{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3410214"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3410214","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Διαχείριση Υδατικών Πόρων, Αναδυόμενες Προκλήσεις σε Θέματα Γεωπολιτικής, Οικονομίας και Κοινωνίας. Η Περίπτωση Τίγρη και Ευφράτη","abstract":"Αδιαμφισβήτητο πλέον και διαχρονικά αποδεδειγμένο αποτελεί το γεγονός της μεγάλης και ζωτικής σημασίας ύπαρξης του καθαρού και πόσιμου νερού στην επιβίωση και ανάπτυξη της ανθρωπότητας, όπως και όλων των ζώντων οργανισμών. Βέβαια, η αδυναμία ύπαρξης κάποιου παρόμοιου στοιχείου ως υποκατάστατου και σε συνδυασμό με το πεπερασμένο της διαθεσιμότητάς του, αναδεικνύει τη κρισιμότητα του συγκεκριμένου πόρου, γεγονός πρόκλησης σωρείας πολυσύνθετων και σε αρκετές των περιπτώσεων άκρως επικίνδυνων αλληλοεπιδράσεων, τόσο σε τοπικό, όσο και στο διεθνές περιβάλλον. Απόδειξη των παραπάνω αποτελεί η ιστορική καταγραφή αρκετών αρχαίων σημαντικών πολιτισμών (Αιγύπτου, Αρχαίας Ελλάδας, Μεσοποταμίας κ.λπ.), όπου η τοποθεσία στην οποία επέλεξαν για να εγκατασταθούν, προκειμένου να μπορέσουν να επιβιώσουν και παράλληλα να αναπτυχθούν, έπρεπε απαραιτήτως να γειτνιάζει με πλούσιους υδατικούς πόρους. Ωστόσο, με την έλευση του 21ου αιώνα, οφθαλμοφανή προβλήματα όπως, ο ραγδαίος υπερδιπλασιασμός του ανθρώπινου πληθυσμού σε συνάρτηση με την υπεραύξηση των αναγκών του, η αλόγιστη κατασπατάληση, η εκτεταμένη ρύπανση εξαιτίας βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων, οι άστοχες και επικίνδυνες παρεμβάσεις των ανθρώπων επί του φυσικού περιβάλλοντος, καθώς και η εμφάνιση ακραίων μετεωρολογικών φαινομένων, έχουν συντελέσει στη σταδιακή υποβάθμιση και καταστροφή σημαντικού αριθμού και μεγέθους, υδατικών πόρων. Έτσι, η ανάγκη αντιμετώπισης των παραπάνω «ιδιαίτερων» προβλημάτων οδήγησαν ένα μεγάλο αριθμό κρατών, στην δημιουργία αρχικώς ενός διεθνούς νομικού πλαισίου «προαιρετικού χαρακτήρα», ενώ στη συνέχεια προέβησαν εσπευσμένα στην εξεύρεση ολοκληρωμένων σύγχρονων μεθόδων σχεδιασμού και ορθής διαχείρισης των υδατικών πόρων. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για ένα σύνολο ευρύτατων πρωτίστως πολιτικών ενεργειών, πρωτοβουλιών και αποφάσεων, μέσω των οποίων συγκεκριμένες ομάδες κρατών (συνήθως δυτικών), επιδιώκουν την εξασφάλιση, αναβάθμιση και γενικότερα την αειφορική αντιμετώπιση του προβλήματος. Από την άλλη πλευρά, παρατηρώντας κανείς την άναρχη και ανομοιόμορφη γεωγραφικά «τυχαία» κατανομή των υδατικών αποθεμάτων στον πλανήτη, γεγονός που δίνει τη δυνατότητα εκμεταλλεύσεως αυτών από συγκεκριμένους διεθνείς και μη δρώντες, εύκολα γίνεται αντιληπτό ότι, επηρεάζεται ένα σύνολο παραγόντων (πολιτικοί, οικονομικοί, κοινωνικοί κλπ.), όπου αναδεικνύουν το συγκεκριμένο στοιχείο ως έναν από τους κυριότερους παράγοντες διαμόρφωσης διεθνών σχέσεων, συμπαρασύροντας παράλληλα ζητήματα γεωπολιτικών και γεωοικονομικών αξιών. Με άλλα λόγια, πρόκειται για το ύψιστο αγαθό μέσω του οποίου εγείρονται ζητήματα πολυσύνθετων διαστάσεων, δυνάμενο να αποτελέσει μοχλό πίεσης, όπου με γνώμονα το εθνικό συμφέρον, συμβάλλει στη χάραξη της εκάστοτε εξωτερικής πολιτικής αυτών. Κατόπιν τούτου και με γνώμονα ότι, η ισχύς συνδέεται άρρηκτα με την πολιτική δράση, εύκολα μπορεί κανείς να επιβεβαιώσει την ζωτική σημασία