{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3414382"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3414382","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"«ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΑΙΟΠΑΡΑΓΩΓΗ»","abstract":"Η κλιματική κρίση έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ελαιοπαραγωγή, επηρεάζοντας πολλές πτυχές της, όπως η απόδοση, η ποιότητα και η γεωγραφική κατανομή της καλλιέργειας. Οι αλλαγές στο κλίμα, πολλώ δε μάλλον αυτές που μπορεί να χαρακτηριστούν ως απότομες, οδηγούν σε μεταβολές των προτύπων βροχοπτώσεων, αύξηση των μέσων θερμοκρασιών, των ημερών καύσωνα και συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα. Αυτές οι αλλαγές μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα των ελαιοδέντρων (Orlandi et al., 2020). Επιπλέον οι απρόβλεπτες καιρικές συνθήκες, όπως οι ξηρασίες και οι καύσωνες, μπορούν να οδηγήσουν σε διακυμάνσεις της απόδοσης των ελαιών. Σε κάποιες περιοχές, η απόδοση μπορεί να μειωθεί λόγω έλλειψης νερού και αυξημένων θερμοκρασιών (Grandi et al., 2023). Ένα άλλο χαρακτηριστικό που δύναται να επηρεαστεί από την κλιματική κρίση είναι η ποιότητα των ελιών και του ελαιολάδου. Η θερμοκρασία είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν τα φαινολογικά χαρακτηριστικά της ελιάς, το οποίο επηρεάζει με τη σειρά του την εμφάνιση των νέων βλαστών την άνοιξη. Για να επέλθει η διαδικασία της διαφοροποίησης και η ανθοφορία στα μπουμπούκια των ανθέων, είναι απαραίτητο να συμβούν ορισμένες διεργασίες που σχετίζονται με την ψύξη (Kalfas et al., 2023). Σημαντική αρνητική επίπτωση της κλιματικής κρίσης είναι η εξάπλωση παρασίτων και ασθενειών στους ελαιώνες. Οι αυξημένες θερμοκρασίες μπορεί να επιτρέψουν σε παράσιτα και ασθένειες να επιβιώσουν σε περιοχές όπου προηγουμένως περιορίζονταν λόγω των κλιματικών συνθηκών (Caselli & Petacchi, 2021). Η βροχόπτωση αποτελεί έναν άλλον κρίσιμο κλιματικό παράγοντα για την καλλιέργεια της ελιάς, ειδικά στη Μεσογειακή λεκάνη όπου καλλιεργείται το μεγαλύτερο ποσοστό των ελιών παγκοσμίως. Περίπου το 90% των ελαιοδέντρων στην περιοχή αυτή βρίσκεται σε ξηρές και θερμές περιοχές, όπου το νερό είναι συχνά περιορισμένο (Kalfas et al., 2023). Παρά τη φυσική ανθεκτικότητα των ελιών στην ξηρασία, τα ελαιόδεντρα έχουν κάποιες βασικές απαιτήσεις σε νερό για να ευδοκιμήσουν. Γενικά, η καλλιέργειά τους περιορίζεται σε περιοχές όπου η ετήσια βροχόπτωση είναι μικρότερη από 350 χιλιοστά. Αυτό σημαίνει ότι τα ελαιόδεντρα απαιτούν ένα ελάχιστο επίπεδο υγρασίας για να αναπτυχθούν και να παράγουν ελιές αποδοτικά, αλλά μπορούν επίσης να αντέξουν σε περιόδους ξηρασίας (Ponti et al., 2014). Αυτή η αντοχή στην ξηρασία καθιστά το ελαιόδεντρο ιδανικό για καλλιέργεια σε μεσογειακές περιοχές όπου τα μοτίβα βροχοπτώσεων είναι συχνά ανεπαρκή και αβέβαια. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη αλλαγή του κλίματος και η αυξανόμενη επίδραση της ξηρασίας μπορεί να επηρεάσει την ανθεκτικότητα ακόμη και αυτών των ανθεκτικών φυτών, αναδεικνύοντας τη σημασία της βροχόπτωσης ως παράγοντα στην ελαιοκαλλιέργεια. Τέλος, μία άλλη πολύ σοβαρή διάσταση του προβλήματος έχει να κάνει με τις οικονομικές επιπτώσεις δεδομένου ότι το ελαιόλαδο είναι ένα από τα πιο καταναλωτικά προϊόντα στον κόσμο και απαραίτητο συστατικό της μεσογειακής διατροφής. Οι διακυμάνσεις που έχει σημειώσει η τιμή του ελαιολάδου τα τελευταία χρόνια προκαλούν ζάλη. Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Δεκέμβριο του 2020 καταγράφηκε η χαμηλότερη τιμή από τότε που τηρούνται στοιχεία, στα 1.313 δολ. ανά μετρικό τόνο, ως αποτέλεσμα της παγκόσμιας ύφεσης που προκάλεσε η πανδημία. Από αυτή την τιμή, ως το ρεκόρ του Σεπτεμβρίου 2023, η τιμή του ελαιολάδου έκανε ένα άλμα κατά 613% και έφθασε να είναι, όπως σημείωσε σε άρθρο του ο «Economist», 17 φορές ακριβότερο από το αργό πετρέλαιο! Όμως τους τελευταίους μήνες η τιμή του έφτασε σε ιστορικά υψηλά. Πουθενά στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει πληγεί περισσότερο από την Ισπανία, παρά το γεγονός ότι είναι ο κορυφαίος παραγωγός στον κόσμο των βασικών ντουλαπιών καταστημάτων. Το αντίστοιχο ισχύει και για την Ελλάδα όπου η αύξηση της τιμής του λαδιού ανά λίτρο έχει ξεπεράσει το περίπου 100 % στο τέλος του 2023.","abstract_html":"Η κλιματική κρίση έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ελαιοπαραγωγή, επηρεάζοντας πολλές πτυχές της, όπως η απόδοση, η ποιότητα και η γεωγραφική κατανομή της καλλιέργειας. Οι αλλαγές στο κλίμα, πολλώ δε μάλλον αυτές που μπορεί να χαρακτηριστούν ως απότομες, οδηγούν σε μεταβολές των προτύπων βροχοπτώσεων, αύξηση των μέσων θερμοκρασιών, των ημερών καύσωνα και συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα. Αυτές οι αλλαγές μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα των ελαιοδέντρων (Orlandi et al., 2020). Επιπλέον οι απρόβλεπτες καιρικές συνθήκες, όπως οι ξηρασίες και οι καύσωνες, μπορούν να οδηγήσουν σε διακυμάνσεις της απόδοσης των ελαιών. Σε κάποιες περιοχές, η απόδοση μπορεί να μειωθεί λόγω έλλειψης νερού και αυξημένων θερμοκρασιών (Grandi et al., 2023). Ένα άλλο χαρακτηριστικό που δύναται να επηρεαστεί από την κλιματική κρίση είναι η ποιότητα των ελιών και του ελαιολάδου. Η θερμοκρασία είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν τα φαινολογικά χαρακτηριστικά της ελιάς, το οποίο επηρεάζει με τη σειρά του την εμφάνιση των νέων βλαστών την άνοιξη. Για να επέλθει η διαδικασία της διαφοροποίησης και η ανθοφορία στα μπουμπούκια των ανθέων, είναι απαραίτητο να συμβούν ορισμένες διεργασίες που σχετίζονται με την ψύξη (Kalfas et al., 2023). Σημαντική αρνητική επίπτωση της κλιματικής κρίσης είναι η εξάπλωση παρασίτων και ασθενειών στους ελαιώνες. Οι αυξημένες θερμοκρασίες μπορεί να επιτρέψουν σε παράσιτα και ασθένειες να επιβιώσουν σε περιοχές όπου προηγουμένως περιορίζονταν λόγω των κλιματικών συνθηκών (Caselli &amp; Petacchi, 2021). Η βροχόπτωση αποτελεί έναν άλλον κρίσιμο κλιματικό παράγοντα για την καλλιέργεια της ελιάς, ειδικά στη Μεσογειακή λεκάνη όπου καλλιεργείται το μεγαλύτερο ποσοστό των ελιών παγκοσμίως. Περίπου το 90% των ελαιοδέντρων στην περιοχή αυτή βρίσκεται σε ξηρές και θερμές περιοχές, όπου το νερό είναι συχνά περιορισμένο (Kalfas et al., 2023). Παρά τη φυσική ανθεκτικότητα των ελιών στην ξηρασία, τα ελαιόδεντρα έχουν κάποιες βασικές απαιτήσεις σε νερό για να ευδοκιμήσουν. Γενικά, η καλλιέργειά τους περιορίζεται σε περιοχές όπου η ετήσια βροχόπτωση είναι μικρότερη από 350 χιλιοστά. Αυτό σημαίνει ότι τα ελαιόδεντρα απαιτούν ένα ελάχιστο επίπεδο υγρασίας για να αναπτυχθούν και να παράγουν ελιές αποδοτικά, αλλά μπορούν επίσης να αντέξουν σε περιόδους ξηρασίας (Ponti et al., 2014). Αυτή η αντοχή στην ξηρασία καθιστά το ελαιόδεντρο ιδανικό για καλλιέργεια σε μεσογειακές περιοχές όπου τα μοτίβα βροχοπτώσεων είναι συχνά ανεπαρκή και αβέβαια. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη αλλαγή του κλίματος και η αυξανόμενη επίδραση της ξηρασίας μπορεί να επηρεάσει την ανθεκτικότητα ακόμη και αυτών των ανθεκτικών φυτών, αναδεικνύοντας τη σημασία της βροχόπτωσης ως παράγοντα στην ελαιοκαλλιέργεια. Τέλος, μία άλλη πολύ σοβαρή διάσταση του προβλήματος έχει να κάνει με τις οικονομικές επιπτώσεις δεδομένου ότι το ελαιόλαδο είναι ένα από τα πιο καταναλωτικά προϊόντα στον κόσμο και απαραίτητο συστατικό της μεσογειακής διατροφής. Οι διακυμάνσεις που έχει σημειώσει η τιμή του ελαιολάδου τα τελευταία χρόνια προκαλούν ζάλη. Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Δεκέμβριο του 2020 καταγράφηκε η χαμηλότερη τιμή από τότε που τηρούνται στοιχεία, στα 1.313 δολ. ανά μετρικό τόνο, ως αποτέλεσμα της παγκόσμιας ύφεσης που προκάλεσε η πανδημία. Από αυτή την τιμή, ως το ρεκόρ του Σεπτεμβρίου 2023, η τιμή του ελαιολάδου έκανε ένα άλμα κατά 613% και έφθασε να είναι, όπως σημείωσε σε άρθρο του ο «Economist», 17 φορές ακριβότερο από το αργό πετρέλαιο! Όμως τους τελευταίους μήνες η τιμή του έφτασε σε ιστορικά υψηλά. Πουθενά στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει πληγεί περισσότερο από την Ισπανία, παρά το γεγονός ότι είναι ο κορυφαίος παραγωγός στον κόσμο των βασικών ντουλαπιών καταστημάτων. Το αντίστοιχο ισχύει και για την Ελλάδα όπου η αύξηση της τιμής του λαδιού ανά λίτρο έχει ξεπεράσει το περίπου 100 % στο τέλος του 2023.","abstract_has_math":false,"creators":["Χριστόπουλος Κρέων","Christopoulos Kreon"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:30:15Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3414382"],"render_values":[{"text":"uoadl:3414382","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3414382","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3414382","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3414382","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Χριστόπουλος Κρέων","Christopoulos Kreon"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3414382","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3414382"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η κλιματική κρίση έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ελαιοπαραγωγή, επηρεάζοντας πολλές πτυχές της, όπως η απόδοση, η ποιότητα και η γεωγραφική κατανομή της καλλιέργειας. Οι αλλαγές στο κλίμα, πολλώ δε μάλλον αυτές που μπορεί να χαρακτηριστούν ως απότομες, οδηγούν σε μεταβολές των προτύπων βροχοπτώσεων, αύξηση των μέσων θερμοκρασιών, των ημερών καύσωνα και συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα. Αυτές οι αλλαγές μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα των ελαιοδέντρων (Orlandi et al., 2020). Επιπλέον οι απρόβλεπτες καιρικές συνθήκες, όπως οι ξηρασίες και οι καύσωνες, μπορούν να οδηγήσουν σε διακυμάνσεις της απόδοσης των ελαιών. Σε κάποιες περιοχές, η απόδοση μπορεί να μειωθεί λόγω έλλειψης νερού και αυξημένων θερμοκρασιών (Grandi et al., 2023). Ένα άλλο χαρακτηριστικό που δύναται να επηρεαστεί από την κλιματική κρίση είναι η ποιότητα των ελιών και του ελαιολάδου. Η θερμοκρασία είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν τα φαινολογικά χαρακτηριστικά της ελιάς, το οποίο επηρεάζει με τη σειρά του την εμφάνιση των νέων βλαστών την άνοιξη. Για να επέλθει η διαδικασία της διαφοροποίησης και η ανθοφορία στα μπουμπούκια των ανθέων, είναι απαραίτητο να συμβούν ορισμένες διεργασίες που σχετίζονται με την ψύξη (Kalfas et al., 2023). Σημαντική αρνητική επίπτωση της κλιματικής κρίσης είναι η εξάπλωση παρασίτων και ασθενειών στους ελαιώνες. Οι αυξημένες θερμοκρασίες μπορεί να επιτρέψουν σε παράσιτα και ασθένειες να επιβιώσουν σε περιοχές όπου προηγουμένως περιορίζονταν λόγω των κλιματικών συνθηκών (Caselli & Petacchi, 2021). Η βροχόπτωση αποτελεί έναν άλλον κρίσιμο κλιματικό