{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3475692"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3475692","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ετοιμότητα Εθνικού Συστήματος Υγείας για αντιμετώπιση υγειονομικής κρίσης - Το παράδειγμα της πανδημίας γρίπης και το σχέδιο Άρτεμις","abstract":"Στην ιστορία της ανθρωπότητας έχουν συμβεί κατά καιρούς πανδημίες γρίπης και ιδιαίτερα σε τρεις περιόδους τον προηγούμενο αιώνα. Οι πανδημίες αυτές, μέσα σε λίγες εβδομάδες προκάλεσαν υψηλά ποσοστά νοσηρότητας και θνητότητας (συμπεριλαμβάνοντας παιδιά και νέους ενήλικες) και τεράστια κοινωνική αναταραχή. Στις ημέρες μας υπάρχει η ανησυχία ότι ένας νέος ιός γρίπης, δυνητικά πανδημικός, θα αναδυθεί και θα εξαπλωθεί με αποτέλεσμα μια ακόμα πανδημία γρίπης με σοβαρές συνέπειες στη δημόσια υγεία και στην κοινωνία γενικότερα. Για το λόγο αυτό η κατάρτιση ενός σχεδίου αντιμετώπισης μιας ενδεχόμενης πανδημίας γρίπης σε εθνικό επίπεδο αποτελεί επιτακτική ανάγκη και απαιτεί τη συνεργασία πολλών φορέων. Το Επιχειρησιακό Σχέδιο Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης έχει εκπονηθεί από την Δ/νση Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και βασίζεται στις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) περί εθνικού σχεδίου πανδημίας γρίπης. Η απόκριση χωρίζεται σε φάσεις, ξεκινώντας από την προετοιμασία που πρέπει να γίνει πριν η πανδημία συμβεί και ακολουθεί μία βήμα προς βήμα κλιμακούμενη απόκριση όταν η πανδημία εξελιχθεί. Ο πρωταρχικός στόχος είναι να «σωθούν ζωές», να μειωθεί η επίδραση της πανδημίας στη δημόσια υγεία και να ελαχιστοποιηθεί η αναταραχή τόσο στις υπηρεσίες υγείας όσο και σε άλλες ζωτικές υπηρεσίες ώστε να συνεχίζουν τις δραστηριότητες τους. Ισχυρή ηγεσία, οργάνωση, συντονισμός, διασαφήνιση ρόλων και αρμοδιοτήτων και επικοινωνία είναι οι απαιτούμενες προϋποθέσεις για την προετοιμασία και την απόκριση σε μία πανδημία γρίπης. Το Υπουργείο Υγείας (ΥΥ) έχει την ευθύνη για τη δημιουργία και το συντονισμό του Εθνικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης. Συγκεκριμένα σε περίπτωση νέας πανδημίας το ΥΥ θα κληθεί να συντονίσει την απόκριση όλων των υπηρεσιών υγείας, να προμηθευτεί κατάλληλη ποσότητα αντιϊκών φαρμάκων και θα αναπτύξει στρατηγικές για την κατάλληλη χρήση τους. Παράλληλα το ΥΥ θα απαιτηθεί να αναπτύξει σχέδιο για την προμήθεια και χρήση του εμβολίου κατά του πανδημικού στελέχους του ιού της γρίπης, να διασφαλίσει τη δημόσια υγεία και την απόκριση των Υπηρεσιών Υγείας σε όλη τη χώρα μέσω των Διευθύνσεων και των εποπτευόμενων Φορέων του, να καθοδηγεί και να παρέχει πληροφορίες και δεδομένα σε άλλους Φορείς και Υπηρεσίες έτσι ώστε να δημιουργήσουν το δικό τους σχέδιο απόκρισης, καθώς και να παρέχει πληροφορίες για το κοινό και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης Με το ΦΕΚ 727/Β΄/30.05.2005, έχει συσταθεί η Εθνική Επιτροπή Πανδημίας Γρίπης υπό την προεδρία του Υπουργού Υγείας καθώς και η Εκτελεστική Επιτροπή Πανδημία Γρίπης που ως στόχο έχουν την υλοποίηση των παραπάνω δράσεων. Στο σχέδιο αντιμετώπισης πανδημίας γρίπης περιγράφονται οι ρόλοι και οι αρμοδιότητες όλων των εμπλεκόμενων Φορέων σε όλα τα επίπεδα (κεντρικό, περιφερειακό, τοπικό) με σκοπό να δημιουργήσουν τα δικά τους σχέδια απόκρισης. Τα σχέδια αυτά πρέπει να ακολουθούν το κεντρικό σχεδιασμό του Υπουργείου Υγείας και να εναρμονίζονται, όπου απαιτείται και με άλλα σχέδια ετοιμότητας (π.χ. «Φιλοκτήτης», «Ξενοκράτης», «Περσέας» κ.λ.π.). Σε μία πανδημία γρίπης δύο παρεμβάσεις «κλειδιά» μπορεί να συμβάλουν στη μείωση των επιπτώσεων στην υγεία: α) ο εμβολιασμός και β) η χρήση δραστικών αντιϊκών φαρμάκων κατά του ιού της γρίπης. Επειδή, τόσο το εμβόλιο όσο και τα αντιϊκα φάρμακα είναι πιθανόν να βρίσκονται σε έλλειψη κατά την διάρκεια της πανδημίας, θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο ακολουθώντας εθνικές συμφωνίες, αρχές και πρωτόκολλα. Όταν το μικροβιακό στέλεχος του πανδημικού ιού γίνει γνωστό ένα εμβόλιο ενάντια στον ιό αυτό, θα χρειαστεί να δημιουργηθεί. Προεργασία η οποία θα διευκολύνει τη δημιουργία ενός κατάλληλου εμβολίου είναι απαραίτητη, αλλά με δεδομένα ότι για τα ήδη υπάρχοντα εμβόλια γρίπης χρειάζονται αρκετοί μήνες για να κατασκευαστούν και ότι μπορεί να υπάρξουν επιπλέον τεχνικές δυσκολίες στη δημιουργία ενός πανδημικού εμβολίου εξαιτίας της «ιδιαιτερότητας» του ιού, γίνεται κατανοητό ότι μπορεί να περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα μέχρι το πανδημικό εμβόλιο να παραχθεί και να κυκλοφορήσει σε ευρεία κλίμακα και κατά πάσα πιθανότητα δε θα είναι