ύπαρξης και ελέγχου των υδατικών πόρων. Έτσι συμπεραίνεται ότι, η κατοχή και η δυνατότητα διατήρησης αυτών, παρέχει ένα πολιτικό προβάδισμα, που εξυπηρετεί πάντα το συμφέρον των κρατών, ενεργοποιώντας ταυτόχρονα κάθε πολιτικό εργαλείο για την άσκηση πολιτικής πίεσης, έναντι περιοχών με ευαίσθητο και βεβαρημένο υδατικό ισοζύγιο. Συνεκτιμώντας τα παραπάνω ιδιαίτερα στοιχεία και με πεδίο εφαρμογής τη γεωγραφική περιοχή της Μεσοποταμίας, θα επιχειρηθεί μία εκτεταμένη ανάλυση της σχέσης του νερού «ως μεταβλητή ισχύος» με παράγοντες και συνιστώσες της εξωτερικής πολιτικής. Αρκεί να επισημανθεί ότι, η κοιλάδα απορροής υδατικών πόρων της περιοχής, αποτελεί ένα διεθνικό ποτάμιο σύστημα, που διέρχεται από τρεις συγκεκριμένες χώρες (Τουρκία, Συρία και Ιράκ). Σε συνέχεια αυτών, η επεκτατική πολιτική της Τουρκίας, οι αναθεωρητικές τάσεις που συνεχώς επιδεικνύει, η επιδιωκόμενη οικονομική ανάπτυξη, η ραγδαία δημογραφική αύξηση, η «ένοχη» από κάθε άποψη εμμονή για τη διατήρηση ελέγχου (με τρόπο παρεμβατικό) επί συγκεκριμένης φυλετικής μερίδας ανθρώπων (κούρδων), η οποία «τυχαία» εδρεύει στην εξεταζόμενη περιοχή, καθώς και το σκόπιμα παρωχημένο νομικό πλαίσιο που εκείνη επικαλείται, αποδεικνύει με τον πιο οφθαλμοφανή τρόπο τα μελλοντικά σχέδιά της, ενώ διαμηνύει απροκάλυπτα ότι, οιαδήποτε παρεμπόδιση ή προσπάθεια επιβολής ρυθμιστικών κανόνων από τα κράτη κατάντη (Συρία, Ιράκ), αποτελεί για εκείνη άμεση απειλή, εγείροντας παράλληλα θέματα υψίστης εθνικής ασφαλείας. Έτσι, η Τουρκία χρησιμοποιώντας πολυποίκιλους τρόπους σκληρής ισχύος, φροντίζει σε κάθε ευκαιρία και με κάθε τρόπο να υπενθυμίζει τη ρευστότητα που ενέχει τυχόν απόπειρα ανταγωνιστικών διεκδικήσεων των υδατικών της αποθεμάτων από έτερους εθνικούς δρώντες, θέτοντας - δημιουργώντας ή απειλώντας ακόμη και με ζητήματα εδαφικής προσάρτησης - κυριαρχίας.Τέλος και στη προσπάθεια να αποτυπωθεί η επιδίωξη και η σκοπιμότητα του Τουρκικού κράτους από τους εν λόγω υδάτινους πόρους, θα λάβει χώρα αναλυτική περιγραφή στην μέχρι τώρα υδραυλική υποδομή του, καθώς και στα μεγαλεπήβολα κατασκευαστικά σχέδια που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη ή έχει ανακοινώσει. Βέβαια, όλα αυτά γίνονται αγνοώντας επιδεικτικά τις ανάγκες τόσο συγκεκριμένης εγχώριας φυλετικής μερίδας, όσο και των χωρών κατάντη, επιδιώκοντας στο πλαίσιο ενός γεωπολιτικού σχεδίου, την αποκόμιση πολιτικών συμφερόντων.","abstract_html":"Αδιαμφισβήτητο πλέον και διαχρονικά αποδεδειγμένο αποτελεί το γεγονός της μεγάλης και ζωτικής σημασίας ύπαρξης του καθαρού και πόσιμου νερού στην επιβίωση και ανάπτυξη της ανθρωπότητας, όπως και όλων των ζώντων οργανισμών. Βέβαια, η αδυναμία ύπαρξης κάποιου παρόμοιου στοιχείου ως υποκατάστατου και σε συνδυασμό με το πεπερασμένο της διαθεσιμότητάς του, αναδεικνύει τη κρισιμότητα του συγκεκριμένου πόρου, γεγονός πρόκλησης σωρείας πολυσύνθετων και σε αρκετές των περιπτώσεων άκρως επικίνδυνων αλληλοεπιδράσεων, τόσο σε τοπικό, όσο και στο διεθνές περιβάλλον. Απόδειξη των παραπάνω αποτελεί η ιστορική καταγραφή αρκετών αρχαίων σημαντικών πολιτισμών (Αιγύπτου, Αρχαίας Ελλάδας, Μεσοποταμίας κ.