{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5301579"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5301579","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Μοτίβα πόνου στην οσφυαλγία και καθορισμός στόχων νευροτροποίησης","abstract":"Η χρόνια οσφυαλγία αποτελεί μία απο τις πιό συχνές και κοστοβόρες αιτίες πόνου. Υπολογίζεται ότι περίπου ένας στους πέντε ενήλικες υποφέρει από χρόνια οσφυαλγία, δηλαδή παγκοσμίως πάνω από 575 εκατομμύρια άτομα έχουν τα συμπτώματα της πάθησης (Lamer, 2017). Η χρόνια οσφυαλγία έχει σημαντικό κόστος για τους ασφαλιστικούς φορείς, καθώς επιβαρύνονται με το κόστος των φυσικοθεραπειών, υπηρεσιών νοσηλείας, την κάλυψη συνταγογραφημένων φαρμάκων και των πιθανών επεμβατικών μεθόδων θεραπείας, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει και το έμμεσο κόστος της απώλειας παραγωγικότητας καθώς τα άτομα που πάσχουν από χρόνια οσφυαλγία συχνά μένουν εκτός εργασίας για μεγάλα χρονικά διαστήματα (Li et al., 2024). Ο πονος στην οσφυϊκή μοίρα μπορεί να συνοδεύεται από επίπονους τεταμένους μύες ή δυσκαμψία, συμπτώματα που εντοπίζονται συνήθως στο κάτω όριο του θωρακικού κλωβού , δηλαδή κάτω από τη 12η πλευρά, μέχρι τα όρια των γλουτιαίων πτυχών, με ή χωρίς αναφερόμενη ισχιαλγία» (Kreiner et al., 2020). Σχεδόν όλοι οι άνθρωποι αναφέρουν ένα σύντομο, οξύ επεισόδιο πόνου στην μέση κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Αν και οι περισσότεροι αναρρώνουν πλήρως, κάποιοι εξ αυτών θα περάσουν στο στάδιο της χρονιότητας, με κυμαινόμενο ή επίμονο πόνο χαμηλής ή μέτριας έντασης, με περιόδους έξαρσης και υφέσης (Vlaeyen et al., 2018). Όταν ο πόνος στην περιοχή επιμένει για >3 μήνες, πλέον δεν θεωρείται σύμπτωμα, αλλά ξεχωριστική κλινική οντότητα ή διαταραχή που τροφοδοτείται από παράγοντες που μπορεί να είναι διαφορετικοί από τα αίτια που πυροδότησαν το αρχικό επεισόδιο. Η χρόνια οσφυαλγία σε αρκετές περιπτώσεις συνδέεται με κάποιο βαθμό λειτουργικής ανικανότητας και μπορεί να επηρεάσει την Ποιότητα Ζωής του ατομου, που πάσχει από αυτήν. Συχνά, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα δεν εμφανίζεται μεμονωμένα, αλλά αναφέρεται σε συνδυασμό με πόνο σε άλλες περιοχές του σώματος. Όπως γίνεται κατανοητό, η παρουσία πόνου και σε άλλα σημεία του σώματος, αυξάνει την λειτουργική ανικανότητα του ατόμου και η γενικότερη κατάσταση μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στην εμφάνιση συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους (Vlaeyen et al., 2018). Στην μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με οσφυαλγία ο πόνος χαρακτηρίζεται ως μη ειδικός, καθως υποκείμενη παθολογία ή συγκεκριμένος παράγοντας εμφάνισης δεν μπορεί να εντοπιστεί (Hartvigsen et al., 2018). Παλαιότερα, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα θεωρούνταν αποτέλεσμα τραυματισμού, αλλά πλέον αυτό το μοντέλο θεωρείται υπεραπλουστευμένο: η συσχέτιση μεταξύ των δομικών εκφυλιστικών αλλαγών και παθολογίας της σπονδυλικής στήλης είναι μέτρια, ενώ παθολογικά ευρήματα εντοπίζονται και ασυμπτωματικά άτομα. Το νεότερο βιοψυχοκοινωνικό μοντέλο της χρόνιας οσφυαλγίας προτείνει την ύπαρξη βιολογικών παραγόντων που αλληλεπιδρούν με παράγοντες κινδύνουν και πιθανόν να συμβάλλουν στην ανάπτυξη της πάθησης. Οι μη βιολογικοί παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν αρνητικές γνωσίες και προσδοκίες σχετικά με τον πόνο, συναισθηματικές αντιδράσεις, συμπεριφορές κατά του πόνου, αντιλήψεις για την σχέση πόνου, υγείας και εργασίας, αλλά και κοινωνικά εμπόδια. Στην 11η έκδοση της Διεθνούς Ταξινόμησης των Ασθενειών (International Classification of Diseases/ ICD), ο διαγνωστικός κωδικός για την χρόνια οσφυλαγία μπαίνει κάτω από την ομπρέλα μίας νέας οντότητας, του «χρόνιου πρωτοπαθούς πόνου» (Treede et al., 2019). Χρόνιος πρωτοπαθής πόνος ορίζεται ως πόνος σε τουλάχιστον μία ανατομική περιοχή, που επιμένει ή υποτροπιάζει για > 3 μήνες και ο οποίος συνδέεται με σημαντική συναισθηματική δυσφορία ή λειτουργική αναπηρία και δεν μπορεί να εξηγηθεί άπο άλλη πάθηση που προκαλεί χρόνιο πόνο (Nicholas et al., 2019)[]. Δυστυχώς, η θεραπεία του χρόνιου οσφυϊκού πόνου μπορεί να είναι αρκετά δύσκολή και ανθεκτική σε πολλές παρεμβάσεις. Η αναδυόμενη και πολλά υποσχόμενη μέθοδος της νευροτροποποίησης, η οποία επιδρά απευθείας πάνω στον νευρικό ιστό, τροποποιώντας την δραστηριότητά του, μέσω ηλεκτρικών ή φαρμακευτικών παραγόντων που δρουν τοπικά, έχει ήδη δείξει ικανοποιητικά δείγματα αποτελεσματικότητας για την θεραπεία πολλών δύσκολων νευρολογικών