{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:3477471"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:3477471","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"The role of gut microbiota in the development and expression of Rheumatoid Arthritis: A systematic literature review","abstract":"Η ρευματοειδής αρθρίτιδα (ΡΑ) είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος που προσβάλλει κυρίως τις αρθρώσεις και άλλα εξωαρθρικές περιοχές, με επίπτωση 0,5%-1%, υψηλότερη συχνότητα στις γυναίκες και συχνότερη εμφάνιση μεταξύ των ηλικιών 60 και 70. Το ανθρώπινο γαστρεντερικό (ΓΕ) σύστημα αποτελεί ένα δυναμικό οικοσύστημα, όπου οι μικροοργανισμοί επηρεάζουν τον μεταβολισμό των θρεπτικών ουσιών, τη σηματοδότηση του ανοσοποιητικού συστήματος και την αντίσταση στους παθογόνους μικροοργανισμούς. Η κατανόηση αυτών των αλληλεπιδράσεων είναι ουσιώδης για τη διερεύνηση του ρόλου του μικροβιώματος του εντέρου στη ΡΑ και την ανάπτυξη στοχευμένων θεραπειών. Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας στοχεύει να απαντήσει σε βασικά ερωτήματα σχετικά με τον ρόλο του εντερικού μικροβιώματος στην ανάπτυξη και έκφραση της ΡΑ, σύμφωνα με τα υπάρχοντα ερευνητικά δεδομένα. Ο στόχος είναι να διερευνηθεί πώς το μικροβίωμα (εντερικό και στοματικό) διαφέρει μεταξύ ασθενών με ΡΑ και υγιών ατόμων, καθώς και πώς επηρεάζει τη δραστηριότητα της νόσου, τα βασικά εργαστηριακά ευρήματα και την απόκριση στη θεραπεία. Συμπεριλήφθηκαν σχετικές και πρωτότυπες ερευνητικές μελέτες σε ανθρώπους. Εξαιρέθηκαν: 1) ανασκοπήσεις, 2) περιπτώσεις μεμονωμένων ασθενών, 3) έρευνες σε ζωικά μοντέλα και 4) μελέτες με ανεπαρκή δεδομένα ή χωρίς σχετική συνάφεια. Χρησιμοποιήθηκε μία μόνο βάση δεδομένων, το PubMed, για τη διαδικασία επιλογής, η οποία πραγματοποιήθηκε τελευταία φορά στις 3 Ιανουαρίου 2025. Η επιλογή των μελετών, η εξαγωγή των δεδομένων και η παρουσίαση των αποτελεσμάτων πραγματοποιήθηκαν χειροκίνητα από έναν μόνο ερευνητή. Από τις 329 επιλέξιμες μελέτες που εντοπίστηκαν, οι 72 συμπεριλήφθηκαν στην ανασκόπηση. Τα ευρήματα από τη σχετική βιβλιογραφία υποστηρίζουν κυρίως μια στατιστικά σημαντική συσχέτιση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και της ΡΑ, αν και οι συγκεκριμένοι υποκείμενοι μηχανισμοί παραμένουν ελλιπώς κατανοητοί. Η ανασκόπηση αυτή παρουσιάζει αξιοσημείωτα πλεονεκτήματα, αλλά περιορίζεται από την έλλειψη πρόσβασης σε άλλες βάσεις δεδομένων και την απουσία δεύτερου ερευνητή. Παρά τους περιορισμούς, η παρούσα ανασκόπηση θέτει τις βάσεις για μελλοντική έρευνα, αναγνωρίζοντας τα συχνότερα εμπλεκόμενα βακτηριακά φύλα και εξάγοντας κοινά συμπεράσματα από τις περιλαμβανόμενες μελέτες. Τα αναφερόμενα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία του μικροβιώματος στις χρόνιες νόσους και συμβάλλουν σε μια βαθύτερη κατανόηση του ρόλου του στην παθογένεση της ΡΑ. Η περίπλοκη σύνδεση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και του ανοσοποιητικού συστήματος προσφέρει πολύτιμες ευκαιρίες για βελτίωση τόσο των διαγνωστικών όσο και των θεραπευτικών προσεγγίσεων στη ΡΑ.","abstract_html":"Η ρευματοειδής αρθρίτιδα (ΡΑ) είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος που προσβάλλει κυρίως τις αρθρώσεις και άλλα εξωαρθρικές περιοχές, με επίπτωση 0,5%-1%, υψηλότερη συχνότητα στις γυναίκες και συχνότερη εμφάνιση μεταξύ των ηλικιών 60 και 70. Το ανθρώπινο γαστρεντερικό (ΓΕ) σύστημα αποτελεί ένα δυναμικό οικοσύστημα, όπου οι μικροοργανισμοί επηρεάζουν τον μεταβολισμό των θρεπτικών ουσιών, τη σηματοδότηση του ανοσοποιητικού συστήματος και την αντίσταση στους παθογόνους μικροοργανισμούς. Η κατανόηση αυτών των αλληλεπιδράσεων είναι ουσιώδης για τη διερεύνηση του ρόλου του μικροβιώματος του εντέρου στη ΡΑ και την ανάπτυξη στοχευμένων θεραπειών. Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας στοχεύει να απαντήσει σε βασικά ερωτήματα σχετικά με τον ρόλο του εντερικού μικροβιώματος στην ανάπτυξη και έκφραση της ΡΑ, σύμφωνα με τα υπάρχοντα ερευνητικά δεδομένα. Ο στόχος είναι να διερευνηθεί πώς το μικροβίωμα (εντερικό και στοματικό) διαφέρει μεταξύ ασθενών με ΡΑ και υγιών ατόμων, καθώς και πώς επηρεάζει τη δραστηριότητα της νόσου, τα βασικά εργαστηριακά ευρήματα και την απόκριση στη θεραπεία. Συμπεριλήφθηκαν σχετικές και πρωτότυπες ερευνητικές μελέτες σε ανθρώπους. Εξαιρέθηκαν: 1) ανασκοπήσεις, 2) περιπτώσεις μεμονωμένων ασθενών, 3) έρευνες σε ζωικά μοντέλα και 4) μελέτες με ανεπαρκή δεδομένα ή χωρίς σχετική συνάφεια. Χρησιμοποιήθηκε μία μόνο βάση δεδομένων, το PubMed, για τη διαδικασία επιλογής, η οποία πραγματοποιήθηκε τελευταία φορά στις 3 Ιανουαρίου 2025. Η επιλογή των μελετών, η εξαγωγή των δεδομένων και η παρουσίαση των αποτελεσμάτων πραγματοποιήθηκαν χειροκίνητα από έναν μόνο ερευνητή. Από τις 329 επιλέξιμες μελέτες που εντοπίστηκαν, οι 72 συμπεριλήφθηκαν στην ανασκόπηση. Τα ευρήματα από τη σχετική βιβλιογραφία υποστηρίζουν κυρίως μια στατιστικά σημαντική συσχέτιση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και της ΡΑ, αν και οι συγκεκριμένοι υποκείμενοι μηχανισμοί παραμένουν ελλιπώς κατανοητοί. Η ανασκόπηση αυτή παρουσιάζει αξιοσημείωτα πλεονεκτήματα, αλλά περιορίζεται από την έλλειψη πρόσβασης σε άλλες βάσεις δεδομένων και την απουσία δεύτερου ερευνητή. Παρά τους περιορισμούς, η παρούσα ανασκόπηση θέτει τις βάσεις για μελλοντική έρευνα, αναγνωρίζοντας τα συχνότερα εμπλεκόμενα βακτηριακά φύλα και εξάγοντας κοινά συμπεράσματα από τις περιλαμβανόμενες μελέτες. Τα αναφερόμενα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία του μικροβιώματος στις χρόνιες νόσους και συμβάλλουν σε μια βαθύτερη κατανόηση του ρόλου του στην παθογένεση της ΡΑ. Η περίπλοκη σύνδεση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και του ανοσοποιητικού συστήματος προσφέρει πολύτιμες ευκαιρίες για βελτίωση τόσο των διαγνωστικών όσο και των θεραπευτικών προσεγγίσεων στη ΡΑ.","abstract_has_math":false,"creators":["Θειοπούλου Δανάη-Χριστίνα","Theiopoulou Danai-Christina"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:32:19Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["English"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3477471"],"render_values":[{"text":"uoadl:3477471","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3477471","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3477471","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A3477471","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Θειοπούλου Δανάη-Χριστίνα","Theiopoulou Danai-Christina"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["English"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:3477471","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3477471"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η ρευματοειδής αρθρίτιδα (ΡΑ) είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος που προσβάλλει κυρίως τις αρθρώσεις και άλλα εξωαρθρικές περιοχές, με επίπτωση 0,5%-1%, υψηλότερη συχνότητα στις γυναίκες και συχνότερη εμφάνιση μεταξύ των ηλικιών 60 και 70. Το ανθρώπινο γαστρεντερικό (ΓΕ) σύστημα αποτελεί ένα δυναμικό οικοσύστημα, όπου οι μικροοργανισμοί επηρεάζουν τον μεταβολισμό των θρεπτικών ουσιών, τη σηματοδότηση του ανοσοποιητικού συστήματος και την αντίσταση στους παθογόνους μικροοργανισμούς. Η κατανόηση αυτών των αλληλεπιδράσεων είναι ουσιώδης για τη διερεύνηση του ρόλου του μικροβιώματος του εντέρου στη ΡΑ και την ανάπτυξη στοχευμένων θεραπειών. Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας στοχεύει να απαντήσει σε βασικά ερωτήματα σχετικά με τον ρόλο του εντερικού μικροβιώματος στην ανάπτυξη και έκφραση της ΡΑ, σύμφωνα με τα υπάρχοντα ερευνητικά δεδομένα. Ο στόχος είναι να διερευνηθεί πώς το μικροβίωμα (εντερικό και στοματικό) διαφέρει μεταξύ ασθενών με ΡΑ και υγιών ατόμων, καθώς και πώς επηρεάζει τη δραστηριότητα της νόσου, τα βασικά εργαστηριακά ευρήματα και την απόκριση στη θεραπεία. Συμπεριλήφθηκαν σχετικές και πρωτότυπες ερευνητικές μελέτες σε ανθρώπους. Εξαιρέθηκαν: 1) ανασκοπήσεις, 2) περιπτώσεις μεμονωμένων ασθενών, 3) έρευνες σε ζωικά μοντέλα και 4) μελέτες με ανεπαρκή δεδομένα ή χωρίς σχετική συνάφεια. Χρησιμοποιήθηκε μία μόνο βάση δεδομένων, το PubMed, για τη διαδικασία επιλογής, η οποία πραγματοποιήθηκε τελευταία φορά στις 3 Ιανουαρίου 2025. Η επιλογή των μελετών, η εξαγωγή των δεδομένων και η παρουσίαση των αποτελεσμάτων πραγματοποιήθηκαν χειροκίνητα από έναν μόνο ερευνητή. Από τις 329 επιλέξιμες μελέτες που εντοπίστηκαν, οι 72 συμπεριλήφθηκαν στην ανασκόπηση. Τα ευρήματα από τη σχετική βιβλιογραφία υποστηρίζουν κυρίως μια στατιστικά σημαντική συσχέτιση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και της ΡΑ, αν και οι συγκεκριμένοι υποκείμενοι μηχανισμοί παραμένουν ελλιπώς κατανοητοί. Η ανασκόπηση αυτή παρουσιάζει αξιοσημείωτα πλεονεκτήματα, αλλά περιορίζεται από την έλλειψη πρόσβασης σε άλλες βάσεις δεδομένων και την απουσία δεύτερου ερευνητή. Παρά τους περιορισμούς, η παρούσα ανασκόπηση θέτει τις βάσεις για μελλοντική έρευνα, αναγνωρίζοντας τα συχνότερα εμπλεκόμενα βακτηριακά φύλα και εξάγοντας κοινά συμπεράσματα από τις περιλαμβανόμενες μελέτες. Τα αναφερόμενα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία του μικροβιώματος στις χρόνιες νόσους και συμβάλλουν σε μια βαθύτερη κατανόηση του ρόλου του στην παθογένεση της ΡΑ. Η περίπλοκη σύνδεση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και του ανοσοποιητικού συστήματος προσφέρει πολύτιμες ευκαιρίες για βελτίωση τόσο των διαγνωστικών όσο και των θεραπευτικών προσεγγίσεων στη ΡΑ.","Rheumatoid arthritis (RA) is a chronic autoimmune disease that primarily affects the joints and other extra-articular sites, with an incidence of 0.5%-1%, higher prevalence in females and most commonly occurring between ages 60 and 70.1,2 The human gastrointestinal (GI) tract is a dynamic ecosystem where microorganisms influence nutrient metabolism, immune signaling and pathogen resistance. Understanding these interactions is essential for exploring the gut microbiota’s role in RA and developing targeted therapies. This systematic literature review aims to address several key questions related to the role of the gut microbiota in the development and expression of RA, according to existing research findings. The objective is to explore how the gut (intestinal and oral) microbiota differs between RA patients and healthy individuals, as well as how it influences disease activity, key laboratory findings and response to treatment. Relevant and original research studies involving human subjects were included. The following studies were excluded: 1) reviews, 