{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5304459"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5304459","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"«Επιδράσεις νέων φαρμάκων και βιοδραστικών ενώσεων στο αίμα»","abstract":"Τα μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα (Myelodysplastic syndromes, MDS) είναι αιματολογικές διαταραχές που σχετίζονται με αναποτελεσματική αιμοποίηση και συχνά συνοδεύονται από αναιμία. Η χορήγηση ερυθροποιητίνης αποτελεί βασική θεραπευτική προσέγγιση σε ασθενείς με χαμηλού κινδύνου MDS (LR-MDS), ωστόσο οι επιδράσεις της στα ώριμα ερυθροκύτταρα παραμένουν αντικείμενο μελέτης. Παράλληλα, αυξανόμενο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ασφάλεια των πλαστικοποιητών που χρησιμοποιούνται σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Ο ευρέως χρησιμοποιούμενος πλαστικοποιητής δι(2-αιθυλεξυλ)εστέρας (di(2-ethylhexyl) phthalate, DEHP) έχει συσχετιστεί με τοξικές επιδράσεις, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη αξιολόγησης εναλλακτικών ουσιών ως προς την επίδρασή τους στην ακεραιότητα και λειτουργικότητα των ερυθροκυττάρων. Η παρούσα εργασία είχε δύο σκέλη. Στο πρώτο σκέλος, διερευνήθηκαν παράμετροι που σχετίζονται με την ακεραιότητα της ερυθροκυτταρικής μεμβράνης και το οξειδωτικό στρες σε ασθενείς με LR-MDS, σε σύγκριση με ασθενείς της ίδιας κατηγορίας κινδύνου νόσου που ελάμβαναν θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS), με στόχο τη διερεύνηση πιθανής επίδρασης της ερυθροποιητίνης στα ώριμα ερυθροκύτταρα. Στο δεύτερο σκέλος, αξιολογήθηκε η επίδραση εναλλακτικών πλαστικοποιητών ως προς την αιμόλυση, παραμέτρους οξειδωτικού στρες και δείκτες σχετιζόμενους με την ακεραιότητα της μεμβράνης, με στόχο τον εντοπισμό κατάλληλου υποκαταστάτη του DEHP για χρήση σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Η μελέτη εξέτασε 22 άνδρες με μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα χαμηλού κινδύνου, χωρισμένους σε δύο ομάδες: χωρίς θεραπεία (LR-MDS) και υπό θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS). Ένας από τους βασικούς δείκτες που αναλύθηκαν ήταν ο δείκτης μηχανικής ευθραυστότητας (MFI) των ερυθροκυττάρων και η ενδοαγγειακή αιμόλυση βάσης, οι οποίοι σχετίζονται με την ακεραιότητα της μεμβράνης. Παράλληλα, έγινε αξιολόγηση της ενδοκυττάριας συγκέντρωσης ROS, της οξείδωσης της αιμοσφαιρίνης, της οξειδωτικής αιμόλυσης, της αντιοξειδωτικής ικανότητας του πλάσματος και της πρωτεασωμικής ενεργότητας, που σχετίζονται με το οξειδωτικό/αντιοξειδωτικό σύστημα των ερυθροκυττάρων. Παρατηρήθηκε πως η χορήγηση ερυθροποιητίνης μειώνει την παραμορφωσιμότητα των ερυθροκυττάρων και αυξάνει τα επίπεδα ενδοκυττάριων ROS, ενεργοποιώντας παράλληλα αντιοξειδωτικούς μηχανισμούς και την πρωτεασωμική δραστηριότητα, ως πιθανή απόκριση vii στο οξειδωτικό στρες. Οι συσχετίσεις μεταξύ παραμέτρων, όπως τα επίπεδα ROS, ασβεστίου, μεθαιμοσφαιρίνης και αντιοξειδωτικής ικανότητας, υποδεικνύουν την ύπαρξη πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων και ρυθμιστικών μηχανισμών που στοχεύουν στη διατήρηση της κυτταρικής ισορροπίας και στην προστασία από οξειδωτικές βλάβες. Στη συνέχεια, στο πλαίσιο αναζήτησης ασφαλέστερων εναλλακτικών του πλαστικοποιητή DEHP, συντέθηκαν και αξιολογήθηκαν 17 χημικές ενώσεις (φθαλικοί/βενζοϊκοί εστέρες και αμίδια) ως προς την εγγενή και οξειδωτική αιμόλυση, την οξείδωση της αιμοσφαιρίνης, τα ενδοκυττάρια ROS, τη μηχανική ευθραυστότητα και τη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Οι περισσότερες ενώσεις παρουσίασαν ικανοποιητικό αιμολυτικό προφίλ, με εξαίρεση τη VC104 