παθήσεων. Η νευροτροποποίηση περιλαμβάνει τις νευροδιεγερτικές μεθόδους, αλλά μπορεί επίσης να πραγματοποιηθεί χρησιμοποιώντας φαρμακευτική αγωγή, απευθείας στην περιοχή- στόχο, μειώνοντας έτσι την απαιτούμενη δόση φαρμάκου για αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, καθώς και τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες. Τύποι νευροτροποποίησης, όπως η διέγερση του νωτιαίου μυελού (Spinal Cord Stimulation/ SCS), έχουν δοκιμαστεί τις τελευταίες δεκαετίες για να βοηθήσουν στην θεραπεία της δυσίατης οσφυαλγίας. Από τότε που δοκιμάστηκε η πρώτη SCS, σε κλινικό περιβάλλον, η μέθοδος συνεχώς κερδίζει έδαφος, λόγω της κλινικής ασφάλειάς και της αποτελεσματικότητά της (Deer et al., 2020). Η διέγερση του νωτιαίου μυελού αποτελεί πλέον μία ευρέως αποδεκτή μορφή θεραπείας για τον χρόνιο νευροπαθητικό πόνο και είναι η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη θεραπεια νευροτροποποίησης για την θεραπεία του χρόνιου πόνου. Η χρήση της νευροτροποποίησης για τη θεραπεία της χρόνιας οσφυαλγίας συνεχώς εξελίσσεται και λόγω μιας πληθώρας πρόσφατων τεχνολογικών εξελίξεων και εξελίξεων στα υλικά, συμπεριλαμβανομένου του προγραμματισμού (π.χ. νέα μοτίβα κυματομορφής και μεταβολές στις παραμέτρους προγραμματισμού και στην παροχή ενέργειας), νέων νευρικών στόχων και βελτιωμένης τοποθέτησης των καλωδίων- η νευροτροποποίηση έχει βελτιώσει την ικανότητά της να αντιμετωπίζει την οσφυαλγία χωρίς ριζιτική συνδρομή. (Palmer et al., 2019; Provenzano et al., 2021). Στην παρούσα αφηγηματική ανασκόπηση θα γίνει μία συστηματική προσπάθεια παρουσίασης των σύγχρονων φαρμακολογικών, μη φαρμακολογικών και νευροτροποιητικών μεθόδων διαχείρισης της χρόνιας οσφυαλγίας, με έμφαση στις τελευταίες.","abstract_html":"Η χρόνια οσφυαλγία αποτελεί μία απο τις πιό συχνές και κοστοβόρες αιτίες πόνου. Υπολογίζεται ότι περίπου ένας στους πέντε ενήλικες υποφέρει από χρόνια οσφυαλγία, δηλαδή παγκοσμίως πάνω από 575 εκατομμύρια άτομα έχουν τα συμπτώματα της πάθησης (Lamer, 2017). Η χρόνια οσφυαλγία έχει σημαντικό κόστος για τους ασφαλιστικούς φορείς, καθώς επιβαρύνονται με το κόστος των φυσικοθεραπειών, υπηρεσιών νοσηλείας, την κάλυψη συνταγογραφημένων φαρμάκων και των πιθανών επεμβατικών μεθόδων θεραπείας, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει και το έμμεσο κόστος της απώλειας παραγωγικότητας καθώς τα άτομα που πάσχουν από χρόνια οσφυαλγία συχνά μένουν εκτός εργασίας για μεγάλα χρονικά διαστήματα (Li et al., 2024). Ο πονος στην οσφυϊκή μοίρα μπορεί να συνοδεύεται από επίπονους τεταμένους μύες ή δυσκαμψία, συμπτώματα που εντοπίζονται συνήθως στο κάτω όριο του θωρακικού κλωβού , δηλαδή κάτω από τη 12η πλευρά, μέχρι τα όρια των γλουτιαίων πτυχών, με ή χωρίς αναφερόμενη ισχιαλγία» (Kreiner et al., 2020). Σχεδόν όλοι οι άνθρωποι αναφέρουν ένα σύντομο, οξύ επεισόδιο πόνου στην μέση κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Αν και οι περισσότεροι αναρρώνουν πλήρως, κάποιοι εξ αυτών θα περάσουν στο στάδιο της χρονιότητας, με κυμαινόμενο ή επίμονο πόνο χαμηλής ή μέτριας έντασης, με περιόδους έξαρσης και υφέσης (Vlaeyen et al., 2018). Όταν ο πόνος στην περιοχή επιμένει για &gt;3 μήνες, πλέον δεν θεωρείται σύμπτωμα, αλλά ξεχωριστική κλινική οντότητα ή διαταραχή που τροφοδοτείται από παράγοντες που μπορεί να είναι διαφορετικοί από τα αίτια που πυροδότησαν το αρχικό επεισόδιο. Η χρόνια οσφυαλγία σε αρκετές περιπτώσεις συνδέεται με κάποιο βαθμό λειτουργικής ανικανότητας και μπορεί να επηρεάσει την Ποιότητα Ζωής του ατομου, που πάσχει από αυτήν. Συχνά, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα δεν εμφανίζεται μεμονωμένα, αλλά αναφέρεται σε συνδυασμό με πόνο σε άλλες περιοχές του σώματος. Όπως γίνεται κατανοητό, η παρουσία πόνου και σε άλλα σημεία του σώματος, αυξάνει την λειτουργική ανικανότητα του ατόμου και η γενικότερη κατάσταση μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στην εμφάνιση συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους (Vlaeyen et al., 2018). Στην μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με οσφυαλγία ο πόνος χαρακτηρίζεται ως μη ειδικός, καθως υποκείμενη παθολογία ή συγκεκριμένος παράγοντας εμφάνισης δεν μπορεί να εντοπιστεί (Hartvigsen et al., 2018). Παλαιότερα, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα θεωρούνταν αποτέλεσμα τραυματισμού, αλλά πλέον αυτό το μοντέλο θεωρείται υπεραπλουστευμένο: η συσχέτιση μεταξύ των δομικών εκφυλιστικών αλλαγών και παθολογίας της σπονδυλικής στήλης είναι μέτρια, ενώ παθολογικά ευρήματα