{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3405323"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3405323","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας στον ύπνο και ΧΑΠ (OSA and COPD overlap syndrome)","abstract":"Εισαγωγή: Η αποφρακτική άπνοια στον ύπνο χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια πλήρης ή μερικής απόφραξης του ανώτερου αεραγωγού και αποτελεί τη συχνότερη αναπνευστική διαταραχή στον ύπνο. Η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια είναι μια ετερογενής πνευμονική νόσος που χαρακτηρίζεται από χρόνια αναπνευστικά συμπτώματα και προοδευτικά επιδεινούμενη απόφραξη της ροής του αέρα. Η ταυτόχρονη εμφάνιση αποφρακτικής άπνοιας και ΧΑΠ στον ίδιο ασθενή είναι συχνή και αποτελεί το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης (ΣΑ). Σκοπός: Η παρούσα ανασκόπηση της βιβλιογραφίας έχει στόχο να συνοψίσει τις πιο σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τα επιδημιολογικά στοιχεία, τους παράγοντες κινδύνου, τις κλινικές εκδηλώσεις, την παθοφυσιολογία, τη διάγνωση, τις καρδιαγγειακές επιπλοκές καθώς και τη θεραπεία του ΣΑ. Υλικό και μέθοδος: Για τη συγγραφή της ανασκόπησης πραγματοποιήθηκε αναζήτηση μελετών στη βάση δεδομένων Medline (Pubmed), λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις οδηγίες PRISMA (Preferred reported items for systematic reviews and meta-analysis). Οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν στην αναζήτηση ήταν: \"overlap syndrome, obstructive sleep apnea, chronic obstructive pulmonary disease, cardiovascular disease, sleep, \", καθώς και συνδυασμοί αυτών. Τα δημοσιευμένα άρθρα επιλέχθηκαν στην αγγλική γλώσσα στο χρονικό διάστημα 1985 έως 2023. Επιπλέον, η αναζήτηση περιορίστηκε σε μελέτες που αφορούσαν μόνο ενήλικες. Αποτελέσματα: Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, σχετίζεται με σοβαρότερη υποξυγοναιμία κατά τον ύπνο, αυξημένο αριθμό συννοσηροτήτων και χειρότερη επιβίωση έναντι των ασθενών με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ μόνο. Οι ασθενείς με ΣΑ εμφανίζουν πιο συχνά πνευμονική υπέρταση, δεξιά καρδιακή ανεπάρκεια, κολπική μαρμαρυγή, στεφανιαία νόσο, αρτηριακή υπέρταση, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και μεταβολικό σύνδρομο. Οι μηχανισμοί που εμπλέκονται στην ανάπτυξη καρδιαγγειακών παθήσεων και πνευμονικής υπέρτασης είναι η συστηματική φλεγμονή, αυξημένη συμπαθητική δραστηριότητα, ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και το οξειδωτικό στρες. Επίσης, οι ασθενείς με ΣΑ που δεν λαμβάνουν θεραπεία με CPAP παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο παρόξυνσης ΧΑΠ και νοσηλείας. Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης έχουν αυξημένη θνητότητα λόγω καρδιαγγειακών και μεταβολικών συμβαμάτων, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να αξιολογούν έγκαιρα τους ασθενείς με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης και να παρέχουν αποτελεσματική θεραπεία. Στο πλαίσιο ανίχνευσης αποφρακτικών απνοιών σε ασθενείς με ΧΑΠ μπορεί να χρησιμοποιηθεί το ερωτηματολόγιο STOP-BANG και η νυχτερινή οξυμετρία, όμως η πολυκαταγραφική μελέτη ύπνου είναι απαραίτητη για την διάγνωση του ΣΑ. Η αντιμετώπιση του συνδρόμου επικάλυψης απαιτεί τη θεραπεία και των δύο νόσων ταυτόχρονα, με την εφαρμογή θετικής πίεσης (PAP) στους ανώτερους αεραγωγούς να αποτελεί τη βασική θεραπεία και τον ακρογωνιαίο λίθο για τη μείωση του καρδιαγγειακού κινδύνου και της θνησιμότητας του συνδρόμου. Επιπλέον, η βελτιστοποίηση της θεραπείας της ΧΑΠ και η εφαρμογή παρεμβάσεων όπως η διακοπή του καπνίσματος για τους καπνιστές και η απώλεια βάρους για τους παχύσαρκους ασθενείς είναι απαραίτητες. Συμπεράσματα: Οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης παρουσιάζουν διαφορετικά κλινικά χαρακτηριστικά, διαφορετική πρόγνωση και χρήζουν συνολικά διαφορετικής θεραπευτικής προσέγγισης σε σχέση με αυτούς που έχουν μόνο ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ. Λαμβάνοντας υπόψη την σοβαρή υποξυγοναιμία και τον αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο που εμφανίζουν οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να ελέγχουν έγκαιρα τους ασθενείς με ΧΑΠ ή ΣΑΑΥ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης. Οι ασθενείς με υψηλή κλινική υποψία θα πρέπει να αξιολογούνται και να λαμβάνουν θεραπεία και για τα δυο νοσήματα ταυτόχρονα. Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με στόχο την πρόληψη των πολλαπλών αφυπνίσεων κατά τον ύπνο και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων και να αυξηθεί η επιβίωση τους. Ωστόσο, υπάρχει ανάγκη για περισσότερη έρευνα σε αυτόν τον τομέα, εστιάζοντας κυρίως σε φαινοτυπικά κατευθυνόμενες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η αποφρακτική άπνοια στον ύπνο χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια πλήρης ή μερικής απόφραξης του ανώτερου αεραγωγού και αποτελεί τη συχνότερη αναπνευστική διαταραχή στον ύπνο. Η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια είναι μια ετερογενής πνευμονική νόσος που χαρακτηρίζεται από χρόνια αναπνευστικά συμπτώματα και προοδευτικά επιδεινούμενη απόφραξη της ροής του αέρα. Η ταυτόχρονη εμφάνιση αποφρακτικής άπνοιας και ΧΑΠ στον ίδιο ασθενή είναι συχνή και αποτελεί το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης (ΣΑ). Σκοπός: Η παρούσα ανασκόπηση της βιβλιογραφίας έχει στόχο να συνοψίσει τις πιο σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τα επιδημιολογικά στοιχεία, τους παράγοντες κινδύνου, τις κλινικές εκδηλώσεις, την παθοφυσιολογία, τη διάγνωση, τις καρδιαγγειακές επιπλοκές καθώς και τη θεραπεία του ΣΑ. Υλικό και μέθοδος: Για τη συγγραφή της ανασκόπησης πραγματοποιήθηκε αναζήτηση μελετών στη βάση δεδομένων Medline (Pubmed), λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις οδηγίες PRISMA (Preferred reported items for systematic reviews and meta-analysis). Οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν στην αναζήτηση ήταν: &quot;overlap syndrome, obstructive sleep apnea, chronic obstructive pulmonary disease, cardiovascular disease, sleep, &quot;, καθώς και συνδυασμοί αυτών. Τα δημοσιευμένα άρθρα επιλέχθηκαν στην αγγλική γλώσσα στο χρονικό διάστημα 1985 έως 2023. Επιπλέον, η αναζήτηση περιορίστηκε σε μελέτες που αφορούσαν μόνο ενήλικες. Αποτελέσματα: Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, σχετίζεται με σοβαρότερη υποξυγοναιμία κατά τον ύπνο, αυξημένο αριθμό συννοσηροτήτων και χειρότερη επιβίωση έναντι των ασθενών με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ μόνο. Οι ασθενείς με ΣΑ εμφανίζουν πιο συχνά πνευμονική υπέρταση, δεξιά καρδιακή ανεπάρκεια, κολπική μαρμαρυγή, στεφανιαία νόσο, αρτηριακή υπέρταση, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και μεταβολικό σύνδρομο. Οι μηχανισμοί που εμπλέκονται στην ανάπτυξη καρδιαγγειακών παθήσεων και πνευμονικής υπέρτασης είναι η συστηματική φλεγμονή, αυξημένη συμπαθητική δραστηριότητα, ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και το οξειδωτικό στρες. Επίσης, οι ασθενείς με ΣΑ που δεν λαμβάνουν θεραπεία με CPAP παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο παρόξυνσης ΧΑΠ και νοσηλείας. Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης έχουν αυξημένη θνητότητα λόγω καρδιαγγειακών και μεταβολικών συμβαμάτων, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να αξιολογούν έγκαιρα τους ασθενείς με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης και να παρέχουν αποτελεσματική θεραπεία. Στο πλαίσιο ανίχνευσης αποφρακτικών απνοιών σε ασθενείς με ΧΑΠ μπορεί να χρησιμοποιηθεί το ερωτηματολόγιο STOP-BANG και η νυχτερινή οξυμετρία, όμως η πολυκαταγραφική μελέτη ύπνου είναι απαραίτητη για την διάγνωση του ΣΑ. Η αντιμετώπιση του συνδρόμου επικάλυψης απαιτεί τη θεραπεία και των δύο νόσων ταυτόχρονα, με την εφαρμογή θετικής πίεσης (PAP) στους ανώτερους αεραγωγούς να αποτελεί τη βασική θεραπεία και τον ακρογωνιαίο λίθο για τη μείωση του καρδιαγγειακού κινδύνου και της θνησιμότητας του συνδρόμου. Επιπλέον, η βελτιστοποίηση της θεραπείας της ΧΑΠ και η εφαρμογή παρεμβάσεων όπως η διακοπή του καπνίσματος για τους καπνιστές και η απώλεια βάρους για τους παχύσαρκους ασθενείς είναι απαραίτητες. Συμπεράσματα: Οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης παρουσιάζουν διαφορετικά κλινικά χαρακτηριστικά, διαφορετική πρόγνωση και χρήζουν συνολικά διαφορετικής θεραπευτικής προσέγγισης σε σχέση με αυτούς που έχουν μόνο ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ. Λαμβάνοντας υπόψη την σοβαρή υποξυγοναιμία και τον αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο που εμφανίζουν οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να ελέγχουν έγκαιρα τους ασθενείς με ΧΑΠ ή ΣΑΑΥ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης. Οι ασθενείς με υψηλή κλινική υποψία θα πρέπει να αξιολογούνται και να λαμβάνουν θεραπεία και για τα δυο νοσήματα ταυτόχρονα. Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με στόχο την πρόληψη των πολλαπλών αφυπνίσεων κατά τον ύπνο και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων και να αυξηθεί η επιβίωση τους. Ωστόσο, υπάρχει ανάγκη για περισσότερη έρευνα σε αυτόν τον τομέα, εστιάζοντας κυρίως σε φαινοτυπικά κατευθυνόμενες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις.","abstract_has_math":false,"creators":["Γιαννίκος Γεώργιος","Giannikos Georgios"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:29:58Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3405323"],"render_values":[{"text":"uoadl:3405323","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3405323","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3405323","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3405323","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Γιαννίκος Γεώργιος","Giannikos Georgios"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3405323","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3405323"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η αποφρακτική άπνοια στον ύπνο χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια πλήρης ή μερικής απόφραξης του ανώτερου αεραγωγού και αποτελεί τη συχνότερη αναπνευστική διαταραχή στον ύπνο. Η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια είναι μια ετερογενής πνευμονική νόσος που χαρακτηρίζεται από χρόνια αναπνευστικά συμπτώματα και προοδευτικά επιδεινούμενη απόφραξη της ροής του αέρα. Η ταυτόχρονη εμφάνιση αποφρακτικής άπνοιας και ΧΑΠ στον ίδιο ασθενή είναι συχνή και αποτελεί το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης (ΣΑ). Σκοπός: Η παρούσα ανασκόπηση της βιβλιογραφίας έχει στόχο να συνοψίσει τις πιο σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τα επιδημιολογικά στοιχεία, τους παράγοντες κινδύνου, τις κλινικές εκδηλώσεις, την παθοφυσιολογία, τη διάγνωση, τις καρδιαγγειακές επιπλοκές καθώς και τη θεραπεία του ΣΑ. Υλικό και μέθοδος: Για τη συγγραφή της ανασκόπησης πραγματοποιήθηκε αναζήτηση μελετών στη βάση δεδομένων Medline (Pubmed), λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις οδηγίες PRISMA (Preferred reported items for systematic reviews and meta-analysis). Οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν στην αναζήτηση ήταν: \"overlap syndrome, obstructive sleep apnea, chronic obstructive pulmonary disease, cardiovascular disease, sleep, \", καθώς και συνδυασμοί αυτών. Τα δημοσιευμένα άρθρα επιλέχθηκαν στην αγγλική γλώσσα στο χρονικό διάστημα 1985 έως 2023. Επιπλέον, η αναζήτηση περιορίστηκε σε μελέτες που αφορούσαν μόνο ενήλικες. Αποτελέσματα: Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, σχετίζεται