{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5301343"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5301343","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Οι Επιπτώσεις της Γήρανσης και η Ανάγκη Εξατομίκευσης της Φαρμακοθεραπείας σε Ηλικιωμένους","abstract":"Εισαγωγή: Η γήρανση είναι μία πολύπλοκη βιολογική διαδικασία που οδηγεί σε προοδευτικές φυσιολογικές, μεταβολικές και γνωστικές αλλαγές επηρεάζοντας σημαντικά την υγεία των ηλικιωμένων ατόμων. Αυτές οι αλλαγές επηρεάζουν τον μεταβολισμό των φαρμάκων, την ευαισθησία σε ασθένειες και την ανταπόκριση στη θεραπεία, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων φαρμακευτικών αντιδράσεων και αναποτελεσματικότητας της θεραπείας. Δεδομένου του αυξανόμενου παγκόσμιου ηλικιωμένου πληθυσμού, η ζήτηση για εξατομικευμένη φαρμακοθεραπεία αυξάνεται για την αντιμετώπιση της ετερογένειας της γήρανσης και τη βελτίωση της θεραπευτικής ακρίβειας. Οι παραδοσιακές προσεγγίσεις one-size-fits-all αποτυγχάνουν να λάβουν υπόψη τις ατομικές διαφορές στον μεταβολισμό των φαρμάκων, τις συννοσηρότητες και τη λειτουργική κατάσταση, οδηγώντας σε μη βέλτιστα αποτελέσματα για τους ασθενείς. Η παρούσα μελέτη διερευνά τις επιπτώσεις της γήρανσης σε διάφορα φυσιολογικά συστήματα και υπογραμμίζει την αναγκαιότητα της εξατομικευμένης ιατρικής στη φροντίδα των ηλικιωμένων, εστιάζοντας στα πλεονεκτήματα, τους τρέχοντες περιορισμούς και τις μελλοντικές προοπτικές της. Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε εκτενής βιβλιογραφική ανασκόπηση χρησιμοποιώντας τις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus, and Google Scholar για την εύρεση μελετών σχετικών με τη γήρανση, τη φαρμακοθεραπεία και την εξατομικευμένη ιατρική. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν κλινικές δοκιμές, συστηματικές ανασκοπήσεις και μελέτες παρατήρησης σχετικές με τον μεταβολισμό των φαρμάκων, τη γηριατρική ιατρική, τη φαρμακογονιδιωματική και τις σχετιζόμενες με την ηλικία αλλαγές. Μελέτες χωρίς ποσοτικά δεδομένα ή συνάφεια με τη φαρμακοθεραπεία των ηλικιωμένων αποκλείστηκαν. Η ανάλυση επικεντρώθηκε στις μεταβολές που σχετίζονται με την ηλικία σε βασικά συστήματα οργάνων (νεφρικό, ηπατικό, καρδιαγγειακό, ανοσοποιητικό και νευρικό σύστημα) και στην επίδρασή τους στον μεταβολισμό των φαρμάκων, στην εξέλιξη της νόσου και στην ανταπόκριση στη θεραπεία. Η ανασκόπηση εξέτασε επίσης τον ρόλο της φαρμακογονιδιωματικής, των στρατηγικών θεραπείας με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και των θεραπειών που βασίζονται σε βιοδείκτες στην ενίσχυση των εξατομικευμένων προσεγγίσεων στη φροντίδα των ηλικιωμένων. Αποτελέσματα: Τα ευρήματα δείχνουν ότι η γήρανση οδηγεί σε προοδευτική έκπτωση της λειτουργίας των οργάνων, η οποία επηρεάζει σημαντικά τον μεταβολισμό και την κάθαρση των φαρμάκων. Η νεφρική λειτουργία μειώνεται, ελαττώνοντας την απέκκριση των νεφρικά μεταβολιζόμενων φαρμάκων, οδηγώντας σε συσσώρευση τους και αυξημένο κίνδυνο τοξικότητας. Ομοίως, η ηπατική λειτουργία επιδεινώνεται, επηρεάζοντας τον μεταβολισμό της φάσης Ι (ένζυμα κυτοχρώματος P450), γεγονός που επιβραδύνει την κάθαρση και παρατείνει τον χρόνο ημιζωής των φαρμάκων. Οι καρδιαγγειακές μεταβολές, όπως η αρτηριακή δυσκαμψία και η μειωμένη καρδιακή παροχή, επηρεάζουν την κατανομή των φαρμάκων, ενώ η γήρανση του ανοσοποιητικού συστήματος (ανοσογήρανση) αυξάνει την ευαισθησία σε λοιμώξεις και μειώνει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Οι νευρολογικές αλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της γνωστικής έκπτωσης, επηρεάζουν τη συμμόρφωση με τα φάρμακα, καθιστώντας αναγκαία την απλοποίηση των δοσολογικών σχημάτων και την ενισχυμένη παρακολούθηση των ασθενών. Η μελέτη αναδεικνύει επίσης την πολυφαρμακία ως μείζονα ανησυχία, καθώς οι ηλικιωμένοι ασθενείς λαμβάνουν συχνά πολυάριθμα φάρμακα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών και αλληλεπιδράσεων μεταξύ φαρμάκων. Η εξατομικευμένη ιατρική, που ενσωματώνει τη φαρμακογονιδιωματική και τη διάγνωση βάσει βιοδεικτών, μπορεί να βελτιστοποιήσει τη δοσολογία, να ελαχιστοποιήσει την τοξικότητα και να βελτιώσει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα. Τα εργαλεία λήψης κλινικών αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη υπόσχονται την ανάλυση τεράστιων δεδομένων ασθενών για την προσαρμογή των θεραπειών με βάση γενετικούς, μεταβολικούς και φυσιολογικούς παράγοντες. Συζήτηση: Η εξατομικευμένη ιατρική παρέχει πολλά πλεονεκτήματα στη φροντίδα των ηλικιωμένων, συμπεριλαμβανομένης της ακριβούς επιλογής φαρμάκων, της βελτιστοποιημένης δοσολογίας και των μειωμένων ανεπιθύμητων ενεργειών, λαμβάνοντας υπόψη τις ατομικές γενετικές διαφορές και τις μεταβολικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία. Οι φαρμακογονιδιωματικές δοκιμές έχουν δείξει αποτελεσματικότητα στον εντοπισμό πολυμορφισμών του ενζύμου CYP450, επιτρέποντας προσαρμοσμένες συνταγές φαρμάκων. Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης και οι ψηφιακές τεχνολογίες υγείας ενισχύουν περαιτέρω τις εξατομικευμένες στρατηγικές θεραπείας με την πρόβλεψη της ανταπόκρισης στα φάρμακα και τη βελτίωση της συμμόρφωσης με τη φαρμακευτική αγωγή. Ωστόσο, διάφορες προκλήσεις εμποδίζουν την ευρεία εφαρμογή της εξατομικευμένης ιατρικής στη γηριατρική. Οι περιορισμένες κλινικές δοκιμές στη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα, το υψηλό κόστος των γενετικών εξετάσεων και οι περιορισμοί στις υποδομές υγειονομικής περίθαλψης δυσχεραίνουν την πρόσβαση στις θεραπείες ακριβείας. Επιπλέον, οι ηθικές ανησυχίες σχετικά με την ιδιωτικότητα των γενετικών δεδομένων και την ισότητα της υγειονομικής περίθαλψης παραμένουν άλυτες. Η μελλοντική έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί στην επέκταση των γηριατρικών φαρμακογονιδιωματικών βάσεων δεδομένων, στην ανάπτυξη εργαλείων υποστήριξης αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και στην προώθηση οικονομικά αποδοτικών στρατηγικών εξατομικευμένης θεραπείας για τη βελτίωση της φροντίδας των ηλικιωμένων. Συμπεράσματα: Η γήρανση παρουσιάζει μοναδικές φυσιολογικές προκλήσεις που καθιστούν αναγκαία τη στροφή από τις τυποποιημένες θεραπείες στην εξατομικευμένη ιατρική για τη βελτιστοποίηση των θεραπευτικών αποτελεσμάτων στα ηλικιωμένα άτομα. Αυτή η μελέτη υπογραμμίζει τον αντίκτυπο των μεταβολικών αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία, της πολυφαρμακευτικής, καθώς επίσης και της φαρμακογονιδιωματικής μεταβλητότητας στην αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια της θεραπείας. Η εξατομικευμένη ιατρική, μέσω της γενετικής σκιαγράφησης, των προσεγγίσεων που βασίζονται σε βιοδείκτες και των αναλυτικών μεθόδων που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη, διαθέτει σημαντικές δυνατότητες για την επανάσταση στη γηριατρική φαρμακοθεραπεία. Ωστόσο, η αντιμετώπιση των σημερινών περιορισμών, συμπεριλαμβανομένων των φραγμών κόστους, των κενών στις κλινικές δοκιμές και των ηθικών ανησυχιών, είναι ζωτικής σημασίας για την ενσωμάτωσή της στην κοινή υγειονομική περίθαλψη. Με την υιοθέτηση μιας ασθενοκεντρικής, βασισμένης στα δεδομένα προσέγγισης, η εξατομικευμένη ιατρική μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα ζωής, την ακρίβεια της θεραπείας και τα αποτελέσματα της υγείας στον αυξανόμενο ηλικιωμένο πληθυσμό.","abstract_html":"Εισαγωγή: Η γήρανση είναι μία πολύπλοκη βιολογική διαδικασία που οδηγεί σε προοδευτικές φυσιολογικές, μεταβολικές και γνωστικές αλλαγές επηρεάζοντας σημαντικά την υγεία των ηλικιωμένων ατόμων. Αυτές οι αλλαγές επηρεάζουν τον μεταβολισμό των φαρμάκων, την ευαισθησία σε ασθένειες και την ανταπόκριση στη θεραπεία, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων φαρμακευτικών αντιδράσεων και αναποτελεσματικότητας της θεραπείας. Δεδομένου του αυξανόμενου παγκόσμιου ηλικιωμένου πληθυσμού, η ζήτηση για εξατομικευμένη φαρμακοθεραπεία αυξάνεται για την αντιμετώπιση της ετερογένειας της γήρανσης και τη βελτίωση της θεραπευτικής ακρίβειας. Οι παραδοσιακές προσεγγίσεις one-size-fits-all αποτυγχάνουν να λάβουν υπόψη τις ατομικές διαφορές στον μεταβολισμό των φαρμάκων, τις συννοσηρότητες και τη λειτουργική κατάσταση, οδηγώντας σε μη βέλτιστα αποτελέσματα για τους ασθενείς. Η παρούσα μελέτη διερευνά τις επιπτώσεις της γήρανσης σε διάφορα φυσιολογικά συστήματα και υπογραμμίζει την αναγκαιότητα της εξατομικευμένης ιατρικής στη φροντίδα των ηλικιωμένων, εστιάζοντας στα πλεονεκτήματα, τους τρέχοντες περιορισμούς και τις μελλοντικές προοπτικές της. Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε εκτενής βιβλιογραφική ανασκόπηση χρησιμοποιώντας τις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus, and Google Scholar για την εύρεση μελετών σχετικών με τη γήρανση, τη φαρμακοθεραπεία και την εξατομικευμένη ιατρική. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν κλινικές δοκιμές, συστηματικές ανασκοπήσεις και μελέτες παρατήρησης σχετικές με τον μεταβολισμό των φαρμάκων, τη γηριατρική ιατρική, τη φαρμακογονιδιωματική και τις σχετιζόμενες με την ηλικία αλλαγές. Μελέτες χωρίς ποσοτικά δεδομένα ή συνάφεια με τη φαρμακοθεραπεία των ηλικιωμένων αποκλείστηκαν. Η ανάλυση επικεντρώθηκε στις μεταβολές που σχετίζονται με την ηλικία σε βασικά συστήματα οργάνων (νεφρικό, ηπατικό, καρδιαγγειακό, ανοσοποιητικό και νευρικό σύστημα) και στην επίδρασή τους στον μεταβολισμό των φαρμάκων, στην εξέλιξη της νόσου και στην ανταπόκριση στη θεραπεία. Η ανασκόπηση εξέτασε επίσης τον ρόλο της φαρμακογονιδιωματικής, των στρατηγικών θεραπείας με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και των θεραπειών που βασίζονται σε βιοδείκτες στην ενίσχυση των εξατομικευμένων προσεγγίσεων στη φροντίδα των ηλικιωμένων. Αποτελέσματα: Τα ευρήματα δείχνουν ότι η γήρανση οδηγεί σε προοδευτική έκπτωση της λειτουργίας των οργάνων, η οποία επηρεάζει σημαντικά τον μεταβολισμό και την κάθαρση των φαρμάκων. Η νεφρική λειτουργία μειώνεται, ελαττώνοντας την απέκκριση των νεφρικά μεταβολιζόμενων