{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5306343"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5306343","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Ανθρώπινα Δικαιώματα & Θρησκευτικότητα στο Σχολείο: Θρησκευτική Εκπαίδευση, Συμπερίληψη, & Ενεργός Πολιτειότητα","abstract":"Η ερευνητική υπόθεση της παρούσας ερευνητικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι να δείξει πώς η θρησκεία ως κοινωνικό φαινόμενο του χθες και του σήμερα μπορεί να λειτουργήσει για το σήμερα και το αύριο ενεργά ως ένας βοηθητικός παράγοντας που θα στοχεύει ουσιαστικά στην συμπερίληψη μαθητών και μαθητριών διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου (λ.χ. μουσουλμανικού), ώστε να απολαμβάνουν το δικαίωμά τους στην εκπαίδευση εξίσου με τους γηγενείς μαθητές και μαθήτριες στην σχολική πραγματικότητα στην Ελλάδα. Για να είμαστε σε θέση να μιλούμε για σεβασμό δικαιωμάτων πρέπει να γίνει σαφές τι ορίζουμε ως «ανθρώπινα δικαιώματα», όπως εξελίχθηκαν μέσα στα χρόνια και αποτυπώθηκαν στην Οικουμενική Διακήρυξη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (1948), την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (1950) και την Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού (1989). Συνδέοντας τα ανθρώπινα δικαιώματα με τη θρησκευτικότητα, είναι εξίσου απαραίτητο να θέσουμε και το ζήτημα της Θρησκείας, για την οποία όσο δύσκολη κι αν είναι η απόδοση ενός γενικού ορισμού, είναι ξεκάθαρη η αναγνώριση του σεβασμού της και από τα τρία επίσημα κείμενα που προαναφέρθηκαν. Ο χώρος των κοινωνικών επιστημών αναγνωρίζει τον ρόλο της Θρησκείας (είτε με θετικό πρόσημο, είτε με αρνητικό) στην κοινωνικοπολιτισμική οργάνωση και παράλληλα εξέλιξη κάθε κοινωνίας, καθώς και την πολιτική της επίδραση. Με αυτά τα ζητήματα ασχολείται η Θρησκευτική Εκπαίδευση που αποτελεί ένα ξεχωριστό μάθημα με ποικίλες μορφές στα σχολεία των κρατών-μελών της Ευρώπης. Η Ελλάδα αποτελεί μια ιδιαίτερη περίπτωση σχετικά με τον τρόπο που γίνεται κατανοητή η Θρησκευτική Εκπαίδευση, δεδομένου ότι η τελευταία υπάρχει ήδη από την ίδρυση του νεότερου ελληνικού κράτους μέχρι και σήμερα. Ο καθορισμός της Θρησκευτικής Εκπαίδευσης στην Ελλάδα γίνεται επίσημα από το Κράτος χωρίς την ανάμειξη ή έγκριση και της Εκκλησίας, με την δεύτερη να επηρεάζει με άλλους τρόπους, από την στιγμή που οι δικριτοί ρόλοι τους δεν είναι στεγανοί, όπως σε άλλα κράτη της Ευρώπης. Για χρόνια, η Εκπαίδευση στην Ελλάδα ακολουθούσε ένα αφομοιωτικό μοντέλο, με τις προκλήσεις και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου να είναι ορατά καθημερινά. Επομένως σήμερα, ίσως περισσότερο από ποτέ κρίνεται αναγκαία η ενίσχυση της συμπερίληψης και του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσα από τη Θρησκευτική Εκπαίδευση και το Μάθημα των Θρησκευτικών.","abstract_html":"Η ερευνητική υπόθεση της παρούσας ερευνητικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι να δείξει πώς η θρησκεία ως κοινωνικό φαινόμενο του χθες και του σήμερα μπορεί να λειτουργήσει για το σήμερα και το αύριο ενεργά ως ένας βοηθητικός παράγοντας που θα στοχεύει ουσιαστικά στην συμπερίληψη μαθητών και μαθητριών διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου (λ.χ. μουσουλμανικού), ώστε να απολαμβάνουν το δικαίωμά τους στην εκπαίδευση εξίσου με τους γηγενείς μαθητές και μαθήτριες στην σχολική πραγματικότητα στην Ελλάδα. Για να είμαστε σε θέση να μιλούμε για σεβασμό δικαιωμάτων πρέπει να γίνει σαφές τι ορίζουμε ως «ανθρώπινα δικαιώματα», όπως εξελίχθηκαν μέσα στα χρόνια και αποτυπώθηκαν στην Οικουμενική Διακήρυξη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (1948), την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (1950) και την Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού (1989). Συνδέοντας τα ανθρώπινα δικαιώματα με τη θρησκευτικότητα, είναι εξίσου απαραίτητο να θέσουμε και το ζήτημα της Θρησκείας, για την οποία όσο δύσκολη κι αν είναι η απόδοση ενός γενικού ορισμού, είναι ξεκάθαρη η αναγνώριση του σεβασμού της και από τα τρία επίσημα κείμενα που προαναφέρθηκαν. Ο χώρος των κοινωνικών επιστημών