σε υψηλή συγκέντρωση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έδειξαν οι ενώσεις VC029, VC042 και VC055, οι οποίες εμφάνισαν σημαντική αντιοξειδωτική και προστατευτική δράση, μείωση των ROS και της ευθραυστότητας των ερυθροκυττάρων, καθώς και διαφοροποιημένη επίδραση στη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Συγκριτικά με το DEHP, οι τρεις αυτές ενώσεις παρουσίασαν πιο ευνοϊκό βιολογικό προφίλ, καθιστώντας τις ισχυρούς υποψήφιους για ασφαλέστερη χρήση σε εφαρμογές μετάγγισης. Βεβαίως, οι δράσεις τους εξαρτώνται από τη συγκέντρωση και τον χρόνο αποθήκευσης και απαιτούνται επιπλέον μελέτες για την επιβεβαίωση των ευρημάτων, τη διερεύνηση των μηχανισμών δράσης, την επίδραση της βιολογικής ποικιλότητας των δοτών και, κυρίως, την αξιολόγηση της ασφάλειας και της καταλληλότητας των ενώσεων για κλινική χρήση.","abstract_html":"Τα μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα (Myelodysplastic syndromes, MDS) είναι αιματολογικές διαταραχές που σχετίζονται με αναποτελεσματική αιμοποίηση και συχνά συνοδεύονται από αναιμία. Η χορήγηση ερυθροποιητίνης αποτελεί βασική θεραπευτική προσέγγιση σε ασθενείς με χαμηλού κινδύνου MDS (LR-MDS), ωστόσο οι επιδράσεις της στα ώριμα ερυθροκύτταρα παραμένουν αντικείμενο μελέτης. Παράλληλα, αυξανόμενο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ασφάλεια των πλαστικοποιητών που χρησιμοποιούνται σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Ο ευρέως χρησιμοποιούμενος πλαστικοποιητής δι(2-αιθυλεξυλ)εστέρας (di(2-ethylhexyl) phthalate, DEHP) έχει συσχετιστεί με τοξικές επιδράσεις, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη αξιολόγησης εναλλακτικών ουσιών ως προς την επίδρασή τους στην ακεραιότητα και λειτουργικότητα των ερυθροκυττάρων. Η παρούσα εργασία είχε δύο σκέλη. Στο πρώτο σκέλος, διερευνήθηκαν παράμετροι που σχετίζονται με την ακεραιότητα της ερυθροκυτταρικής μεμβράνης και το οξειδωτικό στρες σε ασθενείς με LR-MDS, σε σύγκριση με ασθενείς της ίδιας κατηγορίας κινδύνου νόσου που ελάμβαναν θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS), με στόχο τη διερεύνηση πιθανής επίδρασης της ερυθροποιητίνης στα ώριμα ερυθροκύτταρα. Στο δεύτερο σκέλος, αξιολογήθηκε η επίδραση εναλλακτικών πλαστικοποιητών ως προς την αιμόλυση, παραμέτρους οξειδωτικού στρες και δείκτες σχετιζόμενους με την ακεραιότητα της μεμβράνης, με στόχο τον εντοπισμό κατάλληλου υποκαταστάτη του DEHP για χρήση σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Η μελέτη εξέτασε 22 άνδρες με μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα χαμηλού κινδύνου, χωρισμένους σε δύο ομάδες: χωρίς θεραπεία (LR-MDS) και υπό θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS). Ένας από τους βασικούς δείκτες που αναλύθηκαν ήταν ο δείκτης μηχανικής ευθραυστότητας (MFI) των ερυθροκυττάρων και η ενδοαγγειακή αιμόλυση βάσης, οι οποίοι σχετίζονται με την ακεραιότητα της μεμβράνης. Παράλληλα, έγινε αξιολόγηση της ενδοκυττάριας συγκέντρωσης ROS, της οξείδωσης της αιμοσφαιρίνης, της οξειδωτικής αιμόλυσης, της αντιοξειδωτικής ικανότητας του πλάσματος και της πρωτεασωμικής ενεργότητας, που σχετίζονται με το οξειδωτικό/αντιοξειδωτικό σύστημα των ερυθροκυττάρων. Παρατηρήθηκε πως η χορήγηση ερυθροποιητίνης μειώνει την παραμορφωσιμότητα των ερυθροκυττάρων και αυξάνει τα επίπεδα ενδοκυττάριων ROS, ενεργοποιώντας παράλληλα αντιοξειδωτικούς μηχανισμούς και την πρωτεασωμική δραστηριότητα, ως πιθανή απόκριση vii στο οξειδωτικό στρες. Οι συσχετίσεις μεταξύ παραμέτρων, όπως τα επίπεδα ROS, ασβεστίου, μεθαιμοσφαιρίνης και αντιοξειδωτικής ικανότητας, υποδεικνύουν την ύπαρξη πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων και ρυθμιστικών μηχανισμών που στοχεύουν στη διατήρηση της κυτταρικής ισορροπίας και στην προστασία από οξειδωτικές βλάβες. Στη συνέχεια, στο πλαίσιο αναζήτησης ασφαλέστερων εναλλακτικών του πλαστικοποιητή DEHP, συντέθηκαν και αξιολογήθηκαν 17 χημικές ενώσεις (φθαλικοί/βενζοϊκοί εστέρες και αμίδια) ως προς την εγγενή και οξειδωτική αιμόλυση, την οξείδωση της αιμοσφαιρίνης, τα ενδοκυττάρια ROS, τη μηχανική ευθραυστότητα και τη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Οι περισσότερες ενώσεις παρουσίασαν ικανοποιητικό αιμολυτικό προφίλ, με εξαίρεση τη VC104 σε υψηλή συγκέντρωση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έδειξαν οι ενώσεις VC029, VC042 και VC055, οι οποίες εμφάνισαν σημαντική αντιοξειδωτική και προστατευτική δράση, μείωση των ROS και της ευθραυστότητας των ερυθροκυττάρων, καθώς και διαφοροποιημένη επίδραση στη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Συγκριτικά με το DEHP, οι τρεις αυτές ενώσεις παρουσίασαν πιο ευνοϊκό βιολογικό προφίλ, καθιστώντας τις ισχυρούς υποψήφιους για ασφαλέστερη χρήση σε εφαρμογές μετάγγισης. Βεβαίως, οι δράσεις τους εξαρτώνται από τη συγκέντρωση και τον χρόνο αποθήκευσης και απαιτούνται επιπλέον μελέτες για την επιβεβαίωση των ευρημάτων, τη διερεύνηση των μηχανισμών δράσης, την επίδραση της βιολογικής ποικιλότητας των δοτών και, κυρίως, την αξιολόγηση της ασφάλειας και της καταλληλότητας των ενώσεων για κλινική χρήση.","abstract_has_math":false,"creators":["ΠΟΖΑΡΣΚΑ ΑΝΝΑ-ΜΑΡΙΑ","POZARSKA ANNA-MARIA"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:40:07Z","subjects":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5304459"],"render_values":[{"text":"uoadl:5304459","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5304459","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5304459","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5304459","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΠΟΖΑΡΣΚΑ ΑΝΝΑ-ΜΑΡΙΑ","POZARSKA ANNA-MARIA"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θετικές Επιστήμες","Science"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5304459","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5304459"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Τα μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα (Myelodysplastic syndromes, MDS) είναι αιματολογικές διαταραχές που σχετίζονται με αναποτελεσματική αιμοποίηση και συχνά συνοδεύονται από αναιμία. Η χορήγηση ερυθροποιητίνης αποτελεί βασική θεραπευτική προσέγγιση σε ασθενείς με χαμηλού κινδύνου MDS (LR-MDS), ωστόσο οι επιδράσεις της στα ώριμα ερυθροκύτταρα παραμένουν αντικείμενο μελέτης. Παράλληλα, αυξανόμενο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ασφάλεια των πλαστικοποιητών που χρησιμοποιούνται σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Ο ευρέως χρησιμοποιούμενος πλαστικοποιητής δι(2-αιθυλεξυλ)εστέρας (di(2-ethylhexyl) phthalate, DEHP) έχει συσχετιστεί με τοξικές επιδράσεις, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη αξιολόγησης εναλλακτικών ουσιών ως προς την επίδρασή τους στην ακεραιότητα και λειτουργικότητα των ερυθροκυττάρων. Η παρούσα εργασία είχε δύο σκέλη. Στο πρώτο σκέλος, διερευνήθηκαν παράμετροι που σχετίζονται με την ακεραιότητα της ερυθροκυτταρικής μεμβράνης και το οξειδωτικό στρες σε ασθενείς με LR-MDS, σε σύγκριση με ασθενείς της ίδιας κατηγορίας κινδύνου νόσου που ελάμβαναν θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS), με στόχο τη διερεύνηση πιθανής επίδρασης της ερυθροποιητίνης στα ώριμα ερυθροκύτταρα. Στο δεύτερο σκέλος, αξιολογήθηκε η επίδραση