φαρμάκων, οδηγώντας σε συσσώρευση τους και αυξημένο κίνδυνο τοξικότητας. Ομοίως, η ηπατική λειτουργία επιδεινώνεται, επηρεάζοντας τον μεταβολισμό της φάσης Ι (ένζυμα κυτοχρώματος P450), γεγονός που επιβραδύνει την κάθαρση και παρατείνει τον χρόνο ημιζωής των φαρμάκων. Οι καρδιαγγειακές μεταβολές, όπως η αρτηριακή δυσκαμψία και η μειωμένη καρδιακή παροχή, επηρεάζουν την κατανομή των φαρμάκων, ενώ η γήρανση του ανοσοποιητικού συστήματος (ανοσογήρανση) αυξάνει την ευαισθησία σε λοιμώξεις και μειώνει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Οι νευρολογικές αλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της γνωστικής έκπτωσης, επηρεάζουν τη συμμόρφωση με τα φάρμακα, καθιστώντας αναγκαία την απλοποίηση των δοσολογικών σχημάτων και την ενισχυμένη παρακολούθηση των ασθενών. Η μελέτη αναδεικνύει επίσης την πολυφαρμακία ως μείζονα ανησυχία, καθώς οι ηλικιωμένοι ασθενείς λαμβάνουν συχνά πολυάριθμα φάρμακα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών και αλληλεπιδράσεων μεταξύ φαρμάκων. Η εξατομικευμένη ιατρική, που ενσωματώνει τη φαρμακογονιδιωματική και τη διάγνωση βάσει βιοδεικτών, μπορεί να βελτιστοποιήσει τη δοσολογία, να ελαχιστοποιήσει την τοξικότητα και να βελτιώσει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα. Τα εργαλεία λήψης κλινικών αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη υπόσχονται την ανάλυση τεράστιων δεδομένων ασθενών για την προσαρμογή των θεραπειών με βάση γενετικούς, μεταβολικούς και φυσιολογικούς παράγοντες. Συζήτηση: Η εξατομικευμένη ιατρική παρέχει πολλά πλεονεκτήματα στη φροντίδα των ηλικιωμένων, συμπεριλαμβανομένης της ακριβούς επιλογής φαρμάκων, της βελτιστοποιημένης δοσολογίας και των μειωμένων ανεπιθύμητων ενεργειών, λαμβάνοντας υπόψη τις ατομικές γενετικές διαφορές και τις μεταβολικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία. Οι φαρμακογονιδιωματικές δοκιμές έχουν δείξει αποτελεσματικότητα στον εντοπισμό πολυμορφισμών του ενζύμου CYP450, επιτρέποντας προσαρμοσμένες συνταγές φαρμάκων. Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης και οι ψηφιακές τεχνολογίες υγείας ενισχύουν περαιτέρω τις εξατομικευμένες στρατηγικές θεραπείας με την πρόβλεψη της ανταπόκρισης στα φάρμακα και τη βελτίωση της συμμόρφωσης με τη φαρμακευτική αγωγή. Ωστόσο, διάφορες προκλήσεις εμποδίζουν την ευρεία εφαρμογή της εξατομικευμένης ιατρικής στη γηριατρική. Οι περιορισμένες κλινικές δοκιμές στη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα, το υψηλό κόστος των γενετικών εξετάσεων και οι περιορισμοί στις υποδομές υγειονομικής περίθαλψης δυσχεραίνουν την πρόσβαση στις θεραπείες ακριβείας. Επιπλέον, οι ηθικές ανησυχίες σχετικά με την ιδιωτικότητα των γενετικών δεδομένων και την ισότητα της υγειονομικής περίθαλψης παραμένουν άλυτες. Η μελλοντική έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί στην επέκταση των γηριατρικών φαρμακογονιδιωματικών βάσεων δεδομένων, στην ανάπτυξη εργαλείων υποστήριξης αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και στην προώθηση οικονομικά αποδοτικών στρατηγικών εξατομικευμένης θεραπείας για τη βελτίωση της φροντίδας των ηλικιωμένων. Συμπεράσματα: Η γήρανση παρουσιάζει μοναδικές φυσιολογικές προκλήσεις που καθιστούν αναγκαία τη στροφή από τις τυποποιημένες θεραπείες στην εξατομικευμένη ιατρική για τη βελτιστοποίηση των θεραπευτικών αποτελεσμάτων στα ηλικιωμένα άτομα. Αυτή η μελέτη υπογραμμίζει τον αντίκτυπο των μεταβολικών αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία, της πολυφαρμακευτικής, καθώς επίσης και της φαρμακογονιδιωματικής μεταβλητότητας στην αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια της θεραπείας. Η εξατομικευμένη ιατρική, μέσω της γενετικής σκιαγράφησης, των προσεγγίσεων που βασίζονται σε βιοδείκτες και των αναλυτικών μεθόδων που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη, διαθέτει σημαντικές δυνατότητες για την επανάσταση στη γηριατρική φαρμακοθεραπεία. Ωστόσο, η αντιμετώπιση των σημερινών περιορισμών, συμπεριλαμβανομένων των φραγμών κόστους, των κενών στις κλινικές δοκιμές και των ηθικών ανησυχιών, είναι ζωτικής σημασίας για την ενσωμάτωσή της στην κοινή υγειονομική περίθαλψη. Με την υιοθέτηση μιας ασθενοκεντρικής, βασισμένης στα δεδομένα προσέγγισης, η εξατομικευμένη ιατρική μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα ζωής, την ακρίβεια της θεραπείας και τα αποτελέσματα της υγείας στον αυξανόμενο ηλικιωμένο πληθυσμό.","abstract_has_math":false,"creators":["ΚΑΡΑΠΑΠΑ ΕΛΛΗ","KARAPAPA ELLI"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:37:27Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5301343"],"render_values":[{"text":"uoadl:5301343","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301343","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301343","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5301343","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΚΑΡΑΠΑΠΑ ΕΛΛΗ","KARAPAPA