παράγοντα για την καλλιέργεια της ελιάς, ειδικά στη Μεσογειακή λεκάνη όπου καλλιεργείται το μεγαλύτερο ποσοστό των ελιών παγκοσμίως. Περίπου το 90% των ελαιοδέντρων στην περιοχή αυτή βρίσκεται σε ξηρές και θερμές περιοχές, όπου το νερό είναι συχνά περιορισμένο (Kalfas et al., 2023). Παρά τη φυσική ανθεκτικότητα των ελιών στην ξηρασία, τα ελαιόδεντρα έχουν κάποιες βασικές απαιτήσεις σε νερό για να ευδοκιμήσουν. Γενικά, η καλλιέργειά τους περιορίζεται σε περιοχές όπου η ετήσια βροχόπτωση είναι μικρότερη από 350 χιλιοστά. Αυτό σημαίνει ότι τα ελαιόδεντρα απαιτούν ένα ελάχιστο επίπεδο υγρασίας για να αναπτυχθούν και να παράγουν ελιές αποδοτικά, αλλά μπορούν επίσης να αντέξουν σε περιόδους ξηρασίας (Ponti et al., 2014). Αυτή η αντοχή στην ξηρασία καθιστά το ελαιόδεντρο ιδανικό για καλλιέργεια σε μεσογειακές περιοχές όπου τα μοτίβα βροχοπτώσεων είναι συχνά ανεπαρκή και αβέβαια. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη αλλαγή του κλίματος και η αυξανόμενη επίδραση της ξηρασίας μπορεί να επηρεάσει την ανθεκτικότητα ακόμη και αυτών των ανθεκτικών φυτών, αναδεικνύοντας τη σημασία της βροχόπτωσης ως παράγοντα στην ελαιοκαλλιέργεια. Τέλος, μία άλλη πολύ σοβαρή διάσταση του προβλήματος έχει να κάνει με τις οικονομικές επιπτώσεις δεδομένου ότι το ελαιόλαδο είναι ένα από τα πιο καταναλωτικά προϊόντα στον κόσμο και απαραίτητο συστατικό της μεσογειακής διατροφής. Οι διακυμάνσεις που έχει σημειώσει η τιμή του ελαιολάδου τα τελευταία χρόνια προκαλούν ζάλη. Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Δεκέμβριο του 2020 καταγράφηκε η χαμηλότερη τιμή από τότε που τηρούνται στοιχεία, στα 1.313 δολ. ανά μετρικό τόνο, ως αποτέλεσμα της παγκόσμιας ύφεσης που προκάλεσε η πανδημία. Από αυτή την τιμή, ως το ρεκόρ του Σεπτεμβρίου 2023, η τιμή του ελαιολάδου έκανε ένα άλμα κατά 613% και έφθασε να είναι, όπως σημείωσε σε άρθρο του ο «Economist», 17 φορές ακριβότερο από το αργό πετρέλαιο! Όμως τους τελευταίους μήνες η τιμή του έφτασε σε ιστορικά υψηλά. Πουθενά στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει πληγεί περισσότερο από την Ισπανία, παρά το γεγονός ότι είναι ο κορυφαίος παραγωγός στον κόσμο των βασικών ντουλαπιών καταστημάτων. Το αντίστοιχο ισχύει και για την Ελλάδα όπου η αύξηση της τιμής του λαδιού ανά λίτρο έχει ξεπεράσει το περίπου 100 % στο τέλος του 2023.","The climate crisis has a significant impact on olive production, affecting many aspects of it, such as yield, quality and geographical distribution of the crop. Changes in climate lead to changes in rainfall patterns, increases in average temperatures, heat wave days and more frequent extreme weather events. These changes can negatively affect the growth and productivity of olive trees (Orlandi et al., 2020). In addition, unpredictable weather conditions, such as droughts and heat waves, can lead to fluctuations in olive yield. In some areas, performance may decrease due to lack of water and increased temperatures (Grandi et al., 2023). Another feature that may be affected by the climate crisis is the quality of olives and olive oil. Temperature is one of the most important factors affecting the phenological characteristics of the olive tree, which in turn affects the appearance of new shoots in spring. For the process of differentiation and flowering to occur in flower buds, it is necessary that certain processes related to cooling occur (Kalfas et al., 2023). A significant negative impact of the climate crisis is the spread of pests and diseases in olive groves. Elevated temperatures may