εντοπίζονται και ασυμπτωματικά άτομα. Το νεότερο βιοψυχοκοινωνικό μοντέλο της χρόνιας οσφυαλγίας προτείνει την ύπαρξη βιολογικών παραγόντων που αλληλεπιδρούν με παράγοντες κινδύνουν και πιθανόν να συμβάλλουν στην ανάπτυξη της πάθησης. Οι μη βιολογικοί παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν αρνητικές γνωσίες και προσδοκίες σχετικά με τον πόνο, συναισθηματικές αντιδράσεις, συμπεριφορές κατά του πόνου, αντιλήψεις για την σχέση πόνου, υγείας και εργασίας, αλλά και κοινωνικά εμπόδια. Στην 11η έκδοση της Διεθνούς Ταξινόμησης των Ασθενειών (International Classification of Diseases/ ICD), ο διαγνωστικός κωδικός για την χρόνια οσφυλαγία μπαίνει κάτω από την ομπρέλα μίας νέας οντότητας, του «χρόνιου πρωτοπαθούς πόνου» (Treede et al., 2019). Χρόνιος πρωτοπαθής πόνος ορίζεται ως πόνος σε τουλάχιστον μία ανατομική περιοχή, που επιμένει ή υποτροπιάζει για &gt; 3 μήνες και ο οποίος συνδέεται με σημαντική συναισθηματική δυσφορία ή λειτουργική αναπηρία και δεν μπορεί να εξηγηθεί άπο άλλη πάθηση που προκαλεί χρόνιο πόνο (Nicholas et al., 2019)[]. Δυστυχώς, η θεραπεία του χρόνιου οσφυϊκού πόνου μπορεί να είναι αρκετά δύσκολή και ανθεκτική σε πολλές παρεμβάσεις. Η αναδυόμενη και πολλά υποσχόμενη μέθοδος της νευροτροποποίησης, η οποία επιδρά απευθείας πάνω στον νευρικό ιστό, τροποποιώντας την δραστηριότητά του, μέσω ηλεκτρικών ή φαρμακευτικών παραγόντων που δρουν τοπικά, έχει ήδη δείξει ικανοποιητικά δείγματα αποτελεσματικότητας για την θεραπεία πολλών δύσκολων νευρολογικών παθήσεων. Η νευροτροποποίηση περιλαμβάνει τις νευροδιεγερτικές μεθόδους, αλλά μπορεί επίσης να πραγματοποιηθεί χρησιμοποιώντας φαρμακευτική αγωγή, απευθείας στην περιοχή- στόχο, μειώνοντας έτσι την απαιτούμενη δόση φαρμάκου για αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, καθώς και τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες. Τύποι νευροτροποποίησης, όπως η διέγερση του νωτιαίου μυελού (Spinal Cord Stimulation/ SCS), έχουν δοκιμαστεί τις τελευταίες δεκαετίες για να βοηθήσουν στην θεραπεία της δυσίατης οσφυαλγίας. Από τότε που δοκιμάστηκε η πρώτη SCS, σε κλινικό περιβάλλον, η μέθοδος συνεχώς κερδίζει έδαφος, λόγω της κλινικής ασφάλειάς και της αποτελεσματικότητά της (Deer et al., 2020). Η διέγερση του νωτιαίου μυελού αποτελεί πλέον μία ευρέως αποδεκτή μορφή θεραπείας για τον χρόνιο νευροπαθητικό πόνο και είναι η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη θεραπεια νευροτροποποίησης για την θεραπεία του χρόνιου πόνου. Η χρήση της νευροτροποποίησης για τη θεραπεία της χρόνιας οσφυαλγίας συνεχώς εξελίσσεται και λόγω μιας πληθώρας πρόσφατων τεχνολογικών εξελίξεων και εξελίξεων στα υλικά, συμπεριλαμβανομένου του προγραμματισμού (π.χ. νέα μοτίβα κυματομορφής και μεταβολές στις παραμέτρους προγραμματισμού και στην παροχή ενέργειας), νέων νευρικών στόχων και βελτιωμένης τοποθέτησης των καλωδίων- η νευροτροποποίηση έχει βελτιώσει την ικανότητά της να αντιμετωπίζει την οσφυαλγία χωρίς ριζιτική συνδρομή. (Palmer et al., 2019; Provenzano et al., 2021). Στην παρούσα αφηγηματική ανασκόπηση θα γίνει μία συστηματική προσπάθεια παρουσίασης των σύγχρονων φαρμακολογικών, μη φαρμακολογικών και νευροτροποιητικών μεθόδων διαχείρισης της χρόνιας οσφυαλγίας, με έμφαση στις τελευταίες.","abstract_has_math":false,"creators":["Πέιος Δημήτριος","Peios Dimitrios"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:37:27Z","subjects":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5301579"],"render_values":[{"text":"uoadl:5301579","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301579","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301579","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5301579","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Πέιος Δημήτριος","Peios Dimitrios"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5301579","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301579"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η χρόνια οσφυαλγία αποτελεί μία απο τις πιό συχνές και κοστοβόρες αιτίες πόνου. Υπολογίζεται ότι περίπου ένας στους πέντε ενήλικες υποφέρει από χρόνια οσφυαλγία, δηλαδή παγκοσμίως πάνω από 575 εκατομμύρια άτομα έχουν τα συμπτώματα της πάθησης (Lamer, 2017). Η χρόνια οσφυαλγία έχει σημαντικό κόστος για τους ασφαλιστικούς φορείς, καθώς επιβαρύνονται με το κόστος των φυσικοθεραπειών, υπηρεσιών νοσηλείας, την κάλυψη συνταγογραφημένων φαρμάκων και των πιθανών επεμβατικών μεθόδων θεραπείας, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει και το έμμεσο κόστος