λπ.), όπου η τοποθεσία στην οποία επέλεξαν για να εγκατασταθούν, προκειμένου να μπορέσουν να επιβιώσουν και παράλληλα να αναπτυχθούν, έπρεπε απαραιτήτως να γειτνιάζει με πλούσιους υδατικούς πόρους. Ωστόσο, με την έλευση του 21ου αιώνα, οφθαλμοφανή προβλήματα όπως, ο ραγδαίος υπερδιπλασιασμός του ανθρώπινου πληθυσμού σε συνάρτηση με την υπεραύξηση των αναγκών του, η αλόγιστη κατασπατάληση, η εκτεταμένη ρύπανση εξαιτίας βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων, οι άστοχες και επικίνδυνες παρεμβάσεις των ανθρώπων επί του φυσικού περιβάλλοντος, καθώς και η εμφάνιση ακραίων μετεωρολογικών φαινομένων, έχουν συντελέσει στη σταδιακή υποβάθμιση και καταστροφή σημαντικού αριθμού και μεγέθους, υδατικών πόρων. Έτσι, η ανάγκη αντιμετώπισης των παραπάνω «ιδιαίτερων» προβλημάτων οδήγησαν ένα μεγάλο αριθμό κρατών, στην δημιουργία αρχικώς ενός διεθνούς νομικού πλαισίου «προαιρετικού χαρακτήρα», ενώ στη συνέχεια προέβησαν εσπευσμένα στην εξεύρεση ολοκληρωμένων σύγχρονων μεθόδων σχεδιασμού και ορθής διαχείρισης των υδατικών πόρων. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για ένα σύνολο ευρύτατων πρωτίστως πολιτικών ενεργειών, πρωτοβουλιών και αποφάσεων, μέσω των οποίων συγκεκριμένες ομάδες κρατών (συνήθως δυτικών), επιδιώκουν την εξασφάλιση, αναβάθμιση και γενικότερα την αειφορική αντιμετώπιση του προβλήματος. Από την άλλη πλευρά, παρατηρώντας κανείς την άναρχη και ανομοιόμορφη γεωγραφικά «τυχαία» κατανομή των υδατικών αποθεμάτων στον πλανήτη, γεγονός που δίνει τη δυνατότητα εκμεταλλεύσεως αυτών από συγκεκριμένους διεθνείς και μη δρώντες, εύκολα γίνεται αντιληπτό ότι, επηρεάζεται ένα σύνολο παραγόντων (πολιτικοί, οικονομικοί, κοινωνικοί κλπ.), όπου αναδεικνύουν το συγκεκριμένο στοιχείο ως έναν από τους κυριότερους παράγοντες διαμόρφωσης διεθνών σχέσεων, συμπαρασύροντας παράλληλα ζητήματα γεωπολιτικών και γεωοικονομικών αξιών. Με άλλα λόγια, πρόκειται για το ύψιστο αγαθό μέσω του οποίου εγείρονται ζητήματα πολυσύνθετων διαστάσεων, δυνάμενο να αποτελέσει μοχλό πίεσης, όπου με γνώμονα το εθνικό συμφέρον, συμβάλλει στη χάραξη της εκάστοτε εξωτερικής πολιτικής αυτών. Κατόπιν τούτου και με γνώμονα ότι, η ισχύς συνδέεται άρρηκτα με την πολιτική δράση, εύκολα μπορεί κανείς να επιβεβαιώσει την ζωτική σημασία ύπαρξης και ελέγχου των υδατικών πόρων. Έτσι συμπεραίνεται ότι, η κατοχή και η δυνατότητα διατήρησης αυτών, παρέχει ένα πολιτικό προβάδισμα, που εξυπηρετεί πάντα το συμφέρον των κρατών, ενεργοποιώντας ταυτόχρονα κάθε πολιτικό εργαλείο για την άσκηση πολιτικής πίεσης, έναντι περιοχών με ευαίσθητο και βεβαρημένο υδατικό ισοζύγιο. Συνεκτιμώντας τα παραπάνω ιδιαίτερα στοιχεία και με πεδίο εφαρμογής τη γεωγραφική περιοχή της Μεσοποταμίας, θα επιχειρηθεί μία εκτεταμένη ανάλυση της σχέσης του νερού «ως μεταβλητή ισχύος» με παράγοντες και συνιστώσες της εξωτερικής πολιτικής. Αρκεί να επισημανθεί ότι, η κοιλάδα απορροής υδατικών πόρων της περιοχής, αποτελεί ένα διεθνικό ποτάμιο σύστημα, που διέρχεται από τρεις συγκεκριμένες χώρες (Τουρκία, Συρία και Ιράκ). Σε συνέχεια αυτών, η επεκτατική πολιτική της Τουρκίας, οι αναθεωρητικές τάσεις που συνεχώς επιδεικνύει, η επιδιωκόμενη οικονομική ανάπτυξη, η ραγδαία δημογραφική αύξηση, η «ένοχη» από κάθε άποψη εμμονή για τη διατήρηση ελέγχου (με τρόπο παρεμβατικό) επί συγκεκριμένης φυλετικής μερίδας ανθρώπων (κούρδων), η οποία «τυχαία» εδρεύει στην εξεταζόμενη περιοχή, καθώς και το σκόπιμα παρωχημένο νομικό πλαίσιο που εκείνη επικαλείται, αποδεικνύει με