με σοβαρότερη υποξυγοναιμία κατά τον ύπνο, αυξημένο αριθμό συννοσηροτήτων και χειρότερη επιβίωση έναντι των ασθενών με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ μόνο. Οι ασθενείς με ΣΑ εμφανίζουν πιο συχνά πνευμονική υπέρταση, δεξιά καρδιακή ανεπάρκεια, κολπική μαρμαρυγή, στεφανιαία νόσο, αρτηριακή υπέρταση, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και μεταβολικό σύνδρομο. Οι μηχανισμοί που εμπλέκονται στην ανάπτυξη καρδιαγγειακών παθήσεων και πνευμονικής υπέρτασης είναι η συστηματική φλεγμονή, αυξημένη συμπαθητική δραστηριότητα, ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και το οξειδωτικό στρες. Επίσης, οι ασθενείς με ΣΑ που δεν λαμβάνουν θεραπεία με CPAP παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο παρόξυνσης ΧΑΠ και νοσηλείας. Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης έχουν αυξημένη θνητότητα λόγω καρδιαγγειακών και μεταβολικών συμβαμάτων, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να αξιολογούν έγκαιρα τους ασθενείς με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης και να παρέχουν αποτελεσματική θεραπεία. Στο πλαίσιο ανίχνευσης αποφρακτικών απνοιών σε ασθενείς με ΧΑΠ μπορεί να χρησιμοποιηθεί το ερωτηματολόγιο STOP-BANG και η νυχτερινή οξυμετρία, όμως η πολυκαταγραφική μελέτη ύπνου είναι απαραίτητη για την διάγνωση του ΣΑ. Η αντιμετώπιση του συνδρόμου επικάλυψης απαιτεί τη θεραπεία και των δύο νόσων ταυτόχρονα, με την εφαρμογή θετικής πίεσης (PAP) στους ανώτερους αεραγωγούς να αποτελεί τη βασική θεραπεία και τον ακρογωνιαίο λίθο για τη μείωση του καρδιαγγειακού κινδύνου και της θνησιμότητας του συνδρόμου. Επιπλέον, η βελτιστοποίηση της θεραπείας της ΧΑΠ και η εφαρμογή παρεμβάσεων όπως η διακοπή του καπνίσματος για τους καπνιστές και η απώλεια βάρους για τους παχύσαρκους ασθενείς είναι απαραίτητες. Συμπεράσματα: Οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης παρουσιάζουν διαφορετικά κλινικά χαρακτηριστικά, διαφορετική πρόγνωση και χρήζουν συνολικά διαφορετικής θεραπευτικής προσέγγισης σε σχέση με αυτούς που έχουν μόνο ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ. Λαμβάνοντας υπόψη την σοβαρή υποξυγοναιμία και τον αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο που εμφανίζουν οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να ελέγχουν έγκαιρα τους ασθενείς με ΧΑΠ ή ΣΑΑΥ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης. Οι ασθενείς με υψηλή κλινική υποψία θα πρέπει να αξιολογούνται και να λαμβάνουν θεραπεία και για τα δυο νοσήματα ταυτόχρονα. Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με στόχο την πρόληψη των πολλαπλών αφυπνίσεων κατά τον ύπνο και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων και να αυξηθεί η επιβίωση τους. Ωστόσο, υπάρχει ανάγκη για περισσότερη έρευνα σε αυτόν τον τομέα, εστιάζοντας κυρίως σε φαινοτυπικά κατευθυνόμενες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις.","Introduction: Obstructive sleep apnea (OSA) is characterized by repeated episodes of complete or partial obstruction of the upper airway and is the most common breathing related sleep disorder. Chronic obstructive pulmonary disease (COPD) is a heterogeneous lung disease characterized by chronic respiratory symptoms and progressively worsening of airflow obstruction. The simultaneous occurrence of obstructive sleep apnea and COPD in the same patient is common and defined the overlap syndrome (OS) Aim: This literature review aims to summarize the most important information on the epidemiologic data, risk factors, clinical manifestations, pathophysiology, diagnosis, cardiovascular complications, and treatment of overlap syndrome. Material and method: studies were searched in the Medline (Pubmed) database, taking into account the PRISMA guidelines (Preferred reported items for systematic reviews