της απώλειας παραγωγικότητας καθώς τα άτομα που πάσχουν από χρόνια οσφυαλγία συχνά μένουν εκτός εργασίας για μεγάλα χρονικά διαστήματα (Li et al., 2024). Ο πονος στην οσφυϊκή μοίρα μπορεί να συνοδεύεται από επίπονους τεταμένους μύες ή δυσκαμψία, συμπτώματα που εντοπίζονται συνήθως στο κάτω όριο του θωρακικού κλωβού , δηλαδή κάτω από τη 12η πλευρά, μέχρι τα όρια των γλουτιαίων πτυχών, με ή χωρίς αναφερόμενη ισχιαλγία» (Kreiner et al., 2020). Σχεδόν όλοι οι άνθρωποι αναφέρουν ένα σύντομο, οξύ επεισόδιο πόνου στην μέση κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Αν και οι περισσότεροι αναρρώνουν πλήρως, κάποιοι εξ αυτών θα περάσουν στο στάδιο της χρονιότητας, με κυμαινόμενο ή επίμονο πόνο χαμηλής ή μέτριας έντασης, με περιόδους έξαρσης και υφέσης (Vlaeyen et al., 2018). Όταν ο πόνος στην περιοχή επιμένει για >3 μήνες, πλέον δεν θεωρείται σύμπτωμα, αλλά ξεχωριστική κλινική οντότητα ή διαταραχή που τροφοδοτείται από παράγοντες που μπορεί να είναι διαφορετικοί από τα αίτια που πυροδότησαν το αρχικό επεισόδιο. Η χρόνια οσφυαλγία σε αρκετές περιπτώσεις συνδέεται με κάποιο βαθμό λειτουργικής ανικανότητας και μπορεί να επηρεάσει την Ποιότητα Ζωής του ατομου, που πάσχει από αυτήν. Συχνά, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα δεν εμφανίζεται μεμονωμένα, αλλά αναφέρεται σε συνδυασμό με πόνο σε άλλες περιοχές του σώματος. Όπως γίνεται κατανοητό, η παρουσία πόνου και σε άλλα σημεία του σώματος, αυξάνει την λειτουργική ανικανότητα του ατόμου και η γενικότερη κατάσταση μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στην εμφάνιση συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους (Vlaeyen et al., 2018). Στην μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με οσφυαλγία ο πόνος χαρακτηρίζεται ως μη ειδικός, καθως υποκείμενη παθολογία ή συγκεκριμένος παράγοντας εμφάνισης δεν μπορεί να εντοπιστεί (Hartvigsen et al., 2018). Παλαιότερα, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα θεωρούνταν αποτέλεσμα τραυματισμού, αλλά πλέον αυτό το μοντέλο θεωρείται υπεραπλουστευμένο: η συσχέτιση μεταξύ των δομικών εκφυλιστικών αλλαγών και παθολογίας της σπονδυλικής στήλης είναι μέτρια, ενώ παθολογικά ευρήματα εντοπίζονται και ασυμπτωματικά άτομα. Το νεότερο βιοψυχοκοινωνικό μοντέλο της χρόνιας οσφυαλγίας προτείνει την ύπαρξη βιολογικών παραγόντων που αλληλεπιδρούν με παράγοντες κινδύνουν και πιθανόν να συμβάλλουν στην ανάπτυξη της πάθησης. Οι μη βιολογικοί παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν αρνητικές γνωσίες και προσδοκίες σχετικά με τον πόνο, συναισθηματικές αντιδράσεις, συμπεριφορές κατά του πόνου, αντιλήψεις για την σχέση πόνου, υγείας και εργασίας, αλλά και κοινωνικά εμπόδια. Στην 11η έκδοση της Διεθνούς Ταξινόμησης των Ασθενειών (International Classification of Diseases/ ICD), ο διαγνωστικός κωδικός για την χρόνια οσφυλαγία μπαίνει κάτω από την ομπρέλα μίας νέας οντότητας, του «χρόνιου πρωτοπαθούς πόνου» (Treede et al., 2019). Χρόνιος πρωτοπαθής πόνος ορίζεται ως πόνος σε τουλάχιστον μία ανατομική περιοχή, που επιμένει ή υποτροπιάζει για > 3 μήνες και ο οποίος συνδέεται με σημαντική συναισθηματική δυσφορία ή λειτουργική αναπηρία και δεν μπορεί να εξηγηθεί άπο άλλη πάθηση που προκαλεί χρόνιο πόνο (Nicholas et al., 2019)[]. Δυστυχώς, η θεραπεία του χρόνιου οσφυϊκού πόνου μπορεί να είναι αρκετά δύσκολή και ανθεκτική σε πολλές παρεμβάσεις. Η αναδυόμενη και πολλά υποσχόμενη μέθοδος της νευροτροποποίησης, η οποία επιδρά απευθείας πάνω στον νευρικό ιστό, τροποποιώντας την δραστηριότητά του, μέσω ηλεκτρικών ή φαρμακευτικών παραγόντων που δρουν τοπικά, έχει ήδη δείξει ικανοποιητικά δείγματα αποτελεσματικότητας για την θεραπεία πολλών δύσκολων νευρολογικών παθήσεων. Η νευροτροποποίηση περιλαμβάνει τις νευροδιεγερτικές μεθόδους, αλλά μπορεί επίσης να πραγματοποιηθεί χρησιμοποιώντας φαρμακευτική αγωγή, απευθείας στην περιοχή- στόχο, μειώνοντας έτσι την απαιτούμενη δόση φαρμάκου για αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, καθώς και τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες. Τύποι νευροτροποποίησης, όπως η διέγερση του νωτιαίου μυελού (Spinal Cord Stimulation/ SCS), έχουν δοκιμαστεί τις τελευταίες δεκαετίες για να βοηθήσουν στην θεραπεία της δυσίατης οσφυαλγίας. Από τότε που δοκιμάστηκε η πρώτη SCS, σε κλινικό περιβάλλον, η μέθοδος συνεχώς κερδίζει έδαφος, λόγω της κλινικής ασφάλειάς και της αποτελεσματικότητά της (Deer et al., 2020). Η διέγερση του νωτιαίου μυελού αποτελεί πλέον μία ευρέως αποδεκτή μορφή θεραπείας για τον χρόνιο νευροπαθητικό πόνο και είναι η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη θεραπεια νευροτροποποίησης για την θεραπεία του χρόνιου πόνου. Η χρήση της νευροτροποποίησης για τη θεραπεία της χρόνιας οσφυαλγίας συνεχώς εξελίσσεται και λόγω μιας πληθώρας πρόσφατων τεχνολογικών εξελίξεων και εξελίξεων στα υλικά, συμπεριλαμβανομένου του προγραμματισμού (π.