τον πιο οφθαλμοφανή τρόπο τα μελλοντικά σχέδιά της, ενώ διαμηνύει απροκάλυπτα ότι, οιαδήποτε παρεμπόδιση ή προσπάθεια επιβολής ρυθμιστικών κανόνων από τα κράτη κατάντη (Συρία, Ιράκ), αποτελεί για εκείνη άμεση απειλή, εγείροντας παράλληλα θέματα υψίστης εθνικής ασφαλείας. Έτσι, η Τουρκία χρησιμοποιώντας πολυποίκιλους τρόπους σκληρής ισχύος, φροντίζει σε κάθε ευκαιρία και με κάθε τρόπο να υπενθυμίζει τη ρευστότητα που ενέχει τυχόν απόπειρα ανταγωνιστικών διεκδικήσεων των υδατικών της αποθεμάτων από έτερους εθνικούς δρώντες, θέτοντας - δημιουργώντας ή απειλώντας ακόμη και με ζητήματα εδαφικής προσάρτησης - κυριαρχίας.Τέλος και στη προσπάθεια να αποτυπωθεί η επιδίωξη και η σκοπιμότητα του Τουρκικού κράτους από τους εν λόγω υδάτινους πόρους, θα λάβει χώρα αναλυτική περιγραφή στην μέχρι τώρα υδραυλική υποδομή του, καθώς και στα μεγαλεπήβολα κατασκευαστικά σχέδια που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη ή έχει ανακοινώσει. Βέβαια, όλα αυτά γίνονται αγνοώντας επιδεικτικά τις ανάγκες τόσο συγκεκριμένης εγχώριας φυλετικής μερίδας, όσο και των χωρών κατάντη, επιδιώκοντας στο πλαίσιο ενός γεωπολιτικού σχεδίου, την αποκόμιση πολιτικών συμφερόντων.","abstract_has_math":false,"creators":["Ιντζιγιάννης Νικόλαος","Intzigiannis Nikolaos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:30:03Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3410214"],"render_values":[{"text":"uoadl:3410214","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3410214","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3410214","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3410214","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Ιντζιγιάννης Νικόλαος","Intzigiannis Nikolaos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3410214","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3410214"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Αδιαμφισβήτητο πλέον και διαχρονικά αποδεδειγμένο αποτελεί το γεγονός της μεγάλης και ζωτικής σημασίας ύπαρξης του καθαρού και πόσιμου νερού στην επιβίωση και ανάπτυξη της ανθρωπότητας, όπως και όλων των ζώντων οργανισμών. Βέβαια, η αδυναμία ύπαρξης κάποιου παρόμοιου στοιχείου ως υποκατάστατου και σε συνδυασμό με το πεπερασμένο της διαθεσιμότητάς του, αναδεικνύει τη κρισιμότητα του συγκεκριμένου πόρου, γεγονός πρόκλησης σωρείας πολυσύνθετων και σε αρκετές των περιπτώσεων άκρως επικίνδυνων αλληλοεπιδράσεων, τόσο σε τοπικό, όσο και στο διεθνές περιβάλλον. Απόδειξη των παραπάνω αποτελεί η ιστορική καταγραφή αρκετών αρχαίων σημαντικών πολιτισμών (Αιγύπτου, Αρχαίας Ελλάδας, Μεσοποταμίας κ.λπ.), όπου η τοποθεσία στην οποία επέλεξαν για να εγκατασταθούν, προκειμένου να μπορέσουν να επιβιώσουν και παράλληλα να αναπτυχθούν, έπρεπε απαραιτήτως να γειτνιάζει με πλούσιους υδατικούς πόρους. Ωστόσο, με την έλευση του 21ου αιώνα, οφθαλμοφανή προβλήματα όπως, ο ραγδαίος υπερδιπλασιασμός του ανθρώπινου πληθυσμού σε συνάρτηση με την υπεραύξηση των αναγκών του, η αλόγιστη κατασπατάληση, η εκτεταμένη ρύπανση εξαιτίας βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων, οι άστοχες και επικίνδυνες παρεμβάσεις των ανθρώπων επί του φυσικού περιβάλλοντος, καθώς και η εμφάνιση ακραίων μετεωρολογικών φαινομένων, έχουν συντελέσει στη σταδιακή υποβάθμιση και καταστροφή σημαντικού αριθμού και μεγέθους, υδατικών πόρων. Έτσι, η ανάγκη αντιμετώπισης των παραπάνω «ιδιαίτερων» προβλημάτων οδήγησαν ένα μεγάλο αριθμό κρατών, στην δημιουργία αρχικώς ενός διεθνούς νομικού πλαισίου «προαιρετικού χαρακτήρα», ενώ στη συνέχεια προέβησαν εσπευσμένα στην εξεύρεση ολοκληρωμένων σύγχρονων μεθόδων σχεδιασμού και ορθής διαχείρισης των υδατικών πόρων. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για ένα σύνολο ευρύτατων πρωτίστως πολιτικών ενεργειών, πρωτοβουλιών και αποφάσεων, μέσω των οποίων συγκεκριμένες ομάδες κρατών (συνήθως δυτικών), επιδιώκουν την εξασφάλιση, αναβάθμιση και γενικότερα την αειφορική αντιμετώπιση του προβλήματος. Από την άλλη πλευρά, παρατηρώντας κανείς την άναρχη και ανομοιόμορφη γεωγραφικά «τυχαία» κατανομή των υδατικών αποθεμάτων στον πλανήτη, γεγονός που δίνει τη δυνατότητα εκμεταλλεύσεως αυτών από συγκεκριμένους διεθνείς και μη δρώντες, εύκολα γίνεται αντιληπτό ότι, επηρεάζεται ένα σύνολο παραγόντων (πολιτικοί, οικονομικοί, κοινωνικοί κλπ.), όπου αναδεικνύουν το συγκεκριμένο στοιχείο ως έναν από τους κυριότερους παράγοντες διαμόρφωσης διεθνών σχέσεων, συμπαρασύροντας παράλληλα ζητήματα γεωπολιτικών και γεωοικονομικών αξιών. Με άλλα λόγια, πρόκειται για το ύψιστο αγαθό μέσω του οποίου εγείρονται ζητήματα πολυσύνθετων διαστάσεων, δυνάμενο να αποτελέσει μοχλό πίεσης, όπου με γνώμονα το εθνικό συμφέρον, συμβάλλει στη χάραξη της εκάστοτε εξωτερικής πολιτικής αυτών. Κατόπιν τούτου και με γνώμονα ότι, η ισχύς συνδέεται άρρηκτα με την πολιτική δράση, εύκολα μπορεί κανείς να επιβεβαιώσει την ζωτική σημασία ύπαρξης και ελέγχου των υδατικών πόρων. Έτσι συμπεραίνεται ότι, η κατοχή και η δυνατότητα διατήρησης αυτών, παρέχει ένα πολιτικό προβάδισμα, που εξυπηρετεί πάντα το συμφέρον των κρατών, ενεργοποιώντας ταυτόχρονα κάθε πολιτικό εργαλείο για την άσκηση πολιτικής πίεσης, έναντι περιοχών με ευαίσθητο και βεβαρημένο υδατικό ισοζύγιο. Συνεκτιμώντας τα παραπάνω ιδιαίτερα στοιχεία και με πεδίο εφαρμογής τη γεωγραφική περιοχή της Μεσοποταμίας, θα επιχειρηθεί μία εκτεταμένη ανάλυση της σχέσης του νερού «ως μεταβλητή ισχύος» με παράγοντες και συνιστώσες της εξωτερικής πολιτικής. Αρκεί να επισημανθεί ότι, η κοιλάδα απορροής υδατικών πόρων της περιοχής, αποτελεί ένα διεθνικό ποτάμιο σύστημα, που διέρχεται από τρεις συγκεκριμένες χώρες (Τουρκία, Συρία και Ιράκ). Σε συνέχεια αυτών, η επεκτατική πολιτική της Τουρκίας, οι αναθεωρητικές τάσεις που συνεχώς επιδεικνύει, η επιδιωκόμενη οικονομική ανάπτυξη, η ραγδαία δημογραφική αύξηση, η «ένοχη» από κάθε άποψη εμμονή για τη διατήρηση ελέγχου (με τρόπο παρεμβατικό) επί συγκεκριμένης φυλετικής μερίδας ανθρώπων (κούρδων), η οποία «τυχαία» εδρεύει στην εξεταζόμενη περιοχή, καθώς και το σκόπιμα παρωχημένο νομικό πλαίσιο που εκείνη επικαλείται, αποδεικνύει με τον πιο οφθαλμοφανή τρόπο τα μελλοντικά σχέδιά της, ενώ διαμηνύει απροκάλυπτα ότι, οιαδήποτε παρεμπόδιση ή προσπάθεια επιβολής ρυθμιστικών κανόνων από τα κράτη κατάντη (Συρία, Ιράκ), αποτελεί για εκείνη άμεση απειλή, εγείροντας παράλληλα θέματα υψίστης εθνικής ασφαλείας. Έτσι, η Τουρκία χρησιμοποιώντας πολυποίκιλους τρόπους σκληρής ισχύος, φροντίζει σε κάθε ευκαιρία και με κάθε τρόπο να υπενθυμίζει τη ρευστότητα που ενέχει τυχόν απόπειρα ανταγωνιστικών διεκδικήσεων των υδατικών της αποθεμάτων από έτερους εθνικούς δρώντες, θέτοντας - δημιουργώντας ή απειλώντας ακόμη και με ζητήματα εδαφικής προσάρτησης - κυριαρχίας.