ELLI"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5301343","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301343"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Εισαγωγή: Η γήρανση είναι μία πολύπλοκη βιολογική διαδικασία που οδηγεί σε προοδευτικές φυσιολογικές, μεταβολικές και γνωστικές αλλαγές επηρεάζοντας σημαντικά την υγεία των ηλικιωμένων ατόμων. Αυτές οι αλλαγές επηρεάζουν τον μεταβολισμό των φαρμάκων, την ευαισθησία σε ασθένειες και την ανταπόκριση στη θεραπεία, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων φαρμακευτικών αντιδράσεων και αναποτελεσματικότητας της θεραπείας. Δεδομένου του αυξανόμενου παγκόσμιου ηλικιωμένου πληθυσμού, η ζήτηση για εξατομικευμένη φαρμακοθεραπεία αυξάνεται για την αντιμετώπιση της ετερογένειας της γήρανσης και τη βελτίωση της θεραπευτικής ακρίβειας. Οι παραδοσιακές προσεγγίσεις one-size-fits-all αποτυγχάνουν να λάβουν υπόψη τις ατομικές διαφορές στον μεταβολισμό των φαρμάκων, τις συννοσηρότητες και τη λειτουργική κατάσταση, οδηγώντας σε μη βέλτιστα αποτελέσματα για τους ασθενείς. Η παρούσα μελέτη διερευνά τις επιπτώσεις της γήρανσης σε διάφορα φυσιολογικά συστήματα και υπογραμμίζει την αναγκαιότητα της εξατομικευμένης ιατρικής στη φροντίδα των ηλικιωμένων, εστιάζοντας στα πλεονεκτήματα, τους τρέχοντες περιορισμούς και τις μελλοντικές προοπτικές της. Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε εκτενής βιβλιογραφική ανασκόπηση χρησιμοποιώντας τις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus, and Google Scholar για την εύρεση μελετών σχετικών με τη γήρανση, τη φαρμακοθεραπεία και την εξατομικευμένη ιατρική. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν κλινικές δοκιμές, συστηματικές ανασκοπήσεις και μελέτες παρατήρησης σχετικές με τον μεταβολισμό των φαρμάκων, τη γηριατρική ιατρική, τη φαρμακογονιδιωματική και τις σχετιζόμενες με την ηλικία αλλαγές. Μελέτες χωρίς ποσοτικά δεδομένα ή συνάφεια με τη φαρμακοθεραπεία των ηλικιωμένων αποκλείστηκαν. Η ανάλυση επικεντρώθηκε στις μεταβολές που σχετίζονται με την ηλικία σε βασικά συστήματα οργάνων (νεφρικό, ηπατικό, καρδιαγγειακό, ανοσοποιητικό και νευρικό σύστημα) και στην επίδρασή τους στον μεταβολισμό των φαρμάκων, στην εξέλιξη της νόσου και στην ανταπόκριση στη θεραπεία. Η ανασκόπηση εξέτασε επίσης τον ρόλο της φαρμακογονιδιωματικής, των στρατηγικών θεραπείας με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και των θεραπειών που βασίζονται σε βιοδείκτες στην ενίσχυση των εξατομικευμένων προσεγγίσεων στη φροντίδα των ηλικιωμένων. Αποτελέσματα: Τα ευρήματα δείχνουν ότι η γήρανση οδηγεί σε προοδευτική έκπτωση της λειτουργίας των οργάνων, η οποία επηρεάζει σημαντικά τον μεταβολισμό και την κάθαρση των φαρμάκων. Η νεφρική λειτουργία μειώνεται, ελαττώνοντας την απέκκριση των νεφρικά μεταβολιζόμενων φαρμάκων, οδηγώντας σε συσσώρευση τους και αυξημένο κίνδυνο τοξικότητας. Ομοίως, η ηπατική λειτουργία επιδεινώνεται, επηρεάζοντας τον μεταβολισμό της φάσης Ι (ένζυμα κυτοχρώματος P450), γεγονός που επιβραδύνει την κάθαρση και παρατείνει τον χρόνο ημιζωής των φαρμάκων. Οι καρδιαγγειακές μεταβολές, όπως η αρτηριακή δυσκαμψία και η μειωμένη καρδιακή παροχή, επηρεάζουν την κατανομή των φαρμάκων, ενώ η γήρανση του ανοσοποιητικού συστήματος (ανοσογήρανση) αυξάνει την ευαισθησία σε λοιμώξεις και μειώνει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Οι νευρολογικές αλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της γνωστικής έκπτωσης, επηρεάζουν τη συμμόρφωση με τα φάρμακα, καθιστώντας αναγκαία την απλοποίηση των δοσολογικών σχημάτων και την ενισχυμένη παρακολούθηση των ασθενών. Η μελέτη αναδεικνύει επίσης την πολυφαρμακία ως μείζονα ανησυχία, καθώς οι ηλικιωμένοι ασθενείς λαμβάνουν συχνά πολυάριθμα φάρμακα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών και αλληλεπιδράσεων μεταξύ φαρμάκων. Η εξατομικευμένη ιατρική, που ενσωματώνει τη φαρμακογονιδιωματική και τη διάγνωση βάσει βιοδεικτών, μπορεί να βελτιστοποιήσει τη δοσολογία, να ελαχιστοποιήσει την τοξικότητα και να βελτιώσει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα. Τα εργαλεία λήψης κλινικών αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη υπόσχονται την ανάλυση τεράστιων δεδομένων ασθενών για την προσαρμογή των θεραπειών με βάση γενετικούς, μεταβολικούς και φυσιολογικούς παράγοντες. Συζήτηση: Η εξατομικευμένη ιατρική παρέχει πολλά πλεονεκτήματα στη φροντίδα των ηλικιωμένων, συμπεριλαμβανομένης της ακριβούς επιλογής φαρμάκων, της βελτιστοποιημένης δοσολογίας και των μειωμένων ανεπιθύμητων ενεργειών, λαμβάνοντας υπόψη τις ατομικές γενετικές διαφορές και τις μεταβολικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία. Οι φαρμακογονιδιωματικές δοκιμές έχουν δείξει αποτελεσματικότητα στον εντοπισμό πολυμορφισμών του ενζύμου CYP450, επιτρέποντας προσαρμοσμένες συνταγές φαρμάκων. Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης και οι ψηφιακές τεχνολογίες υγείας ενισχύουν περαιτέρω τις εξατομικευμένες στρατηγικές θεραπείας με την πρόβλεψη της ανταπόκρισης στα φάρμακα και τη βελτίωση της συμμόρφωσης με τη φαρμακευτική αγωγή. Ωστόσο, διάφορες προκλήσεις εμποδίζουν την ευρεία εφαρμογή της εξατομικευμένης ιατρικής στη γηριατρική. Οι περιορισμένες κλινικές δοκιμές στη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα, το υψηλό κόστος των γενετικών εξετάσεων και οι περιορισμοί στις υποδομές υγειονομικής περίθαλψης δυσχεραίνουν την πρόσβαση στις θεραπείες ακριβείας. Επιπλέον, οι ηθικές ανησυχίες σχετικά με την ιδιωτικότητα των γενετικών δεδομένων και την ισότητα της υγειονομικής περίθαλψης παραμένουν άλυτες. Η μελλοντική έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί στην επέκταση των γηριατρικών φαρμακογονιδιωματικών βάσεων δεδομένων, στην ανάπτυξη εργαλείων υποστήριξης αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και στην προώθηση οικονομικά αποδοτικών στρατηγικών εξατομικευμένης θεραπείας για τη βελτίωση της φροντίδας των ηλικιωμένων. Συμπεράσματα: Η γήρανση παρουσιάζει μοναδικές φυσιολογικές προκλήσεις που καθιστούν αναγκαία τη στροφή από τις τυποποιημένες θεραπείες στην εξατομικευμένη ιατρική για τη βελτιστοποίηση των θεραπευτικών αποτελεσμάτων στα ηλικιωμένα άτομα. Αυτή η μελέτη υπογραμμίζει τον αντίκτυπο των μεταβολικών αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία, της πολυφαρμακευτικής, καθώς επίσης και της φαρμακογονιδιωματικής μεταβλητότητας στην αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια της θεραπείας. Η εξατομικευμένη ιατρική, μέσω της γενετικής σκιαγράφησης, των προσεγγίσεων που βασίζονται σε βιοδείκτες και των αναλυτικών μεθόδων που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη, διαθέτει σημαντικές δυνατότητες για την επανάσταση στη γηριατρική φαρμακοθεραπεία. Ωστόσο, η αντιμετώπιση των σημερινών περιορισμών, συμπεριλαμβανομένων των φραγμών κόστους, των κενών στις κλινικές δοκιμές και των ηθικών ανησυχιών, είναι ζωτικής σημασίας για την ενσωμάτωσή της στην κοινή υγειονομική περίθαλψη. Με την υιοθέτηση μιας ασθενοκεντρικής, βασισμένης στα δεδομένα προσέγγισης, η εξατομικευμένη ιατρική μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα ζωής, την ακρίβεια της θεραπείας και τα αποτελέσματα της υγείας στον αυξανόμενο ηλικιωμένο πληθυσμό.","Introduction: Aging is a complex biological process that leads to progressive physiological, metabolic, and cognitive changes, significantly impacting health outcomes in elderly individuals. These changes affect drug metabolism, disease susceptibility, and treatment response, increasing the risk of adverse drug reactions and treatment inefficacy. Given the growing global elderly population, the demand for personalized pharmacotherapy is rising to address the heterogeneity of aging and improve therapeutic precision. Traditional one-size-fits-all approaches fail to consider the individualized variations in drug metabolism, comorbidities, and functional status, leading to suboptimal patient outcomes. This study explores the effects of aging on various physiological systems and underscores the necessity of personalized medicine in elderly care, focusing on its advantages, current limitations, and future prospects. Methods: A comprehensive literature review was conducted using PubMed, Scopus, and Google Scholar databases to identify relevant studies on aging, pharmacotherapy, and personalized medicine. Inclusion criteria encompassed clinical trials, systematic reviews, and observational studies related to drug metabolism, geriatric medicine, pharmacogenomics, and age-related physiological changes. Studies without quantitative data or lacking relevance to elderly pharmacotherapy were excluded. The analysis focused on age-related changes in key organ systems (renal, hepatic, cardiovascular, immune, and nervous systems) and their influence on drug metabolism, disease progression, and treatment responses. The review also examined the role of pharmacogenomics, AI-driven treatment strategies, and biomarker-based therapies in enhancing personalized approaches to elderly care. Results: The findings indicate that aging leads to progressive declines in organ function, which significantly alter drug metabolism and clearance. Renal function declines, reducing the excretion of renally metabolized drugs, leading to drug accumulation and increased toxicity risks. Similarly, hepatic function deteriorates, affecting Phase I metabolism (cytochrome P450 enzymes), which slows drug clearance and prolongs drug half-life. Cardiovascular changes, such as arterial stiffness and reduced cardiac output, impair drug distribution, while immune system aging (immunosenescence) increases susceptibility to infections and reduces vaccine efficacy. Neurological changes, including cognitive decline, impact medication adherence, necessitating simplified dosing regimens and enhanced patient monitoring. The study also highlights polypharmacy as a major concern, with elderly patients frequently taking multiple medications, increasing the risk of drug-drug interactions