χ. νέα μοτίβα κυματομορφής και μεταβολές στις παραμέτρους προγραμματισμού και στην παροχή ενέργειας), νέων νευρικών στόχων και βελτιωμένης τοποθέτησης των καλωδίων- η νευροτροποποίηση έχει βελτιώσει την ικανότητά της να αντιμετωπίζει την οσφυαλγία χωρίς ριζιτική συνδρομή. (Palmer et al., 2019; Provenzano et al., 2021). Στην παρούσα αφηγηματική ανασκόπηση θα γίνει μία συστηματική προσπάθεια παρουσίασης των σύγχρονων φαρμακολογικών, μη φαρμακολογικών και νευροτροποιητικών μεθόδων διαχείρισης της χρόνιας οσφυαλγίας, με έμφαση στις τελευταίες.","Chronic low back pain is one of the most common and costly causes of pain. It is estimated that about one in five adults suffers from chronic low back pain, meaning that globally over 575 million people have symptoms of the condition (Lamer,2017). Chronic low back pain has significant costs for insurers, as they are burdened with the costs of physiotherapy, hospital services, the coverage of prescribed medications, and potential invasive treatment methods, while at the same time there are also the indirect costs of lost productivity, as individuals suffering from chronic low back pain often remain off work for long periods (Li et al., 2024). The pain in the lumbar region may be accompanied by painful, tense muscles or stiffness, symptoms that are usually located at the lower limit of the thoracic cage, that is, below the 12th rib, up to the limits of the gluteal folds, with or without referred sciatica (Kreiner et al., 2020). Almost everyone reports a brief, acute episode of back pain during their lifetime. Although most recover completely, some will move into the stage of chronicity, with varying or persistent low to moderate intensity pain, accompanied by episodes of exacerbation and remission (Vlaeyen et al., 2018). When pain in the area persists for more than 3 months, it is no longer considered a symptom, but rather a distinct clinical entity or disorder fueled by factors that may be different from those that triggered the initial episode. Chronic low back pain, in several cases, is associated with some degree of functional disability and may affect the Quality of Life of the individual suffering from it. Often, pain in the lumbar region does not occur in isolation but is reported in combination with pain in other areas of the body. As is understood, the presence of pain in other parts of the body increases the functional incapacity of the individual, and the overall condition can even lead to the emergence of symptoms of depression and anxiety (Vlaeyen et al., 2018). In the vast majority of patients with low back pain, the pain is characterized as non-specific, as no underlying pathology or specific factor for its occurrence can be identified (Hartvigsen et al., 2018). In the past, low back pain was considered a result of injury, but this model is now seen as overly simplistic: the correlation between structural degenerative changes and spinal pathology is moderate, while pathological findings are also identified in asymptomatic individuals. The newer biopsychosocial model of chronic low back pain proposes the existence of biological factors that interact with risk factors and may contribute to the development of the condition. Non-biological risk factors include negative cognitions and expectations regarding pain, emotional reactions, pain-related behaviors, perceptions of the relationship between pain, health, and work, as well as social barriers. In the 11th edition of the International Classification of Diseases (ICD), the diagnostic code for chronic low back pain falls under the umbrella of a new entity, \"chronic primary pain\" (Treede et al., 2019). Chronic primary pain is defined as pain in at least one anatomical area that persists or recurs for more than 3 months and is associated with significant emotional distress or functional impairment, and cannot be explained by another condition that causes chronic pain (Nicholas et al., 2019). Unfortunately, the treatment of chronic low back pain can be quite difficult and resistant to many interventions. The emerging and promising method of neuromodulation, which