{"id":{"repo_id":"athens","oai_identifier":"oai:lib.uoa.gr:uoadl:5308082"},"canonical_url":"https://search.ndltd.org/etd/athens/oai:lib.uoa.gr:uoadl:5308082","repository":{"repo_id":"athens","name":"National and Kapodistrian University of Athens","base_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh"},"display":{"title":"Από την Αθήνα στο Πεντελικό: Η φυσική και ψηφιακή διαχείριση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Sophie de Marbois.","abstract":"Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 χρόνων από το διάταγμα της 18ης/30ής Σεπτεμβρίου, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 56/1834 και ανακήρυξε την Αθήνα «Βασιλική καθέδρα και Πρωτεύουσα» κρίθηκε σημαντική μια εκ νέου ανάλυση του ιστορικού πλαισίου διαμόρφωσης της πρωτεύουσας, των περιχώρων της, καθώς και των φιλελληνικών κοινοτήτων που εγκαταστάθηκαν εκεί κατά την περίοδο της λεγόμενης «βαυαροκρατίας». Μέσα από τη μελέτη περίπτωσης της Sophie de Marbois, γνωστή ως Δούκισσα της Πλακεντίας, επιχειρείται η εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με την αξία των κληροδοτημάτων της και τη συμβολή τους στην αθηναϊκή ζωή του 19ου αιώνα. Πέρα από τα αρχιτεκτονήματα με τα οποία συνδέθηκε και τα οποία εξετάζονται λόγω των διαφορών τους από τα καθιερωμένα νεοκλασικά πρότυπα της εποχής, ο ιστορικός Στάθης Γκότσης επισημαίνει: «Κληροδότησε [δε] όχι μόνο τα κτήρια που συνδέθηκαν με την παρουσία της στην πόλη και συνεχίζουν να την κοσμούν, αλλά και τις ιστορίες που ξεδιπλώθηκαν γύρω από το όνομά της συμπλέκοντας πραγματικά περιστατικά με υπερβολικές διηγήσεις, μυθεύματα και αυθαίρετες ερμηνείες.». Παρότι αυτά τα μυθεύματα μας είναι μέχρι και σήμερα ασαφή, η ύπαρξη του μνημειακού συνόλου των ιστορικών κτηρίων, των γεφυρών και του ίδιου του τάφου της εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την κατάληξή τους ως άδεια κελύφη· όπως ακριβώς συμβαίνει και με τον σταθμό του μετρό που φέρει το όνομά της, αλλά παραμένει οργανικά αποσυνδεδεμένος από εκείνη. Η έως τώρα διαχείριση της υλικής της κληρονομιάς αναπαράγει μια ωφελιμιστική χρήση, χωρίς σύνδεση με τη γυναίκα που τα δημιούργησε και κατ’ επέκταση χωρίς κάποια σύνδεση με την εποχή τους. Τα εν λόγω μνημεία αποσυνδέονται από το ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν και, συνεπώς, στερούνται του ερμηνευτικού πλαισίου που είναι απαραίτητο για την κατανόηση και ανάδειξή τους. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τα θεωρητικά και τεχνικά ζητήματα μέσα από βιβλιογραφική και επιτόπια έρευνα, ταύτιση και ανάδειξη πηγών, καθώς και αξιολόγηση των σωζόμενων αρχιτεκτονικών καταλοίπων. Ακολουθεί η μελέτη διαχείρισης και ανάδειξης των ιστορικών τεκμηρίων, με στόχο την εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών αποκατάστασης, ερμηνείας και ανοιχτής πρόσβασης στις υλικές και άυλες μνήμες που συνδέονται με την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, αλλά και με το έργο μιας γυναίκας η οποία επέλεξε να ζήσει έξω από την “ανδρική προστασία” της οικίας της και κατάφερε να επιβιώσει, να διαπραγματευτεί, να συναναστραφεί και τελικά να επιβληθεί σε μια ανδροκρατούμενη εποχή, συνεργαζόμενη με άνδρες διαφόρων κοινωνικών και επαγγελματικών περιβαλλόντων (βλ. αρχιτέκτονες, εργολάβους, πολιτικούς, Εκκλησία).","abstract_html":"Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 χρόνων από το διάταγμα της 18ης/30ής Σεπτεμβρίου, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 56/1834 και ανακήρυξε την Αθήνα «Βασιλική καθέδρα και Πρωτεύουσα» κρίθηκε σημαντική μια εκ νέου ανάλυση του ιστορικού πλαισίου διαμόρφωσης της πρωτεύουσας, των περιχώρων της, καθώς και των φιλελληνικών κοινοτήτων που εγκαταστάθηκαν εκεί κατά την περίοδο της λεγόμενης «βαυαροκρατίας». Μέσα από τη μελέτη περίπτωσης της Sophie de Marbois, γνωστή ως Δούκισσα της Πλακεντίας, επιχειρείται η εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με την αξία των κληροδοτημάτων της και τη συμβολή τους