and adverse effects. Personalized medicine, integrating pharmacogenomics and biomarker-based diagnostics, can optimize dosing, minimize toxicity, and improve therapeutic efficacy. AI-driven clinical decision-making tools show promise in analyzing vast patient data to tailor treatments based on genetic, metabolic, and physiological factors. Discussion: Personalized medicine provides several advantages in elderly care, including precise drug selection, optimized dosing, and reduced adverse reactions by accounting for individual genetic variations and age-related metabolic changes. Pharmacogenomic testing has shown efficacy in identifying CYP450 enzyme polymorphisms, allowing for tailored drug prescriptions. Machine learning models and digital health technologies further enhance individualized treatment strategies by predicting drug responses and improving medication adherence. However, several challenges hinder the widespread implementation of personalized medicine in geriatrics. Limited geriatric clinical trials, high costs of genetic testing, and healthcare infrastructure limitations restrict access to precision treatments. Additionally, ethical concerns regarding genetic data privacy and healthcare equity remain unresolved. Future research should focus on expanding geriatric pharmacogenomics databases, developing AI-based decision-support tools, and promoting cost-effective precision medicine strategies to enhance elderly care. Conclusion: Aging presents unique physiological challenges that necessitate a shift from standardized treatments to personalized medicine to optimize therapeutic outcomes in elderly individuals. This study underscores the impact of age-related metabolic changes, polypharmacy, and pharmacogenomic variability on treatment efficacy and safety. Personalized medicine, through genetic profiling, biomarker-based approaches, and AI-driven analytics, holds significant potential in revolutionizing geriatric pharmacotherapy. However, addressing current limitations, including cost barriers, clinical trial gaps, and ethical concerns, is crucial for its integration into mainstream healthcare. By adopting a patient-centered, data-driven approach, personalized medicine can enhance quality of life, treatment precision, and health outcomes in the growing elderly population."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Οι Επιπτώσεις της Γήρανσης και η Ανάγκη Εξατομίκευσης της Φαρμακοθεραπείας σε Ηλικιωμένους"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΚΑΡΑΠΑΠΑ ΕΛΛΗ","KARAPAPA ELLI"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Εισαγωγή: Η γήρανση είναι μία πολύπλοκη βιολογική διαδικασία που οδηγεί σε προοδευτικές φυσιολογικές, μεταβολικές και γνωστικές αλλαγές επηρεάζοντας σημαντικά την υγεία των ηλικιωμένων ατόμων. Αυτές οι αλλαγές επηρεάζουν τον μεταβολισμό των φαρμάκων, την ευαισθησία σε ασθένειες και την ανταπόκριση στη θεραπεία, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων φαρμακευτικών αντιδράσεων και αναποτελεσματικότητας της θεραπείας. Δεδομένου του αυξανόμενου παγκόσμιου ηλικιωμένου πληθυσμού, η ζήτηση για εξατομικευμένη φαρμακοθεραπεία αυξάνεται για την αντιμετώπιση της ετερογένειας της γήρανσης και τη βελτίωση της θεραπευτικής ακρίβειας. Οι παραδοσιακές προσεγγίσεις one-size-fits-all αποτυγχάνουν να λάβουν υπόψη τις ατομικές διαφορές στον μεταβολισμό των φαρμάκων, τις συννοσηρότητες και τη λειτουργική κατάσταση, οδηγώντας σε μη βέλτιστα αποτελέσματα για τους ασθενείς. Η παρούσα μελέτη διερευνά τις επιπτώσεις της γήρανσης σε διάφορα φυσιολογικά συστήματα και υπογραμμίζει την αναγκαιότητα της εξατομικευμένης ιατρικής στη φροντίδα των ηλικιωμένων, εστιάζοντας στα πλεονεκτήματα, τους τρέχοντες περιορισμούς και τις μελλοντικές προοπτικές της. Μέθοδοι: Πραγματοποιήθηκε εκτενής βιβλιογραφική ανασκόπηση χρησιμοποιώντας τις βάσεις δεδομένων PubMed, Scopus, and Google Scholar για την εύρεση μελετών σχετικών με τη γήρανση, τη φαρμακοθεραπεία και την εξατομικευμένη ιατρική. Τα κριτήρια ένταξης περιλάμβαναν κλινικές δοκιμές, συστηματικές ανασκοπήσεις και μελέτες παρατήρησης σχετικές με τον μεταβολισμό των φαρμάκων, τη γηριατρική ιατρική, τη φαρμακογονιδιωματική και τις σχετιζόμενες με την ηλικία αλλαγές. Μελέτες χωρίς ποσοτικά δεδομένα ή συνάφεια με τη φαρμακοθεραπεία των ηλικιωμένων αποκλείστηκαν. Η ανάλυση επικεντρώθηκε στις μεταβολές που σχετίζονται με την ηλικία σε βασικά συστήματα οργάνων (νεφρικό, ηπατικό, καρδιαγγειακό, ανοσοποιητικό και νευρικό σύστημα) και στην επίδρασή τους στον μεταβολισμό των φαρμάκων, στην εξέλιξη της νόσου και στην ανταπόκριση στη θεραπεία. Η ανασκόπηση εξέτασε επίσης τον ρόλο της φαρμακογονιδιωματικής, των στρατηγικών θεραπείας με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και των θεραπειών που βασίζονται σε βιοδείκτες στην ενίσχυση των εξατομικευμένων προσεγγίσεων στη φροντίδα των ηλικιωμένων. Αποτελέσματα: Τα ευρήματα δείχνουν ότι η γήρανση οδηγεί σε προοδευτική