αναγνωρίζει τον ρόλο της Θρησκείας (είτε με θετικό πρόσημο, είτε με αρνητικό) στην κοινωνικοπολιτισμική οργάνωση και παράλληλα εξέλιξη κάθε κοινωνίας, καθώς και την πολιτική της επίδραση. Με αυτά τα ζητήματα ασχολείται η Θρησκευτική Εκπαίδευση που αποτελεί ένα ξεχωριστό μάθημα με ποικίλες μορφές στα σχολεία των κρατών-μελών της Ευρώπης. Η Ελλάδα αποτελεί μια ιδιαίτερη περίπτωση σχετικά με τον τρόπο που γίνεται κατανοητή η Θρησκευτική Εκπαίδευση, δεδομένου ότι η τελευταία υπάρχει ήδη από την ίδρυση του νεότερου ελληνικού κράτους μέχρι και σήμερα. Ο καθορισμός της Θρησκευτικής Εκπαίδευσης στην Ελλάδα γίνεται επίσημα από το Κράτος χωρίς την ανάμειξη ή έγκριση και της Εκκλησίας, με την δεύτερη να επηρεάζει με άλλους τρόπους, από την στιγμή που οι δικριτοί ρόλοι τους δεν είναι στεγανοί, όπως σε άλλα κράτη της Ευρώπης. Για χρόνια, η Εκπαίδευση στην Ελλάδα ακολουθούσε ένα αφομοιωτικό μοντέλο, με τις προκλήσεις και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου να είναι ορατά καθημερινά. Επομένως σήμερα, ίσως περισσότερο από ποτέ κρίνεται αναγκαία η ενίσχυση της συμπερίληψης και του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσα από τη Θρησκευτική Εκπαίδευση και το Μάθημα των Θρησκευτικών.","abstract_has_math":false,"creators":["ΖΑΓΟΡΙΑΝΑΚΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ","ZAGORIANAKOS DIMITRIOS"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:40:15Z","subjects":["Θρησκεία","Religion"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5306343"],"render_values":[{"text":"uoadl:5306343","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5306343","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5306343","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5306343","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["ΖΑΓΟΡΙΑΝΑΚΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ","ZAGORIANAKOS DIMITRIOS"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Θρησκεία","Religion"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5306343","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5306343"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Η ερευνητική υπόθεση της παρούσας ερευνητικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι να δείξει πώς η θρησκεία ως κοινωνικό φαινόμενο του χθες και του σήμερα μπορεί να λειτουργήσει για το σήμερα και το αύριο ενεργά ως ένας βοηθητικός παράγοντας που θα στοχεύει ουσιαστικά στην συμπερίληψη μαθητών και μαθητριών διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου (λ.χ. μουσουλμανικού), ώστε να απολαμβάνουν το δικαίωμά τους στην εκπαίδευση εξίσου με τους γηγενείς μαθητές και μαθήτριες στην σχολική πραγματικότητα στην Ελλάδα. Για να είμαστε σε θέση να μιλούμε για σεβασμό δικαιωμάτων πρέπει να γίνει σαφές τι ορίζουμε ως «ανθρώπινα δικαιώματα», όπως εξελίχθηκαν μέσα στα χρόνια και αποτυπώθηκαν στην Οικουμενική Διακήρυξη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (1948), την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (1950) και την Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού (1989). Συνδέοντας τα ανθρώπινα δικαιώματα με τη θρησκευτικότητα, είναι εξίσου απαραίτητο να θέσουμε και το ζήτημα της Θρησκείας, για την οποία όσο δύσκολη κι αν είναι η απόδοση ενός γενικού ορισμού, είναι ξεκάθαρη η αναγνώριση του σεβασμού της και από τα τρία επίσημα κείμενα που προαναφέρθηκαν. Ο χώρος των κοινωνικών επιστημών αναγνωρίζει τον ρόλο της Θρησκείας (είτε με θετικό πρόσημο, είτε με αρνητικό) στην κοινωνικοπολιτισμική οργάνωση και παράλληλα εξέλιξη κάθε κοινωνίας, καθώς και την πολιτική της επίδραση. Με αυτά τα ζητήματα ασχολείται η Θρησκευτική Εκπαίδευση που αποτελεί ένα ξεχωριστό μάθημα με ποικίλες μορφές στα σχολεία των κρατών-μελών της Ευρώπης. Η Ελλάδα αποτελεί μια ιδιαίτερη περίπτωση σχετικά με τον τρόπο που γίνεται κατανοητή η Θρησκευτική Εκπαίδευση, δεδομένου ότι η τελευταία υπάρχει ήδη από την ίδρυση του νεότερου ελληνικού κράτους μέχρι και σήμερα. Ο καθορισμός της Θρησκευτικής Εκπαίδευσης στην Ελλάδα γίνεται επίσημα από το Κράτος χωρίς την ανάμειξη ή έγκριση και