{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3457897"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3457897","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Η από κοινού ανασκευή της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της ελευθερίας βούλησης στην Ηθική του Σπινόζα","abstract":"Η παρούσα εργασία πραγματεύεται την από κοινού ανασκευή της υπόθεσης της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της υπόθεσης μιας ελευθερίας της βούλησης, που λαμβάνει χώρα στην Ηθική του Σπινόζα. Κομβικές ως προς αυτή την ανασκευή θεωρούνται η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους της Ηθικής καθώς και τα Σχόλιά τους. Στην εργασία επιχειρείται να παρουσιαστούν βασικές θέσεις που αποδεικνύει γεωμετρικά ο Σπινόζα στα πρώτα δύο μέρη της Ηθικής παρέχοντας τη βάση για μια συνεκτική και θεωρητικά αυστηρή τοποθέτηση στον αντίποδα αυτών των δύο παραπάνω υποθέσεων. Επιπλέον, επιχειρείται να φωτιστεί το γιατί η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους [«ούτε το Σώμα μπορεί να καθορίσει το Πνεύμα στη σκέψη, ούτε το Πνεύμα το Σώμα στην κίνηση, στη στάση ή σε κάτι άλλο (αν υπάρχει)»] εμφανίζεται με μια ορισμένη «καθυστέρηση», πολλές προτάσεις μετά τις προκείμενες στις οποίες βασίζεται η απόδειξή της και μόνο αφότου αποδειχθεί και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους («Στο Πνεύμα δεν υπάρχει κανένα βούλημα, ήτοι καμιά κατάφαση και άρνηση, πέρα από εκείνο που ενέχει η ιδέα καθόσον είναι ιδέα»). Παρά την έμφαση σε μια ακολουθία Προτάσεων των πρώτων δύο μερών της Ηθικής η οποία οδηγεί στην Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και το Σχόλιό της, σε κάποιες περιπτώσεις γίνεται αναφορά σε θέσεις που ανευρίσκονται στα επόμενα μέρη της Ηθικής. Μια τέτοια είναι αυτή σχετικά με την περιορισμένη ισχύ του «αληθούς καθόσον αληθές» που ανευρίσκεται στην Πρόταση 1 του τέταρτου Μέρους η οποία παρουσιάζεται σε αντίστιξη με τις σε μάλλον σημαντικό βαθμό επηρεασμένες από τον Σπινόζα θέσεις του Λουί Αλτουσέρ για την ιδεολογία, την «υλική» της ύπαρξη και τον ρόλο της στην «έγκληση» των ατόμων ως υποκειμένων.","abstract_html":"Η παρούσα εργασία πραγματεύεται την από κοινού ανασκευή της υπόθεσης της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της υπόθεσης μιας ελευθερίας της βούλησης, που λαμβάνει χώρα στην Ηθική του Σπινόζα. Κομβικές ως προς αυτή την ανασκευή θεωρούνται η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους της Ηθικής καθώς και τα Σχόλιά τους. Στην εργασία επιχειρείται να παρουσιαστούν βασικές θέσεις που αποδεικνύει γεωμετρικά ο Σπινόζα στα πρώτα δύο μέρη της Ηθικής παρέχοντας τη βάση για μια συνεκτική και θεωρητικά αυστηρή τοποθέτηση στον αντίποδα αυτών των δύο παραπάνω υποθέσεων. Επιπλέον, επιχειρείται να φωτιστεί το γιατί η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους [«ούτε το Σώμα μπορεί να καθορίσει το Πνεύμα στη σκέψη, ούτε το Πνεύμα το Σώμα στην κίνηση, στη στάση ή σε κάτι άλλο (αν υπάρχει)»] εμφανίζεται με μια ορισμένη «καθυστέρηση», πολλές προτάσεις μετά τις προκείμενες στις οποίες βασίζεται η απόδειξή της και μόνο αφότου αποδειχθεί και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους («Στο Πνεύμα δεν υπάρχει κανένα βούλημα, ήτοι καμιά κατάφαση και άρνηση, πέρα από εκείνο που ενέχει η ιδέα καθόσον είναι ιδέα»). Παρά την έμφαση σε μια ακολουθία Προτάσεων των πρώτων δύο μερών της Ηθικής η οποία οδηγεί στην Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και το Σχόλιό της, σε κάποιες περιπτώσεις γίνεται αναφορά σε θέσεις που ανευρίσκονται στα επόμενα μέρη της Ηθικής. Μια τέτοια είναι αυτή σχετικά με την περιορισμένη ισχύ του «αληθούς καθόσον αληθές» που ανευρίσκεται στην Πρόταση 1 του τέταρτου Μέρους η οποία παρουσιάζεται σε αντίστιξη με τις σε μάλλον σημαντικό βαθμό επηρεασμένες από τον Σπινόζα θέσεις του Λουί Αλτουσέρ για την ιδεολογία, την «υλική» της ύπαρξη και τον ρόλο της στην «έγκληση» των ατόμων ως υποκειμένων.","abstract_has_math":false,"creators":["Καββεζός Κωνσταντίνος","Kavvezos Konstantinos"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:31:44Z","subjects":["Φιλοσοφία- Ψυχολογία","Philosophy - Psychology"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3457897"],"render_values":[{"text":"uoadl:3457897","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3457897","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3457897","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3457897","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Καββεζός Κωνσταντίνος","Kavvezos Konstantinos"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Φιλοσοφία- Ψυχολογία","Philosophy - Psychology"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3457897","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3457897"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η παρούσα εργασία πραγματεύεται την από κοινού ανασκευή της υπόθεσης της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της υπόθεσης μιας ελευθερίας της βούλησης, που λαμβάνει χώρα στην Ηθική του Σπινόζα. Κομβικές ως προς αυτή την ανασκευή θεωρούνται η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους της Ηθικής καθώς και τα Σχόλιά τους. Στην εργασία επιχειρείται να παρουσιαστούν βασικές θέσεις που αποδεικνύει γεωμετρικά ο Σπινόζα στα πρώτα δύο μέρη της Ηθικής παρέχοντας τη βάση για μια συνεκτική και θεωρητικά αυστηρή τοποθέτηση στον αντίποδα αυτών των δύο παραπάνω υποθέσεων. Επιπλέον, επιχειρείται να φωτιστεί το γιατί η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους [«ούτε το Σώμα μπορεί να καθορίσει το Πνεύμα στη σκέψη, ούτε το Πνεύμα το Σώμα στην κίνηση, στη στάση ή σε κάτι άλλο (αν υπάρχει)»] εμφανίζεται με μια ορισμένη «καθυστέρηση», πολλές προτάσεις μετά τις προκείμενες στις οποίες βασίζεται η απόδειξή της και μόνο αφότου αποδειχθεί και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους («Στο Πνεύμα δεν υπάρχει κανένα βούλημα, ήτοι καμιά κατάφαση και άρνηση, πέρα από εκείνο που ενέχει η ιδέα καθόσον είναι ιδέα»). Παρά την έμφαση σε μια ακολουθία Προτάσεων των πρώτων δύο μερών της Ηθικής η οποία οδηγεί στην Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και το Σχόλιό της, σε κάποιες περιπτώσεις γίνεται αναφορά σε θέσεις που ανευρίσκονται στα επόμενα μέρη της Ηθικής. Μια τέτοια είναι αυτή σχετικά με την περιορισμένη ισχύ του «αληθούς καθόσον αληθές» που ανευρίσκεται στην Πρόταση 1 του τέταρτου Μέρους η οποία παρουσιάζεται σε αντίστιξη με τις σε μάλλον σημαντικό βαθμό επηρεασμένες από τον Σπινόζα θέσεις του Λουί Αλτουσέρ για την ιδεολογία, την «υλική» της ύπαρξη και τον ρόλο της στην «έγκληση» των ατόμων ως υποκειμένων.","The present thesis discusses the joint refutation of the hypothesis of the authority of the mind over the body and of the hypothesis of free will, as it takes place in Spinoza’s Ethics. Proposition 2 of Part Three and Proposition 49 of Part Two of the Ethics and their corresponding scholia are considered focal points of this process. The thesis aims to present key positions that Spinoza demonstrates through his geometric method in the first two parts of Ethics, thus providing the foundation for a coherent and theoretically rigorous position opposing the two aforementioned hypotheses. Furthermore, the thesis seeks to illuminate why Proposition 2 of Part Three [\"The body cannot determine the mind to thinking, and the mind cannot determine the body to motion, to rest, or to anything else (if there is anything else)\"] appears with a certain “delay”; i.e., several propositions after the premises upon which its Proof is based, and only after Proposition 49 of Part Two has been proven (\"There is in the mind no volition or affirmation and negation, save that which an idea, inasmuch as it is an idea, involves\"). Despite the emphasis given on a sequence of Propositions encountered in the first two parts of the Ethics, that leads to Proposition 2 of Part Three and its Scholium, some references are made to positions found in later parts of the Ethics. One such reference is the one about the limited power of \"truth insofar as it is true,\" which is found in Proposition 1 of Part Four which is attempted to be correlated to the to some extent Spinoza-influenced views of Louis Althusser on ideology, its \"material\" existence, and its role in the \"interpellation\" of individuals as subjects."