στην αθηναϊκή ζωή του 19ου αιώνα. Πέρα από τα αρχιτεκτονήματα με τα οποία συνδέθηκε και τα οποία εξετάζονται λόγω των διαφορών τους από τα καθιερωμένα νεοκλασικά πρότυπα της εποχής, ο ιστορικός Στάθης Γκότσης επισημαίνει: «Κληροδότησε [δε] όχι μόνο τα κτήρια που συνδέθηκαν με την παρουσία της στην πόλη και συνεχίζουν να την κοσμούν, αλλά και τις ιστορίες που ξεδιπλώθηκαν γύρω από το όνομά της συμπλέκοντας πραγματικά περιστατικά με υπερβολικές διηγήσεις, μυθεύματα και αυθαίρετες ερμηνείες.». Παρότι αυτά τα μυθεύματα μας είναι μέχρι και σήμερα ασαφή, η ύπαρξη του μνημειακού συνόλου των ιστορικών κτηρίων, των γεφυρών και του ίδιου του τάφου της εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την κατάληξή τους ως άδεια κελύφη· όπως ακριβώς συμβαίνει και με τον σταθμό του μετρό που φέρει το όνομά της, αλλά παραμένει οργανικά αποσυνδεδεμένος από εκείνη. Η έως τώρα διαχείριση της υλικής της κληρονομιάς αναπαράγει μια ωφελιμιστική χρήση, χωρίς σύνδεση με τη γυναίκα που τα δημιούργησε και κατ’ επέκταση χωρίς κάποια σύνδεση με την εποχή τους. Τα εν λόγω μνημεία αποσυνδέονται από το ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν και, συνεπώς, στερούνται του ερμηνευτικού πλαισίου που είναι απαραίτητο για την κατανόηση και ανάδειξή τους. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τα θεωρητικά και τεχνικά ζητήματα μέσα από βιβλιογραφική και επιτόπια έρευνα, ταύτιση και ανάδειξη πηγών, καθώς και αξιολόγηση των σωζόμενων αρχιτεκτονικών καταλοίπων. Ακολουθεί η μελέτη διαχείρισης και ανάδειξης των ιστορικών τεκμηρίων, με στόχο την εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών αποκατάστασης, ερμηνείας και ανοιχτής πρόσβασης στις υλικές και άυλες μνήμες που συνδέονται με την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, αλλά και με το έργο μιας γυναίκας η οποία επέλεξε να ζήσει έξω από την “ανδρική προστασία” της οικίας της και κατάφερε να επιβιώσει, να διαπραγματευτεί, να συναναστραφεί και τελικά να επιβληθεί σε μια ανδροκρατούμενη εποχή, συνεργαζόμενη με άνδρες διαφόρων κοινωνικών και επαγγελματικών περιβαλλόντων (βλ. αρχιτέκτονες, εργολάβους, πολιτικούς, Εκκλησία).","abstract_has_math":false,"creators":["Μαρκόγλου Κωνσταντίνα","Markoglou Konstantina"],"institution":null,"degree_name":null,"degree_level":null,"degree_discipline":null,"degree_department":null,"school":null,"contributors":[],"advisors":[],"committee_chairs":[],"committee_members":[],"year":2025,"date_issued":"2025","date_published":"2025","updated_at":"2026-11-19T06:40:21Z","subjects":["Ιστορία","History"],"languages":["Ελληνικά","Greek"],"rights":[],"rights_urls":[],"identifier_entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5308082"],"render_values":[{"text":"uoadl:5308082","href":null,"code":true}]}],"person_identifier_entries":[]},"links":{"outbound_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5308082","outbound_label":"Repository record","outbound_source":"dc:identifier","record_url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5308082","record_label":"Repository record","record_kind":"record","record_source":"dc:identifier","download_url":null,"download_label":null,"download_source":null,"access_status":null,"embargo_until":null,"access_note":null},"source_record":{"url":"https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh?verb=GetRecord&metadataPrefix=oai_dc&identifier=oai%3Alib.uoa.gr%3Auoadl%3A5308082","prefix":"oai_dc"},"metadata_groups":[{"id":"people","label":"People","entries":[{"key":"dc:creator","label":"Author","values":["Μαρκόγλου Κωνσταντίνα","Markoglou Konstantina"]}]},{"id":"academic_context","label":"Academic Context","entries":[{"key":"dc:date","label":"Dc Date","values":["2025"]},{"key":"dc:type","label":"Dc Type","values":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]}]},{"id":"subjects_keywords","label":"Subjects and Keywords","entries":[{"key":"dc:subject","label":"Dc