έκπτωση της λειτουργίας των οργάνων, η οποία επηρεάζει σημαντικά τον μεταβολισμό και την κάθαρση των φαρμάκων. Η νεφρική λειτουργία μειώνεται, ελαττώνοντας την απέκκριση των νεφρικά μεταβολιζόμενων φαρμάκων, οδηγώντας σε συσσώρευση τους και αυξημένο κίνδυνο τοξικότητας. Ομοίως, η ηπατική λειτουργία επιδεινώνεται, επηρεάζοντας τον μεταβολισμό της φάσης Ι (ένζυμα κυτοχρώματος P450), γεγονός που επιβραδύνει την κάθαρση και παρατείνει τον χρόνο ημιζωής των φαρμάκων. Οι καρδιαγγειακές μεταβολές, όπως η αρτηριακή δυσκαμψία και η μειωμένη καρδιακή παροχή, επηρεάζουν την κατανομή των φαρμάκων, ενώ η γήρανση του ανοσοποιητικού συστήματος (ανοσογήρανση) αυξάνει την ευαισθησία σε λοιμώξεις και μειώνει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Οι νευρολογικές αλλαγές, συμπεριλαμβανομένης της γνωστικής έκπτωσης, επηρεάζουν τη συμμόρφωση με τα φάρμακα, καθιστώντας αναγκαία την απλοποίηση των δοσολογικών σχημάτων και την ενισχυμένη παρακολούθηση των ασθενών. Η μελέτη αναδεικνύει επίσης την πολυφαρμακία ως μείζονα ανησυχία, καθώς οι ηλικιωμένοι ασθενείς λαμβάνουν συχνά πολυάριθμα φάρμακα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών και αλληλεπιδράσεων μεταξύ φαρμάκων. Η εξατομικευμένη ιατρική, που ενσωματώνει τη φαρμακογονιδιωματική και τη διάγνωση βάσει βιοδεικτών, μπορεί να βελτιστοποιήσει τη δοσολογία, να ελαχιστοποιήσει την τοξικότητα και να βελτιώσει τη θεραπευτική αποτελεσματικότητα. Τα εργαλεία λήψης κλινικών αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη υπόσχονται την ανάλυση τεράστιων δεδομένων ασθενών για την προσαρμογή των θεραπειών με βάση γενετικούς, μεταβολικούς και φυσιολογικούς παράγοντες. Συζήτηση: Η εξατομικευμένη ιατρική παρέχει πολλά πλεονεκτήματα στη φροντίδα των ηλικιωμένων, συμπεριλαμβανομένης της ακριβούς επιλογής φαρμάκων, της βελτιστοποιημένης δοσολογίας και των μειωμένων ανεπιθύμητων ενεργειών, λαμβάνοντας υπόψη τις ατομικές γενετικές διαφορές και τις μεταβολικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία. Οι φαρμακογονιδιωματικές δοκιμές έχουν δείξει αποτελεσματικότητα στον εντοπισμό πολυμορφισμών του ενζύμου CYP450, επιτρέποντας προσαρμοσμένες συνταγές φαρμάκων. Τα μοντέλα μηχανικής μάθησης και οι ψηφιακές τεχνολογίες υγείας ενισχύουν περαιτέρω τις εξατομικευμένες στρατηγικές θεραπείας με την πρόβλεψη της ανταπόκρισης στα φάρμακα και τη βελτίωση της συμμόρφωσης με τη φαρμακευτική αγωγή. Ωστόσο, διάφορες προκλήσεις εμποδίζουν την ευρεία εφαρμογή της εξατομικευμένης ιατρικής στη γηριατρική. Οι περιορισμένες κλινικές δοκιμές στη συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα, το υψηλό κόστος των γενετικών εξετάσεων και οι περιορισμοί στις υποδομές υγειονομικής περίθαλψης δυσχεραίνουν την πρόσβαση στις θεραπείες ακριβείας. Επιπλέον, οι ηθικές ανησυχίες σχετικά με την ιδιωτικότητα των γενετικών δεδομένων και την ισότητα της υγειονομικής περίθαλψης παραμένουν άλυτες. Η μελλοντική έρευνα θα πρέπει να επικεντρωθεί στην επέκταση των γηριατρικών φαρμακογονιδιωματικών βάσεων δεδομένων, στην ανάπτυξη εργαλείων υποστήριξης αποφάσεων με βάση την τεχνητή νοημοσύνη και στην προώθηση οικονομικά αποδοτικών στρατηγικών εξατομικευμένης θεραπείας για τη βελτίωση της φροντίδας των ηλικιωμένων. Συμπεράσματα: Η γήρανση παρουσιάζει μοναδικές φυσιολογικές προκλήσεις που καθιστούν αναγκαία τη στροφή από τις τυποποιημένες θεραπείες στην εξατομικευμένη ιατρική για τη βελτιστοποίηση των θεραπευτικών αποτελεσμάτων στα ηλικιωμένα άτομα. Αυτή η μελέτη υπογραμμίζει τον αντίκτυπο των μεταβολικών αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία, της πολυφαρμακευτικής, καθώς επίσης και της φαρμακογονιδιωματικής μεταβλητότητας στην αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια της θεραπείας. Η εξατομικευμένη ιατρική, μέσω της γενετικής σκιαγράφησης, των προσεγγίσεων που βασίζονται σε βιοδείκτες και των αναλυτικών μεθόδων που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη, διαθέτει σημαντικές δυνατότητες για την επανάσταση στη γηριατρική φαρμακοθεραπεία. Ωστόσο, η αντιμετώπιση των σημερινών περιορισμών, συμπεριλαμβανομένων των φραγμών κόστους, των κενών στις κλινικές δοκιμές και των ηθικών ανησυχιών, είναι ζωτικής σημασίας για την ενσωμάτωσή της στην κοινή υγειονομική περίθαλψη. Με την υιοθέτηση μιας ασθενοκεντρικής, βασισμένης στα δεδομένα προσέγγισης, η εξατομικευμένη ιατρική μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα ζωής, την ακρίβεια της θεραπείας και τα αποτελέσματα της υγείας στον αυξανόμενο ηλικιωμένο πληθυσμό.","Introduction: Aging is a complex biological process that leads to progressive physiological, metabolic, and cognitive changes, significantly impacting health outcomes in elderly individuals. These changes affect drug metabolism, disease susceptibility, and treatment response, increasing the risk of adverse drug reactions and treatment inefficacy. Given the growing global elderly population, the demand for personalized pharmacotherapy is rising to address the