allow pests and diseases to survive in areas where they were previously limited due to climatic conditions (Caselli & Petacchi, 2021). Rainfall is another crucial climatic factor for olive cultivation, especially in the Mediterranean basin where the largest percentage of olives in the world are cultivated. About 90% of the olive trees in this region are located in dry and hot areas, where water is often limited (Kalfas et al., 2023). Despite the natural drought resistance of olives, olive trees have some basic water requirements to thrive. In general, their cultivation is limited to areas where the annual precipitation is less than 350 millimeters. This means that olive trees require a minimum level of moisture to grow and produce olives efficiently, but they can also withstand periods of drought (Ponti et al., 2014). This drought resistance makes the olive tree ideal for cultivation in Mediterranean regions where rainfall patterns are often insufficient and uncertain. However, ongoing climate change and the increasing impact of drought can affect the resilience of even these resilient plants, highlighting the importance of rainfall as a factor in olive cultivation. Finally, another very serious dimension of the problem has to do with the economic impact given that olive oil is one of the most consumer products in the world and an essential component of the Mediterranean diet. The fluctuations that the price of olive oil has experienced in recent years cause dizziness. It is characteristic that December 2020 recorded the lowest price since records were kept, at 1,313$. per metric ton, as a result of the global recession caused by the pandemic. From this price, to the record of September 2023, the price of olive oil made a jump of 613% and came to be, as the Economist noted in an article, 17 times more expensive than crude oil! But in recent months its price has reached historic highs. Nowhere in the European Union has it been hit harder than Spain, despite being the world's leading producer of basic store cabinets. The same applies to Greece where the increase in the price of oil per liter has exceeded about 100% at the end of 2023 The present study, therefore, aims to present/analyse the recorded effects of the climate crisis on olive production and whether there are proposals, or thoughts of proposed measures to adapt to it climate crisis and increase the resilience of olives."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["«ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΑΙΟΠΑΡΑΓΩΓΗ»"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Χριστόπουλος Κρέων","Christopoulos Kreon"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Η κλιματική κρίση έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ελαιοπαραγωγή, επηρεάζοντας πολλές πτυχές της, όπως η απόδοση, η ποιότητα και η γεωγραφική κατανομή της καλλιέργειας. Οι αλλαγές στο κλίμα, πολλώ δε μάλλον αυτές που μπορεί να χαρακτηριστούν ως απότομες, οδηγούν σε μεταβολές των προτύπων βροχοπτώσεων, αύξηση των μέσων θερμοκρασιών, των ημερών καύσωνα και συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα. Αυτές οι αλλαγές μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα των ελαιοδέντρων (Orlandi et al., 2020). Επιπλέον οι απρόβλεπτες καιρικές συνθήκες, όπως οι ξηρασίες και οι καύσωνες, μπορούν να οδηγήσουν σε διακυμάνσεις της απόδοσης των ελαιών. Σε κάποιες περιοχές, η απόδοση μπορεί να μειωθεί λόγω έλλειψης νερού και αυξημένων θερμοκρασιών (Grandi et al., 2023). Ένα άλλο χαρακτηριστικό