{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3447950"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3447950","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Νοσογραφικές αντιπαραθέσεις γύρω από την έννοια της μονομανίας στη Γαλλική ψυχιατρική σκέψη του 19ου αιώνα: Η περίπτωση Pierre Rivière","abstract":"Θελήσαμε να εξετάσουμε τις ιστορικές και επιστημολογικές προϋποθέσεις που διαμόρφωσαν τις πρώτες συστηματικές ταξινομήσεις στο πεδίο της ψυχικής παθολογίας. Οδηγηθήκαμε έτσι στην επαναστατική Γαλλία του τέλους του 18ου αιώνα όπου, υπό την επίδραση των ιδεών του Διαφωτισμού και του αγγλικού εμπειρισμού, ένας δραστήριος κύκλος φιλοσόφων και γιατρών επιδόθηκε συστηματικά στην επεξεργασία μιας «επιστήμης των ιδεών και του ανθρώπου», στοχεύοντας, μεταξύ άλλων, στην αναμόρφωση της ιατρικής επιστημολογίας. Στην πορεία η, εκ μέρους των Idéologues, κριτική αποτίμηση των ατέρμονων και ολοένα διευρυνόμενων νοσογραφικών πινάκων του more botanico ταξινομικού παραδείγματος των περασμένων δεκαετιών και, ιδίως, η εισαγωγή ενός ιατρικού βλέμματος οργανωμένου με νέους όρους – στα πρότυπα της εμπειριστικής γνωσιοθεωρίας του Bacon και της αναλυτικής μεθοδολογίας του Condillac – θα επιβάλλει ένα διαφοροποιημένο νοσολογικό πρότυπο. Αυτή είναι η περίπτωση της Traité médico-philosophique sur l'aliénation mentale, ou la manie, του ιδρυτικού κειμένου της ψυχιατρικής που ο Philippe Pinel θα δημοσιεύσει το 1800, και στο οποίο θα εισάγει την καινοφανή ταξινομική κατηγορία της manie sans délire για να περιγράψει ένα είδος μερικής παραφροσύνης, κερδίζοντας βεβαίως την επιδοκιμασία του Hegel αλλά πυροδοτώντας έναν νέο κύκλο εννοιολογικών ασαφειών. Εκκινώντας από την επινόηση του δασκάλου του, και εν μέσω αλλεπάλληλων εννοιολογικών αναθεωρήσεων, ο Jean-Étienne Dominique Esquirol θα κατασκευάσει, μερικά χρόνια αργότερα, την αμφιλεγόμενη διαγνωστική κατηγορία της monomanie. Οι αντιπαραθέσεις που την ακολούθησαν στη διάρκεια του πρώτου μισού του 19ου αιώνα φαίνεται ότι συνιστούν ένα τυπικό επεισόδιο της ευρύτερης επιστημολογικής προβληματικής που διαπερνά ολόκληρη την ιστορία των ψυχιατρικών ταξινομικών συστημάτων, μιας προβληματικής που παραμένει ανησυχητικά επίκαιρη.","abstract_html":"Θελήσαμε να εξετάσουμε τις ιστορικές και επιστημολογικές προϋποθέσεις που διαμόρφωσαν τις πρώτες συστηματικές ταξινομήσεις στο πεδίο της ψυχικής παθολογίας. Οδηγηθήκαμε έτσι στην επαναστατική Γαλλία του τέλους του 18ου αιώνα όπου, υπό την επίδραση των ιδεών του Διαφωτισμού και του αγγλικού εμπειρισμού, ένας δραστήριος κύκλος φιλοσόφων και γιατρών επιδόθηκε συστηματικά στην επεξεργασία μιας «επιστήμης των ιδεών και του ανθρώπου», στοχεύοντας, μεταξύ άλλων, στην αναμόρφωση της ιατρικής επιστημολογίας. Στην πορεία η, εκ μέρους των Idéologues, κριτική αποτίμηση των ατέρμονων και ολοένα διευρυνόμενων νοσογραφικών πινάκων του more botanico ταξινομικού παραδείγματος των περασμένων δεκαετιών και, ιδίως, η εισαγωγή ενός ιατρικού βλέμματος οργανωμένου με νέους όρους – στα πρότυπα της εμπειριστικής γνωσιοθεωρίας του Bacon και της αναλυτικής μεθοδολογίας του Condillac – θα επιβάλλει ένα διαφοροποιημένο νοσολογικό πρότυπο. Αυτή είναι η περίπτωση της Traité médico-philosophique sur l&#x27;aliénation mentale, ou la manie, του ιδρυτικού κειμένου της ψυχιατρικής που ο Philippe Pinel θα δημοσιεύσει το 1800, και στο οποίο θα εισάγει την καινοφανή ταξινομική κατηγορία της manie sans délire για να περιγράψει ένα είδος μερικής παραφροσύνης, κερδίζοντας βεβαίως την επιδοκιμασία του Hegel αλλά πυροδοτώντας έναν νέο κύκλο εννοιολογικών ασαφειών. Εκκινώντας από την επινόηση του δασκάλου του, και εν μέσω αλλεπάλληλων εννοιολογικών αναθεωρήσεων, ο Jean-Étienne Dominique Esquirol θα κατασκευάσει, μερικά χρόνια αργότερα, την αμφιλεγόμενη διαγνωστική κατηγορία της monomanie. Οι αντιπαραθέσεις που την ακολούθησαν στη διάρκεια του πρώτου μισού του 19ου αιώνα φαίνεται ότι συνιστούν ένα τυπικό επεισόδιο της ευρύτερης επιστημολογικής προβληματικής που διαπερνά ολόκληρη την ιστορία των ψυχιατρικών ταξινομικών συστημάτων, μιας προβληματικής που παραμένει ανησυχητικά επίκαιρη.","abstract_has_math":false,"creators":["Μπράτης Διονύσιος","Bratis