εναλλακτικών πλαστικοποιητών ως προς την αιμόλυση, παραμέτρους οξειδωτικού στρες και δείκτες σχετιζόμενους με την ακεραιότητα της μεμβράνης, με στόχο τον εντοπισμό κατάλληλου υποκαταστάτη του DEHP για χρήση σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Η μελέτη εξέτασε 22 άνδρες με μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα χαμηλού κινδύνου, χωρισμένους σε δύο ομάδες: χωρίς θεραπεία (LR-MDS) και υπό θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS). Ένας από τους βασικούς δείκτες που αναλύθηκαν ήταν ο δείκτης μηχανικής ευθραυστότητας (MFI) των ερυθροκυττάρων και η ενδοαγγειακή αιμόλυση βάσης, οι οποίοι σχετίζονται με την ακεραιότητα της μεμβράνης. Παράλληλα, έγινε αξιολόγηση της ενδοκυττάριας συγκέντρωσης ROS, της οξείδωσης της αιμοσφαιρίνης, της οξειδωτικής αιμόλυσης, της αντιοξειδωτικής ικανότητας του πλάσματος και της πρωτεασωμικής ενεργότητας, που σχετίζονται με το οξειδωτικό/αντιοξειδωτικό σύστημα των ερυθροκυττάρων. Παρατηρήθηκε πως η χορήγηση ερυθροποιητίνης μειώνει την παραμορφωσιμότητα των ερυθροκυττάρων και αυξάνει τα επίπεδα ενδοκυττάριων ROS, ενεργοποιώντας παράλληλα αντιοξειδωτικούς μηχανισμούς και την πρωτεασωμική δραστηριότητα, ως πιθανή απόκριση vii στο οξειδωτικό στρες. Οι συσχετίσεις μεταξύ παραμέτρων, όπως τα επίπεδα ROS, ασβεστίου, μεθαιμοσφαιρίνης και αντιοξειδωτικής ικανότητας, υποδεικνύουν την ύπαρξη πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων και ρυθμιστικών μηχανισμών που στοχεύουν στη διατήρηση της κυτταρικής ισορροπίας και στην προστασία από οξειδωτικές βλάβες. Στη συνέχεια, στο πλαίσιο αναζήτησης ασφαλέστερων εναλλακτικών του πλαστικοποιητή DEHP, συντέθηκαν και αξιολογήθηκαν 17 χημικές ενώσεις (φθαλικοί/βενζοϊκοί εστέρες και αμίδια) ως προς την εγγενή και οξειδωτική αιμόλυση, την οξείδωση της αιμοσφαιρίνης, τα ενδοκυττάρια ROS, τη μηχανική ευθραυστότητα και τη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Οι περισσότερες ενώσεις παρουσίασαν ικανοποιητικό αιμολυτικό προφίλ, με εξαίρεση τη VC104 σε υψηλή συγκέντρωση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έδειξαν οι ενώσεις VC029, VC042 και VC055, οι οποίες εμφάνισαν σημαντική αντιοξειδωτική και προστατευτική δράση, μείωση των ROS και της ευθραυστότητας των ερυθροκυττάρων, καθώς και διαφοροποιημένη επίδραση στη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Συγκριτικά με το DEHP, οι τρεις αυτές ενώσεις παρουσίασαν πιο ευνοϊκό βιολογικό προφίλ, καθιστώντας τις ισχυρούς υποψήφιους για ασφαλέστερη χρήση σε εφαρμογές μετάγγισης. Βεβαίως, οι δράσεις τους εξαρτώνται από τη συγκέντρωση και τον χρόνο αποθήκευσης και απαιτούνται επιπλέον μελέτες για την επιβεβαίωση των ευρημάτων, τη διερεύνηση των μηχανισμών δράσης, την επίδραση της βιολογικής ποικιλότητας των δοτών και, κυρίως, την αξιολόγηση της ασφάλειας και της καταλληλότητας των ενώσεων για κλινική χρήση.","Myelodysplastic syndromes (MDS) are haematological disorders associated with ineffective haematopoiesis and are often accompanied by anemia. The administration of erythropoietin (EPO) is a key therapeutic approach for patients with low-risk MDS (LR-MDS), however, its effects on mature red blood cells remain under investigation. At the same time, there is growing interest in the safety of plasticizers used in red blood cell transfusion units. The widely used plasticizer di(2-ethylhexyl) phthalate (DEHP) has been associated with toxic effects, making it essential to evaluate alternative substances for their impact on the integrity and functionality of red blood cells. This study had two parts. In the first part, parameters related to red blood