διαθέσιμο στο πρώτο κύμα της πανδημίας. Ως εκ τούτου θα πρέπει να υπάρχουν σαφείς διαδικασίες και αρχές τόσο για τον τρόπο προμήθειάς του όταν αυτό θα είναι διαθέσιμο, όσο και για την προτεραιότητα στη χρήση του. Μέχρι να κυκλοφορήσει το πανδημικό εμβόλιο θα χρησιμοποιηθούν αντιϊκά φάρμακα με σκοπό, ανάλογα με τη διαθεσιμότητά τους, να επιτευχθεί το μεγαλύτερο όφελος για την υγεία. Για το λόγο αυτό ο υπολογισμός και η ύπαρξη εθνικού αποθέματος κατάλληλων αντιϊκών φαρμάκων και ο σχεδιασμός για την κατάλληλη χρήση τους είναι απαραίτητα. Σε περίπτωση που το εμβόλιο και τα αντιϊκά φάρμακα εκλείπουν ή είναι σε εξαιρετικά περιορισμένο απόθεμα ή δεν είναι αποτελεσματικά, βασικά μέτρα εξίσου σημαντικά, μπορεί να συμβάλουν στον περιορισμό της μετάδοσης της ασθένειας, όπως: η υγιεινή των χεριών, η απομόνωση των ασθενών με γρίπη, ο αποτελεσματικός χειρισμός των επαφών τους, ο περιορισμός των μη απαραίτητων ταξιδιών και των μαζικών συναθροίσεων. Όλα αυτά τα μέτρα μπορεί να συμβάλουν στο να κερδισθεί πολύτιμος χρόνος για την απόκριση, ιδιαίτερα στις πρώιμες φάσεις της επιδημίας. Η στρατηγική της επικοινωνίας αποτελεί καίριο στοιχείο του σχεδιασμού. Πολλές ομάδες εκτός από τους πολίτες θα χρειαστούν ακριβείς πληροφορίες και συμβουλές για το τι πρέπει να κάνουν. Μια πανδημία γρίπης είναι εξ’ ορισμού ένα διεθνές γεγονός και η Ελλάδα έχει υποχρεώσεις τόσο προς την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) όσο και προς τον ΠΟΥ. Ταυτόχρονα κάθε χώρα καλείται να ενεργοποιήσει και να λειτουργήσει στο μέγιστο τους μηχανισμούς που έχει αναπτύξει για να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την πανδημία. Ο σχεδιασμός ετοιμότητας αποτελεί μία συνεχιζόμενη δραστηριότητα η οποία εξ’ ορισμού αναθεωρείται σε τακτά χρονικά διαστήματα.","abstract_html":"Στην ιστορία της ανθρωπότητας έχουν συμβεί κατά καιρούς πανδημίες γρίπης και ιδιαίτερα σε τρεις περιόδους τον προηγούμενο αιώνα. Οι πανδημίες αυτές, μέσα σε λίγες εβδομάδες προκάλεσαν υψηλά ποσοστά νοσηρότητας και θνητότητας (συμπεριλαμβάνοντας παιδιά και νέους ενήλικες) και τεράστια κοινωνική αναταραχή. Στις ημέρες μας υπάρχει η ανησυχία ότι ένας νέος ιός γρίπης, δυνητικά πανδημικός, θα αναδυθεί και θα εξαπλωθεί με αποτέλεσμα μια ακόμα πανδημία γρίπης με σοβαρές συνέπειες στη δημόσια υγεία και στην κοινωνία γενικότερα. Για το λόγο αυτό η κατάρτιση ενός σχεδίου αντιμετώπισης μιας ενδεχόμενης πανδημίας γρίπης σε εθνικό επίπεδο αποτελεί επιτακτική ανάγκη και απαιτεί τη συνεργασία πολλών φορέων. Το Επιχειρησιακό Σχέδιο Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης έχει εκπονηθεί από την Δ/νση Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και βασίζεται στις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) περί εθνικού σχεδίου πανδημίας γρίπης. Η απόκριση χωρίζεται σε φάσεις, ξεκινώντας από την προετοιμασία που πρέπει να γίνει πριν η πανδημία συμβεί και ακολουθεί μία βήμα προς βήμα κλιμακούμενη απόκριση όταν η πανδημία εξελιχθεί. Ο πρωταρχικός στόχος είναι να «σωθούν ζωές», να μειωθεί η επίδραση της πανδημίας στη δημόσια υγεία και να ελαχιστοποιηθεί η αναταραχή τόσο στις υπηρεσίες υγείας όσο και σε άλλες ζωτικές υπηρεσίες ώστε να συνεχίζουν τις δραστηριότητες τους. Ισχυρή ηγεσία, οργάνωση, συντονισμός, διασαφήνιση ρόλων και αρμοδιοτήτων και επικοινωνία είναι οι απαιτούμενες προϋποθέσεις για την προετοιμασία και την απόκριση σε μία πανδημία γρίπης. Το Υπουργείο Υγείας (ΥΥ) έχει την ευθύνη για τη δημιουργία και το συντονισμό του Εθνικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης. Συγκεκριμένα σε περίπτωση νέας πανδημίας το ΥΥ θα κληθεί να συντονίσει την απόκριση όλων των υπηρεσιών υγείας, να προμηθευτεί κατάλληλη ποσότητα αντιϊκών φαρμάκων και θα αναπτύξει στρατηγικές για την κατάλληλη χρήση τους. Παράλληλα το ΥΥ θα απαιτηθεί να αναπτύξει σχέδιο για την προμήθεια και χρήση του εμβολίου κατά του πανδημικού στελέχους του ιού της γρίπης, να διασφαλίσει τη δημόσια υγεία και την απόκριση των Υπηρεσιών Υγείας σε όλη τη χώρα μέσω των Διευθύνσεων και των εποπτευόμενων Φορέων του, να καθοδηγεί και να παρέχει πληροφορίες και δεδομένα σε άλλους Φορείς και Υπηρεσίες έτσι ώστε να δημιουργήσουν το δικό τους σχέδιο απόκρισης, καθώς και να παρέχει πληροφορίες για το κοινό και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης Με το ΦΕΚ 727/Β΄/30.05.2005, έχει συσταθεί η Εθνική Επιτροπή Πανδημίας Γρίπης υπό την προεδρία του Υπουργού Υγείας καθώς και η Εκτελεστική Επιτροπή Πανδημία Γρίπης που ως στόχο έχουν την υλοποίηση των παραπάνω δράσεων. Στο σχέδιο αντιμετώπισης πανδημίας γρίπης περιγράφονται οι ρόλοι και οι αρμοδιότητες όλων των εμπλεκόμενων Φορέων σε όλα τα επίπεδα (κεντρικό, περιφερειακό, τοπικό) με σκοπό να δημιουργήσουν τα δικά τους σχέδια απόκρισης. Τα σχέδια αυτά πρέπει να ακολουθούν το κεντρικό σχεδιασμό του Υπουργείου Υγείας και να εναρμονίζονται, όπου απαιτείται και με άλλα σχέδια ετοιμότητας (π.