2) case reports, 3) research on animal models and 4) studies with insufficient data or lack of relevancy. A single database, PubMed, was used for the selection process and was last searched on the 3rd of January 2025. The selection process, data extraction and presentation of results were all done manually by a single reviewer. Of the 329 eligible studies identified, 72 were included in this review. Across the included literature, findings mostly support a statistically significant association between the gut microbiota and RA, although specific underlying mechanisms are still poorly understood. This review has notable strengths but is limited by the lack of access to other databases and the absence of a second reviewer. Despite its limitations, this review lays the foundation for future research by identifying the most commonly implicated bacterial phyla and drawing common conclusions across the included studies. The findings reported underscore the importance of the microbiota in chronic diseases and contribute to a deeper understanding of its role in RA pathogenesis. The intricate connection between the gut microbiota and the immune system presents valuable opportunities to improve both diagnostic and therapeutic approaches in RA."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["The role of gut microbiota in the development and expression of Rheumatoid Arthritis: A systematic literature review"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Θειοπούλου Δανάη-Χριστίνα","Theiopoulou Danai-Christina"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η ρευματοειδής αρθρίτιδα (ΡΑ) είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος που προσβάλλει κυρίως τις αρθρώσεις και άλλα εξωαρθρικές περιοχές, με επίπτωση 0,5%-1%, υψηλότερη συχνότητα στις γυναίκες και συχνότερη εμφάνιση μεταξύ των ηλικιών 60 και 70. Το ανθρώπινο γαστρεντερικό (ΓΕ) σύστημα αποτελεί ένα δυναμικό οικοσύστημα, όπου οι μικροοργανισμοί επηρεάζουν τον μεταβολισμό των θρεπτικών ουσιών, τη σηματοδότηση του ανοσοποιητικού συστήματος και την αντίσταση στους παθογόνους μικροοργανισμούς. Η κατανόηση αυτών των αλληλεπιδράσεων είναι ουσιώδης για τη διερεύνηση του ρόλου του μικροβιώματος του εντέρου στη ΡΑ και την ανάπτυξη στοχευμένων θεραπειών. Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας στοχεύει να απαντήσει σε βασικά ερωτήματα σχετικά με τον ρόλο του εντερικού μικροβιώματος στην ανάπτυξη και έκφραση της ΡΑ, σύμφωνα με τα υπάρχοντα ερευνητικά δεδομένα. Ο στόχος είναι να διερευνηθεί πώς το μικροβίωμα (εντερικό και στοματικό) διαφέρει μεταξύ ασθενών με ΡΑ και υγιών ατόμων, καθώς και πώς επηρεάζει τη δραστηριότητα της νόσου, τα βασικά εργαστηριακά ευρήματα και την απόκριση στη θεραπεία. Συμπεριλήφθηκαν σχετικές και πρωτότυπες ερευνητικές μελέτες σε ανθρώπους. Εξαιρέθηκαν: 1) ανασκοπήσεις, 2) περιπτώσεις μεμονωμένων ασθενών, 3) έρευνες σε ζωικά μοντέλα και 4) μελέτες με ανεπαρκή δεδομένα ή χωρίς σχετική συνάφεια. Χρησιμοποιήθηκε μία μόνο βάση δεδομένων, το PubMed, για τη διαδικασία επιλογής, η οποία πραγματοποιήθηκε τελευταία φορά στις 3 Ιανουαρίου 2025. Η επιλογή των μελετών, η εξαγωγή των δεδομένων και η παρουσίαση των αποτελεσμάτων πραγματοποιήθηκαν χειροκίνητα από έναν μόνο ερευνητή. Από τις 329 επιλέξιμες μελέτες που εντοπίστηκαν, οι 72 συμπεριλήφθηκαν στην ανασκόπηση. Τα ευρήματα από τη σχετική βιβλιογραφία υποστηρίζουν κυρίως μια στατιστικά σημαντική συσχέτιση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και της ΡΑ, αν και οι συγκεκριμένοι