cell membrane integrity and oxidative stress were investigated in patients with LR-MDS, compared to patients of the same risk category who were receiving erythropoietin treatment (LR-EPO-MDS), with the goal of exploring a potential effect of erythropoietin on mature red blood cells. In the second part, the impact of alternative plasticizers was evaluated in terms of hemolysis, oxidative stress parameters, and markers related to membrane integrity, aiming to identify a suitable substitute for DEHP for use in red blood cell transfusion units. The study examined 22 men with low-risk myelodysplastic syndromes, divided into two groups: untreated (LR-MDS) and treated with erythropoietin (LR-EPO-MDS). One of the main indicators analysed was the mechanical fragility index (MFI) of red blood cells and baseline intravascular hemolysis, both associated with membrane integrity. Additionally, intracellular ROS concentration, hemoglobin oxidation, oxidative hemolysis, plasma antioxidant capacity, and proteasome activity were assessed, all related to the red blood cells’ oxidative/antioxidant system. It was observed that erythropoietin reduces red blood cell deformability and increases intracellular ROS levels, while also activating antioxidant mechanisms and proteasome activity, possibly as a response to oxidative stress. Correlations between parameters such as ROS levels, calcium, methemoglobin, and antioxidant capacity suggest the existence of complex interactions and regulatory mechanisms aimed at maintaining cellular balance and protecting against oxidative damage. ix Subsequently, in the search for safer alternatives to the DEHP plasticizer, 17 chemical compounds (phthalate/benzoate esters and amides) were synthesized and evaluated for intrinsic and oxidative hemolysis, hemoglobin oxidation, intracellular ROS, mechanical fragility, and proteasome activity. Most compounds demonstrated a satisfactory haemolytic profile, except for VC104 at high concentrations. Of particular interest were the compounds VC029, VC042, and VC055, which showed significant antioxidant and protective action, reduction of ROS and red blood cell fragility, and differentiated effects on proteasome activity. Compared to DEHP, these three compounds exhibited a more positive biological profile, making them strong candidates for safer use in transfusion applications. Of course, their effects depend on concentration and storage time, and further studies are needed to confirm the findings, investigate mechanisms of action, assess the impact of donor biological variability, and, most importantly, evaluate the safety and suitability of the compounds for clinical use."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["«Επιδράσεις νέων φαρμάκων και βιοδραστικών ενώσεων στο αίμα»"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΠΟΖΑΡΣΚΑ ΑΝΝΑ-ΜΑΡΙΑ","POZARSKA ANNA-MARIA"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Τα μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα (Myelodysplastic syndromes, MDS) είναι αιματολογικές διαταραχές που σχετίζονται με αναποτελεσματική αιμοποίηση και συχνά συνοδεύονται από αναιμία. Η χορήγηση ερυθροποιητίνης αποτελεί βασική θεραπευτική προσέγγιση σε ασθενείς με χαμηλού κινδύνου MDS (LR-MDS), ωστόσο οι επιδράσεις της στα ώριμα ερυθροκύτταρα παραμένουν αντικείμενο μελέτης. Παράλληλα, αυξανόμενο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ασφάλεια των πλαστικοποιητών που χρησιμοποιούνται σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Ο ευρέως χρησιμοποιούμενος πλαστικοποιητής δι(2-αιθυλεξυλ)εστέρας (di(2-ethylhexyl) phthalate, DEHP) έχει συσχετιστεί με τοξικές επιδράσεις, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη αξιολόγησης εναλλακτικών ουσιών ως προς την επίδρασή τους στην ακεραιότητα και λειτουργικότητα των ερυθροκυττάρων. Η παρούσα εργασία είχε δύο σκέλη. Στο πρώτο σκέλος, διερευνήθηκαν παράμετροι που σχετίζονται με την ακεραιότητα της ερυθροκυτταρικής μεμβράνης και το οξειδωτικό στρες σε ασθενείς με LR-MDS, σε σύγκριση με ασθενείς της ίδιας κατηγορίας κινδύνου νόσου που ελάμβαναν θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS), με στόχο τη διερεύνηση πιθανής επίδρασης της ερυθροποιητίνης στα ώριμα ερυθροκύτταρα. Στο δεύτερο σκέλος, αξιολογήθηκε η επίδραση εναλλακτικών πλαστικοποιητών ως προς την αιμόλυση, παραμέτρους οξειδωτικού στρες και δείκτες σχετιζόμενους με την ακεραιότητα της μεμβράνης, με στόχο τον εντοπισμό κατάλληλου υποκαταστάτη του DEHP για χρήση σε μονάδες μετάγγισης ερυθροκυττάρων. Η μελέτη εξέτασε 22 άνδρες με μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα χαμηλού κινδύνου, χωρισμένους σε δύο ομάδες: χωρίς θεραπεία (LR-MDS) και υπό θεραπεία με ερυθροποιητίνη (LR-EPO-MDS). Ένας από τους βασικούς δείκτες που αναλύθηκαν ήταν ο δείκτης μηχανικής ευθραυστότητας (MFI) των ερυθροκυττάρων και η ενδοαγγειακή αιμόλυση βάσης, οι οποίοι σχετίζονται με την ακεραιότητα της μεμβράνης. Παράλληλα, έγινε αξιολόγηση της ενδοκυττάριας συγκέντρωσης ROS, της οξείδωσης της αιμοσφαιρίνης, της οξειδωτικής αιμόλυσης, της αντιοξειδωτικής ικανότητας του πλάσματος και της πρωτεασωμικής ενεργότητας, που σχετίζονται με το οξειδωτικό/αντιοξειδωτικό σύστημα των ερυθροκυττάρων. Παρατηρήθηκε πως η χορήγηση ερυθροποιητίνης μειώνει την παραμορφωσιμότητα των ερυθροκυττάρων και αυξάνει τα επίπεδα ενδοκυττάριων ROS, ενεργοποιώντας παράλληλα αντιοξειδωτικούς μηχανισμούς και την πρωτεασωμική δραστηριότητα, ως πιθανή απόκριση vii στο οξειδωτικό στρες. Οι συσχετίσεις μεταξύ παραμέτρων, όπως τα επίπεδα ROS, ασβεστίου, μεθαιμοσφαιρίνης και αντιοξειδωτικής ικανότητας, υποδεικνύουν την ύπαρξη πολύπλοκων αλληλεπιδράσεων και ρυθμιστικών μηχανισμών που στοχεύουν στη διατήρηση της κυτταρικής ισορροπίας και στην προστασία από οξειδωτικές βλάβες. Στη συνέχεια, στο πλαίσιο αναζήτησης ασφαλέστερων εναλλακτικών του πλαστικοποιητή DEHP, συντέθηκαν και αξιολογήθηκαν 17 χημικές ενώσεις (φθαλικοί/βενζοϊκοί εστέρες και αμίδια) ως προς την εγγενή και οξειδωτική αιμόλυση, την οξείδωση της αιμοσφαιρίνης, τα ενδοκυττάρια ROS, τη μηχανική ευθραυστότητα και τη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Οι περισσότερες ενώσεις παρουσίασαν ικανοποιητικό αιμολυτικό προφίλ, με εξαίρεση τη VC104 σε υψηλή συγκέντρωση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έδειξαν οι ενώσεις VC029, VC042 και VC055, οι οποίες εμφάνισαν σημαντική αντιοξειδωτική και προστατευτική δράση, μείωση των ROS και της ευθραυστότητας των ερυθροκυττάρων, καθώς και διαφοροποιημένη επίδραση στη δραστηριότητα του πρωτεασώματος. Συγκριτικά με το DEHP, οι τρεις αυτές ενώσεις παρουσίασαν πιο ευνοϊκό βιολογικό προφίλ, καθιστώντας τις ισχυρούς υποψήφιους για ασφαλέστερη χρήση σε εφαρμογές μετάγγισης. Βεβαίως, οι δράσεις τους εξαρτώνται από τη συγκέντρωση και τον χρόνο αποθήκευσης και απαιτούνται επιπλέον μελέτες για την επιβεβαίωση των ευρημάτων, τη διερεύνηση των μηχανισμών δράσης, την επίδραση της βιολογικής ποικιλότητας των δοτών και, κυρίως, την αξιολόγηση της ασφάλειας και της καταλληλότητας των ενώσεων για κλινική χρήση.","Myelodysplastic syndromes (MDS) are haematological disorders associated with ineffective haematopoiesis and are often accompanied by anemia. The