{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5301237"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5301237","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις και οδοντική υγειά στον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (ΣΕΛ)","abstract":"Εισαγωγή: Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) είναι μια πολυσυστηματική, χρόνια, φλεγμονώδης, αυτοάνοση νόσος με υποτροπιάζουσα πορεία και απειλητικές για τη ζωή εκδηλώσεις. Οι στοματικές εκδηλώσεις εμφανίζονται σε ποσοστό ως και 61,4% των ασθενών με ΣΕΛ και αποτελούν συχνά την πρώτη εκδήλωση, συνεπώς η αναγνώριση τους διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διάγνωση και τη θεραπεία της νόσου. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας ανασκόπησης είναι η διερεύνηση των εκδηλώσεων του ΣΕΛ και των επιπτώσεων της φαρμακευτικής αγωγής των παραπάνω ασθενών στη στοματοπροσωπική περιοχή καθώς και η ανάλυση της εξατομικευμένης οδοντιατρικής προσέγγισης που απαιτείται. Μεθοδολογία: Διεξήχθη αναζήτηση στη ηλεκτρονική βάση δεδομένων PubMed, σε άρθρα που δημοσιεύθηκαν στην αγγλική γλώσσα έως των Μάιο του 2025. Επιλέχθηκαν τα άρθρα που αφορούσαν τις εκδηλώσεις του ΣΕΛ αποκλειστικά στην στοματική και γναθοπροσωπική περιοχή. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα έδειξαν πως ο ΣΕΛ έχει αντίκτυπο σε πολλαπλούς τομείς της στοματικής και γναθοπροσωπικής περιοχής καθώς επηρεάζει τον στοματικό βλενογόννο (συνηθέστερα με την παρουσία στοματικών ελκών), το σάλιο (τροποποιώντας την ποσότητα και την ποιότητα του), τους σκληρούς οδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία τερηδόνας), τους περιοδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία ουλίτιδας – περιοδοντίτιδας) και την κροταφογναθική άρθρωση (αυξημένος επιπολασμός κρανιογναθικών διαταρραχών). Επιπλέον, η φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνουν οι ασθενείς με ΣΕΛ χρήζει ιδιαίτερης προσοχής καθώς συμβάλλει στην εμφάνιση ανεπιθύμητων ενεργειών στην στοματική κοιλότητα. Αντίστοιχα, η οδοντιατρική προσέγγιση οφείλει να είναι σε πλήρη συνεννόηση με τον θεράποντα ρευματολόγο για την αποφυγή αλληλεπίδρασης φαρμάκων και επιβάρυνσης οργάνων. Συμπεράσματα: Ο ΣΕΛ και οι στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις έχουν μία αμφίδρομη σχέση. Η στοματοπροσωπική συμμετοχή παίζει σημαντικό ρόλο στην πορεία της νόσου, τόσο για την διάγνωση όσο και για την θεραπεία. Αντίστοιχα, η ενεργότητα και η σοβαρότητα των εκδηλώσεων του ΣΕΛ, έχει μεγάλο αντίκτυπο στα συμπτώματα και στις παθήσεις που εμφανίζονται στην στοματογναθοπροσωπική περιοχή. Η διεπιστημονική προσέγγιση κρίνεται απαραίτητη στους συγκεκριμένους ασθενείς.","abstract_html":"Εισαγωγή: Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) είναι μια πολυσυστηματική, χρόνια, φλεγμονώδης, αυτοάνοση νόσος με υποτροπιάζουσα πορεία και απειλητικές για τη ζωή εκδηλώσεις. Οι στοματικές εκδηλώσεις εμφανίζονται σε ποσοστό ως και 61,4% των ασθενών με ΣΕΛ και αποτελούν συχνά την πρώτη εκδήλωση, συνεπώς η αναγνώριση τους διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διάγνωση και τη θεραπεία της νόσου. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας ανασκόπησης είναι η διερεύνηση των εκδηλώσεων του ΣΕΛ και των επιπτώσεων της φαρμακευτικής αγωγής των παραπάνω ασθενών στη στοματοπροσωπική περιοχή καθώς και η ανάλυση της εξατομικευμένης οδοντιατρικής προσέγγισης που απαιτείται. Μεθοδολογία: Διεξήχθη αναζήτηση στη ηλεκτρονική βάση δεδομένων PubMed, σε άρθρα που δημοσιεύθηκαν στην αγγλική γλώσσα έως των Μάιο του 2025. Επιλέχθηκαν τα άρθρα που αφορούσαν τις εκδηλώσεις του ΣΕΛ αποκλειστικά στην στοματική και γναθοπροσωπική περιοχή. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα έδειξαν πως ο ΣΕΛ έχει αντίκτυπο σε πολλαπλούς τομείς της στοματικής και γναθοπροσωπικής περιοχής καθώς επηρεάζει τον στοματικό βλενογόννο (συνηθέστερα με την παρουσία στοματικών ελκών), το σάλιο (τροποποιώντας την ποσότητα και την ποιότητα του), τους σκληρούς οδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία τερηδόνας), τους περιοδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία ουλίτιδας – περιοδοντίτιδας) και την κροταφογναθική άρθρωση (αυξημένος επιπολασμός κρανιογναθικών διαταρραχών). Επιπλέον, η φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνουν οι ασθενείς με ΣΕΛ χρήζει ιδιαίτερης προσοχής καθώς συμβάλλει στην εμφάνιση ανεπιθύμητων ενεργειών στην στοματική κοιλότητα. Αντίστοιχα, η οδοντιατρική προσέγγιση οφείλει να είναι σε πλήρη συνεννόηση με τον θεράποντα ρευματολόγο για την αποφυγή αλληλεπίδρασης φαρμάκων και επιβάρυνσης οργάνων. Συμπεράσματα: Ο ΣΕΛ και οι στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις έχουν μία αμφίδρομη σχέση. Η στοματοπροσωπική συμμετοχή παίζει σημαντικό ρόλο στην πορεία της νόσου, τόσο για την διάγνωση όσο και για την θεραπεία. Αντίστοιχα, η ενεργότητα και η σοβαρότητα των εκδηλώσεων του ΣΕΛ, έχει μεγάλο αντίκτυπο στα συμπτώματα και στις παθήσεις που εμφανίζονται στην στοματογναθοπροσωπική περιοχή. Η διεπιστημονική προσέγγιση κρίνεται απαραίτητη στους συγκεκριμένους ασθενείς.","abstract_has_math":false,"creators":["Τζωρτζάτου Κυριακή","Tzortzatou Kyriaki"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:37:27Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5301237"],"render_values":[{"text":"uoadl:5301237","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301237","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301237","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5301237","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Τζωρτζάτου Κυριακή","Tzortzatou Kyriaki"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5301237","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301237"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) είναι μια πολυσυστηματική, χρόνια, φλεγμονώδης, αυτοάνοση νόσος με υποτροπιάζουσα πορεία και απειλητικές για τη ζωή εκδηλώσεις. Οι στοματικές εκδηλώσεις εμφανίζονται σε ποσοστό ως και 61,4% των ασθενών με ΣΕΛ και αποτελούν συχνά την πρώτη εκδήλωση, συνεπώς η αναγνώριση τους διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διάγνωση και τη θεραπεία της νόσου. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας ανασκόπησης είναι η διερεύνηση των εκδηλώσεων του ΣΕΛ και των επιπτώσεων της φαρμακευτικής αγωγής των παραπάνω ασθενών στη στοματοπροσωπική περιοχή καθώς και η ανάλυση της εξατομικευμένης οδοντιατρικής προσέγγισης που απαιτείται. Μεθοδολογία: Διεξήχθη αναζήτηση στη ηλεκτρονική βάση δεδομένων PubMed, σε άρθρα που δημοσιεύθηκαν στην αγγλική γλώσσα έως των Μάιο του 2025. Επιλέχθηκαν τα άρθρα που αφορούσαν τις εκδηλώσεις του ΣΕΛ αποκλειστικά στην στοματική και γναθοπροσωπική περιοχή. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα έδειξαν πως ο ΣΕΛ έχει αντίκτυπο σε πολλαπλούς τομείς της στοματικής και γναθοπροσωπικής περιοχής καθώς επηρεάζει τον στοματικό βλενογόννο (συνηθέστερα με την παρουσία στοματικών ελκών), το σάλιο (τροποποιώντας την ποσότητα και την ποιότητα του), τους σκληρούς οδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία τερηδόνας), τους περιοδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία ουλίτιδας – περιοδοντίτιδας) και την κροταφογναθική άρθρωση (αυξημένος επιπολασμός κρανιογναθικών διαταρραχών). Επιπλέον, η φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνουν οι ασθενείς με ΣΕΛ χρήζει ιδιαίτερης προσοχής καθώς συμβάλλει στην εμφάνιση ανεπιθύμητων ενεργειών στην στοματική κοιλότητα. Αντίστοιχα, η οδοντιατρική προσέγγιση οφείλει να είναι σε πλήρη