χ. «Φιλοκτήτης», «Ξενοκράτης», «Περσέας» κ.λ.π.). Σε μία πανδημία γρίπης δύο παρεμβάσεις «κλειδιά» μπορεί να συμβάλουν στη μείωση των επιπτώσεων στην υγεία: α) ο εμβολιασμός και β) η χρήση δραστικών αντιϊκών φαρμάκων κατά του ιού της γρίπης. Επειδή, τόσο το εμβόλιο όσο και τα αντιϊκα φάρμακα είναι πιθανόν να βρίσκονται σε έλλειψη κατά την διάρκεια της πανδημίας, θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο ακολουθώντας εθνικές συμφωνίες, αρχές και πρωτόκολλα. Όταν το μικροβιακό στέλεχος του πανδημικού ιού γίνει γνωστό ένα εμβόλιο ενάντια στον ιό αυτό, θα χρειαστεί να δημιουργηθεί. Προεργασία η οποία θα διευκολύνει τη δημιουργία ενός κατάλληλου εμβολίου είναι απαραίτητη, αλλά με δεδομένα ότι για τα ήδη υπάρχοντα εμβόλια γρίπης χρειάζονται αρκετοί μήνες για να κατασκευαστούν και ότι μπορεί να υπάρξουν επιπλέον τεχνικές δυσκολίες στη δημιουργία ενός πανδημικού εμβολίου εξαιτίας της «ιδιαιτερότητας» του ιού, γίνεται κατανοητό ότι μπορεί να περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα μέχρι το πανδημικό εμβόλιο να παραχθεί και να κυκλοφορήσει σε ευρεία κλίμακα και κατά πάσα πιθανότητα δε θα είναι διαθέσιμο στο πρώτο κύμα της πανδημίας. Ως εκ τούτου θα πρέπει να υπάρχουν σαφείς διαδικασίες και αρχές τόσο για τον τρόπο προμήθειάς του όταν αυτό θα είναι διαθέσιμο, όσο και για την προτεραιότητα στη χρήση του. Μέχρι να κυκλοφορήσει το πανδημικό εμβόλιο θα χρησιμοποιηθούν αντιϊκά φάρμακα με σκοπό, ανάλογα με τη διαθεσιμότητά τους, να επιτευχθεί το μεγαλύτερο όφελος για την υγεία. Για το λόγο αυτό ο υπολογισμός και η ύπαρξη εθνικού αποθέματος κατάλληλων αντιϊκών φαρμάκων και ο σχεδιασμός για την κατάλληλη χρήση τους είναι απαραίτητα. Σε περίπτωση που το εμβόλιο και τα αντιϊκά φάρμακα εκλείπουν ή είναι σε εξαιρετικά περιορισμένο απόθεμα ή δεν είναι αποτελεσματικά, βασικά μέτρα εξίσου σημαντικά, μπορεί να συμβάλουν στον περιορισμό της μετάδοσης της ασθένειας, όπως: η υγιεινή των χεριών, η απομόνωση των ασθενών με γρίπη, ο αποτελεσματικός χειρισμός των επαφών τους, ο περιορισμός των μη απαραίτητων ταξιδιών και των μαζικών συναθροίσεων. Όλα αυτά τα μέτρα μπορεί να συμβάλουν στο να κερδισθεί πολύτιμος χρόνος για την απόκριση, ιδιαίτερα στις πρώιμες φάσεις της επιδημίας. Η στρατηγική της επικοινωνίας αποτελεί καίριο στοιχείο του σχεδιασμού. Πολλές ομάδες εκτός από τους πολίτες θα χρειαστούν ακριβείς πληροφορίες και συμβουλές για το τι πρέπει να κάνουν. Μια πανδημία γρίπης είναι εξ’ ορισμού ένα διεθνές γεγονός και η Ελλάδα έχει υποχρεώσεις τόσο προς την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) όσο και προς τον ΠΟΥ. Ταυτόχρονα κάθε χώρα καλείται να ενεργοποιήσει και να λειτουργήσει στο μέγιστο τους μηχανισμούς που έχει αναπτύξει για να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την πανδημία. Ο σχεδιασμός ετοιμότητας αποτελεί μία συνεχιζόμενη δραστηριότητα η οποία εξ’ ορισμού αναθεωρείται σε τακτά χρονικά διαστήματα.","abstract_has_math":false,"creators":["Κεφάλα Μαρία-Αλεξάνδρα","Maria-Alexandra Kefala"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:32:09Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3475692"],"render_values":[{"text":"uoadl:3475692","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3475692","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3475692","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3475692","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Κεφάλα Μαρία-Αλεξάνδρα","Maria-Alexandra Kefala"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3475692","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3475692"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Στην ιστορία της ανθρωπότητας έχουν συμβεί κατά καιρούς πανδημίες γρίπης και ιδιαίτερα σε τρεις περιόδους τον προηγούμενο αιώνα. Οι πανδημίες αυτές, μέσα σε λίγες εβδομάδες προκάλεσαν υψηλά ποσοστά νοσηρότητας και θνητότητας (συμπεριλαμβάνοντας παιδιά και νέους ενήλικες) και τεράστια κοινωνική αναταραχή. Στις ημέρες μας υπάρχει η ανησυχία ότι ένας νέος ιός γρίπης, δυνητικά πανδημικός, θα αναδυθεί και θα εξαπλωθεί με αποτέλεσμα μια ακόμα πανδημία γρίπης με σοβαρές συνέπειες στη δημόσια υγεία και στην κοινωνία γενικότερα. Για το λόγο αυτό η κατάρτιση ενός σχεδίου αντιμετώπισης μιας ενδεχόμενης πανδημίας