acts directly on the neural tissue by modifying its activity through electrical or pharmaceutical agents that act locally, has already shown satisfactory signs of effectiveness for the treatment of many difficult neurological conditions. Neuromodulation includes neurostimulation methods but can also be performed using pharmaceutical treatment directly at the target area, thereby reducing the required dose of medication to address symptoms as well as the potential side effects. Types of neurostimulation, such as spinal cord stimulation (SCS), have been tested over the past few decades to help in the treatment of chronic low back pain. Since the first SCS was tested in a clinical setting, the method has continuously gained ground due to its clinical safety and effectiveness (Deer et al., 2020). Spinal cord stimulation is now a widely accepted form of treatment for chronic neuropathic pain and is the most commonly used neuromodulation therapy for the treatment of chronic pain. The use of neurostimulation for the treatment of chronic low back pain is continuously evolving due to a plethora of recent technological developments and advancements, including programming (e.g., new waveform patterns and changes in programming parameters and energy delivery), new nerve targets, and improved lead placement - neuromodulation has enhanced its ability to address low back pain without surgical intervention. (Palmer et al., 2019; Provenzano et al.,2021). This narrative review will systematically attempt to present the modern pharmacological, non-pharmacological, and neurostimulation methods for managing chronic low back pain, with an emphasis on the latest advancements."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Μοτίβα πόνου στην οσφυαλγία και καθορισμός στόχων νευροτροποίησης"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Πέιος Δημήτριος","Peios Dimitrios"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η χρόνια οσφυαλγία αποτελεί μία απο τις πιό συχνές και κοστοβόρες αιτίες πόνου. Υπολογίζεται ότι περίπου ένας στους πέντε ενήλικες υποφέρει από χρόνια οσφυαλγία, δηλαδή παγκοσμίως πάνω από 575 εκατομμύρια άτομα έχουν τα συμπτώματα της πάθησης (Lamer, 2017). Η χρόνια οσφυαλγία έχει σημαντικό κόστος για τους ασφαλιστικούς φορείς, καθώς επιβαρύνονται με το κόστος των φυσικοθεραπειών, υπηρεσιών νοσηλείας, την κάλυψη συνταγογραφημένων φαρμάκων και των πιθανών επεμβατικών μεθόδων θεραπείας, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει και το έμμεσο κόστος της απώλειας παραγωγικότητας καθώς τα άτομα που πάσχουν από χρόνια οσφυαλγία συχνά μένουν εκτός εργασίας για μεγάλα χρονικά διαστήματα (Li et al., 2024). Ο πονος στην οσφυϊκή μοίρα μπορεί να συνοδεύεται από επίπονους τεταμένους μύες ή δυσκαμψία, συμπτώματα που εντοπίζονται συνήθως στο κάτω όριο του θωρακικού κλωβού , δηλαδή κάτω από τη 12η πλευρά, μέχρι τα όρια των γλουτιαίων πτυχών, με ή χωρίς αναφερόμενη ισχιαλγία» (Kreiner et al., 2020). Σχεδόν όλοι οι άνθρωποι αναφέρουν ένα σύντομο, οξύ επεισόδιο πόνου στην μέση κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Αν και οι περισσότεροι αναρρώνουν πλήρως, κάποιοι εξ αυτών θα περάσουν στο στάδιο της χρονιότητας, με κυμαινόμενο ή επίμονο πόνο χαμηλής ή μέτριας έντασης, με περιόδους έξαρσης και υφέσης (Vlaeyen et al., 2018). Όταν ο πόνος στην περιοχή επιμένει για >3 μήνες, πλέον δεν θεωρείται σύμπτωμα, αλλά ξεχωριστική κλινική οντότητα ή διαταραχή που τροφοδοτείται από παράγοντες που μπορεί να είναι διαφορετικοί από τα αίτια που πυροδότησαν το αρχικό επεισόδιο. Η χρόνια οσφυαλγία σε αρκετές περιπτώσεις συνδέεται με κάποιο βαθμό λειτουργικής ανικανότητας και μπορεί να επηρεάσει την Ποιότητα Ζωής του ατομου, που πάσχει από αυτήν. Συχνά, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα δεν εμφανίζεται μεμονωμένα, αλλά αναφέρεται σε συνδυασμό με πόνο σε άλλες περιοχές του σώματος. Όπως γίνεται κατανοητό, η παρουσία πόνου και σε άλλα σημεία του σώματος, αυξάνει την λειτουργική ανικανότητα του ατόμου και η γενικότερη κατάσταση μπορεί να οδηγήσει ακόμα και στην εμφάνιση συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους (Vlaeyen et al., 2018). Στην μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών με οσφυαλγία ο πόνος χαρακτηρίζεται ως μη ειδικός, καθως υποκείμενη παθολογία ή συγκεκριμένος παράγοντας εμφάνισης δεν μπορεί να εντοπιστεί (Hartvigsen et al., 2018). Παλαιότερα, ο πόνος στην οσφυϊκή μοίρα θεωρούνταν αποτέλεσμα τραυματισμού, αλλά πλέον αυτό το μοντέλο θεωρείται