heterogeneity of aging and improve therapeutic precision. Traditional one-size-fits-all approaches fail to consider the individualized variations in drug metabolism, comorbidities, and functional status, leading to suboptimal patient outcomes. This study explores the effects of aging on various physiological systems and underscores the necessity of personalized medicine in elderly care, focusing on its advantages, current limitations, and future prospects. Methods: A comprehensive literature review was conducted using PubMed, Scopus, and Google Scholar databases to identify relevant studies on aging, pharmacotherapy, and personalized medicine. Inclusion criteria encompassed clinical trials, systematic reviews, and observational studies related to drug metabolism, geriatric medicine, pharmacogenomics, and age-related physiological changes. Studies without quantitative data or lacking relevance to elderly pharmacotherapy were excluded. The analysis focused on age-related changes in key organ systems (renal, hepatic, cardiovascular, immune, and nervous systems) and their influence on drug metabolism, disease progression, and treatment responses. The review also examined the role of pharmacogenomics, AI-driven treatment strategies, and biomarker-based therapies in enhancing personalized approaches to elderly care. Results: The findings indicate that aging leads to progressive declines in organ function, which significantly alter drug metabolism and clearance. Renal function declines, reducing the excretion of renally metabolized drugs, leading to drug accumulation and increased toxicity risks. Similarly, hepatic function deteriorates, affecting Phase I metabolism (cytochrome P450 enzymes), which slows drug clearance and prolongs drug half-life. Cardiovascular changes, such as arterial stiffness and reduced cardiac output, impair drug distribution, while immune system aging (immunosenescence) increases susceptibility to infections and reduces vaccine efficacy. Neurological changes, including cognitive decline, impact medication adherence, necessitating simplified dosing regimens and enhanced patient monitoring. The study also highlights polypharmacy as a major concern, with elderly patients frequently taking multiple medications, increasing the risk of drug-drug interactions and adverse effects. Personalized medicine, integrating pharmacogenomics and biomarker-based diagnostics, can optimize dosing, minimize toxicity, and improve therapeutic efficacy. AI-driven clinical decision-making tools show promise in analyzing vast patient data to tailor treatments based on genetic, metabolic, and physiological factors. Discussion: Personalized medicine provides several advantages in elderly care, including precise drug selection, optimized dosing, and reduced adverse reactions by accounting for individual genetic variations and age-related metabolic changes. Pharmacogenomic testing has shown efficacy in identifying CYP450 enzyme polymorphisms, allowing for tailored drug prescriptions. Machine learning models and digital health technologies further enhance individualized treatment strategies by predicting drug responses and improving medication adherence. However, several challenges hinder the widespread implementation of personalized medicine in geriatrics. Limited geriatric clinical trials, high costs of genetic testing, and healthcare infrastructure limitations restrict access to precision treatments. Additionally, ethical concerns regarding genetic data privacy and healthcare equity remain unresolved. Future research should focus on expanding geriatric pharmacogenomics databases, developing AI-based decision-support tools, and promoting cost-effective precision medicine strategies to enhance elderly care. Conclusion: Aging presents unique physiological challenges that necessitate a shift from standardized treatments to personalized medicine to optimize therapeutic outcomes in elderly individuals. This study underscores the impact of age-related metabolic changes, polypharmacy, and pharmacogenomic variability on treatment efficacy and safety. Personalized medicine, through genetic profiling, biomarker-based approaches, and AI-driven analytics, holds significant potential in revolutionizing geriatric pharmacotherapy. However, addressing current limitations, including cost barriers, clinical trial gaps, and ethical concerns, is crucial for its integration into mainstream healthcare. By adopting a patient-centered, data-driven approach, personalized medicine can enhance quality of life, treatment precision, and health outcomes in the growing elderly population."],"dc:identifier":["uoadl:5301343","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301343"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Οι Επιπτώσεις της Γήρανσης και η Ανάγκη Εξατομίκευσης της Φαρμακοθεραπείας σε Ηλικιωμένους"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:37:27Z"}