γρίπης σε εθνικό επίπεδο αποτελεί επιτακτική ανάγκη και απαιτεί τη συνεργασία πολλών φορέων. Το Επιχειρησιακό Σχέδιο Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης έχει εκπονηθεί από την Δ/νση Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και βασίζεται στις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) περί εθνικού σχεδίου πανδημίας γρίπης. Η απόκριση χωρίζεται σε φάσεις, ξεκινώντας από την προετοιμασία που πρέπει να γίνει πριν η πανδημία συμβεί και ακολουθεί μία βήμα προς βήμα κλιμακούμενη απόκριση όταν η πανδημία εξελιχθεί. Ο πρωταρχικός στόχος είναι να «σωθούν ζωές», να μειωθεί η επίδραση της πανδημίας στη δημόσια υγεία και να ελαχιστοποιηθεί η αναταραχή τόσο στις υπηρεσίες υγείας όσο και σε άλλες ζωτικές υπηρεσίες ώστε να συνεχίζουν τις δραστηριότητες τους. Ισχυρή ηγεσία, οργάνωση, συντονισμός, διασαφήνιση ρόλων και αρμοδιοτήτων και επικοινωνία είναι οι απαιτούμενες προϋποθέσεις για την προετοιμασία και την απόκριση σε μία πανδημία γρίπης. Το Υπουργείο Υγείας (ΥΥ) έχει την ευθύνη για τη δημιουργία και το συντονισμό του Εθνικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης. Συγκεκριμένα σε περίπτωση νέας πανδημίας το ΥΥ θα κληθεί να συντονίσει την απόκριση όλων των υπηρεσιών υγείας, να προμηθευτεί κατάλληλη ποσότητα αντιϊκών φαρμάκων και θα αναπτύξει στρατηγικές για την κατάλληλη χρήση τους. Παράλληλα το ΥΥ θα απαιτηθεί να αναπτύξει σχέδιο για την προμήθεια και χρήση του εμβολίου κατά του πανδημικού στελέχους του ιού της γρίπης, να διασφαλίσει τη δημόσια υγεία και την απόκριση των Υπηρεσιών Υγείας σε όλη τη χώρα μέσω των Διευθύνσεων και των εποπτευόμενων Φορέων του, να καθοδηγεί και να παρέχει πληροφορίες και δεδομένα σε άλλους Φορείς και Υπηρεσίες έτσι ώστε να δημιουργήσουν το δικό τους σχέδιο απόκρισης, καθώς και να παρέχει πληροφορίες για το κοινό και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης Με το ΦΕΚ 727/Β΄/30.05.2005, έχει συσταθεί η Εθνική Επιτροπή Πανδημίας Γρίπης υπό την προεδρία του Υπουργού Υγείας καθώς και η Εκτελεστική Επιτροπή Πανδημία Γρίπης που ως στόχο έχουν την υλοποίηση των παραπάνω δράσεων. Στο σχέδιο αντιμετώπισης πανδημίας γρίπης περιγράφονται οι ρόλοι και οι αρμοδιότητες όλων των εμπλεκόμενων Φορέων σε όλα τα επίπεδα (κεντρικό, περιφερειακό, τοπικό) με σκοπό να δημιουργήσουν τα δικά τους σχέδια απόκρισης. Τα σχέδια αυτά πρέπει να ακολουθούν το κεντρικό σχεδιασμό του Υπουργείου Υγείας και να εναρμονίζονται, όπου απαιτείται και με άλλα σχέδια ετοιμότητας (π.χ. «Φιλοκτήτης», «Ξενοκράτης», «Περσέας» κ.λ.π.). Σε μία πανδημία γρίπης δύο παρεμβάσεις «κλειδιά» μπορεί να συμβάλουν στη μείωση των επιπτώσεων στην υγεία: α) ο εμβολιασμός και β) η χρήση δραστικών αντιϊκών φαρμάκων κατά του ιού της γρίπης. Επειδή, τόσο το εμβόλιο όσο και τα αντιϊκα φάρμακα είναι πιθανόν να βρίσκονται σε έλλειψη κατά την διάρκεια της πανδημίας, θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο ακολουθώντας εθνικές συμφωνίες, αρχές και πρωτόκολλα. Όταν το μικροβιακό στέλεχος του πανδημικού ιού γίνει γνωστό ένα εμβόλιο ενάντια στον ιό αυτό, θα χρειαστεί να δημιουργηθεί. Προεργασία η οποία θα διευκολύνει τη δημιουργία ενός κατάλληλου εμβολίου είναι απαραίτητη, αλλά με δεδομένα ότι για τα ήδη υπάρχοντα εμβόλια γρίπης χρειάζονται αρκετοί μήνες για να κατασκευαστούν και ότι μπορεί να υπάρξουν επιπλέον τεχνικές δυσκολίες στη δημιουργία ενός πανδημικού εμβολίου εξαιτίας της «ιδιαιτερότητας» του ιού, γίνεται κατανοητό ότι μπορεί να περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα μέχρι το πανδημικό εμβόλιο να παραχθεί και να κυκλοφορήσει σε ευρεία κλίμακα και κατά πάσα πιθανότητα δε θα είναι διαθέσιμο στο πρώτο κύμα της πανδημίας. Ως εκ τούτου θα πρέπει να υπάρχουν σαφείς διαδικασίες και αρχές τόσο για τον τρόπο προμήθειάς του όταν αυτό θα είναι διαθέσιμο, όσο και για την προτεραιότητα στη χρήση του. Μέχρι να κυκλοφορήσει το πανδημικό εμβόλιο θα χρησιμοποιηθούν αντιϊκά φάρμακα με σκοπό, ανάλογα με τη διαθεσιμότητά τους, να επιτευχθεί το μεγαλύτερο όφελος για την υγεία. Για το λόγο αυτό ο υπολογισμός και η ύπαρξη εθνικού αποθέματος κατάλληλων αντιϊκών φαρμάκων και ο σχεδιασμός για την κατάλληλη χρήση τους είναι απαραίτητα. Σε περίπτωση που το εμβόλιο και τα αντιϊκά φάρμακα εκλείπουν ή είναι σε εξαιρετικά περιορισμένο απόθεμα ή δεν είναι αποτελεσματικά, βασικά μέτρα εξίσου σημαντικά, μπορεί να συμβάλουν στον περιορισμό της μετάδοσης της ασθένειας, όπως: η υγιεινή των χεριών, η απομόνωση των ασθενών με γρίπη, ο αποτελεσματικός χειρισμός των επαφών τους, ο περιορισμός των μη απαραίτητων ταξιδιών και των μαζικών