υποκείμενοι μηχανισμοί παραμένουν ελλιπώς κατανοητοί. Η ανασκόπηση αυτή παρουσιάζει αξιοσημείωτα πλεονεκτήματα, αλλά περιορίζεται από την έλλειψη πρόσβασης σε άλλες βάσεις δεδομένων και την απουσία δεύτερου ερευνητή. Παρά τους περιορισμούς, η παρούσα ανασκόπηση θέτει τις βάσεις για μελλοντική έρευνα, αναγνωρίζοντας τα συχνότερα εμπλεκόμενα βακτηριακά φύλα και εξάγοντας κοινά συμπεράσματα από τις περιλαμβανόμενες μελέτες. Τα αναφερόμενα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία του μικροβιώματος στις χρόνιες νόσους και συμβάλλουν σε μια βαθύτερη κατανόηση του ρόλου του στην παθογένεση της ΡΑ. Η περίπλοκη σύνδεση μεταξύ του εντερικού μικροβιώματος και του ανοσοποιητικού συστήματος προσφέρει πολύτιμες ευκαιρίες για βελτίωση τόσο των διαγνωστικών όσο και των θεραπευτικών προσεγγίσεων στη ΡΑ.","Rheumatoid arthritis (RA) is a chronic autoimmune disease that primarily affects the joints and other extra-articular sites, with an incidence of 0.5%-1%, higher prevalence in females and most commonly occurring between ages 60 and 70.1,2 The human gastrointestinal (GI) tract is a dynamic ecosystem where microorganisms influence nutrient metabolism, immune signaling and pathogen resistance. Understanding these interactions is essential for exploring the gut microbiota’s role in RA and developing targeted therapies. This systematic literature review aims to address several key questions related to the role of the gut microbiota in the development and expression of RA, according to existing research findings. The objective is to explore how the gut (intestinal and oral) microbiota differs between RA patients and healthy individuals, as well as how it influences disease activity, key laboratory findings and response to treatment. Relevant and original research studies involving human subjects were included. The following studies were excluded: 1) reviews, 2) case reports, 3) research on animal models and 4) studies with insufficient data or lack of relevancy. A single database, PubMed, was used for the selection process and was last searched on the 3rd of January 2025. The selection process, data extraction and presentation of results were all done manually by a single reviewer. Of the 329 eligible studies identified, 72 were included in this review. Across the included literature, findings mostly support a statistically significant association between the gut microbiota and RA, although specific underlying mechanisms are still poorly understood. This review has notable strengths but is limited by the lack of access to other databases and the absence of a second reviewer. Despite its limitations, this review lays the foundation for future research by identifying the most commonly implicated bacterial phyla and drawing common conclusions across the included studies. The findings reported underscore the importance of the microbiota in chronic diseases and contribute to a deeper understanding of its role in RA pathogenesis. The intricate connection between the gut microbiota and the immune system presents valuable opportunities to improve both diagnostic and therapeutic approaches in RA."],"dc:identifier":["uoadl:3477471","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3477471"],"dc:language":["English"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["The role of gut microbiota in the development and expression of Rheumatoid Arthritis: A systematic literature review"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:32:19Z"}