συνεννόηση με τον θεράποντα ρευματολόγο για την αποφυγή αλληλεπίδρασης φαρμάκων και επιβάρυνσης οργάνων. Συμπεράσματα: Ο ΣΕΛ και οι στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις έχουν μία αμφίδρομη σχέση. Η στοματοπροσωπική συμμετοχή παίζει σημαντικό ρόλο στην πορεία της νόσου, τόσο για την διάγνωση όσο και για την θεραπεία. Αντίστοιχα, η ενεργότητα και η σοβαρότητα των εκδηλώσεων του ΣΕΛ, έχει μεγάλο αντίκτυπο στα συμπτώματα και στις παθήσεις που εμφανίζονται στην στοματογναθοπροσωπική περιοχή. Η διεπιστημονική προσέγγιση κρίνεται απαραίτητη στους συγκεκριμένους ασθενείς.","Introduction: Systemic lupus erythematosus (SLE) is a multisystem, chronic, inflammatory, autoimmune disease with a relapsing course and life-threatening manifestations. Oral manifestations occur in up to 61.4% of patients with SLE and they usually are the first manifestation, so their recognition plays an important role in the diagnosis and treatment of the disease. Purpose: The purpose of this review is to investigate the manifestations of SLE and the effects of medication in the above patients on the orofacial area, as well as to analyze the individualized dental approach required. Methodology: A search was conducted in the online PubMed database, in articles published in English up to May 2025. Articles that concerned SLE manifestations exclusively in the oral and maxillofacial region were selected. Results: The results showed that SLE has an impact on multiple areas of the oral and maxillofacial region, as it affects the oral mucosa (most commonly with the presence of oral ulcers), saliva (modifying its quantity and quality), the hard dental tissues (increased presence of caries), the periodontal tissues (increased presence of gingivitis - periodontitis) and the temporomandibular joint (increased prevalence of craniomandibular disorders). Furthermore, the medication that patients with SLE receive requires special attention as it contributes to the occurrence of adverse reactions in the oral cavity. Accordingly, the dental approach must be in full consultation with the treating rheumatologist to avoid drug interactions and organ burden. Conclusions: SLE and orofacial manifestations have a bidirectional relationship. Orofacial involvement plays an important role in the course of the disease, both for diagnosis and treatment. Respectively, the activity and severity of SLE manifestations has a major impact on the symptoms and conditions that appear in the oromaxillofacial region. A multidisciplinary approach is considered essential in these patients."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις και οδοντική υγειά στον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (ΣΕΛ)"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Τζωρτζάτου Κυριακή","Tzortzatou Kyriaki"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Εισαγωγή: Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) είναι μια πολυσυστηματική, χρόνια, φλεγμονώδης, αυτοάνοση νόσος με υποτροπιάζουσα πορεία και απειλητικές για τη ζωή εκδηλώσεις. Οι στοματικές εκδηλώσεις εμφανίζονται σε ποσοστό ως και 61,4% των ασθενών με ΣΕΛ και αποτελούν συχνά την πρώτη εκδήλωση, συνεπώς η αναγνώριση τους διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διάγνωση και τη θεραπεία της νόσου. Σκοπός: Ο σκοπός της παρούσας ανασκόπησης είναι η διερεύνηση των εκδηλώσεων του ΣΕΛ και των επιπτώσεων της φαρμακευτικής αγωγής των παραπάνω ασθενών στη στοματοπροσωπική περιοχή καθώς και η ανάλυση της εξατομικευμένης οδοντιατρικής προσέγγισης που απαιτείται. Μεθοδολογία: Διεξήχθη αναζήτηση στη ηλεκτρονική βάση δεδομένων PubMed, σε άρθρα που δημοσιεύθηκαν στην αγγλική γλώσσα έως των Μάιο του 2025. Επιλέχθηκαν τα άρθρα που αφορούσαν τις εκδηλώσεις