and meta-analysis). The keywords used in the search were: \"overlap syndrome, obstructive sleep apnea, chronic obstructive pulmonary disease, cardiovascular disease, sleep,\" as well as combinations of keywords. Published articles were selected in the English language in the time period 1985 to 2023. In addition, the search was limited to studies involving adults only. Results: The overlap syndrome is associated with more severe hypoxemia during sleep, an increased number of comorbidities and worse survival compared to patients with OSA or COPD alone. Patients with overlap syndrome more frequently experience pulmonary hypertension, right heart failure, atrial fibrillation, coronary artery disease, arterial hypertension, stroke, and metabolic syndrome. Mechanisms involved in the development of cardiovascular disease and pulmonary hypertension are systemic inflammation, increased sympathetic activity, endothelial dysfunction and oxidative stress. Also, OS patients without CPAP therapy have an increased risk of COPD exacerbation and hospitalization. Considering that patients with overlap syndrome have increased mortality due to cardiovascular and metabolic comorbidities, it is essential for clinicians to promptly evaluate patients with OSA or COPD for the possibility of overlap and provide effective treatment. The STOP-BANG questionnaire and nocturnal oximetry can be used to detect obstructive apneas in patients with COPD, but a polysomnography sleep study is necessary for the diagnosis of OS. Management of overlap syndrome requires treating both diseases simultaneously, with upper airway positive airway pressure (PAP) being the mainstay of therapy and the cornerstone of reducing the syndrome's cardiovascular risk and mortality. In addition, optimizing COPD treatment and implementing interventions such as smoking cessation for smokers and weight loss for obese patients are essential. Conclusions: Patients with overlap syndrome present different clinical characteristics, different prognosis and require a different therapeutic approach compared to those with OSA or COPD. Considering the severe hypoxemia and increased cardiovascular risk experienced by patients with overlap syndrome, it is essential for clinicians to screen patients with COPD or OSA for overlap syndrome. Patients with a high clinical suspicion should be evaluated and treated for both diseases simultaneously. The overlap syndrome should be treated with the aim of preventing multiple arousals during sleep and improving the quality of life of patients, in order to reduce the risk of developing cardiovascular diseases and increase their survival. However, there is a need for more research in this topic, focusing mainly on phenotypically directed diagnostic and therapeutic approaches."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας στον ύπνο και ΧΑΠ (OSA and COPD overlap syndrome)"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Γιαννίκος Γεώργιος","Giannikos Georgios"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η αποφρακτική άπνοια στον ύπνο χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια πλήρης ή μερικής απόφραξης του ανώτερου αεραγωγού και αποτελεί τη συχνότερη αναπνευστική διαταραχή στον ύπνο. Η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια είναι μια ετερογενής πνευμονική νόσος που χαρακτηρίζεται από χρόνια αναπνευστικά συμπτώματα και προοδευτικά επιδεινούμενη απόφραξη της ροής του αέρα. Η ταυτόχρονη εμφάνιση αποφρακτικής άπνοιας και ΧΑΠ στον ίδιο ασθενή είναι συχνή και αποτελεί το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης (ΣΑ). Σκοπός: Η παρούσα ανασκόπηση της βιβλιογραφίας έχει στόχο να συνοψίσει τις πιο σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τα επιδημιολογικά στοιχεία, τους παράγοντες κινδύνου, τις κλινικές εκδηλώσεις, την