Subject","values":["Ιστορία","History"]}]},{"id":"language_rights","label":"Language and Rights","entries":[{"key":"dc:language","label":"Dc Language","values":["Ελληνικά","Greek"]}]},{"id":"identifiers","label":"Identifiers","entries":[{"key":"dc:identifier","label":"Identifier","values":["uoadl:5308082","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5308082"]}]},{"id":"additional","label":"Additional Metadata","entries":[{"key":"dc:description","label":"Description","values":["Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 χρόνων από το διάταγμα της 18ης/30ής Σεπτεμβρίου, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 56/1834 και ανακήρυξε την Αθήνα «Βασιλική καθέδρα και Πρωτεύουσα» κρίθηκε σημαντική μια εκ νέου ανάλυση του ιστορικού πλαισίου διαμόρφωσης της πρωτεύουσας, των περιχώρων της, καθώς και των φιλελληνικών κοινοτήτων που εγκαταστάθηκαν εκεί κατά την περίοδο της λεγόμενης «βαυαροκρατίας». Μέσα από τη μελέτη περίπτωσης της Sophie de Marbois, γνωστή ως Δούκισσα της Πλακεντίας, επιχειρείται η εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με την αξία των κληροδοτημάτων της και τη συμβολή τους στην αθηναϊκή ζωή του 19ου αιώνα. Πέρα από τα αρχιτεκτονήματα με τα οποία συνδέθηκε και τα οποία εξετάζονται λόγω των διαφορών τους από τα καθιερωμένα νεοκλασικά πρότυπα της εποχής, ο ιστορικός Στάθης Γκότσης επισημαίνει: «Κληροδότησε [δε] όχι μόνο τα κτήρια που συνδέθηκαν με την παρουσία της στην πόλη και συνεχίζουν να την κοσμούν, αλλά και τις ιστορίες που ξεδιπλώθηκαν γύρω από το όνομά της συμπλέκοντας πραγματικά περιστατικά με υπερβολικές διηγήσεις, μυθεύματα και αυθαίρετες ερμηνείες.». Παρότι αυτά τα μυθεύματα μας είναι μέχρι και σήμερα ασαφή, η ύπαρξη του μνημειακού συνόλου των ιστορικών κτηρίων, των γεφυρών και του ίδιου του τάφου της εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την κατάληξή τους ως άδεια κελύφη· όπως ακριβώς συμβαίνει και με τον σταθμό του μετρό που φέρει το όνομά της, αλλά παραμένει οργανικά αποσυνδεδεμένος από εκείνη. Η έως τώρα διαχείριση της υλικής της κληρονομιάς αναπαράγει μια ωφελιμιστική χρήση, χωρίς σύνδεση με τη γυναίκα που τα δημιούργησε και κατ’ επέκταση χωρίς κάποια σύνδεση με την εποχή τους. Τα εν λόγω μνημεία αποσυνδέονται από το ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν και, συνεπώς, στερούνται του ερμηνευτικού πλαισίου που είναι απαραίτητο για την κατανόηση και ανάδειξή τους. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τα θεωρητικά και τεχνικά ζητήματα μέσα από βιβλιογραφική και επιτόπια έρευνα, ταύτιση και ανάδειξη πηγών, καθώς και αξιολόγηση των σωζόμενων αρχιτεκτονικών καταλοίπων. Ακολουθεί η μελέτη διαχείρισης και ανάδειξης των ιστορικών τεκμηρίων, με στόχο την εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών αποκατάστασης, ερμηνείας και ανοιχτής πρόσβασης στις υλικές και άυλες μνήμες που συνδέονται με την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, αλλά και με το έργο μιας γυναίκας η οποία επέλεξε να ζήσει έξω από την “ανδρική προστασία” της οικίας της και κατάφερε να επιβιώσει, να διαπραγματευτεί, να συναναστραφεί και τελικά να επιβληθεί σε μια ανδροκρατούμενη εποχή, συνεργαζόμενη με άνδρες διαφόρων κοινωνικών και επαγγελματικών περιβαλλόντων (βλ. αρχιτέκτονες, εργολάβους, πολιτικούς, Εκκλησία).","On the occasion of the 190th anniversary of the decree of September 18/30, 1834, that has officially proclaimed Athens as the “Royal Seat and Capital” of the modern Greek state, this study re-examines the historical context that shaped the new capital, its suburbs, and the philhellenic communities that moved there during the so-called “Bavarian rule”. Through the case study of Sophie de Marbois, better known as the Duchess of Plaisance, this research seeks to draw conclusions regarding the significance of her heritage and its impact on nineteenth-century Athenian life. Beyond the architectural works associated with her, which deviate from the usual neoclassical norms of the period, historian