υπεραπλουστευμένο: η συσχέτιση μεταξύ των δομικών εκφυλιστικών αλλαγών και παθολογίας της σπονδυλικής στήλης είναι μέτρια, ενώ παθολογικά ευρήματα εντοπίζονται και ασυμπτωματικά άτομα. Το νεότερο βιοψυχοκοινωνικό μοντέλο της χρόνιας οσφυαλγίας προτείνει την ύπαρξη βιολογικών παραγόντων που αλληλεπιδρούν με παράγοντες κινδύνουν και πιθανόν να συμβάλλουν στην ανάπτυξη της πάθησης. Οι μη βιολογικοί παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν αρνητικές γνωσίες και προσδοκίες σχετικά με τον πόνο, συναισθηματικές αντιδράσεις, συμπεριφορές κατά του πόνου, αντιλήψεις για την σχέση πόνου, υγείας και εργασίας, αλλά και κοινωνικά εμπόδια. Στην 11η έκδοση της Διεθνούς Ταξινόμησης των Ασθενειών (International Classification of Diseases/ ICD), ο διαγνωστικός κωδικός για την χρόνια οσφυλαγία μπαίνει κάτω από την ομπρέλα μίας νέας οντότητας, του «χρόνιου πρωτοπαθούς πόνου» (Treede et al., 2019). Χρόνιος πρωτοπαθής πόνος ορίζεται ως πόνος σε τουλάχιστον μία ανατομική περιοχή, που επιμένει ή υποτροπιάζει για > 3 μήνες και ο οποίος συνδέεται με σημαντική συναισθηματική δυσφορία ή λειτουργική αναπηρία και δεν μπορεί να εξηγηθεί άπο άλλη πάθηση που προκαλεί χρόνιο πόνο (Nicholas et al., 2019)[]. Δυστυχώς, η θεραπεία του χρόνιου οσφυϊκού πόνου μπορεί να είναι αρκετά δύσκολή και ανθεκτική σε πολλές παρεμβάσεις. Η αναδυόμενη και πολλά υποσχόμενη μέθοδος της νευροτροποποίησης, η οποία επιδρά απευθείας πάνω στον νευρικό ιστό, τροποποιώντας την δραστηριότητά του, μέσω ηλεκτρικών ή φαρμακευτικών παραγόντων που δρουν τοπικά, έχει ήδη δείξει ικανοποιητικά δείγματα αποτελεσματικότητας για την θεραπεία πολλών δύσκολων νευρολογικών παθήσεων. Η νευροτροποποίηση περιλαμβάνει τις νευροδιεγερτικές μεθόδους, αλλά μπορεί επίσης να πραγματοποιηθεί χρησιμοποιώντας φαρμακευτική αγωγή, απευθείας στην περιοχή- στόχο, μειώνοντας έτσι την απαιτούμενη δόση φαρμάκου για αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, καθώς και τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες. Τύποι νευροτροποποίησης, όπως η διέγερση του νωτιαίου μυελού (Spinal Cord Stimulation/ SCS), έχουν δοκιμαστεί τις τελευταίες δεκαετίες για να βοηθήσουν στην θεραπεία της δυσίατης οσφυαλγίας. Από τότε που δοκιμάστηκε η πρώτη SCS, σε κλινικό περιβάλλον, η μέθοδος συνεχώς κερδίζει έδαφος, λόγω της κλινικής ασφάλειάς και της αποτελεσματικότητά της (Deer et al., 2020). Η διέγερση του νωτιαίου μυελού αποτελεί πλέον μία ευρέως αποδεκτή μορφή θεραπείας για τον χρόνιο νευροπαθητικό πόνο και είναι η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη θεραπεια νευροτροποποίησης για την θεραπεία του χρόνιου πόνου. Η χρήση της νευροτροποποίησης για τη θεραπεία της χρόνιας οσφυαλγίας συνεχώς εξελίσσεται και λόγω μιας πληθώρας πρόσφατων τεχνολογικών εξελίξεων και εξελίξεων στα υλικά, συμπεριλαμβανομένου του προγραμματισμού (π.χ. νέα μοτίβα κυματομορφής και μεταβολές στις παραμέτρους προγραμματισμού και στην παροχή ενέργειας), νέων νευρικών στόχων και βελτιωμένης τοποθέτησης των καλωδίων- η νευροτροποποίηση έχει βελτιώσει την ικανότητά της να αντιμετωπίζει την οσφυαλγία χωρίς ριζιτική συνδρομή. (Palmer et al., 2019; Provenzano et al., 2021). Στην παρούσα αφηγηματική ανασκόπηση θα γίνει μία συστηματική προσπάθεια παρουσίασης των σύγχρονων φαρμακολογικών, μη φαρμακολογικών και νευροτροποιητικών μεθόδων διαχείρισης της χρόνιας οσφυαλγίας, με έμφαση στις τελευταίες.","Chronic low back pain is one of the most common and costly causes of pain. It is estimated that about one in five adults suffers from chronic low back pain, meaning that globally over 575 million people have symptoms of the condition (Lamer,2017). Chronic low back pain has significant costs for insurers, as they are burdened with the costs of physiotherapy, hospital services, the coverage of prescribed medications, and potential invasive treatment methods, while at the same time there are also the indirect costs of lost productivity, as individuals suffering from chronic low back pain often remain off work for long periods (Li et al., 2024). The pain in the lumbar region may be accompanied by painful, tense muscles or stiffness, symptoms that are usually located at the lower limit of the thoracic cage, that is, below the 12th rib, up to the limits of the gluteal folds, with or without referred sciatica (Kreiner et al., 2020). Almost everyone reports a brief, acute episode of back pain during their lifetime. Although most recover completely, some will move into the stage of chronicity, with varying