συναθροίσεων. Όλα αυτά τα μέτρα μπορεί να συμβάλουν στο να κερδισθεί πολύτιμος χρόνος για την απόκριση, ιδιαίτερα στις πρώιμες φάσεις της επιδημίας. Η στρατηγική της επικοινωνίας αποτελεί καίριο στοιχείο του σχεδιασμού. Πολλές ομάδες εκτός από τους πολίτες θα χρειαστούν ακριβείς πληροφορίες και συμβουλές για το τι πρέπει να κάνουν. Μια πανδημία γρίπης είναι εξ’ ορισμού ένα διεθνές γεγονός και η Ελλάδα έχει υποχρεώσεις τόσο προς την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) όσο και προς τον ΠΟΥ. Ταυτόχρονα κάθε χώρα καλείται να ενεργοποιήσει και να λειτουργήσει στο μέγιστο τους μηχανισμούς που έχει αναπτύξει για να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την πανδημία. Ο σχεδιασμός ετοιμότητας αποτελεί μία συνεχιζόμενη δραστηριότητα η οποία εξ’ ορισμού αναθεωρείται σε τακτά χρονικά διαστήματα.","In the history of mankind, influenza pandemics have occurred from time to time, and especially in three periods in the last century. These pandemics within weeks caused high morbidity and mortality rates (including children and young adults) and enormous social unrest. Nowadays there is concern that a new influenza virus, potentially pandemic, will emerge and spread, resulting in another influenza pandemic with serious consequences for public health and society in general. For this reason, the development of a plan to deal with a possible influenza pandemic at national level is imperative and requires the cooperation of many actors. The Operational Plan for Dealing with Pandemic Influenza has been prepared by the Public Health Emergency Preparedness Directorate of the Ministry of Health and is based on the recommendations of the World Health Organization (WHO) for a national pandemic influenza plan. The response is divided into phases, starting with the preparation that needs to be done before the pandemic happens, followed by a step-by-step escalating response when the pandemic evolves. The overarching goal is to \"save lives\", reduce the impact of the pandemic on public health and minimise disruption to both health services and other vital services to continue their activities. Strong leadership, organization, coordination, clarification of roles and responsibilities and communication are the prerequisites for preparing for and responding to a flu pandemic. The Ministry of Health (MoH) is responsible for the creation and coordination of the National Pandemic Influenza Response Plan. Specifically, in the event of a new pandemic, the MoH will be called upon to coordinate the response of all health services, procure an appropriate amount of antiviral drugs and develop strategies for their appropriate use. At the same time, the MoH will be required to develop a plan for the procurement and use of the vaccine against the pandemic strain of influenza virus, to ensure public health and the response of Health Services throughout the country through its Directorates and supervised Bodies, to guide and provide information and data to other Agencies and Services so that they can create their own response plan, as well as provide information for the public and the media With the Government Gazette 727 / B ́ / 30.05.2005, the National Committee for Pandemic Influenza has been established under the chairmanship of the Minister of Health as well as the Executive Committee for Pandemic Influenza aiming at the implementation of the above actions. The influenza pandemic response plan describes the roles and responsibilities of all stakeholders at all levels (central, regional, local) in order to create their own response plans. These plans must follow the central planning of the Ministry of Health and be harmonized, where necessary, with other preparedness plans (e.g. \"Philoctetes\", \"Xenocrates\", \"Perseus\", etc.). In a flu pandemic, two key interventions can help reduce health effects: a) vaccination and b) the use of active antiviral drugs against the influenza virus. Because both the vaccine and antiviral drugs are likely to be in short supply during the pandemic, they should be used in the most effective way following national agreements, principles and protocols. When the microbial strain of the pandemic virus becomes known, a vaccine against this virus will need to be created. Preparatory work that will facilitate the creation of a suitable vaccine is necessary, but given that existing flu vaccines take several months to manufacture and that there may be additional technical difficulties in creating a pandemic vaccine due to the \"specificity\" of