παθοφυσιολογία, τη διάγνωση, τις καρδιαγγειακές επιπλοκές καθώς και τη θεραπεία του ΣΑ. Υλικό και μέθοδος: Για τη συγγραφή της ανασκόπησης πραγματοποιήθηκε αναζήτηση μελετών στη βάση δεδομένων Medline (Pubmed), λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις οδηγίες PRISMA (Preferred reported items for systematic reviews and meta-analysis). Οι λέξεις κλειδιά που χρησιμοποιήθηκαν στην αναζήτηση ήταν: \"overlap syndrome, obstructive sleep apnea, chronic obstructive pulmonary disease, cardiovascular disease, sleep, \", καθώς και συνδυασμοί αυτών. Τα δημοσιευμένα άρθρα επιλέχθηκαν στην αγγλική γλώσσα στο χρονικό διάστημα 1985 έως 2023. Επιπλέον, η αναζήτηση περιορίστηκε σε μελέτες που αφορούσαν μόνο ενήλικες. Αποτελέσματα: Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, σχετίζεται με σοβαρότερη υποξυγοναιμία κατά τον ύπνο, αυξημένο αριθμό συννοσηροτήτων και χειρότερη επιβίωση έναντι των ασθενών με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ μόνο. Οι ασθενείς με ΣΑ εμφανίζουν πιο συχνά πνευμονική υπέρταση, δεξιά καρδιακή ανεπάρκεια, κολπική μαρμαρυγή, στεφανιαία νόσο, αρτηριακή υπέρταση, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και μεταβολικό σύνδρομο. Οι μηχανισμοί που εμπλέκονται στην ανάπτυξη καρδιαγγειακών παθήσεων και πνευμονικής υπέρτασης είναι η συστηματική φλεγμονή, αυξημένη συμπαθητική δραστηριότητα, ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και το οξειδωτικό στρες. Επίσης, οι ασθενείς με ΣΑ που δεν λαμβάνουν θεραπεία με CPAP παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο παρόξυνσης ΧΑΠ και νοσηλείας. Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης έχουν αυξημένη θνητότητα λόγω καρδιαγγειακών και μεταβολικών συμβαμάτων, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να αξιολογούν έγκαιρα τους ασθενείς με ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης και να παρέχουν αποτελεσματική θεραπεία. Στο πλαίσιο ανίχνευσης αποφρακτικών απνοιών σε ασθενείς με ΧΑΠ μπορεί να χρησιμοποιηθεί το ερωτηματολόγιο STOP-BANG και η νυχτερινή οξυμετρία, όμως η πολυκαταγραφική μελέτη ύπνου είναι απαραίτητη για την διάγνωση του ΣΑ. Η αντιμετώπιση του συνδρόμου επικάλυψης απαιτεί τη θεραπεία και των δύο νόσων ταυτόχρονα, με την εφαρμογή θετικής πίεσης (PAP) στους ανώτερους αεραγωγούς να αποτελεί τη βασική θεραπεία και τον ακρογωνιαίο λίθο για τη μείωση του καρδιαγγειακού κινδύνου και της θνησιμότητας του συνδρόμου. Επιπλέον, η βελτιστοποίηση της θεραπείας της ΧΑΠ και η εφαρμογή παρεμβάσεων όπως η διακοπή του καπνίσματος για τους καπνιστές και η απώλεια βάρους για τους παχύσαρκους ασθενείς είναι απαραίτητες. Συμπεράσματα: Οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης παρουσιάζουν διαφορετικά κλινικά χαρακτηριστικά, διαφορετική πρόγνωση και χρήζουν συνολικά διαφορετικής θεραπευτικής προσέγγισης σε σχέση με αυτούς που έχουν μόνο ΣΑΑΥ ή ΧΑΠ. Λαμβάνοντας υπόψη την σοβαρή υποξυγοναιμία και τον αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο που εμφανίζουν οι ασθενείς με σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης, είναι απαραίτητο για τους κλινικούς γιατρούς να ελέγχουν έγκαιρα τους ασθενείς με ΧΑΠ ή ΣΑΑΥ για το ενδεχόμενο αλληλοεπικάλυψης. Οι ασθενείς με υψηλή κλινική υποψία θα πρέπει να αξιολογούνται και να λαμβάνουν θεραπεία και για τα δυο νοσήματα ταυτόχρονα. Το σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με στόχο την πρόληψη των πολλαπλών αφυπνίσεων κατά τον ύπνο και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων και να αυξηθεί η επιβίωση τους. Ωστόσο, υπάρχει ανάγκη για περισσότερη έρευνα σε αυτόν τον τομέα, εστιάζοντας κυρίως σε φαινοτυπικά κατευθυνόμενες διαγνωστικές και θεραπευτικές προσεγγίσεις.","Introduction: Obstructive sleep apnea (OSA) is characterized by repeated episodes of complete or partial obstruction of the upper airway and