της Εκκλησίας, με την δεύτερη να επηρεάζει με άλλους τρόπους, από την στιγμή που οι δικριτοί ρόλοι τους δεν είναι στεγανοί, όπως σε άλλα κράτη της Ευρώπης. Για χρόνια, η Εκπαίδευση στην Ελλάδα ακολουθούσε ένα αφομοιωτικό μοντέλο, με τις προκλήσεις και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου να είναι ορατά καθημερινά. Επομένως σήμερα, ίσως περισσότερο από ποτέ κρίνεται αναγκαία η ενίσχυση της συμπερίληψης και του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσα από τη Θρησκευτική Εκπαίδευση και το Μάθημα των Θρησκευτικών.","The research hypothesis of this research literature review is to show how religion as a social phenomenon of yesterday and today can function for today and tomorrow actively as an auxiliary factor that will essentially aim at the inclusion of students of different religious backgrounds (e.g. Muslim), so that they enjoy their right to education equally with native students in the school reality in Greece. In order to be able to talk about respect for rights, it must be clear what we define as ''human rights'', as they have evolved over the years and were reflected in the Universal Declaration of Human Rights (1948), the European Convention on Human Rights (1950) and the Convention on the Rights of the Child (1989). Connecting human rights with religiosity, it is equally necessary to raise the issue of Religion, for which, however difficult it may be to give a general definition, the recognition of its respect is clear from the three official texts mentioned above. The field of social sciences recognizes the role of Religion (whether with a positive or negative sign) in the socio-cultural organization and, at the same time, the development of each society, as well as its political influence. Religious Education, which constitutes a separate subject with various forms in the schools of the member states of Europe, deals with these issues. Greece is a special case regarding the way in which Religious Education is understood, given that the latter has existed since the founding of the modern Greek state until today. The definition of Religious Education in Greece is officially made by the State without the involvement or approval of the Church, with the latter influencing in other ways, since their distinct roles are not as strictly saperated, as in other European states. For years, Education in Greece followed an assimilation model and the challenges and obstacles that students of different religious backgrounds face are visible on a daily basis. Therefore, today, perhaps more than ever, it is considered necessary to strengthen inclusion and intercultural dialogue through Religious Education and the Religious Studies Course."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Ανθρώπινα Δικαιώματα & Θρησκευτικότητα στο Σχολείο: Θρησκευτική Εκπαίδευση, Συμπερίληψη, & Ενεργός Πολιτειότητα"]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["ΖΑΓΟΡΙΑΝΑΚΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ","ZAGORIANAKOS DIMITRIOS"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Η ερευνητική υπόθεση της παρούσας ερευνητικής βιβλιογραφικής ανασκόπησης είναι να δείξει πώς η θρησκεία ως κοινωνικό φαινόμενο του χθες και του σήμερα μπορεί να λειτουργήσει για το σήμερα και το αύριο ενεργά ως ένας βοηθητικός παράγοντας που θα στοχεύει ουσιαστικά στην συμπερίληψη μαθητών και μαθητριών διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου (λ.χ. μουσουλμανικού), ώστε να απολαμβάνουν το δικαίωμά τους στην εκπαίδευση εξίσου με τους γηγενείς μαθητές και μαθήτριες στην σχολική πραγματικότητα στην Ελλάδα. Για να είμαστε σε θέση να μιλούμε για σεβασμό δικαιωμάτων πρέπει να γίνει σαφές τι ορίζουμε ως «ανθρώπινα δικαιώματα», όπως εξελίχθηκαν μέσα στα χρόνια και αποτυπώθηκαν στην Οικουμενική Διακήρυξη Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (1948), την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (1950) και την Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού (1989). Συνδέοντας τα ανθρώπινα δικαιώματα με τη θρησκευτικότητα, είναι εξίσου