Stathis Gotsis also emphasizes: “She bequeathed not only the buildings linked to her presence in the city, which continue to embellish it, but also the stories intertwined with her name—stories that blend factual events with exaggerated narratives, myths, and arbitrary interpretations.” Although these myths remain ambiguous to this day, the monumental ensemble of historic buildings, bridges, and her own tomb raises questions about their fate as empty shells such us the metro station that bears her name but is organically disconnected from her. The management of her material heritage to date reproduces a utilitarian approach, detached not only from the woman who created it but also, by extension, from the historical context that gave rise to it. These monuments, detached from the historical context in which they were created, are consequently deprived of the interpretive framework necessary for their understanding and meaningful interpretation. The present study examines theoretical and technical issues through bibliographical and field research, the identification and analysis of sources, as well as the evaluation of the surviving architectural remains. This is followed by a study on the management and promotion of historical evidence, aiming at the implementation of best practices in restoration, interpretation, and open access to the tangible and intangible heritage associated with the founding of the modern Greek state. At the same time, it highlights the work of a woman who chose to live beyond the “male protection” of her household and succeeded in surviving, negotiating, socializing, and ultimately asserting herself in a male-dominated era, collaborating with men from diverse social and professional backgrounds (e.g. architects, contractors, politicians, and the Church)."]},{"key":"dc:title","label":"Title","values":["Από την Αθήνα στο Πεντελικό: Η φυσική και ψηφιακή διαχείριση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Sophie de Marbois."]}]}],"canonical_facts":{"dc:creator":["Μαρκόγλου Κωνσταντίνα","Markoglou Konstantina"],"dc:date":["2025"],"dc:description":["Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 χρόνων από το διάταγμα της 18ης/30ής Σεπτεμβρίου, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 56/1834 και ανακήρυξε την Αθήνα «Βασιλική καθέδρα και Πρωτεύουσα» κρίθηκε σημαντική μια εκ νέου ανάλυση του ιστορικού πλαισίου διαμόρφωσης της πρωτεύουσας, των περιχώρων της, καθώς και των φιλελληνικών κοινοτήτων που εγκαταστάθηκαν εκεί κατά την περίοδο της λεγόμενης «βαυαροκρατίας». Μέσα από τη μελέτη περίπτωσης της Sophie de Marbois, γνωστή ως Δούκισσα της Πλακεντίας, επιχειρείται η εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με την αξία των κληροδοτημάτων της και τη συμβολή τους στην αθηναϊκή ζωή του 19ου αιώνα. Πέρα από τα αρχιτεκτονήματα με τα οποία συνδέθηκε και τα οποία εξετάζονται λόγω των διαφορών τους από τα καθιερωμένα νεοκλασικά πρότυπα της εποχής, ο ιστορικός Στάθης Γκότσης επισημαίνει: «Κληροδότησε [δε] όχι μόνο τα κτήρια που συνδέθηκαν με την παρουσία της στην πόλη και συνεχίζουν να την κοσμούν, αλλά και τις ιστορίες που ξεδιπλώθηκαν γύρω από το όνομά της συμπλέκοντας πραγματικά περιστατικά με υπερβολικές διηγήσεις, μυθεύματα και αυθαίρετες ερμηνείες.». Παρότι αυτά τα μυθεύματα μας είναι μέχρι και σήμερα ασαφή, η ύπαρξη του μνημειακού συνόλου των ιστορικών κτηρίων, των γεφυρών και του ίδιου του τάφου της εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την κατάληξή τους ως άδεια κελύφη· όπως ακριβώς συμβαίνει και με τον σταθμό του μετρό που φέρει το όνομά της, αλλά παραμένει οργανικά αποσυνδεδεμένος από εκείνη. Η έως τώρα διαχείριση της υλικής της κληρονομιάς αναπαράγει μια ωφελιμιστική χρήση, χωρίς σύνδεση με τη γυναίκα που τα δημιούργησε και κατ’ επέκταση χωρίς κάποια σύνδεση με την εποχή τους. Τα εν λόγω μνημεία αποσυνδέονται από το ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν και, συνεπώς, στερούνται του ερμηνευτικού πλαισίου που είναι απαραίτητο για την κατανόηση και ανάδειξή τους. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τα θεωρητικά και τεχνικά ζητήματα μέσα από βιβλιογραφική και επιτόπια έρευνα, ταύτιση και ανάδειξη πηγών, καθώς και αξιολόγηση των σωζόμενων αρχιτεκτονικών καταλοίπων. Ακολουθεί η μελέτη διαχείρισης και ανάδειξης των ιστορικών τεκμηρίων, με στόχο την εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών αποκατάστασης, ερμηνείας και ανοιχτής πρόσβασης στις υλικές και άυλες μνήμες που συνδέονται με την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, αλλά και με το έργο μιας γυναίκας η οποία επέλεξε να ζήσει έξω από την “ανδρική προστασία” της οικίας της και κατάφερε να επιβιώσει, να διαπραγματευτεί, να συναναστραφεί και τελικά να επιβληθεί σε μια ανδροκρατούμενη εποχή, συνεργαζόμενη με άνδρες διαφόρων κοινωνικών και επαγγελματικών περιβαλλόντων (βλ. αρχιτέκτονες, εργολάβους, πολιτικούς, Εκκλησία).","On the occasion of the 190th anniversary of the decree of September 18/30, 1834, that has officially proclaimed Athens as the “Royal Seat and Capital” of the modern Greek state, this study re-examines the historical context that shaped the new capital, its suburbs, and the philhellenic communities that moved there during the so-called “Bavarian rule”. Through the case study of Sophie de Marbois, better known as the Duchess of Plaisance, this research seeks to draw conclusions regarding the significance of her heritage and its impact on nineteenth-century Athenian life. Beyond the architectural works associated with her, which deviate from the usual neoclassical norms of the period, historian Stathis Gotsis also emphasizes: “She bequeathed not only the buildings linked to her presence in the city, which continue to embellish it, but also the stories intertwined with her name—stories that blend factual events with exaggerated narratives, myths, and arbitrary interpretations.” Although these myths remain ambiguous to this day, the monumental ensemble of historic buildings, bridges, and her own tomb raises questions about their fate as empty shells such us the metro station that bears her name but is organically disconnected from her. The management of her material heritage to date reproduces a utilitarian approach, detached not only from the woman who created it but also, by extension, from the historical context that gave rise to it. These monuments, detached from the historical context in which they were created, are consequently deprived of the interpretive framework necessary for their understanding and meaningful interpretation. The present study examines theoretical and technical issues through bibliographical and field research, the identification and analysis of sources, as well as the evaluation of the surviving architectural remains. This is followed by a study on the management and promotion of historical evidence, aiming at the implementation of best practices in restoration, interpretation, and open access to the tangible and intangible heritage associated with the founding of the modern Greek state. At the same time, it highlights the work of a woman who chose to live beyond the “male protection” of her household and succeeded in surviving, negotiating, socializing, and ultimately asserting herself in a male-dominated era, collaborating with men from diverse social and professional backgrounds (e.g. architects, contractors, politicians, and the Church)."],"dc:identifier":["uoadl:5308082","https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5308082"],"dc:language":["Ελληνικά","Greek"],"dc:subject":["Ιστορία","History"],"dc:title":["Από την Αθήνα στο Πεντελικό: Η φυσική και ψηφιακή διαχείριση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Sophie de Marbois."],"dc:type":["born_digital_postgraduate_thesis","Διπλωματική Εργασία","Postgraduate Thesis"]},"updated_at":"2026-11-19T06:40:21Z"}