Dionysios"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2024,"date_issued":"2024","date_published":"2024","updated_at":"2026-11-19T06:31:30Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3447950"],"render_values":[{"text":"uoadl:3447950","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3447950","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3447950","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3447950","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μπράτης Διονύσιος","Bratis Dionysios"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2024"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3447950","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3447950"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Θελήσαμε να εξετάσουμε τις ιστορικές και επιστημολογικές προϋποθέσεις που διαμόρφωσαν τις πρώτες συστηματικές ταξινομήσεις στο πεδίο της ψυχικής παθολογίας. Οδηγηθήκαμε έτσι στην επαναστατική Γαλλία του τέλους του 18ου αιώνα όπου, υπό την επίδραση των ιδεών του Διαφωτισμού και του αγγλικού εμπειρισμού, ένας δραστήριος κύκλος φιλοσόφων και γιατρών επιδόθηκε συστηματικά στην επεξεργασία μιας «επιστήμης των ιδεών και του ανθρώπου», στοχεύοντας, μεταξύ άλλων, στην αναμόρφωση της ιατρικής επιστημολογίας. Στην πορεία η, εκ μέρους των Idéologues, κριτική αποτίμηση των ατέρμονων και ολοένα διευρυνόμενων νοσογραφικών πινάκων του more botanico ταξινομικού παραδείγματος των περασμένων δεκαετιών και, ιδίως, η εισαγωγή ενός ιατρικού βλέμματος οργανωμένου με νέους όρους – στα πρότυπα της εμπειριστικής γνωσιοθεωρίας του Bacon και της αναλυτικής μεθοδολογίας του Condillac – θα επιβάλλει ένα διαφοροποιημένο νοσολογικό πρότυπο. Αυτή είναι η περίπτωση της Traité médico-philosophique sur l'aliénation mentale, ou la manie, του ιδρυτικού κειμένου της ψυχιατρικής που ο Philippe Pinel θα δημοσιεύσει το 1800, και στο οποίο θα εισάγει την καινοφανή ταξινομική κατηγορία της manie sans délire για να περιγράψει ένα είδος μερικής παραφροσύνης, κερδίζοντας βεβαίως την επιδοκιμασία του Hegel αλλά πυροδοτώντας έναν νέο κύκλο εννοιολογικών ασαφειών. Εκκινώντας από την επινόηση του δασκάλου του, και εν μέσω αλλεπάλληλων εννοιολογικών αναθεωρήσεων, ο Jean-Étienne Dominique Esquirol θα κατασκευάσει, μερικά χρόνια αργότερα, την αμφιλεγόμενη διαγνωστική κατηγορία της monomanie. Οι αντιπαραθέσεις που την ακολούθησαν στη διάρκεια του πρώτου μισού του 19ου αιώνα φαίνεται ότι συνιστούν ένα τυπικό επεισόδιο της ευρύτερης επιστημολογικής προβληματικής που διαπερνά ολόκληρη την ιστορία των ψυχιατρικών ταξινομικών συστημάτων, μιας προβληματικής που παραμένει ανησυχητικά επίκαιρη.","We aimed to examine the historical and epistemological conditions that shaped the first systematic classifications in the field of mental pathology. We were thus led to the revolutionary France of the late 18th century where, under the influence of Enlightenment ideas and English empiricism, an active circle of philosophers and physicians systematically engaged in the elaboration of a “science of ideas and of man”, aiming at the reform of medical epistemology. In this process, Idéologues’ critical evaluation of the endless and ever-expanding classifications of more botanico taxonomic paradigm of the past decades, and particularly the introduction of a medical gaze organized in new terms - along the lines of Bacon’s empiricist epistemology and Condillac’s analytical methodology - will impose a differentiated nosology model. This is the case of the Traité médico-philosophique sur l'aliénation mentale, ou la manie, the founding text of psychiatry published by Philippe Pinel in 1800, in which he introduced the novel taxonomic category of manie sans délire to describe a species of partial insanity, winning Hegel’s approval but opening a new cycle of conceptual ambiguities. Starting from the invention of his teacher, and through successive conceptual revisions, Jean-Étienne Dominique Esquirol would, a few years later, construct the controversial diagnostic category of monomanie. The controversies that followed it over the first half of the 19th century seem to constitute a typical episode in the broader epistemological debate that pervades the entire history of psychiatric classifications, a debate that remains worryingly on-going."