Τέλος και στη προσπάθεια να αποτυπωθεί η επιδίωξη και η σκοπιμότητα του Τουρκικού κράτους από τους εν λόγω υδάτινους πόρους, θα λάβει χώρα αναλυτική περιγραφή στην μέχρι τώρα υδραυλική υποδομή του, καθώς και στα μεγαλεπήβολα κατασκευαστικά σχέδια που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη ή έχει ανακοινώσει. Βέβαια, όλα αυτά γίνονται αγνοώντας επιδεικτικά τις ανάγκες τόσο συγκεκριμένης εγχώριας φυλετικής μερίδας, όσο και των χωρών κατάντη, επιδιώκοντας στο πλαίσιο ενός γεωπολιτικού σχεδίου, την αποκόμιση πολιτικών συμφερόντων.","Water always has been recourse of vital importance for the preservation and development of life, that is why all the great civilization of ancient times such as Greece, Egypt, Middle East, China etc., development around water resources. Certainly, the most of important think, is the protection and management of water resources, because there are countries facing many problems of water shortage, exporting war conflicts and racial discriminations. One of these areas was Mesopotamia and especially the region between Tigris and Euphrates rivers. This area is located in southeastern Turkey, and water the supply of Syria and Iraq depends almost exclusively on their waters. So, it is about for the weapon with geopolitical implication, that Turkey has plans to construct a serious of dams and hydroelectric power stations, the so-called Southeastern Anatolia Project (GAP). Certainly, GAP is subject to many improvements in order to reach the European standards and best available practices. Although Turkey pursues multiple objectives in the area of security. Turkey seeks to address the Kurdish issue through economic growth, assimilation of this population, displacements, and for operational confrontation of PKK. On the other hand, regarding external security, Turkey makes use of its advantageous position in order to exert pressure and influence on neighboring states by controlling the flow of water, aiming to materialize its regional hegemonic plans of neo-Ottoman inspiration. It is the pursuit of hydro hegemony as part of a wider hegemonic strategy."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Διαχείριση Υδατικών Πόρων, Αναδυόμενες Προκλήσεις σε Θέματα Γεωπολιτικής, Οικονομίας και Κοινωνίας. Η Περίπτωση Τίγρη και Ευφράτη"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Ιντζιγιάννης Νικόλαος","Intzigiannis Nikolaos"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Αδιαμφισβήτητο πλέον και διαχρονικά αποδεδειγμένο αποτελεί το γεγονός της μεγάλης και ζωτικής σημασίας ύπαρξης του καθαρού και πόσιμου νερού στην επιβίωση και ανάπτυξη της ανθρωπότητας, όπως και όλων των ζώντων οργανισμών. Βέβαια, η αδυναμία ύπαρξης κάποιου παρόμοιου στοιχείου ως υποκατάστατου και σε συνδυασμό με το πεπερασμένο της διαθεσιμότητάς του, αναδεικνύει τη κρισιμότητα του συγκεκριμένου πόρου, γεγονός πρόκλησης σωρείας πολυσύνθετων και σε αρκετές των περιπτώσεων άκρως επικίνδυνων αλληλοεπιδράσεων, τόσο σε τοπικό, όσο και στο διεθνές περιβάλλον. Απόδειξη των παραπάνω αποτελεί η ιστορική καταγραφή αρκετών αρχαίων σημαντικών πολιτισμών (Αιγύπτου, Αρχαίας Ελλάδας, Μεσοποταμίας κ.