administration of erythropoietin (EPO) is a key therapeutic approach for patients with low-risk MDS (LR-MDS), however, its effects on mature red blood cells remain under investigation. At the same time, there is growing interest in the safety of plasticizers used in red blood cell transfusion units. The widely used plasticizer di(2-ethylhexyl) phthalate (DEHP) has been associated with toxic effects, making it essential to evaluate alternative substances for their impact on the integrity and functionality of red blood cells. This study had two parts. In the first part, parameters related to red blood cell membrane integrity and oxidative stress were investigated in patients with LR-MDS, compared to patients of the same risk category who were receiving erythropoietin treatment (LR-EPO-MDS), with the goal of exploring a potential effect of erythropoietin on mature red blood cells. In the second part, the impact of alternative plasticizers was evaluated in terms of hemolysis, oxidative stress parameters, and markers related to membrane integrity, aiming to identify a suitable substitute for DEHP for use in red blood cell transfusion units. The study examined 22 men with low-risk myelodysplastic syndromes, divided into two groups: untreated (LR-MDS) and treated with erythropoietin (LR-EPO-MDS). One of the main indicators analysed was the mechanical fragility index (MFI) of red blood cells and baseline intravascular hemolysis, both associated with membrane integrity. Additionally, intracellular ROS concentration, hemoglobin oxidation, oxidative hemolysis, plasma antioxidant capacity, and proteasome activity were assessed, all related to the red blood cells’ oxidative/antioxidant system. It was observed that erythropoietin reduces red blood cell deformability and increases intracellular ROS levels, while also activating antioxidant mechanisms and proteasome activity, possibly as a response to oxidative stress. Correlations between parameters such as ROS levels, calcium, methemoglobin, and antioxidant capacity suggest the existence of complex interactions and regulatory mechanisms aimed at maintaining cellular balance and protecting against oxidative damage. ix Subsequently, in the search for safer alternatives to the DEHP plasticizer, 17 chemical compounds (phthalate/benzoate esters and amides) were synthesized and evaluated for intrinsic and oxidative hemolysis, hemoglobin oxidation, intracellular ROS, mechanical fragility, and proteasome activity. Most compounds demonstrated a satisfactory haemolytic profile, except for VC104 at high concentrations. Of particular interest were the compounds VC029, VC042, and VC055, which showed significant antioxidant and protective action, reduction of ROS and red blood cell fragility, and differentiated effects on proteasome activity. Compared to DEHP, these three compounds exhibited a more positive biological profile, making them strong candidates for safer use in transfusion applications. Of course, their effects depend on concentration and storage time, and further studies are needed to confirm the findings, investigate mechanisms of action, assess the impact of donor biological variability, and, most importantly, evaluate the safety and suitability of the compounds for clinical use."],"dc:identifier":["uoadl:5304459","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5304459"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θετικές Επιστήμες","Science"],"dc:title":["«Επιδράσεις νέων φαρμάκων και βιοδραστικών ενώσεων στο αίμα»"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:40:07Z"}