is the most common breathing related sleep disorder. Chronic obstructive pulmonary disease (COPD) is a heterogeneous lung disease characterized by chronic respiratory symptoms and progressively worsening of airflow obstruction. The simultaneous occurrence of obstructive sleep apnea and COPD in the same patient is common and defined the overlap syndrome (OS) Aim: This literature review aims to summarize the most important information on the epidemiologic data, risk factors, clinical manifestations, pathophysiology, diagnosis, cardiovascular complications, and treatment of overlap syndrome. Material and method: studies were searched in the Medline (Pubmed) database, taking into account the PRISMA guidelines (Preferred reported items for systematic reviews and meta-analysis). The keywords used in the search were: \"overlap syndrome, obstructive sleep apnea, chronic obstructive pulmonary disease, cardiovascular disease, sleep,\" as well as combinations of keywords. Published articles were selected in the English language in the time period 1985 to 2023. In addition, the search was limited to studies involving adults only. Results: The overlap syndrome is associated with more severe hypoxemia during sleep, an increased number of comorbidities and worse survival compared to patients with OSA or COPD alone. Patients with overlap syndrome more frequently experience pulmonary hypertension, right heart failure, atrial fibrillation, coronary artery disease, arterial hypertension, stroke, and metabolic syndrome. Mechanisms involved in the development of cardiovascular disease and pulmonary hypertension are systemic inflammation, increased sympathetic activity, endothelial dysfunction and oxidative stress. Also, OS patients without CPAP therapy have an increased risk of COPD exacerbation and hospitalization. Considering that patients with overlap syndrome have increased mortality due to cardiovascular and metabolic comorbidities, it is essential for clinicians to promptly evaluate patients with OSA or COPD for the possibility of overlap and provide effective treatment. The STOP-BANG questionnaire and nocturnal oximetry can be used to detect obstructive apneas in patients with COPD, but a polysomnography sleep study is necessary for the diagnosis of OS. Management of overlap syndrome requires treating both diseases simultaneously, with upper airway positive airway pressure (PAP) being the mainstay of therapy and the cornerstone of reducing the syndrome's cardiovascular risk and mortality. In addition, optimizing COPD treatment and implementing interventions such as smoking cessation for smokers and weight loss for obese patients are essential. Conclusions: Patients with overlap syndrome present different clinical characteristics, different prognosis and require a different therapeutic approach compared to those with OSA or COPD. Considering the severe hypoxemia and increased cardiovascular risk experienced by patients with overlap syndrome, it is essential for clinicians to screen patients with COPD or OSA for overlap syndrome. Patients with a high clinical suspicion should be evaluated and treated for both diseases simultaneously. The overlap syndrome should be treated with the aim of preventing multiple arousals during sleep and improving the quality of life of patients, in order to reduce the risk of developing cardiovascular diseases and increase their survival. However, there is a need for more research in this topic, focusing mainly on phenotypically directed diagnostic and therapeutic approaches."],"dc:identifier":["uoadl:3405323","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3405323"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας στον ύπνο και ΧΑΠ (OSA and COPD overlap syndrome)"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:29:58Z"}