λπ.), όπου η τοποθεσία στην οποία επέλεξαν για να εγκατασταθούν, προκειμένου να μπορέσουν να επιβιώσουν και παράλληλα να αναπτυχθούν, έπρεπε απαραιτήτως να γειτνιάζει με πλούσιους υδατικούς πόρους. Ωστόσο, με την έλευση του 21ου αιώνα, οφθαλμοφανή προβλήματα όπως, ο ραγδαίος υπερδιπλασιασμός του ανθρώπινου πληθυσμού σε συνάρτηση με την υπεραύξηση των αναγκών του, η αλόγιστη κατασπατάληση, η εκτεταμένη ρύπανση εξαιτίας βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων, οι άστοχες και επικίνδυνες παρεμβάσεις των ανθρώπων επί του φυσικού περιβάλλοντος, καθώς και η εμφάνιση ακραίων μετεωρολογικών φαινομένων, έχουν συντελέσει στη σταδιακή υποβάθμιση και καταστροφή σημαντικού αριθμού και μεγέθους, υδατικών πόρων. Έτσι, η ανάγκη αντιμετώπισης των παραπάνω «ιδιαίτερων» προβλημάτων οδήγησαν ένα μεγάλο αριθμό κρατών, στην δημιουργία αρχικώς ενός διεθνούς νομικού πλαισίου «προαιρετικού χαρακτήρα», ενώ στη συνέχεια προέβησαν εσπευσμένα στην εξεύρεση ολοκληρωμένων σύγχρονων μεθόδων σχεδιασμού και ορθής διαχείρισης των υδατικών πόρων. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για ένα σύνολο ευρύτατων πρωτίστως πολιτικών ενεργειών, πρωτοβουλιών και αποφάσεων, μέσω των οποίων συγκεκριμένες ομάδες κρατών (συνήθως δυτικών), επιδιώκουν την εξασφάλιση, αναβάθμιση και γενικότερα την αειφορική αντιμετώπιση του προβλήματος. Από την άλλη πλευρά, παρατηρώντας κανείς την άναρχη και ανομοιόμορφη γεωγραφικά «τυχαία» κατανομή των υδατικών αποθεμάτων στον πλανήτη, γεγονός που δίνει τη δυνατότητα εκμεταλλεύσεως αυτών από συγκεκριμένους διεθνείς και μη δρώντες, εύκολα γίνεται αντιληπτό ότι, επηρεάζεται ένα σύνολο παραγόντων (πολιτικοί, οικονομικοί, κοινωνικοί κλπ.), όπου αναδεικνύουν το συγκεκριμένο στοιχείο ως έναν από τους κυριότερους παράγοντες διαμόρφωσης διεθνών σχέσεων, συμπαρασύροντας παράλληλα ζητήματα γεωπολιτικών και γεωοικονομικών αξιών. Με άλλα λόγια, πρόκειται για το ύψιστο αγαθό μέσω του οποίου εγείρονται ζητήματα πολυσύνθετων διαστάσεων, δυνάμενο να αποτελέσει μοχλό πίεσης, όπου με γνώμονα το εθνικό συμφέρον, συμβάλλει στη χάραξη της εκάστοτε εξωτερικής πολιτικής αυτών. Κατόπιν τούτου και με γνώμονα ότι, η ισχύς συνδέεται άρρηκτα με την πολιτική δράση, εύκολα μπορεί κανείς να επιβεβαιώσει την ζωτική σημασία ύπαρξης και ελέγχου των υδατικών πόρων. Έτσι συμπεραίνεται ότι, η κατοχή και η δυνατότητα διατήρησης αυτών, παρέχει ένα πολιτικό προβάδισμα, που εξυπηρετεί πάντα το συμφέρον των κρατών, ενεργοποιώντας ταυτόχρονα κάθε πολιτικό εργαλείο για την άσκηση πολιτικής πίεσης, έναντι περιοχών με ευαίσθητο και βεβαρημένο υδατικό ισοζύγιο. Συνεκτιμώντας τα παραπάνω ιδιαίτερα στοιχεία και με πεδίο εφαρμογής τη γεωγραφική περιοχή της Μεσοποταμίας, θα επιχειρηθεί μία εκτεταμένη ανάλυση της σχέσης του νερού «ως μεταβλητή ισχύος» με παράγοντες και συνιστώσες της εξωτερικής πολιτικής. Αρκεί να επισημανθεί ότι, η κοιλάδα απορροής υδατικών πόρων της περιοχής, αποτελεί ένα διεθνικό ποτάμιο σύστημα, που διέρχεται από τρεις συγκεκριμένες χώρες (Τουρκία, Συρία και Ιράκ). Σε συνέχεια αυτών, η επεκτατική πολιτική της Τουρκίας, οι αναθεωρητικές τάσεις που συνεχώς επιδεικνύει, η επιδιωκόμενη οικονομική ανάπτυξη, η ραγδαία δημογραφική αύξηση, η «ένοχη» από κάθε άποψη εμμονή για τη διατήρηση ελέγχου (με τρόπο παρεμβατικό) επί