του ΣΕΛ αποκλειστικά στην στοματική και γναθοπροσωπική περιοχή. Αποτελέσματα: Τα αποτελέσματα έδειξαν πως ο ΣΕΛ έχει αντίκτυπο σε πολλαπλούς τομείς της στοματικής και γναθοπροσωπικής περιοχής καθώς επηρεάζει τον στοματικό βλενογόννο (συνηθέστερα με την παρουσία στοματικών ελκών), το σάλιο (τροποποιώντας την ποσότητα και την ποιότητα του), τους σκληρούς οδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία τερηδόνας), τους περιοδοντικούς ιστούς (αυξημένη παρουσία ουλίτιδας – περιοδοντίτιδας) και την κροταφογναθική άρθρωση (αυξημένος επιπολασμός κρανιογναθικών διαταρραχών). Επιπλέον, η φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνουν οι ασθενείς με ΣΕΛ χρήζει ιδιαίτερης προσοχής καθώς συμβάλλει στην εμφάνιση ανεπιθύμητων ενεργειών στην στοματική κοιλότητα. Αντίστοιχα, η οδοντιατρική προσέγγιση οφείλει να είναι σε πλήρη συνεννόηση με τον θεράποντα ρευματολόγο για την αποφυγή αλληλεπίδρασης φαρμάκων και επιβάρυνσης οργάνων. Συμπεράσματα: Ο ΣΕΛ και οι στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις έχουν μία αμφίδρομη σχέση. Η στοματοπροσωπική συμμετοχή παίζει σημαντικό ρόλο στην πορεία της νόσου, τόσο για την διάγνωση όσο και για την θεραπεία. Αντίστοιχα, η ενεργότητα και η σοβαρότητα των εκδηλώσεων του ΣΕΛ, έχει μεγάλο αντίκτυπο στα συμπτώματα και στις παθήσεις που εμφανίζονται στην στοματογναθοπροσωπική περιοχή. Η διεπιστημονική προσέγγιση κρίνεται απαραίτητη στους συγκεκριμένους ασθενείς.","Introduction: Systemic lupus erythematosus (SLE) is a multisystem, chronic, inflammatory, autoimmune disease with a relapsing course and life-threatening manifestations. Oral manifestations occur in up to 61.4% of patients with SLE and they usually are the first manifestation, so their recognition plays an important role in the diagnosis and treatment of the disease. Purpose: The purpose of this review is to investigate the manifestations of SLE and the effects of medication in the above patients on the orofacial area, as well as to analyze the individualized dental approach required. Methodology: A search was conducted in the online PubMed database, in articles published in English up to May 2025. Articles that concerned SLE manifestations exclusively in the oral and maxillofacial region were selected. Results: The results showed that SLE has an impact on multiple areas of the oral and maxillofacial region, as it affects the oral mucosa (most commonly with the presence of oral ulcers), saliva (modifying its quantity and quality), the hard dental tissues (increased presence of caries), the periodontal tissues (increased presence of gingivitis - periodontitis) and the temporomandibular joint (increased prevalence of craniomandibular disorders). Furthermore, the medication that patients with SLE receive requires special attention as it contributes to the occurrence of adverse reactions in the oral cavity. Accordingly, the dental approach must be in full consultation with the treating rheumatologist to avoid drug interactions and organ burden. Conclusions: SLE and orofacial manifestations have a bidirectional relationship. Orofacial involvement plays an important role in the course of the disease, both for diagnosis and treatment. Respectively, the activity and severity of SLE manifestations has a major impact on the symptoms and conditions that appear in the oromaxillofacial region. A multidisciplinary approach is considered essential in these patients."],"dc:identifier":["uoadl:5301237","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301237"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Στοματοπροσωπικές εκδηλώσεις και οδοντική υγειά στον συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (ΣΕΛ)"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:37:27Z"}