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Η από κοινού ανασκευή της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της ελευθερίας βούλησης στην Ηθική του Σπινόζα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Καββεζός Κωνσταντίνος","Kavvezos Konstantinos"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η παρούσα εργασία πραγματεύεται την από κοινού ανασκευή της υπόθεσης της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της υπόθεσης μιας ελευθερίας της βούλησης, που λαμβάνει χώρα στην Ηθική του Σπινόζα. Κομβικές ως προς αυτή την ανασκευή θεωρούνται η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους της Ηθικής καθώς και τα Σχόλιά τους. Στην εργασία επιχειρείται να παρουσιαστούν βασικές θέσεις που αποδεικνύει γεωμετρικά ο Σπινόζα στα πρώτα δύο μέρη της Ηθικής παρέχοντας τη βάση για μια συνεκτική και θεωρητικά αυστηρή τοποθέτηση στον αντίποδα αυτών των δύο παραπάνω υποθέσεων. Επιπλέον, επιχειρείται να φωτιστεί το γιατί η Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους [«ούτε το Σώμα μπορεί να καθορίσει το Πνεύμα στη σκέψη, ούτε το Πνεύμα το Σώμα στην κίνηση, στη στάση ή σε κάτι άλλο (αν υπάρχει)»] εμφανίζεται με μια ορισμένη «καθυστέρηση», πολλές προτάσεις μετά τις προκείμενες στις οποίες βασίζεται η απόδειξή της και μόνο αφότου αποδειχθεί και η Πρόταση 49 του δεύτερου Μέρους («Στο Πνεύμα δεν υπάρχει κανένα βούλημα, ήτοι καμιά κατάφαση και άρνηση, πέρα από εκείνο που ενέχει η ιδέα καθόσον είναι ιδέα»). Παρά την έμφαση σε μια ακολουθία Προτάσεων των πρώτων δύο μερών της Ηθικής η οποία οδηγεί στην Πρόταση 2 του τρίτου Μέρους και το Σχόλιό της, σε κάποιες περιπτώσεις γίνεται αναφορά σε θέσεις που ανευρίσκονται στα επόμενα μέρη της Ηθικής. Μια τέτοια είναι αυτή σχετικά με την περιορισμένη ισχύ του «αληθούς καθόσον αληθές» που ανευρίσκεται στην Πρόταση 1 του τέταρτου Μέρους η οποία παρουσιάζεται σε αντίστιξη με τις σε μάλλον σημαντικό βαθμό επηρεασμένες από τον Σπινόζα θέσεις του Λουί Αλτουσέρ για την ιδεολογία, την «υλική» της ύπαρξη και τον ρόλο της στην «έγκληση» των ατόμων ως υποκειμένων.","The present thesis discusses the joint refutation of the hypothesis of the authority of the mind over the body and of the hypothesis of free will, as it takes place in Spinoza’s Ethics. Proposition 2 of Part Three and Proposition 49 of Part Two of the Ethics and their corresponding scholia are considered focal points of this process. The thesis aims to present key positions that Spinoza demonstrates through his geometric method in the first two parts of Ethics, thus providing the foundation for a coherent and theoretically rigorous position opposing the two aforementioned hypotheses. Furthermore, the thesis seeks to illuminate why Proposition 2 of Part Three [\"The body cannot determine the mind to thinking, and the mind cannot determine the body to motion, to rest, or to anything else (if there is anything else)\"] appears with a certain “delay”; i.e., several propositions after the premises upon which its Proof is based, and only after Proposition 49 of Part Two has been proven (\"There is in the mind no volition or affirmation and negation, save that which an idea, inasmuch as it is an idea, involves\"). Despite the emphasis given on a sequence of Propositions encountered in the first two parts of the Ethics, that leads to Proposition 2 of Part Three and its Scholium, some references are made to positions found in later parts of the Ethics. One such reference is the one about the limited power of \"truth insofar as it is true,\" which is found in Proposition 1 of Part Four which is attempted to be correlated to the to some extent Spinoza-influenced views of Louis Althusser on ideology, its \"material\" existence, and its role in the \"interpellation\" of individuals as subjects."],"dc:identifier":["uoadl:3457897","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3457897"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Φιλοσοφία- Ψυχολογία","Philosophy - Psychology"],"dc:title":["Η από κοινού ανασκευή της κυριαρχίας του πνεύματος επί του σώματος και της ελευθερίας βούλησης στην Ηθική του Σπινόζα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:31:44Z"}