συγκεκριμένης φυλετικής μερίδας ανθρώπων (κούρδων), η οποία «τυχαία» εδρεύει στην εξεταζόμενη περιοχή, καθώς και το σκόπιμα παρωχημένο νομικό πλαίσιο που εκείνη επικαλείται, αποδεικνύει με τον πιο οφθαλμοφανή τρόπο τα μελλοντικά σχέδιά της, ενώ διαμηνύει απροκάλυπτα ότι, οιαδήποτε παρεμπόδιση ή προσπάθεια επιβολής ρυθμιστικών κανόνων από τα κράτη κατάντη (Συρία, Ιράκ), αποτελεί για εκείνη άμεση απειλή, εγείροντας παράλληλα θέματα υψίστης εθνικής ασφαλείας. Έτσι, η Τουρκία χρησιμοποιώντας πολυποίκιλους τρόπους σκληρής ισχύος, φροντίζει σε κάθε ευκαιρία και με κάθε τρόπο να υπενθυμίζει τη ρευστότητα που ενέχει τυχόν απόπειρα ανταγωνιστικών διεκδικήσεων των υδατικών της αποθεμάτων από έτερους εθνικούς δρώντες, θέτοντας - δημιουργώντας ή απειλώντας ακόμη και με ζητήματα εδαφικής προσάρτησης - κυριαρχίας.Τέλος και στη προσπάθεια να αποτυπωθεί η επιδίωξη και η σκοπιμότητα του Τουρκικού κράτους από τους εν λόγω υδάτινους πόρους, θα λάβει χώρα αναλυτική περιγραφή στην μέχρι τώρα υδραυλική υποδομή του, καθώς και στα μεγαλεπήβολα κατασκευαστικά σχέδια που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη ή έχει ανακοινώσει. Βέβαια, όλα αυτά γίνονται αγνοώντας επιδεικτικά τις ανάγκες τόσο συγκεκριμένης εγχώριας φυλετικής μερίδας, όσο και των χωρών κατάντη, επιδιώκοντας στο πλαίσιο ενός γεωπολιτικού σχεδίου, την αποκόμιση πολιτικών συμφερόντων.","Water always has been recourse of vital importance for the preservation and development of life, that is why all the great civilization of ancient times such as Greece, Egypt, Middle East, China etc., development around water resources. Certainly, the most of important think, is the protection and management of water resources, because there are countries facing many problems of water shortage, exporting war conflicts and racial discriminations. One of these areas was Mesopotamia and especially the region between Tigris and Euphrates rivers. This area is located in southeastern Turkey, and water the supply of Syria and Iraq depends almost exclusively on their waters. So, it is about for the weapon with geopolitical implication, that Turkey has plans to construct a serious of dams and hydroelectric power stations, the so-called Southeastern Anatolia Project (GAP). Certainly, GAP is subject to many improvements in order to reach the European standards and best available practices. Although Turkey pursues multiple objectives in the area of security. Turkey seeks to address the Kurdish issue through economic growth, assimilation of this population, displacements, and for operational confrontation of PKK. On the other hand, regarding external security, Turkey makes use of its advantageous position in order to exert pressure and influence on neighboring states by controlling the flow of water, aiming to materialize its regional hegemonic plans of neo-Ottoman inspiration. It is the pursuit of hydro hegemony as part of a wider hegemonic strategy."],"dc:identifier":["uoadl:3410214","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3410214"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Διαχείριση Υδατικών Πόρων, Αναδυόμενες Προκλήσεις σε Θέματα Γεωπολιτικής, Οικονομίας και Κοινωνίας. Η Περίπτωση Τίγρη και Ευφράτη"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:30:03Z"}