the virus, it is understood that it may take a long time for the pandemic vaccine to be produced and circulated on a large scale and probably not It will be available in the first wave of the pandemic. Therefore, there should be clear procedures and principles both on how to procure it when it becomes available, and on the priority of its use. Until the pandemic vaccine is released, antiviral drugs will be used in order, depending on their availability, to achieve the greatest health benefit. For this reason, the calculation and existence of a national reserve of appropriate antiviral drugs and planning for their appropriate use are essential. If the vaccine and antivirals are missing or in extremely limited stock or are not effective, key measures equally important can help limit the transmission of the disease, such as: hand hygiene, isolation of flu patients, effective handling of their contacts, restriction of non-essential travel and mass gatherings. All these measures can help to gain valuable time for response, especially in the early phases of the epidemic.Communication strategy is a key element of planning. Many groups other than citizens will need accurate information and advice on what to do. A flu pandemic is by definition an international event and Greece has obligations to both the European Union (EU) and the WHO. At the same time, each country is called upon to activate and operate to the maximum the mechanisms it has developed to effectively deal with the pandemic. Preparedness planning is an ongoing activity which by definition is reviewed at regular intervals."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ετοιμότητα Εθνικού Συστήματος Υγείας για αντιμετώπιση υγειονομικής κρίσης - Το παράδειγμα της πανδημίας γρίπης και το σχέδιο Άρτεμις"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Κεφάλα Μαρία-Αλεξάνδρα","Maria-Alexandra Kefala"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Στην ιστορία της ανθρωπότητας έχουν συμβεί κατά καιρούς πανδημίες γρίπης και ιδιαίτερα σε τρεις περιόδους τον προηγούμενο αιώνα. Οι πανδημίες αυτές, μέσα σε λίγες εβδομάδες προκάλεσαν υψηλά ποσοστά νοσηρότητας και θνητότητας (συμπεριλαμβάνοντας παιδιά και νέους ενήλικες) και τεράστια κοινωνική αναταραχή. Στις ημέρες μας υπάρχει η ανησυχία ότι ένας νέος ιός γρίπης, δυνητικά πανδημικός, θα αναδυθεί και θα εξαπλωθεί με αποτέλεσμα μια ακόμα πανδημία γρίπης με σοβαρές συνέπειες στη δημόσια υγεία και στην κοινωνία γενικότερα. Για το λόγο αυτό η κατάρτιση ενός σχεδίου αντιμετώπισης μιας ενδεχόμενης πανδημίας γρίπης σε εθνικό επίπεδο αποτελεί επιτακτική ανάγκη και απαιτεί τη συνεργασία πολλών φορέων. Το Επιχειρησιακό Σχέδιο Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης έχει εκπονηθεί από την Δ/νση Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και βασίζεται στις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) περί εθνικού σχεδίου πανδημίας γρίπης. Η απόκριση χωρίζεται σε φάσεις, ξεκινώντας από την προετοιμασία που πρέπει να γίνει πριν η πανδημία συμβεί και ακολουθεί μία βήμα προς βήμα κλιμακούμενη απόκριση όταν η πανδημία εξελιχθεί. Ο πρωταρχικός στόχος είναι να «σωθούν ζωές», να μειωθεί η επίδραση της πανδημίας στη δημόσια υγεία και να ελαχιστοποιηθεί η αναταραχή τόσο στις υπηρεσίες υγείας όσο και σε άλλες ζωτικές υπηρεσίες ώστε να συνεχίζουν τις δραστηριότητες τους. Ισχυρή ηγεσία, οργάνωση, συντονισμός, διασαφήνιση ρόλων και αρμοδιοτήτων και επικοινωνία είναι οι απαιτούμενες προϋποθέσεις για την προετοιμασία και την απόκριση σε μία πανδημία γρίπης. Το Υπουργείο Υγείας (ΥΥ) έχει την ευθύνη για τη δημιουργία και το συντονισμό του Εθνικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Πανδημίας Γρίπης. Συγκεκριμένα σε περίπτωση νέας πανδημίας το ΥΥ θα κληθεί να συντονίσει την απόκριση όλων των υπηρεσιών υγείας, να προμηθευτεί κατάλληλη ποσότητα αντιϊκών φαρμάκων και θα αναπτύξει στρατηγικές για την κατάλληλη χρήση τους. Παράλληλα το ΥΥ θα απαιτηθεί να αναπτύξει σχέδιο για την προμήθεια και χρήση του εμβολίου κατά του πανδημικού στελέχους του ιού της γρίπης, να διασφαλίσει τη δημόσια υγεία και την απόκριση των Υπηρεσιών Υγείας σε όλη τη χώρα μέσω των Διευθύνσεων και των εποπτευόμενων Φορέων του, να καθοδηγεί και να παρέχει πληροφορίες και δεδομένα σε άλλους Φορείς και Υπηρεσίες έτσι ώστε να δημιουργήσουν το δικό τους σχέδιο απόκρισης, καθώς και να παρέχει πληροφορίες για το κοινό και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης Με το ΦΕΚ 727/Β΄/30.05.2005, έχει συσταθεί η Εθνική Επιτροπή Πανδημίας Γρίπης υπό την προεδρία του Υπουργού Υγείας καθώς και η Εκτελεστική Επιτροπή Πανδημία Γρίπης που ως στόχο έχουν την υλοποίηση των παραπάνω δράσεων. Στο σχέδιο αντιμετώπισης πανδημίας γρίπης περιγράφονται οι ρόλοι και οι αρμοδιότητες όλων των εμπλεκόμενων Φορέων σε όλα τα επίπεδα (κεντρικό, περιφερειακό, τοπικό) με σκοπό να δημιουργήσουν τα δικά τους σχέδια απόκρισης. Τα σχέδια αυτά πρέπει να ακολουθούν το κεντρικό σχεδιασμό του Υπουργείου Υγείας και να εναρμονίζονται, όπου απαιτείται και με άλλα σχέδια ετοιμότητας (π.