or persistent low to moderate intensity pain, accompanied by episodes of exacerbation and remission (Vlaeyen et al., 2018). When pain in the area persists for more than 3 months, it is no longer considered a symptom, but rather a distinct clinical entity or disorder fueled by factors that may be different from those that triggered the initial episode. Chronic low back pain, in several cases, is associated with some degree of functional disability and may affect the Quality of Life of the individual suffering from it. Often, pain in the lumbar region does not occur in isolation but is reported in combination with pain in other areas of the body. As is understood, the presence of pain in other parts of the body increases the functional incapacity of the individual, and the overall condition can even lead to the emergence of symptoms of depression and anxiety (Vlaeyen et al., 2018). In the vast majority of patients with low back pain, the pain is characterized as non-specific, as no underlying pathology or specific factor for its occurrence can be identified (Hartvigsen et al., 2018). In the past, low back pain was considered a result of injury, but this model is now seen as overly simplistic: the correlation between structural degenerative changes and spinal pathology is moderate, while pathological findings are also identified in asymptomatic individuals. The newer biopsychosocial model of chronic low back pain proposes the existence of biological factors that interact with risk factors and may contribute to the development of the condition. Non-biological risk factors include negative cognitions and expectations regarding pain, emotional reactions, pain-related behaviors, perceptions of the relationship between pain, health, and work, as well as social barriers. In the 11th edition of the International Classification of Diseases (ICD), the diagnostic code for chronic low back pain falls under the umbrella of a new entity, \"chronic primary pain\" (Treede et al., 2019). Chronic primary pain is defined as pain in at least one anatomical area that persists or recurs for more than 3 months and is associated with significant emotional distress or functional impairment, and cannot be explained by another condition that causes chronic pain (Nicholas et al., 2019). Unfortunately, the treatment of chronic low back pain can be quite difficult and resistant to many interventions. The emerging and promising method of neuromodulation, which acts directly on the neural tissue by modifying its activity through electrical or pharmaceutical agents that act locally, has already shown satisfactory signs of effectiveness for the treatment of many difficult neurological conditions. Neuromodulation includes neurostimulation methods but can also be performed using pharmaceutical treatment directly at the target area, thereby reducing the required dose of medication to address symptoms as well as the potential side effects. Types of neurostimulation, such as spinal cord stimulation (SCS), have been tested over the past few decades to help in the treatment of chronic low back pain. Since the first SCS was tested in a clinical setting, the method has continuously gained ground due to its clinical safety and effectiveness (Deer et al., 2020). Spinal cord stimulation is now a widely accepted form of treatment for chronic neuropathic pain and is the most commonly used neuromodulation therapy for the treatment of chronic pain. The use of neurostimulation for the treatment of chronic low back pain is continuously evolving due to a plethora of recent technological developments and advancements, including programming (e.g., new waveform patterns and changes in programming parameters and energy delivery), new nerve targets, and improved lead placement - neuromodulation has enhanced its ability to address low back pain without surgical intervention. (Palmer et al., 2019; Provenzano et al.,2021). This narrative review will systematically attempt to present the modern pharmacological, non-pharmacological, and neurostimulation methods for managing chronic low back pain, with an emphasis on the latest advancements."],"dc:identifier":["uoadl:5301579","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5301579"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Επιστήμες Υγείας","Health Sciences"],"dc:title":["Μοτίβα πόνου στην οσφυαλγία και καθορισμός στόχων νευροτροποίησης"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:37:27Z"}