να υφίσταται συμπτώματα της ασθένειας ή θα εμφανίσει νέα, αρκετό καιρό μετά την οξεία φάση της νόσησης. Ενώ μπορούμε να αναγνωρίσουμε αυτά τα συμπτώματα που υποδεικνύουν στο σύνδρομο «long covid», υπάρχει περιορισμένη γνώση αναφορικά με την παθοφυσιολογία του συνδρόμου και την αντιμετώπισή του. Είναι επιτακτική ανάγκη, η δημιουργία στρατηγικών για την υποστήριξη των ασθενών σε πολλά επίπεδα","Background: The results of research in the international literature have highlighted not only the severity of illness from the SARS-Cov-2 virus during the acute phase, but also another dimension that includes the long-term effects of the disease. It is not totally clear what these symptoms are, how persistent they are and how long they last. This syndrome is now known as “long covid”. As the virus cases remain high in the population, the syndrome poses a particular problem for the health systems around the world. It causes a multitude of symptoms, mainly in the respiratory and neurological systems of the human body. Therefore, addressing it requires special handling with a combination of symptom treatment and holistic patient care. Aim - Methods: This systematic review aimed to analyze the results available in the international literature regarding the long-term effects after contracting Covid-19. A literature search was conducted using specific keywords in the databases PubMed, CINAHL, WHO-COVID and Embase for studies in English or Greek that were published from January 1, 2020, to December 31, 2023. The process of screening the literature to derive the final results of the review was carried out using the PRISMA guidelines. Results: Out of the 909 studies identified for further evaluation, 15 met the necessary criteria to be included in the review. These studies examined a total of 12.945 patients with follow-up periods ranging from 3 to 12 months. Symptoms appeared in the cardiovascular, respiratory, neurological, and other systems of the human body, as well as mental health symptoms. The main symptoms in these categories included fatigue or general weakness, shortness of breath, myalgia and arthralgia, sleep disturbances and concentration disorders. Conclusions: Several patients who have contracted COVID-19 will continue to experience symptoms of the disease or will develop new ones long after the acute phase of the illness. While we can identify these symptoms indicative of “long COVID” syndrome, there is limited knowledge regarding the pathophysiology of the syndrome and its management. It is imperative to develop strategies to support patients on multiple levels"]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από COVID-19 (long COVID)"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Τσιφτσής Νικόλαος","Tsiftsis Nikolaos"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Εισαγωγή: Τα αποτελέσματα των ερευνών της διεθνούς βιβλιογραφίας ανέδειξαν όχι μόνο τη βαρύτητα της νόσησης από τον ιό Sars – Cov – 2 κατά την οξεία φάση, αλλά και μία άλλη διάσταση που περιλαμβάνει τις μακροχρόνιες επιπτώσεις της νόσησης. Δεν είναι ξεκάθαρο ποια είναι αυτά τα συμπτώματα, πόσο επίμονα είναι και ποια η διάρκειά τους. Το σύνδρομο αυτό είναι πλέον γνωστό με το όνομα «long covid». Καθώς τα κρούσματα του ιού παραμένουν στον πληθυσμό σε μεγάλο αριθμό, το σύνδρομο αποτελεί ιδιαίτερο πρόβλημα για τα συστήματα υγείας ανά τον κόσμο. Προκαλεί πληθώρα συμπτωμάτων κυρίως στο αναπνευστικό και το νευρολογικό σύστημα του ανθρώπινου οργανισμού. Έτσι η αντιμετώπισή του απαιτεί ιδιαίτερους χειρισμούς με συνδυασμό θεραπείας των συμπτωμάτων και ολιστικής φροντίδας των ασθενών. Σκοπός - Μέθοδος: Η συγκεκριμένη συστηματική ανασκόπηση είχε σκοπό να αναλύσει τα αποτελέσματα που υπάρχουν στη διεθνή βιβλιογραφία αναφορικά με τις μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από Covid – 19. Έγινε αναζήτηση της βιβλιογραφίας με συγκεκριμένες λέξεις - κλειδιά στις