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Νοσογραφικές αντιπαραθέσεις γύρω από την έννοια της μονομανίας στη Γαλλική ψυχιατρική σκέψη του 19ου αιώνα: Η περίπτωση Pierre Rivière"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μπράτης Διονύσιος","Bratis Dionysios"],"dc:date":["2024"],"dc:description":["Θελήσαμε να εξετάσουμε τις ιστορικές και επιστημολογικές προϋποθέσεις που διαμόρφωσαν τις πρώτες συστηματικές ταξινομήσεις στο πεδίο της ψυχικής παθολογίας. Οδηγηθήκαμε έτσι στην επαναστατική Γαλλία του τέλους του 18ου αιώνα όπου, υπό την επίδραση των ιδεών του Διαφωτισμού και του αγγλικού εμπειρισμού, ένας δραστήριος κύκλος φιλοσόφων και γιατρών επιδόθηκε συστηματικά στην επεξεργασία μιας «επιστήμης των ιδεών και του ανθρώπου», στοχεύοντας, μεταξύ άλλων, στην αναμόρφωση της ιατρικής επιστημολογίας. Στην πορεία η, εκ μέρους των Idéologues, κριτική αποτίμηση των ατέρμονων και ολοένα διευρυνόμενων νοσογραφικών πινάκων του more botanico ταξινομικού παραδείγματος των περασμένων δεκαετιών και, ιδίως, η εισαγωγή ενός ιατρικού βλέμματος οργανωμένου με νέους όρους – στα πρότυπα της εμπειριστικής γνωσιοθεωρίας του Bacon και της αναλυτικής μεθοδολογίας του Condillac – θα επιβάλλει ένα διαφοροποιημένο νοσολογικό πρότυπο. Αυτή είναι η περίπτωση της Traité médico-philosophique sur l'aliénation mentale, ou la manie, του ιδρυτικού κειμένου της ψυχιατρικής που ο Philippe Pinel θα δημοσιεύσει το 1800, και στο οποίο θα εισάγει την καινοφανή ταξινομική κατηγορία της manie sans délire για να περιγράψει ένα είδος μερικής παραφροσύνης, κερδίζοντας βεβαίως την επιδοκιμασία του Hegel αλλά πυροδοτώντας έναν νέο κύκλο εννοιολογικών ασαφειών. Εκκινώντας από την επινόηση του δασκάλου του, και εν μέσω αλλεπάλληλων εννοιολογικών αναθεωρήσεων, ο Jean-Étienne Dominique Esquirol θα κατασκευάσει, μερικά χρόνια αργότερα, την αμφιλεγόμενη διαγνωστική κατηγορία της monomanie. Οι αντιπαραθέσεις που την ακολούθησαν στη διάρκεια του πρώτου μισού του 19ου αιώνα φαίνεται ότι συνιστούν ένα τυπικό επεισόδιο της ευρύτερης επιστημολογικής προβληματικής που διαπερνά ολόκληρη την ιστορία των ψυχιατρικών ταξινομικών συστημάτων, μιας προβληματικής που παραμένει ανησυχητικά επίκαιρη.","We aimed to examine the historical and epistemological conditions that shaped the first systematic classifications in the field of mental pathology. We were thus led to the revolutionary France of the late 18th century where, under the influence of Enlightenment ideas and English empiricism, an active circle of philosophers and physicians systematically engaged in the elaboration of a “science of ideas and of man”, aiming at the reform of medical epistemology. In this process, Idéologues’ critical evaluation of the endless and ever-expanding classifications of more botanico taxonomic paradigm of the past decades, and particularly the introduction of a medical gaze organized in new terms - along the lines of Bacon’s empiricist epistemology and Condillac’s analytical methodology - will impose a differentiated nosology model. This is the case of the Traité médico-philosophique sur l'aliénation mentale, ou la manie, the founding text of psychiatry published by Philippe Pinel in 1800, in which he introduced the novel taxonomic category of manie sans délire to describe a species of partial insanity, winning Hegel’s approval but opening a new cycle of conceptual ambiguities. Starting from the invention of his teacher, and through successive conceptual revisions, Jean-Étienne Dominique Esquirol would, a few years later, construct the controversial diagnostic category of monomanie. The controversies that followed it over the first half of the 19th century seem to constitute a typical episode in the broader epistemological debate that pervades the entire history of psychiatric classifications, a debate that remains worryingly on-going."],"dc:identifier":["uoadl:3447950","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3447950"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Νοσογραφικές αντιπαραθέσεις γύρω από την έννοια της μονομανίας στη Γαλλική ψυχιατρική σκέψη του 19ου αιώνα: Η περίπτωση Pierre Rivière"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:31:30Z"}