χ. «Φιλοκτήτης», «Ξενοκράτης», «Περσέας» κ.λ.π.). Σε μία πανδημία γρίπης δύο παρεμβάσεις «κλειδιά» μπορεί να συμβάλουν στη μείωση των επιπτώσεων στην υγεία: α) ο εμβολιασμός και β) η χρήση δραστικών αντιϊκών φαρμάκων κατά του ιού της γρίπης. Επειδή, τόσο το εμβόλιο όσο και τα αντιϊκα φάρμακα είναι πιθανόν να βρίσκονται σε έλλειψη κατά την διάρκεια της πανδημίας, θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο ακολουθώντας εθνικές συμφωνίες, αρχές και πρωτόκολλα. Όταν το μικροβιακό στέλεχος του πανδημικού ιού γίνει γνωστό ένα εμβόλιο ενάντια στον ιό αυτό, θα χρειαστεί να δημιουργηθεί. Προεργασία η οποία θα διευκολύνει τη δημιουργία ενός κατάλληλου εμβολίου είναι απαραίτητη, αλλά με δεδομένα ότι για τα ήδη υπάρχοντα εμβόλια γρίπης χρειάζονται αρκετοί μήνες για να κατασκευαστούν και ότι μπορεί να υπάρξουν επιπλέον τεχνικές δυσκολίες στη δημιουργία ενός πανδημικού εμβολίου εξαιτίας της «ιδιαιτερότητας» του ιού, γίνεται κατανοητό ότι μπορεί να περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα μέχρι το πανδημικό εμβόλιο να παραχθεί και να κυκλοφορήσει σε ευρεία κλίμακα και κατά πάσα πιθανότητα δε θα είναι διαθέσιμο στο πρώτο κύμα της πανδημίας. Ως εκ τούτου θα πρέπει να υπάρχουν σαφείς διαδικασίες και αρχές τόσο για τον τρόπο προμήθειάς του όταν αυτό θα είναι διαθέσιμο, όσο και για την προτεραιότητα στη χρήση του. Μέχρι να κυκλοφορήσει το πανδημικό εμβόλιο θα χρησιμοποιηθούν αντιϊκά φάρμακα με σκοπό, ανάλογα με τη διαθεσιμότητά τους, να επιτευχθεί το μεγαλύτερο όφελος για την υγεία. Για το λόγο αυτό ο υπολογισμός και η ύπαρξη εθνικού αποθέματος κατάλληλων αντιϊκών φαρμάκων και ο σχεδιασμός για την κατάλληλη χρήση τους είναι απαραίτητα. Σε περίπτωση που το εμβόλιο και τα αντιϊκά φάρμακα εκλείπουν ή είναι σε εξαιρετικά περιορισμένο απόθεμα ή δεν είναι αποτελεσματικά, βασικά μέτρα εξίσου σημαντικά, μπορεί να συμβάλουν στον περιορισμό της μετάδοσης της ασθένειας, όπως: η υγιεινή των χεριών, η απομόνωση των ασθενών με γρίπη, ο αποτελεσματικός χειρισμός των επαφών τους, ο περιορισμός των μη απαραίτητων ταξιδιών και των μαζικών συναθροίσεων. Όλα αυτά τα μέτρα μπορεί να συμβάλουν στο να κερδισθεί πολύτιμος χρόνος για την απόκριση, ιδιαίτερα στις πρώιμες φάσεις της επιδημίας. Η στρατηγική της επικοινωνίας αποτελεί καίριο στοιχείο του σχεδιασμού. Πολλές ομάδες εκτός από τους πολίτες θα χρειαστούν ακριβείς πληροφορίες και συμβουλές για το τι πρέπει να κάνουν. Μια πανδημία γρίπης είναι εξ’ ορισμού ένα διεθνές γεγονός και η Ελλάδα έχει υποχρεώσεις τόσο προς την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.) όσο και προς τον ΠΟΥ. Ταυτόχρονα κάθε χώρα καλείται να ενεργοποιήσει και να λειτουργήσει στο μέγιστο τους μηχανισμούς που έχει αναπτύξει για να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την πανδημία. Ο σχεδιασμός ετοιμότητας αποτελεί μία συνεχιζόμενη δραστηριότητα η οποία εξ’ ορισμού αναθεωρείται σε τακτά χρονικά διαστήματα.","In the history of mankind, influenza pandemics have occurred from time to time, and especially in three periods in the last century. These pandemics within weeks caused high morbidity and mortality rates (including children and young adults) and enormous social unrest. Nowadays there is concern that a new influenza virus, potentially pandemic, will emerge and spread, resulting in another influenza pandemic with serious consequences for public health and society in general. For this reason, the development of a plan to deal with a possible influenza pandemic at national level is imperative and requires the cooperation of many actors. The Operational Plan for Dealing with Pandemic Influenza has been prepared by the Public Health Emergency Preparedness Directorate of the Ministry of Health and is based on the recommendations of the World Health Organization (WHO) for a national pandemic influenza plan. The response is divided into phases, starting with the preparation that needs to be done before the pandemic happens, followed by a step-by-step escalating response when the pandemic evolves. The overarching goal is