βάσεις δεδομένων Pubmed, Cinahl, WHO - Covid, Embase για έρευνες σε αγγλική ή ελληνική γλώσσα που δημοσιεύτηκαν από 1η Ιανουαρίου 2020 έως 31 Δεκεμβρίου 2023. Η διαδικασία ελέγχου της βιβλιογραφίας με σκοπό την εξαγωγή του τελικού αποτελέσματος της βιβλιογραφικής ανασκόπησης έγινε με τη μέθοδο PRISMA. Αποτελέσματα: Από τις 909 έρευνες που προέκυψαν από την αναζήτηση για περεταίρω αξιολόγηση, οι 15 πληρούσαν τα απαραίτητα κριτήρια για να συμπεριληφθούν στην ανασκόπηση. Σε αυτές τις μελέτες εξετάστηκαν συνολικά 12.945 ασθενείς και το διάστημα παρακολούθησης κυμαινόταν από 3 έως 12 μήνες. Εμφανίστηκαν συμπτώματα του καρδιοαναπνευστικού, του νευρολογικού και άλλων συστημάτων του ανθρώπινου οργανισμού καθώς και συμπτώματα ψυχικής υγείας. Τα κύρια συμπτώματα που περιλαμβάνονται σε αυτές τις κατηγορίες αποτελούν η κόπωση ή γενικότερη αδυναμία, η δύσπνοια, η μυαλγία και η αρθραλγία, οι διαταραχές του ύπνου και οι διαταραχές της συγκέντρωσης. Συμπεράσματα: Ένας αριθμός ασθενών που νόσησαν από covid – 19 θα συνεχίζει να υφίσταται συμπτώματα της ασθένειας ή θα εμφανίσει νέα, αρκετό καιρό μετά την οξεία φάση της νόσησης. Ενώ μπορούμε να αναγνωρίσουμε αυτά τα συμπτώματα που υποδεικνύουν στο σύνδρομο «long covid», υπάρχει περιορισμένη γνώση αναφορικά με την παθοφυσιολογία του συνδρόμου και την αντιμετώπισή του. Είναι επιτακτική ανάγκη, η δημιουργία στρατηγικών για την υποστήριξη των ασθενών σε πολλά επίπεδα","Background: The results of research in the international literature have highlighted not only the severity of illness from the SARS-Cov-2 virus during the acute phase, but also another dimension that includes the long-term effects of the disease. It is not totally clear what these symptoms are, how persistent they are and how long they last. This syndrome is now known as “long covid”. As the virus cases remain high in the population, the syndrome poses a particular problem for the health systems around the world. It causes a multitude of symptoms, mainly in the respiratory and neurological systems of the human body. Therefore, addressing it requires special handling with a combination of symptom treatment and holistic patient care. Aim - Methods: This systematic review aimed to analyze the results available in the international literature regarding the long-term effects after contracting Covid-19. A literature search was conducted using specific keywords in the databases PubMed, CINAHL, WHO-COVID and Embase for studies in English or Greek that were published from January 1, 2020, to December 31, 2023. The process of screening the literature to derive the final results of the review was carried out using the PRISMA guidelines. Results: Out of the 909 studies identified for further evaluation, 15 met the necessary criteria to be included in the review. These studies examined a total of 12.945 patients with follow-up periods ranging from 3 to 12 months. Symptoms appeared in the cardiovascular, respiratory, neurological, and other systems of the human body, as well as mental health symptoms. The main symptoms in these categories included fatigue or general weakness, shortness of breath, myalgia and arthralgia, sleep disturbances and concentration disorders. Conclusions: Several patients who have contracted COVID-19 will continue to experience symptoms of the disease or will develop new ones long after the acute phase of the illness. While we can identify these symptoms indicative of “long COVID” syndrome, there is limited knowledge regarding the pathophysiology of the syndrome and its management. It is imperative to develop strategies to support patients on multiple levels"],"dc:identifier":["uoadl:3400257","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3400257"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Μακροχρόνιες επιπτώσεις μετά τη νόσηση από COVID-19 (long COVID)"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:29:37Z"}