απαραίτητο να θέσουμε και το ζήτημα της Θρησκείας, για την οποία όσο δύσκολη κι αν είναι η απόδοση ενός γενικού ορισμού, είναι ξεκάθαρη η αναγνώριση του σεβασμού της και από τα τρία επίσημα κείμενα που προαναφέρθηκαν. Ο χώρος των κοινωνικών επιστημών αναγνωρίζει τον ρόλο της Θρησκείας (είτε με θετικό πρόσημο, είτε με αρνητικό) στην κοινωνικοπολιτισμική οργάνωση και παράλληλα εξέλιξη κάθε κοινωνίας, καθώς και την πολιτική της επίδραση. Με αυτά τα ζητήματα ασχολείται η Θρησκευτική Εκπαίδευση που αποτελεί ένα ξεχωριστό μάθημα με ποικίλες μορφές στα σχολεία των κρατών-μελών της Ευρώπης. Η Ελλάδα αποτελεί μια ιδιαίτερη περίπτωση σχετικά με τον τρόπο που γίνεται κατανοητή η Θρησκευτική Εκπαίδευση, δεδομένου ότι η τελευταία υπάρχει ήδη από την ίδρυση του νεότερου ελληνικού κράτους μέχρι και σήμερα. Ο καθορισμός της Θρησκευτικής Εκπαίδευσης στην Ελλάδα γίνεται επίσημα από το Κράτος χωρίς την ανάμειξη ή έγκριση και της Εκκλησίας, με την δεύτερη να επηρεάζει με άλλους τρόπους, από την στιγμή που οι δικριτοί ρόλοι τους δεν είναι στεγανοί, όπως σε άλλα κράτη της Ευρώπης. Για χρόνια, η Εκπαίδευση στην Ελλάδα ακολουθούσε ένα αφομοιωτικό μοντέλο, με τις προκλήσεις και τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι μαθητές και οι μαθήτριες διαφορετικού θρησκευτικού υποβάθρου να είναι ορατά καθημερινά. Επομένως σήμερα, ίσως περισσότερο από ποτέ κρίνεται αναγκαία η ενίσχυση της συμπερίληψης και του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσα από τη Θρησκευτική Εκπαίδευση και το Μάθημα των Θρησκευτικών.","The research hypothesis of this research literature review is to show how religion as a social phenomenon of yesterday and today can function for today and tomorrow actively as an auxiliary factor that will essentially aim at the inclusion of students of different religious backgrounds (e.g. Muslim), so that they enjoy their right to education equally with native students in the school reality in Greece. In order to be able to talk about respect for rights, it must be clear what we define as ''human rights'', as they have evolved over the years and were reflected in the Universal Declaration of Human Rights (1948), the European Convention on Human Rights (1950) and the Convention on the Rights of the Child (1989). Connecting human rights with religiosity, it is equally necessary to raise the issue of Religion, for which, however difficult it may be to give a general definition, the recognition of its respect is clear from the three official texts mentioned above. The field of social sciences recognizes the role of Religion (whether with a positive or negative sign) in the socio-cultural organization and, at the same time, the development of each society, as well as its political influence. Religious Education, which constitutes a separate subject with various forms in the schools of the member states of Europe, deals with these issues. Greece is a special case regarding the way in which Religious Education is understood, given that the latter has existed since the founding of the modern Greek state until today. The definition of Religious Education in Greece is officially made by the State without the involvement or approval of the Church, with the latter influencing in other ways, since their distinct roles are not as strictly saperated, as in other European states. For years, Education in Greece followed an assimilation model and the challenges and obstacles that students of different religious backgrounds face are visible on a daily basis. Therefore, today, perhaps more than ever, it is considered necessary to strengthen inclusion and intercultural dialogue through Religious Education and the Religious Studies Course."],"dc:identifier":["uoadl:5306343","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5306343"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Θρησκεία","Religion"],"dc:title":["Ανθρώπινα Δικαιώματα & Θρησκευτικότητα στο Σχολείο: Θρησκευτική Εκπαίδευση, Συμπερίληψη, & Ενεργός Πολιτειότητα"],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:40:15Z"}