to \"save lives\", reduce the impact of the pandemic on public health and minimise disruption to both health services and other vital services to continue their activities. Strong leadership, organization, coordination, clarification of roles and responsibilities and communication are the prerequisites for preparing for and responding to a flu pandemic. The Ministry of Health (MoH) is responsible for the creation and coordination of the National Pandemic Influenza Response Plan. Specifically, in the event of a new pandemic, the MoH will be called upon to coordinate the response of all health services, procure an appropriate amount of antiviral drugs and develop strategies for their appropriate use. At the same time, the MoH will be required to develop a plan for the procurement and use of the vaccine against the pandemic strain of influenza virus, to ensure public health and the response of Health Services throughout the country through its Directorates and supervised Bodies, to guide and provide information and data to other Agencies and Services so that they can create their own response plan, as well as provide information for the public and the media With the Government Gazette 727 / B ́ / 30.05.2005, the National Committee for Pandemic Influenza has been established under the chairmanship of the Minister of Health as well as the Executive Committee for Pandemic Influenza aiming at the implementation of the above actions. The influenza pandemic response plan describes the roles and responsibilities of all stakeholders at all levels (central, regional, local) in order to create their own response plans. These plans must follow the central planning of the Ministry of Health and be harmonized, where necessary, with other preparedness plans (e.g. \"Philoctetes\", \"Xenocrates\", \"Perseus\", etc.). In a flu pandemic, two key interventions can help reduce health effects: a) vaccination and b) the use of active antiviral drugs against the influenza virus. Because both the vaccine and antiviral drugs are likely to be in short supply during the pandemic, they should be used in the most effective way following national agreements, principles and protocols. When the microbial strain of the pandemic virus becomes known, a vaccine against this virus will need to be created. Preparatory work that will facilitate the creation of a suitable vaccine is necessary, but given that existing flu vaccines take several months to manufacture and that there may be additional technical difficulties in creating a pandemic vaccine due to the \"specificity\" of the virus, it is understood that it may take a long time for the pandemic vaccine to be produced and circulated on a large scale and probably not It will be available in the first wave of the pandemic. Therefore, there should be clear procedures and principles both on how to procure it when it becomes available, and on the priority of its use. Until the pandemic vaccine is released, antiviral drugs will be used in order, depending on their availability, to achieve the greatest health benefit. For this reason, the calculation and existence of a national reserve of appropriate antiviral drugs and planning for their appropriate use are essential. If the vaccine and antivirals are missing or in extremely limited stock or are not effective, key measures equally important can help limit the transmission of the disease, such as: hand hygiene, isolation of flu patients, effective handling of their contacts, restriction of non-essential travel and mass gatherings. All these measures can help to gain valuable time for response, especially in the early phases of the epidemic.Communication strategy is a key element of planning. Many groups other than citizens will need accurate information and advice on what to do. A flu pandemic is by definition an international event and Greece has obligations to both the European Union (EU) and the WHO. At the same time, each country is called upon to activate and operate to the maximum the mechanisms it has developed to effectively deal with the pandemic. Preparedness planning is an ongoing activity which by definition is reviewed at regular intervals."],"dc:identifier":["uoadl:3475692","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3475692"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["Ετοιμότητα Εθνικού Συστήματος Υγείας για αντιμετώπιση υγειονομικής κρίσης - Το παράδειγμα της πανδημίας γρίπης και το σχέδιο Άρτεμις"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:32:09Z"}