που δύναται να επηρεαστεί από την κλιματική κρίση είναι η ποιότητα των ελιών και του ελαιολάδου. Η θερμοκρασία είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν τα φαινολογικά χαρακτηριστικά της ελιάς, το οποίο επηρεάζει με τη σειρά του την εμφάνιση των νέων βλαστών την άνοιξη. Για να επέλθει η διαδικασία της διαφοροποίησης και η ανθοφορία στα μπουμπούκια των ανθέων, είναι απαραίτητο να συμβούν ορισμένες διεργασίες που σχετίζονται με την ψύξη (Kalfas et al., 2023). Σημαντική αρνητική επίπτωση της κλιματικής κρίσης είναι η εξάπλωση παρασίτων και ασθενειών στους ελαιώνες. Οι αυξημένες θερμοκρασίες μπορεί να επιτρέψουν σε παράσιτα και ασθένειες να επιβιώσουν σε περιοχές όπου προηγουμένως περιορίζονταν λόγω των κλιματικών συνθηκών (Caselli & Petacchi, 2021). Η βροχόπτωση αποτελεί έναν άλλον κρίσιμο κλιματικό παράγοντα για την καλλιέργεια της ελιάς, ειδικά στη Μεσογειακή λεκάνη όπου καλλιεργείται το μεγαλύτερο ποσοστό των ελιών παγκοσμίως. Περίπου το 90% των ελαιοδέντρων στην περιοχή αυτή βρίσκεται σε ξηρές και θερμές περιοχές, όπου το νερό είναι συχνά περιορισμένο (Kalfas et al., 2023). Παρά τη φυσική ανθεκτικότητα των ελιών στην ξηρασία, τα ελαιόδεντρα έχουν κάποιες βασικές απαιτήσεις σε νερό για να ευδοκιμήσουν. Γενικά, η καλλιέργειά τους περιορίζεται σε περιοχές όπου η ετήσια βροχόπτωση είναι μικρότερη από 350 χιλιοστά. Αυτό σημαίνει ότι τα ελαιόδεντρα απαιτούν ένα ελάχιστο επίπεδο υγρασίας για να αναπτυχθούν και να παράγουν ελιές αποδοτικά, αλλά μπορούν επίσης να αντέξουν σε περιόδους ξηρασίας (Ponti et al., 2014). Αυτή η αντοχή στην ξηρασία καθιστά το ελαιόδεντρο ιδανικό για καλλιέργεια σε μεσογειακές περιοχές όπου τα μοτίβα βροχοπτώσεων είναι συχνά ανεπαρκή και αβέβαια. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη αλλαγή του κλίματος και η αυξανόμενη επίδραση της ξηρασίας μπορεί να επηρεάσει την ανθεκτικότητα ακόμη και αυτών των ανθεκτικών φυτών, αναδεικνύοντας τη σημασία της βροχόπτωσης ως παράγοντα στην ελαιοκαλλιέργεια. Τέλος, μία άλλη πολύ σοβαρή διάσταση του προβλήματος έχει να κάνει με τις οικονομικές επιπτώσεις δεδομένου ότι το ελαιόλαδο είναι ένα από τα πιο καταναλωτικά προϊόντα στον κόσμο και απαραίτητο συστατικό της μεσογειακής διατροφής. Οι διακυμάνσεις που έχει σημειώσει η τιμή του ελαιολάδου τα τελευταία χρόνια προκαλούν ζάλη. Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Δεκέμβριο του 2020 καταγράφηκε η χαμηλότερη τιμή από τότε που τηρούνται στοιχεία, στα 1.313 δολ. ανά μετρικό τόνο, ως αποτέλεσμα της παγκόσμιας ύφεσης που προκάλεσε η πανδημία. Από αυτή την τιμή, ως το ρεκόρ του Σεπτεμβρίου 2023, η τιμή του ελαιολάδου έκανε ένα άλμα κατά 613% και έφθασε να είναι, όπως σημείωσε σε άρθρο του ο «Economist», 17 φορές ακριβότερο από το αργό πετρέλαιο! Όμως τους τελευταίους μήνες η τιμή του έφτασε σε ιστορικά υψηλά. Πουθενά στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει πληγεί περισσότερο από την Ισπανία, παρά το γεγονός ότι είναι ο κορυφαίος παραγωγός στον κόσμο των βασικών ντουλαπιών καταστημάτων. Το αντίστοιχο ισχύει και για την Ελλάδα όπου η αύξηση της τιμής του λαδιού ανά λίτρο έχει ξεπεράσει το περίπου 100 % στο τέλος του 2023.","The climate crisis has a significant impact on olive production, affecting many aspects of it, such as yield, quality and geographical distribution of the crop. Changes in climate lead to changes in rainfall patterns, increases in average temperatures, heat wave days and more frequent extreme weather events. These changes can negatively affect the growth and productivity of olive trees (Orlandi et al., 2020). In addition, unpredictable weather conditions, such as droughts and heat waves, can lead to fluctuations in olive yield. In some areas, performance may decrease due to lack of water and increased temperatures (Grandi et al., 2023). Another feature that may be affected by the climate crisis is the quality of olives and olive oil. Temperature is one of the most important factors affecting the phenological characteristics of the olive tree, which in turn affects the appearance of new shoots in spring. For the process of differentiation and flowering to occur in flower buds, it is necessary that certain processes related to cooling occur (Kalfas et al., 2023). A significant negative impact of the climate crisis is the spread of pests and diseases in olive groves. Elevated temperatures may allow pests and diseases to survive in areas where they were previously limited due to climatic conditions (Caselli & Petacchi, 2021). Rainfall is another crucial climatic factor for olive cultivation, especially in the Mediterranean basin where the largest percentage of olives in the world are cultivated. About 90% of the olive trees in this region are located in dry and hot areas, where water is often limited (Kalfas et al., 2023). Despite the natural drought resistance of olives, olive trees have some basic water requirements to thrive. In general, their cultivation is limited to areas where the annual precipitation is less than 350 millimeters. This means that olive trees require a minimum level of moisture to grow and produce olives efficiently, but they can also withstand periods of drought (Ponti et al., 2014). This drought resistance makes the olive tree ideal for cultivation in Mediterranean regions where rainfall patterns are often insufficient and uncertain. However, ongoing climate change and the increasing impact of drought can affect the resilience of even these resilient plants, highlighting the importance of rainfall as a factor in olive cultivation. Finally, another very serious dimension of the problem has to do with the economic impact given that olive oil is one of the most consumer products in the world and an essential component of the Mediterranean diet. The fluctuations that the price of olive oil has experienced in recent years cause dizziness. It is characteristic that December 2020 recorded the lowest price since records were kept, at 1,313$. per metric ton, as a result of the global recession caused by the pandemic. From this price, to the record of September 2023, the price of olive oil made a jump of 613% and came to be, as the Economist noted in an article, 17 times more expensive than crude oil! But in recent months its price has reached historic highs. Nowhere in the European Union has it been hit harder than Spain, despite being the world's leading producer of basic store cabinets. The same applies to Greece where the increase in the price of oil per liter has exceeded about 100% at the end of 2023 The present study, therefore, aims to present/analyse the recorded effects of the climate crisis on olive production and whether there are proposals, or thoughts of proposed measures to adapt to it climate crisis and increase the resilience of olives."],"dc:identifier":["uoadl:3414382","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3414382"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["«ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΑΙΟΠΑΡΑΓΩΓΗ»"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:30:15Z"}